Có mặt ở vườn tiêu 1,6ha của gia đình ông Trịnh Văn Tiến, ấp Phú Lộc, xã Hòa Hiệp, huyện Xuyên Mộc, tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu. Tiếp chúng tôi, ông Tiến không khỏi buồn rầu vì thời gian gần đây hồ tiêu rớt giá mạnh chỉ còn 80.000 - 82.000 đồng/kg khiến gia đình ông lao đao. Nay vụ tiêu sắp cho thu hoạch lại có nguy cơ sụt giảm mạnh về năng suất, vì các trụ tiêu chỉ cho trái rất ít, rải rác. Với 1,6ha tiêu; trong đó, có 6 sào đang cho thu hoạch, nếu năm trước thu hoạch được 2 tấn tiêu, thì năm nay chỉ thu về khoảng 1 tấn, năng suất sụt giảm từ 40% đến 50%.
Gia đình ông Bùi Thanh Hùng, thôn Sông Cầu, xã Nghĩa Thành, huyện Châu Đức có 8 sào tiêu; trong đó, 4 sào mới trồng được hơn 2 năm đang bắt đầu cho trái bói, 4 sào còn lại đã thu hoạch được 6 năm. Ông cho biết, năm trước, gia đình ông thu về 1,8 tấn/4 sào, năm nay cộng tất cả 8 sào dự kiến chỉ thu về khoảng 2 tấn. Việc tiêu mất giá, lại mất mùa khiến gia đình ông như ngồi trên đống lửa, lo lắng vì chi phí cây giống, phân, thuốc bỏ ra đầu tư vào cây tiêu khá nhiều mà sản phẩm thu về chẳng là bao.
Tương tự, gia đình ông Trương Anh Dũng, ấp Lộc Hòa, xã Bình Giã, huyện Châu Đức dự kiến năm nay cũng chỉ thu về khoảng 50% năng suất tiêu so với vụ tiêu năm trước. Anh cho biết, năm ngoái gia đình anh thu về 4 tấn/1ha, thì năm nay chắc chỉ được khoảng 2 tấn. Theo anh Dũng, năm nay tiêu mất mùa là do hoa nở đúng vào thời điểm mưa nhiều khiến tiêu đậu trái không cao, dẫn tới năng suất tiêu năm nay giảm mạnh so với mọi năm. Việc tiêu vừa mất mùa, vừa rớt giá khiến người trồng tiêu như anh Dũng thực sự đang hết sức lo lắng, vì chi phí đầu tư phân, thuốc bỏ ra cho cây tiêu sau 1 năm không phải là nhỏ.
Bà Trần Thị Hiến, Phó Chi cục trưởng, Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu cho biết, năm nay trên địa bàn tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu năng suất hồ tiêu chỉ đạt khoảng từ 50% đến 65% so với mọi năm. Nguyên nhân chính làm cho hầu hết các vườn tiêu trên địa bàn tỉnh giảm năng suất là do ảnh hưởng thời tiết mưa đến sớm, mưa nhiều, kéo dài đúng vào thời điểm tiêu đang ra hoa.
Theo quy luật thời tiết mọi năm, thường vào cuối tháng 11 đến tháng 12 lượng mưa sẽ giảm dần và trời nắng kéo dài đến tháng 4 năm sau. Nhưng trong vụ tiêu năm nay, nhiều cơn mưa trái mùa xuất hiện liên tục đã ảnh hưởng đến giai đoạn phân hóa mầm hoa. Theo nguyên tắc, trong giai đoạn này, để ra hoa đậu trái đạt năng suất người trồng phải tiến hành phương pháp hãm nước trong thời gian từ 30 ngày đến 45 ngày, để cây tiêu tập trung chất dinh dưỡng cho quá trình ra hoa. Nhưng do mưa xuất hiện liên tục đã ảnh hưởng đến quá trình hãm nước của cây, hoa chưa kịp nở hết, gặp mưa cây tiêu lại chuyển sang ra mầm với lá non nhiều. Nên không đủ chất dinh dưỡng để cây kết trái, làm cho năng suất thấp.
Thêm vào đó, trong vụ tiêu năm nay, tình hình dịch bệnh trên tiêu cũng gia tăng làm ảnh hưởng đến năng suất. Tính đến tháng 10/2017, toàn tỉnh đã có 264ha tiêu bị nhiễm bệnh chết nhanh, chết chậm, tăng 159ha so với cùng kỳ năm ngoái; trong đó, 127ha nhiễm bệnh chết nhanh và 137ha nhiễm bệnh chết chậm. Ngoài ra, còn có thêm nhiều diện tích tiêu bị nhiễm bệnh tuyến trùng (25ha) và rệp sáp (21ha).
Với tình hình dịch bệnh trên tiêu gia tăng, thời gian qua, ngành nông nghiệp tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu cũng đã chỉ đạo các trạm bảo vệ thực vật phối hợp với các địa phương tích cực điều tra thăm vườn tiêu để hướng dẫn nông dân phòng, trừ kịp thời không để lây lan bệnh ở cây tiêu trên diện rộng.
Hiện nay, Cục Bảo vệ thực vật (Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn) cũng đã ban hành Quy trình kỹ thuật quản lý bệnh chết nhanh, chết chậm hại hồ tiêu. Theo đó, Cục cũng khuyến cáo bà con, trước hết phải chọn giống tiêu tốt, khỏe không bị bệnh, ít nhiễm bệnh, canh tác trên vùng đất thoát nước tốt trong mùa mưa, xung quanh vườn tiêu bà con nên đào mương thoát nước theo ô bàn cờ độ sau 40 cm đến 50cm. Nếu đất dốc thì đào mương thoát nước theo hình xương cá. Đối với tiêu trồng trên đất vườn đã từng bị bệnh chết nhanh, chết chậm cần được xử lý kỹ với vôi bột và thuốc bảo vệ thực vật trừ tuyến trùng mới được trồng lại….
Trước diễn biến khả năng giảm năng suất trong vụ tiêu năm nay do ảnh hưởng của thời tiết, ngành nông nghiệp tỉnh cũng chú ý ghi nhận để có kế hoạch hướng dẫn, hỗ trợ nông dân trong vụ sau nhằm tránh thiệt hại nếu thời tiết diễn ra tương tự.
Hoàng Nhị
