Cần Thơ vài nét tổng quan

Cần Thơ vài nét tổng quan
Bản đồ hành chính thành phố Cần Thơ
Bản đồ hành chính thành phố Cần Thơ

1. Vị trí địa lý

Thành phố Cần Thơ nằm ở trung tâm vùng hạ lưu châu thổ sông Cửu Long, trải dài trên 65 Km dọc bờ Tây sông Hậu với diện tích tự nhiên 1.401 km2. Bắc giáp tỉnh An Giang; Đông giáp tỉnh Đồng Tháp, Vĩnh Long; Tây giáp tỉnh Kiên Giang; Nam giáp tỉnh Hậu Giang. Nằm trong giới hạn: 105độ 13’ 38’’ – 105 độ 50’ 35’’ kinh độ Đông. 9độ 55’ 08’’ – 10 độ 19’ 38’’ vĩ độ Bắc.
2. Điều kiện tự nhiên

- Khí hậu, thủy văn: Cần Thơ có khí hậu nhiệt đới, hai mùa rõ rệt: mùa mưa từ tháng 5 đến tháng 11, mùa khô từ tháng 12 năm trước đến tháng 4 năm sau. Nhiệt độ trung bình trong năm 2009 là 27 độ C, lượng mưa trung bình 1.500- 1.800 mm/năm, tổng số giờ nắng 2.300- 2.500 giờ, độ ẩm trung bình là 83%.

- Tài nguyên thiên nhiên: Cần Thơ nằm ở khu vực bồi tụ phù sa của sông Mêkong, trong đó Sông Hậu là con sông lớn với chiều dài chảy qua thành phố là 65 Km, tổng lượng phù sa của sông Hậu là 35 triệu m3/năm. Sông Cái Lớn dài 20 Km có khả năng tiêu thoát nước tốt. Sông Cần Thơ dài 16 Km đổ ra sông Hậu, nước ngọt quanh năm, có tác dụng tưới nước trong mùa nước kém vừa tiêu úng trong mùa nước đổ; đồng thời do có hệ thống kênh rạch dày đặc nên thuận lợi cho phục vụ sản xuất nông nghiệp.

- Địa chất, địa mạo: Cần Thơ thuộc vùng đồng lũ nửa mở, bao gồm 3 dạng địa mạo: đê tự nhiên sông Hậu, đồng lũ nửa mở thuộc vùng tứ giác Long Xuyên và đồng bằng châu thổ. Cao trình phổ biến từ  0,8 - 1,0 m và thấp dần từ Đông bắc sang Tây nam. Địa bàn được hình thành chủ yếu qua quá trình bồi lắng trầm tích biển và phù sa của sông Cửu Long.

- Thổ nhưỡng: Có hai nhóm đất chính là nhóm đất phù sa chiếm 84% diện tích tự nhiên và 16% nhóm đất phèn. Khoáng sản thì có đất sét làm gạch ngói, sét dẻo, cát xây dựng, than bùn…Về tài nguyên sinh vật là đặc trưng cho vùng phù sa ngọt nhưng hiện nay cạn nguồn do tận dụng đánh bắt khai thác.

3. Lịch sử hình thành

Vào thế kỷ thứ XVII, ông Mạc Cửu là người Châu Lôi ở tỉnh Quảng Đông - Trung Quốc. Do không thuần phục nhà Thanh nên kéo tùy tùng đến Hà Tiên đầu phục Chúa Nguyễn. Tại đây ông đã chiêu mộ dân phiêu tán khẩn hoang mở vùng đất mới. Chúa Nguyễn Phúc Chu vào năm Mậu Tý (1708) đã sắc phong cho ông làm Tổng binh trấn Hà Tiên và cho ông lập đồn binh ở Phương Thành. Năm 1732, Chúa Nguyễn phân định Nam bộ thành 3 dinh và 1 trấn gồm có: Trấn Biên Dinh thuộc vùng Biên Hòa, Phiên Trấn Dinh thuộc vùng Gia Định, Long Hồ Dinh thuộc vùng Vĩnh Long và 1 trấn là Hà Tiên. Sau khi Mạc Cửu mất, con là Mạc Thiên Tứ tiếp tục sự nghiệp của cha đẩy mạnh công cuộc khai hoang mở đất đến 1739 thì hoàn thành xong việc khai mở và lập thêm 4 đạo là Long Xuyên, Kiên Giang (Rạch Giá), Trấn Giang (Cần Thơ),  Trấn Di (Bắc Bạc Liêu) và sát nhập các đạo trên vào Hà Tiên. Với vị trí đắc địa Trấn Giang được Võ Vương Nguyễn Phúc Khoát thuận cho Mạc Thiên Tứ xây dựng thành một thủ sở mạnh ở miền Hậu Giang. Như vậy, đất Cần Thơ được khai mở với tên là Trấn Giang từ năm 1739.

Đối với thực dân Pháp và ngụy quyền Sài Gòn thì Cần Thơ có nhiều thay đổi địa giới hành chính như: Ngày 23 tháng 2 năm 1876, Soái phủ Sài Gòn ra Nghị định lấy huyện Phong Phú cùng một phần huyện An Xuyên và Tân Thành lập hạt Cần Thơ với thủ phủ là Cần Thơ đặt tại làng Tân An. Đến năm 1954, Cần Thơ bao gồm huyện Châu Thành, Ô Môn, Phụng Hiệp, Trà Ôn, Cầu Kè. Năm 1956, Ngô Đình Diệm đổi tên tỉnh Cần Thơ thành tỉnh Phong Dinh. Năm 1961, tách một phần Long Mỹ, Vị Thanh thành lập tỉnh Chương Thiện.

Chính quyền Cách Mạng trong kháng chiến chống Pháp vào hai năm 1948- 1949 điều chỉnh địa giới hành chính: Cần Thơ nhận thêm Thốt Nốt của Long Xuyên, Long Mỹ, Gò Quao, Giồng Riềng, thị xã Rạch Giá của tỉnh Rach Giá. Đồng thời Cần Thơ trả lại 2 huyện Cầu Kè và Trà Ôn cho Vĩnh Long và Trà Vinh. Tên gọi là tỉnh Cần Thơ. Tháng 11 năm 1954 chuyển Long Mỹ, Giồng Riềng, Gò Quao, thị xã Rạch Giá về tỉnh Rạch Giá. Trả huyện Kế Sách về tỉnh Sóc Trăng, Thốt Nốt về Long Xuyên. Năm 1957 nhận lại huyện Thốt Nốt, năm 1966 thành lập thị xã Vị Thanh thuộc tỉnh Cần Thơ. Năm 1969 tách thị xã Cần Thơ ra khỏi tỉnh Cần Thơ trực thuộc Khu Tây Nam Bộ, năm 1971 thị xã Cần Thơ trực thuộc tỉnh Cần Thơ. Năm 1972, thị xã Cần Thơ trở thành thành phố Cần Thơ trực thuộc Khu Tây Nam Bộ.

Thống nhất đất nước, Nghị định số 03/NĐ-76 ngày 24 tháng 3 năm 1976 của Chính phủ về việc sáp nhập tỉnh Cần Thơ, tỉnh Sóc Trăng và thành phố Cần Thơ thành tỉnh Hậu Giang. Tháng 12 năm 1991, Quốc hội khóa VIII, kỳ họp thứ 10 ra Nghị quyết tách Hậu Giang thành 2 tỉnh- tỉnh Cần Thơ và tỉnh Sóc Trăng. Kỳ họp thứ 4 của Quốc Hội khóa XI  ra Nghị quyết số 22/2003/QH ngày 26 tháng 11 năm 2003 và Nghị định số 05 của Chính phủ ngày 02/01/2004 tách tỉnh Cần Thơ trở thành thành phố Cần Thơ trực thuộc Trung ương và lập tỉnh Hậu Giang. Chính phủ đã ban hành Quyết định số 889-QĐ/TTg ngày 24/6/2009 công nhận thành phố Cần Thơ là đô thị loại 1 trực thuộc Trung ương.

4. Dân cư

Trên địa bàn thành phố Cần Thơ có người thuộc 28 dân tộc sinh sống, trong đó đông nhất là dân tộc Kinh (Việt), tiếp theo là các dân tộc Khmer, Hoa.

Theo số liệu tổng điều tra dân số năm 2009 có 1.188.435 người, có 65,89% là dân thành thị; dân tộc Kinh chiếm 96,95%; mật độ dân số 848 người/Km2, quận Ninh Kiều có mật độ dân cư đông nhất 8.407 người/Km2 và mật độ dân cư thấp nhất là huyện Vĩnh Thạnh 274 người/Km2.
                  Theo cantho.gov.vn

Có thể bạn quan tâm

Tiếp thêm động lực cho học sinh vùng biên Tuyên Quang

Tiếp thêm động lực cho học sinh vùng biên Tuyên Quang

Sau hơn 3 tháng triển khai Nghị định 339/2025/NĐ-CP của Chính phủ về hỗ trợ bữa ăn trưa cho học sinh tiểu học và trung học cơ sở tại các xã biên giới đất liền, nhiều trường học vùng cao của tỉnh Tuyên Quang đã ghi nhận những chuyển biến tích cực. Chính sách không chỉ góp phần cải thiện điều kiện học tập cho học sinh mà còn tạo động lực nâng cao chất lượng giáo dục ở những địa bàn còn nhiều khó khăn.

Thanh Hóa còn 760 hộ dân miền núi chưa có điện lưới quốc gia

Thanh Hóa còn 760 hộ dân miền núi chưa có điện lưới quốc gia

Theo thống kê của Sở Công Thương và Công ty Điện lực Thanh Hóa, trên địa bàn tỉnh vẫn còn 761 hộ dân sống tại 23 bản, thuộc 9 xã miền núi chưa được sử dụng điện lưới quốc gia, chủ yếu thuộc các xã biên giới như Yên Nhân, Trung Lý, Tam Chung, Tam Lư và xã Mường Lý...

Nhiều hộ dân miền núi Thanh Hóa chưa được sử dụng điện lưới quốc gia

Nhiều hộ dân miền núi Thanh Hóa chưa được sử dụng điện lưới quốc gia

Tại khu vực các xã miền núi của tỉnh Thanh Hóa vẫn còn 761 hộ dân sống tại các cụm dân cư, thuộc 23 thôn, bản chưa được sử dụng điện lưới quốc gia. Những hộ gia đình này chủ yếu sống tại vùng đặc biệt khó khăn có địa hình hiểm trở, khí hậu khắc nghiệt nên việc kéo điện đang còn gặp khó khăn. Họ mong một ngày nào đó có điện lưới để thắp sáng, sử dụng những tiện nghi của đời sống giữa đại ngàn vùng cao.

Nhanh chóng hỗ trợ nhân dân Pắc Ngà (Sơn La) khắc phục hậu quả dông lốc

Nhanh chóng hỗ trợ nhân dân Pắc Ngà (Sơn La) khắc phục hậu quả dông lốc

Trận dông lốc với cường độ mạnh xảy ra ngày 29/3 đã gây thiệt hại về nhà ở của người dân xã Pắc Ngà, tỉnh Sơn La. Thống kê ban đầu, dông lốc xuất hiện trong thời gian ngắn nhưng cường độ mạnh đã làm sập đổ, nghiêng và tốc mái 12 căn nhà của các hộ dân tại 3 bản: Lừm Thượng A, Lừm Thượng B và Suối Tải.

Lan tỏa yêu thương từ 'Tủ đồ sơ sinh 0 đồng'

Lan tỏa yêu thương từ 'Tủ đồ sơ sinh 0 đồng'

Chương trình “Tủ đồ sơ sinh 0 đồng - Chia sẻ yêu thương” được Trung tâm Y tế Tu Mơ Rông (tỉnh Quảng Ngãi) triển khai và duy trì 5 tháng nay đã thực sự phát huy hiệu quả, giúp nhiều sản phụ thuộc diện hộ nghèo, cận nghèo an tâm hơn khi đến sinh con tại đây.

Nghệ An: Dông lốc kèm mưa đá tại xã miền núi Quỳ Châu

Nghệ An: Dông lốc kèm mưa đá tại xã miền núi Quỳ Châu

Chiều 29/3, trên địa bàn miền núi xã Quỳ Châu (tỉnh Nghệ An) bất ngờ xảy ra một trận dông kèm theo mưa đá. Mưa đá diễn ra trong thời gian gần 10 phút, khiến người dân khá bất ngờ bởi hiện tượng thời tiết cực đoan này xảy ra quá nhanh, bầu trời nhanh chóng chuyển tối, gió mạnh nổi lên liên tục và trước đó thời tiết ở các khu vực đã trải qua nhiều giờ nắng gắt.

Dông lốc gây nhiều thiệt hại ở Lào Cai

Dông lốc gây nhiều thiệt hại ở Lào Cai

Vào khoảng 16 giờ 40 phút chiều 29/3, tại các phường Nghĩa Lộ, Trung Tâm, Cầu Thia và xã Liên Sơn của tỉnh Lào Cai (khu vực thị xã Nghĩa Lộ, Yên Bái cũ), cơn dông lốc mạnh xảy ra làm một công nhân vệ sinh môi trường bị thương, nhiều cây xanh bị gãy, đổ và hàng trăm ngôi nhà dân bị tốc mái.

Nhộn nhịp phiên chợ đậm đà hồn quê

Nhộn nhịp phiên chợ đậm đà hồn quê

Đến hẹn lại lên, cứ vào chủ nhật hàng tuần, khi sương núi còn bảng lảng trên những triền đá, chợ phiên Phương Độ (Hà Giang 1, Tuyên Quang) đã bừng thức trong nhịp bước rộn ràng của đồng bào người Tày, Dao… ở các bản làng xa gần về họp chợ. 

Cách giữ xanh rừng Sêrêpôk khi lực lượng mỏng

Cách giữ xanh rừng Sêrêpôk khi lực lượng mỏng

Nằm ở phía Tây Bắc của tỉnh Lâm Đồng, rừng Sêrêpôk bao bọc lưu vực của con sông cùng tên Sêrêpôk bí ẩn, bởi hướng chảy ngược về thượng nguồn trước khi vượt qua biên giới Campuchia để đổ ra biển.

Hiện thực hóa Kết luận 81-TB/TW - Bài cuối: Xóa trường tạm, dựng tương lai ​

Hiện thực hóa Kết luận 81-TB/TW - Bài cuối: Xóa trường tạm, dựng tương lai ​

Thực hiện chủ trương của Bộ Chính trị, chỉ đạo của Tổng Bí thư, Nghị quyết số 298/NQ-CP về kế hoạch hành động của Chính phủ, tỉnh Thanh Hóa đã khẩn trương triển khai khảo sát, lập danh mục đề xuất, trình Chính phủ và được phê duyệt đầu tư xây dựng 16 trường nội trú liên cấp tiểu học và trung học cơ sở cho 16 xã biên giới. Với sự vào cuộc quyết liệt của cả hệ thống chính trị và sự đồng thuận của người dân, đến nay nhiều công trình khởi công năm 2025 đã đạt tiến độ gần 30%, cố gắng bàn giao trước năm học tới.

Hiện thực hóa Kết luận 81-TB/TW - Bài 2: Dệt ước mơ nơi phên giậu Tổ quốc

Hiện thực hóa Kết luận 81-TB/TW - Bài 2: Dệt ước mơ nơi phên giậu Tổ quốc

Giải bài toán từ những lớp học chông chênh và hành trình đến trường đầy trắc trở của học sinh vùng cao biên giới, chủ trương đầu tư xây dựng 248 trường phổ thông liên cấp nội trú cho các xã biên giới theo Thông báo Kết luận số 81-TB/TW ngày 18/7/2025 của Bộ Chính trị đã biến giấc mơ của thầy, cô giáo và học sinh trở thành hiện thực. Tại các xã biên giới của tỉnh Thanh Hóa, địa bàn rộng, nhiều điểm trường lẻ, dân cư phân tán, đây là giải pháp khắc phục tình trạng đầu tư dàn trải, là bước tái cấu trúc không gian giáo dục theo hướng tập trung, hiệu quả.

Hiện thực hóa Kết luận 81-TB/TW - Bài 1: Vượt khó giữ nhịp học không bị đứt quãng

Hiện thực hóa Kết luận 81-TB/TW - Bài 1: Vượt khó giữ nhịp học không bị đứt quãng

Thực tế tại các điểm trường vùng cao biên giới có địa hình chia cắt, thường xuyên gánh chịu mưa lũ, các em học sinh phải vượt quãng đường xa đến lớp, điều kiện học tập thiếu thốn, giáo viên chưa có nơi ở ổn định… Thông báo Kết luận số 81-TB/TW của Bộ Chính trị thống nhất chủ trương đầu tư xây dựng 248 trường phổ thông nội trú liên cấp tại 248 xã biên giới đất liền cho thấy hướng đi đúng và trúng với nhu cầu thực tiễn.

Hiện thực hóa khát vọng 'con chữ' nơi biên viễn

Hiện thực hóa khát vọng 'con chữ' nơi biên viễn

Thực hiện chủ trương đầu tư xây dựng 248 trường phổ thông nội trú liên cấp tại các xã biên giới đất liền tren cả nước, tỉnh Thanh Hóa đã trình Chính phủ đầu tư 16 Trường nội trú liên cấp tiểu học và trung học cơ sở cho 16 xã biên giới. Với sự vào cuộc quyết liệt của cả hệ thống chính trị, Đến nay, nhiều công trình đã đạt tiến độ gần 30%, cố gắng bàn giao trước năm học tới.

Lan tỏa nghĩa tình quân dân nơi tuyến đầu Tổ quốc

Lan tỏa nghĩa tình quân dân nơi tuyến đầu Tổ quốc

Kỷ niệm 95 năm Ngày thành lập Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh (26/3/1931 - 26/3/2026), 51 năm Ngày Giải phóng thành phố Đà Nẵng (29/3/1975 - 29/3/2026) trong hai ngày 27-28/3, Bộ Chỉ huy Quân sự thành phố Đà Nẵng tổ chức chương trình “Tháng Ba biên giới” tại xã La Dêê với nhiều hoạt động thiết thực, ý nghĩa, góp phần vun đắp tình đoàn kết quân dân, lan tỏa tinh thần xung kích, tình nguyện của tuổi trẻ lực lượng vũ trang thành phố hướng về khu vực biên giới.

'Tháng Ba biên giới' lan tỏa nghĩa tình nơi phên dậu Tổ quốc

'Tháng Ba biên giới' lan tỏa nghĩa tình nơi phên dậu Tổ quốc

Ngày 28/3, tại xã Xuân Nha và Chiềng Sơn, Tỉnh đoàn Sơn La phối hợp với Đoàn Thanh niên các cơ quan: Văn phòng Chính phủ, Văn phòng Trung ương Đảng, Văn phòng Chủ tịch nước, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước, Bộ Nông nghiệp và Môi trường, cùng cấp ủy, chính quyền địa phương tổ chức chương trình tình nguyện “Tháng Ba biên giới” năm 2026.

Sống lại ký ức hào hùng nơi biên giới

Sống lại ký ức hào hùng nơi biên giới

Ngày 28/3, Hiệp hội Du lịch tỉnh Tuyên Quang tổ chức chương trình trải nghiệm "Hành quân theo bước chân anh", thu hút sự tham gia của hàng trăm cựu chiến binh, thanh niên và du khách từ nhiều tỉnh, thành phố trong cả nước. Tất cả cùng khoác lên mình màu áo lính, cùng trở về với ký ức hào hùng của một thời máu lửa để tri ân những Anh hùng liệt sĩ đã ngã xuống vì từng tấc đất thiêng liêng của Tổ quốc.

Nỗi trăn trở giữa mùa hạn mặn

Nỗi trăn trở giữa mùa hạn mặn

Cuối tháng 3, nắng và gió bước vào cao điểm. Trên các đồng lúa, đất bắt đầu nứt ra, các dòng sông, nước ngày càng cạn. Mùa khô hằng năm, câu chuyện hài hòa sản xuất, dân sinh giữa 2 vùng mặn ngọt tại Cà Mau luôn là nỗi băn khoăn, trăn trở của cả người dân và các cấp chính quyền.

Xây ước mơ cho học sinh vùng biên Si Pa Phìn

Xây ước mơ cho học sinh vùng biên Si Pa Phìn

Giữa vùng cao biên giới xã Si Pa Phìn, tỉnh Điện Biên, một ngôi trường phổ thông nội trú liên cấp khang trang, hiện đại đã được đưa vào sử dụng, mở ra cơ hội học tập tốt hơn cho hàng nghìn học sinh nơi đây.

Nâng tầm nông sản Điện Biên từ bảo hộ nhãn hiệu

Nâng tầm nông sản Điện Biên từ bảo hộ nhãn hiệu

Việc xây dựng nhãn hiệu chứng nhận đang trở thành hướng đi quan trọng nhằm khẳng định nguồn gốc, chất lượng nông sản, đồng thời mở rộng thị trường tiêu thụ và nâng cao thu nhập cho người dân. Tại tỉnh Điện Biên, dứa mật Pu Lau và gạo Mường Thanh là hai sản phẩm chủ lực được lựa chọn triển khai theo hướng này.

Gần dân, sát dân, hiểu dân qua mô hình 'Buổi sáng với nhân dân' ở Nha Bích

Gần dân, sát dân, hiểu dân qua mô hình 'Buổi sáng với nhân dân' ở Nha Bích

“Buổi sáng với nhân dân” là mô hình dân vận khéo được tỉnh Đồng Nai triển khai tại các địa phương nhằm tăng cường mối quan hệ giữa chính quyền xã với nhân dân, tạo diễn đàn trực tiếp để người dân phản ánh ý kiến, kiến nghị, vướng mắc liên quan đến đời sống, quản lý Nhà nước và các vấn đề dân sinh. Mô hình được người dân đánh giá cao.

Lực lượng vũ trang Quân khu 7 đoàn kết, đồng hành cùng đồng bào tôn giáo

Lực lượng vũ trang Quân khu 7 đoàn kết, đồng hành cùng đồng bào tôn giáo

Sáng 27/3, tại Thành phố Hồ Chí Minh, Đảng ủy, Bộ Tư lệnh Quân khu 7 tổ chức gặp mặt đại biểu chức sắc tiêu biểu các tôn giáo trên địa bàn nhân dịp đầu Xuân Bính Ngọ 2026, nhằm tăng cường sự gắn bó giữa lực lượng vũ trang Quân khu và đồng bào tôn giáo trên địa bàn, góp phần xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân tộc, đoàn kết tôn giáo vì sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

Biệt phái bác sĩ về làm việc tại trạm y tế xã, phường

Biệt phái bác sĩ về làm việc tại trạm y tế xã, phường

Ngày 27/4, Sở Y tế tỉnh Thái Nguyên tổ chức gặp mặt, triển khai nhiệm vụ đối với các bác sĩ biệt phái về làm việc tại trạm y tế xã, phường năm 2026. Trong đợt này, toàn tỉnh Thái Nguyên có 46 bác sĩ được biệt phái trong khoảng thời gian 3 tháng, đi làm việc tại các trạm y tế trên địa bàn tỉnh.

Cử tri dân tộc thiểu số tại TP Hồ Chí Minh kiến nghị nhiều vấn đề ‘nóng’ với đại biểu trúng cử

Cử tri dân tộc thiểu số tại TP Hồ Chí Minh kiến nghị nhiều vấn đề ‘nóng’ với đại biểu trúng cử

Sau khi kết quả bầu cử đại biểu Quốc hội và HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031 được công bố, nhiều cử tri trong cộng đồng dân tộc thiểu số tại TP Hồ Chí Minh bày tỏ sự vui mừng, đồng thời kiến nghị nhiều vấn đề thiết thực về chính sách, đời sống bà con dân tộc trong cộng đồng.