Từ đầu năm đến nay, bệnh Dịch tả lợn châu Phi đã xuất hiện tại 27 xã, phường trên địa bàn tỉnh, làm hơn 1.000 con lợn mắc bệnh, chết và buộc phải tiêu hủy với tổng khối lượng hơn 49 tấn. Hiện vẫn còn 20 xóm thuộc 10 xã chưa qua 21 ngày kể từ khi phát hiện đang có dịch tả lợn châu Phi.
Như vậy kể từ khi bùng phát mạnh hồi đầu năm 2025, tỉnh Cao Bằng đã có rất nhiều cố gắng trong công tác phòng, chống dịch, đến hết tháng 12/2025, các xã cơ bản đã khống chế được dịch tả lợn châu Phi. Tuy nhiên, nhiều địa phương sau khi công bố hết dịch, bà con tái đàn lại tiếp tục phát sinh ca bệnh nhỏ lẻ, điều đó chứng tỏ dịch bệnh dịch tả lợn châu Phi vẫn chưa thể khống chế dứt điểm.
Theo bà Hoàng Thị Hiếu – Quyền Chi cục trưởng Chi cục Chăn nuôi, Sở Nông nghiệp và môi trường Cao Bằng, nguyên nhân khiến dịch tả lợn châu Phi vẫn chưa thể khống chế hoàn toàn là do năm 2025 dịch bệnh bùng phát mạnh, 56/56 xã phường đều có phát sinh dịch bệnh. Virus dịch tả lợn châu Phi có khả năng lưu cữu trong môi trường chăn nuôi trong thời gian dài. Nếu người chăn nuôi chưa hoặc không thực hiện nghiêm các biện pháp vệ sinh, tiêu độc, khử trùng khu vực chăn nuôi thường xuyên, thì khi gặp điều kiện thời tiết thuận lợi, virus có thể tái phát triển và gây bệnh trở lại cho đàn lợn. Bên cạnh đó sự xuất hiện biến chủng virus dịch tả lợn châu Phi tái tổ hợp genotype I/II tại 45/56 xã, phường cũng là một trong những nguyên nhân gây trở ngại cho công tác phòng dịch khi chưa có khuyến cáo vắc xin đặc hiệu với chủng virus này.
Để đảm bảo cho công tác phòng, chống dịch trên đàn gia súc, gia cầm nói chung, dịch tả lợn châu Phi nói riêng, tỉnh Cao Bằng cần tập trung vào các biện pháp chủ động phòng, chống dịch: Mỗi hộ, mỗi cơ sở chăn nuôi cần áp dụng đầy đủ các biện pháp chăn nuôi an toàn sinh học vào sản xuất; kịp thời thông tin về trường hợp lợn chết nghi mắc bệnh, phối hợp với chính quyền địa phương, cơ quan chuyên môn tổ chức tiêu hủy lợn bệnh, ghi mắc bệnh.
Tỉnh chủ động bao vây, xử lý dứt điểm các ổ dịch ngay từ khi mới phát sinh, không để lây lan; các ngành chức năng và chính quyền địa phương, người chăn nuôi cùng phối hợp chặt chẽ, vừa kiểm soát dịch bệnh, vừa bảo đảm nguồn giống an toàn; thường xuyên thực hiện vệ sinh, tiêu độc khử trùng khu vực chăn nuôi để giảm, tiêu diệt mầm bệnh, để hạn chế tối đa nguy cơ dịch tái phát và gây thiệt hại cho sản xuất.
Trước diễn biến về tình hình dịch bệnh trên địa bàn. Để chủ động phòng chống dịch bệnh phù hợp với điều kiện thực tế, Sở Nông nghiệp và Môi trường đã chỉ đạo cơ quan chuyên môn, thường xuyên trao đổi với các địa phương, kịp thời nắm bắt thông tin về dịch bệnh, đồng thời chủ động cung cấp hóa chất khử trùng để xử lý ổ dịch.
Trong thời gian tới, nhận định nguy cơ dịch bệnh vẫn tiềm ẩn và vẫn có nguy cơ phát sinh gây thiệt hại. Ngành nông nghiệp khuyến cáo người chăn nuôi chỉ tái đàn khi bảo đảm đầy đủ điều kiện an toàn sinh học, thực hiện nghiêm việc tiêm phòng, vệ sinh tiêu độc khử trùng chuồng trại, theo dõi sức khỏe đàn vật nuôi và kịp thời báo cáo khi phát hiện động vật mắc bệnh hoặc chết bất thường. Các địa phương đang có dịch phải tập trung nguồn lực triển khai đồng bộ các biện pháp phòng, chống để sớm kiểm soát ổ dịch, ngăn chặn dịch bệnh phát sinh và lây lan, hạn chế thiệt hại. Địa phương đã qua 21 ngày kể từ ca bệnh cuối cùng cần tiếp tục giám sát, vệ sinh, tiêu độc khử trùng và hoàn thiện hồ sơ công bố hết dịch theo quy định.
Song song với đó, ngành chuyên môn tăng cường giám sát chặt chẽ diễn biến dịch bệnh, duy trì điều tra dịch tễ, cập nhật tình hình và báo cáo kịp thời; tổ chức tiêm phòng bao vây, rà soát đàn gia súc chưa được tiêm vắc xin để chủ động ngăn chặn dịch bệnh lây lan. Công tác kiểm tra, kiểm soát vận chuyển, buôn bán, giết mổ động vật và sản phẩm động vật được siết chặt, xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm./.