Đối mặt với thực trạng hoạt động manh mún, thiếu nhân lực và khó tiếp cận vốn, Lạng Sơn đang đẩy mạnh chuỗi giải pháp hỗ trợ toàn diện với mục tiêu là biến các hợp tác xã trở thành "mũi nhọn" kinh tế, gắn liền với các sản phẩm chủ lực như na Chi Lăng, hồng Vành Khuyên.
Liên minh Hợp tác xã tỉnh cho biết, hàng năm, các chính sách hỗ trợ, khuyến khích phát triển hợp tác xã của Nhà nước đã được các sở, ban, ngành và chính quyền địa phương triển khai đồng bộ, quyết liệt. Tuy vậy, nhiều hợp tác xã mới chỉ dừng lại ở tiếp cận được với chính sách hỗ trợ khi thành lập mới. Các chính sách như hỗ trợ đầu tư phát triển kết cấu hạ tầng, đất đai, vốn tín dụng đáp ứng được đủ các điều kiện để hợp tác xã được hưởng thụ còn ít. Phần lớn hợp tác xã còn gặp khó khăn về nguồn nhân lực do thực trạng lao động trẻ ở nông thôn chuyển sang làm việc tại các khu công nghiệp ở các tỉnh, thành phố khác.
Đến hết năm 2025, Lạng Sơn có tổng số 350 Tổ Hợp tác; trong đó lĩnh vực nông nghiệp có 340 Tổ, với 3.850 người lao động. Tổng số hợp tác xã đăng ký hoạt động là 559; trong đó lĩnh vực nông nghiệp là 391 hợp tác xã, chiếm 70%; lĩnh vực phi nông nghiệp là 168 hợp tác xã, chiếm 30%. Trong năm 2025, tỉnh thành lập mới 64 hợp tác xã, đạt 128% chỉ tiêu tại nghị quyết Ban Chấp hành Liên minh Hợp tác xã tỉnh, giải thể 54 hợp tác xã. Nhìn chung quy mô các hợp tác xã còn nhỏ, vốn ít, phát triển không đồng đều và có sự chênh lệch giữa các địa phương. Hiệu quả hoạt động tại nhiều hợp tác xã nông nghiệp chưa cao, công tác quản trị, khả năng tiếp cận, ứng dụng công nghệ cao và đóng góp trong phát triển kinh tế - xã hội của địa phương còn hạn chế, doanh thu thấp.
Đứng trước những khó khăn thách thức đó, Liên minh Hợp tác xã tỉnh đã chỉ đạo các hợp tác xã trong tỉnh đã đồng hành cùng các hợp tác xã, kiến nghị với cơ quan có thẩm quyền trong tháo gỡ khó khăn, vướng mắc; đẩy mạnh tuyên truyền về vai trò của kinh tế tập thể, tổ chức tập huấn về kế hoạch sản xuất kinh doanh, quản lý tài chính, huy động vốn cho các hợp tác xã. Liên minh Hợp tác xã tỉnh phối hợp với Viện Khoa học Công nghệ Môi trường tập huấn về ứng dụng công nghệ thông tin cho thành viên và người lao động của các hợp tác xã; phối hợp với Trường Cao đẳng kinh tế - kỹ thuật Bắc Bộ, Liên minh Hợp tác xã Việt Nam đào tạo quản trị hợp tác xã cho lãnh đạo chủ chốt các hợp tác xã trên địa bàn.
Ông Liễu Xuân Du, Chủ tịch Liên minh Hợp tác xã tỉnh Lạng Sơn cho biết, ngoài việc vận động thành lập mới, kết nạp thành viên, tư vấn, hướng dẫn thụ hưởng chính sách và hỗ trợ phát triển kinh tế tập thể, hợp tác xã, Liên minh Hợp tác xã tỉnh còn tiếp tục triển khai hỗ trợ xây dựng và duy trì chợ sản phẩm trực tuyến vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi. Đồng thời, Liên minh Hợp tác xã tỉnh thường xuyên phối hợp với các hợp tác xã thúc đẩy xúc tiến thương mại trong trưng bày, quảng bá và giới thiệu sản phẩm đến với các bạn hàng trong và ngoài tỉnh.
Thành viên HTX nuôi ngựa Hữu Lân xã Thống Nhất chăm sóc ngựa. Ảnh: TTXVN phát
Nhờ sự quan tâm, đồng hành của lãnh đạo tỉnh, các ngành, địa phương trong tỉnh, những năm gần đây, cơ bản các hợp tác xã đều có chuyển biến về đổi mới phương thức hoạt động sản xuất, kinh doanh; chủ động tìm các liên kết với chuỗi giá trị từ sản xuất đến tiêu thụ sản phẩm, ứng dụng chuyển đổi số trong sản xuất, kinh doanh. Nhiều hợp tác xã đã phát triển thành công mô hình sản xuất nông nghiệp tập trung gắn với chỉ dẫn địa lý và nhãn hiệu tập thể. Tiêu biểu như sản phẩm Na Chi Lăng, Hồng Vành Khuyên, chuỗi cung ứng rau hữu cơ Hữu Lũng, sản phẩm trà thảo dược Lụa Vy…
Để các hợp tác xã vượt qua những khó khăn, thách thức vươn lên trở thành những mũi nhọn kinh tế ở địa phương trong giai đoạn từ nay đến năm 2030, Liên minh Hợp tác xã tỉnh tiếp tục quán triệt và triển khai các nội dung, nghị quyết của Ban Chấp hành Trung ương về tiếp tục đổi mới và nâng cao hiệu quả kinh tế tập thể, hợp tác xã tới các hợp tác xã trong tỉnh. Đồng thời, đẩy mạnh tuyên truyền phát triển kinh tế tập thể với nhiều hình thức, trong đó ưu tiên xây dựng hợp tác xã kiểu mới gắn với chuỗi giá trị, sản phẩm chủ lực của tỉnh.
Liên minh Hợp tác xã tỉnh đồng hành cùng với chính quyền địa phương khuyến khích các hợp tác xã xây dựng và nhân rộng những mô hình tổ hợp tác, hợp tác xã điển hình tiêu biểu trên từng lĩnh vực, ngành nghề thế mạnh. Liên minh Hợp tác xã tỉnh tổ chức hỗ trợ đào tạo, bồi dưỡng nhận thức quản lý, điều hành hợp tác xã đi sâu vào thực chất, đáp ứng nhu cầu thực tiễn, nâng cao hiệu quả hoạt động góp phần tăng trưởng kinh tế địa phương.
Theo Sở Tài chính tỉnh Lạng Sơn, đơn vị thường trực Ban Chỉ đạo đổi mới phát triển doanh nghiệp và nâng cao hiệu quả kinh tế tập thể của tỉnh, Lạng Sơn đang cụ thể hóa các chính sách hỗ trợ phát triển kinh tế tư nhân, kinh tế tập thể, hợp tác xã trên địa bàn giai đoạn 2026-2030; trong đó tập trung nghiên cứu, xây dựng chương trình phát triển kinh tế tập thể để hướng dẫn, hỗ trợ các hợp tác xã phát triển sản xuất, mở rộng thị trường tiêu thụ sản phẩm chủ lực của địa phương./.
