Trước những tổn thất, mất mát to lớn của người dân bị ảnh hưởng bởi hoàn lưu bão số 10 (Bualoi) gây ra, tỉnh Lào Cai kịp thời có những chính sách giúp đỡ người dân vùng lũ vượt qua để không ai bị bỏ lại phía sau. Hơn 3 tháng trôi qua, những hạt mầm được nảy nở, hồi sinh trên đất lũ, những cánh đồng rau màu hay dâu tằm xanh ngát trở lại với niềm hy vọng về tương lai tươi mới của người dân trước thềm năm mới Tết Nguyên đán Bính ngọ 2026.
Niềm vui những ngày đầu năm
Những ngày đầu tháng 1, phóng viên trở lại vùng đất lũ Quy Mông - một trong những địa phương của tỉnh Lào Cai bị ngập lụt sâu bởi hoàn lưu bão số 10 diễn ra vào cuối tháng 9 đầu tháng 10/2025. Đi dọc trên các tuyến đường ở xã Quy Mông cho thấy không khí lao động diễn ra tất bật, khẩn trương để chuẩn bị cho vụ rau cung ứng dịp Tết Nguyên đán cổ truyền tới đây.
Ghé thăm ruộng rau của gia đình anh Trần Đình Hoàn, thôn Minh Phú, xã Quy Mông, hai vợ chồng anh mỗi người một việc, người chăm sóc, trồng rau, người cải tạo đất để gối vụ mới. Anh Hoàn chia sẻ, trận mưa lũ đi qua để lại cho vùng đất Quy Mông và các xã, phường lân cận sự hoang tàn với lớp bùn dày đặc. Hàng trăm ha dâu tằm, rau màu vốn là "nồi cơm", "cánh tay" nuôi sống bao gia đình bị xóa sổ. Trong số đó, gia đình anh trồng 8 sào rau màu và hơn 5 sào lúa đều bị nước lũ cuốn trôi và lấp bùn. Nước vừa rút, chưa kịp khô chân, vợ chồng anh cùng bà con hối hả ra đồng, miệt mài vun xới cải tạo lại đất. Nhờ sự cần cù, đến nay trên mảnh đất từng tan hoang ấy đã bắt đầu xanh trở lại với các loại rau mùi, bắp cải, rau thơm, cà chua, đậu đỗ… ngắn ngày vươn lên mạnh mẽ.
Theo anh Hoàn, trước sự mất mát lớn của người dân, trong những ngày đầu năm mới, bà con nơi đây vui mừng, phấn khởi khi được Đảng, Nhà nước và chính quyền các cấp tỉnh Lào Cai quan tâm hỗ trợ một phần thiệt hại. Nhận số tiền hỗ trợ hơn 5 triệu đồng, anh rất vui và xúc động, bởi đây là động lực to lớn để gia đình anh và người dân tiếp tục gắn bó với nghề sản xuất nông nghiệp và đón Tến an lành.
Tương tự, gia đình anh Nguyễn Viết Hoàn, thôn Quyết Tiến, xã Quy Mông nuôi hơn 3.000 con gà. Hai năm liên tiếp bị ảnh hưởng bởi mưa lũ khiến gia đình anh thiệt hại lớn. Trong đó, năm 2024 bị chết hơn 3.000 con với trọng lượng 2-2,2kg, năm 2025 chết khoảng 1.600 con.
Anh Hoàn bộc bạch, do bị thiệt hại lớn anh từng quyết định bỏ nghề chăn nuôi. Thế nhưng, nhờ cán bộ động viên, hướng dẫn các biện pháp khôi phục chăn nuôi và hỗ trợ vật tư, thuốc sát trùng anh có động lực gắn bó với nghề. Vui mừng hơn, trong những ngày đầu năm 2026, khi nhận được số tiền gần 50 triệu đồng hỗ trợ của Đảng, Nhà nước và tỉnh Lào Cai, anh và bà con trong thôn phấn khởi, tiếp thêm động lực cố gắng phát triển kinh tế và đón Tết ấm áp, an lành.
Ảnh hưởng hoàn lưu bão số 10, xã Quy Mông có trên 217 ha diện tích lúa bị thiệt hại; gần 267 ha diện tích cây trồng hàng năm, lâu năm bị thiệt hại; về chăn nuôi có 25 con trâu, lợn và gần 11.130 con gia cầm bị chết, cuốn trôi; 11 bể nuôi cá tầm và 39 ha diện tích nuôi cá nước ngọt bị ngập úng, thiệt hại. Ngoài ra, nhiều công trình cơ sở hạ tầng khác bị thiệt hại. Ước giá trị thiệt hại 46.390 tỷ đồng.
Song song với sự nỗ lực của người dân, để công cuộc khôi phục sản xuất diễn ra nhanh chóng và hiệu quả, không thể thiếu vai trò của chính quyền và ngành chuyên môn.
Bà Nguyễn Thị Minh Lương, Phó Chủ tịch UBND xã Quy Mông khẳng định, ngay sau bão, dưới sự chỉ đạo của UBND tỉnh và Sở Nông nghiệp và Môi trường, xã xác định nhiệm vụ cấp bách là phải khôi phục ngay sản xuất nông nghiệp. Một mặt, chính quyền xã động viên bà con ra đồng cải tạo đất. Mặt khác, xã cử cán bộ chuyên môn xuống tận ruộng, "cầm tay chỉ việc", hướng dẫn bà con quy trình kỹ thuật mới. Bởi đất sau lũ bị rửa trôi dinh dưỡng, để lại nhiều bùn và mầm bệnh nên kỹ thuật canh tác phải khác ngày thường. Xã cũng định hướng bà con trồng các loại cây có giá trị kinh tế cao, phù hợp với khí hậu lạnh của vụ đông như bắp cải, su hào, đỗ, rau thơm... Mặt khác, xã cũng được Trung tâm Khuyến nông Quốc gia hướng dẫn kỹ thuật khôi phục sản xuất sau mưa lũ và hỗ trợ phân bón, hóa chất sát trùng. Đặc biệt, khi xã nhận được hơn 7,7 tỷ đồng từ UBND tỉnh Lào Cai hỗ trợ nhân dân khôi phục sản xuất nông nghiệp, xã nhanh chóng phát cho người dân. Đến nay, bà con trong xã ai cũng phấn khởi và khôi phục cơ bản thiệt hại, yên tâm sản xuất vụ mới.
Nghị quyết nhân văn đi vào cuộc sống
Lào Cai là tỉnh miền núi phía Bắc có điều kiện tự nhiên đa dạng, địa hình phức tạp và thường xuyên chịu ảnh hưởng của các loại hình thiên tai như mưa lớn, lũ quét, sạt lở đất, rét đậm rét hại, hạn hán. Những năm gần đây, tác động của biến đổi khí hậu và thiên tai cực đoan gây thiệt hại lớn cho sản xuất nông nghiệp, ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống của người dân, đặc biệt là vùng cao, vùng đồng bào dân tộc thiểu số.
Riêng ảnh hưởng hoàn lưu bão số 10, tỉnh Lào Cai có 20 người chết, mất tích và bị thương; trên 11.700 ngôi nhà bị ảnh hưởng, thiệt hại; trên 2.500 ha lúa, 988 ha ngô, rau màu, 684 ha cây hàng năm, trên 11.800 con gia cầm, gần 200 con lợn, 103 ha thủy sản bị thiệt hại; các công trình hạ tầng giao thông, thủy lợi bị ảnh hưởng nặng nề. Ước thiệt hại khoảng 2.750 tỷ đồng.
Sau hoàn lưu bão số 10, tỉnh Lào Cai thực hiện tốt an sinh xã hội. UBND tỉnh kịp thời trình HĐND tỉnh ban hành các nghị quyết hỗ trợ người dân khắc phục về nhà ở và khôi phục sản xuất nông nghiệp.
Theo đó, đối với mức hỗ trợ sản xuất nông nghiệp để khôi phục sản xuất vùng bị thiệt hại do thiên tai, tỉnh Lào Cai hỗ trợ từ 3 đến 30 triệu đồng/ha với diện tích lúa, mạ bị thiệt hại từ 30% trở lên; hỗ trợ từ 3 đến 15 triệu đồng/ha đối với cây hàng năm khác bị thiệt hại từ 30% trở lên; hỗ trợ từ 6 đến 60 triệu đồng/ha với cây trồng lâu lăm bị thiệt hại từ 30% trở lên. Với diện tích thủy sản được hỗ trợ từ 15 đến 60 triệu đồng/ha; hỗ trợ từ 3.000 đồng đến 18 triệu đồng/con tùy từng loại vật nuôi. Đối với vật nuôi bị dịch bệnh, tỉnh hỗ trợ từ 20.000 đến 55.000 đồng/kg thịt hơi và từ 10.000 đồng/kg đến 30 triệu đồng/ha đối với thủy sản.
Riêng với người tham gia khắc phục dịch bệnh động vật được hỗ trợ từ 400.000 - 500.000 đồng/người/ngày đối với người không hưởng lương từ ngân sách nhà nước; hỗ trợ từ 150.000 - 300.000 đồng/người/ngày đối với người hưởng lương ngân sách nhà nước.
Ngoài việc ban hành các nghị quyết, Lào Cai cũng huy động lồng ghép các nguồn lực để khắc phục hậu quả. Đến nay, tỉnh đã phân bổ cho các địa phương trên 112,4 tỷ đồng hỗ trợ sản xuất nông nghiệp; đồng thời, tỉnh cũng tập trung nguồn lực, nhân lực, vật lực đẩy nhanh tiến độ làm nhà cho các hộ dân bị sập đổ, di dời khẩn cấp, đảm bảo người dân có nhà ở đón Tết Nguyên đán ấm áp.
Đến nay, tỉnh Lào Cai đã phân bổ 100% kinh phí cho các địa phương hỗ trợ người dân khôi phục sản xuất nông nghiệp; trong đó, những xã được phân bổ từ đợt 1, 2, 3 cơ bản phát đến tay người dân; còn các xã trong đợt 4 đang tiếp tục triển khai hỗ trợ.
Sau hơn 3 tháng nỗ lực khắc phục hậu quả thiên tai, cuộc sống của nhân dân vùng lũ Lào Cai đã trở lại bình thường và chuẩn bị đón Tết Nguyên đán an lành. Từ thực tiễn phòng chống, khắc phục hậu quả bão lũ của tỉnh Lào Cai cho thấy ngày càng củng cố, tăng cường niềm tin của nhân dân vào sự lãnh đạo của Đảng và sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị từ Trung ương đến địa phương./.
