Mang nghề về bản gieo cơ hội đổi thay

Từ lợi thế diện tích rừng lùng, nứa rộng lớn cùng định hướng rõ ràng của chính quyền địa phương, xã Châu Tiến, tỉnh Nghệ An đã chủ động khai thác tiềm năng từ rừng, gắn đào tạo nghề với tạo việc làm và sinh kế bền vững. Cách làm này đã giúp người dân vùng cao nơi đây hình thành những mô hình kinh tế hiệu quả, tạo tiền đề cho phát triển bền vững và xây dựng nông thôn mới vùng cao.

nghe-ve-ban-23122025-01.jpg
Diện tích rừng lùng, nứa được người dân trồng thâm canh.

Bảo tồn vùng nguyên liệu

Nhiều năm qua, tại khu vực miền Tây Nghệ An, với địa hình phức tạp, thời tiết khắc nghiệt, hạ tầng hạn chế và quỹ đất sản xuất nông nghiệp không nhiều khiến việc phát triển sinh kế của người dân gặp không ít trở ngại.

Trong điều kiện đó, việc tận dụng các tiềm năng sẵn có của rừng, đặc biệt là cây lùng, nứa - loại cây bản địa gắn bó lâu đời với cuộc sống đồng bào – được xác định là hướng đi phù hợp, tạo nền tảng quan trọng để phát triển nghề nghiệp và nâng cao thu nhập cho người dân.

Thực tế cho thấy, Châu Tiến đã thừa hưởng và phát huy thành quả từ các chương trình hỗ trợ phát triển rừng trước đây, đồng thời chủ động xây dựng phương án bảo tồn, phục hồi và phát triển vùng nguyên liệu lùng, nứa theo hướng bền vững. Ngay từ giai đoạn 2016 - 2020, xã đã tổ chức khoanh nuôi, chăm sóc 121,5 ha rừng lùng, nứa và trồng mới thêm 5 ha, tập trung tại các bản Xẹt 1, Xẹt 2, Liên Bận, Cằng Bài và Chiềng Ban. Nhờ được quản lý, bảo vệ tốt, sản lượng khai thác hằng năm đạt khoảng 120 - 140 tấn, tạo nguồn thu nhập ổn định cho người dân với mức bình quân 5 - 5,5 triệu đồng/tháng trong mùa khai thác.

Tận dụng lợi thế diện tích rừng lùng, nứa rộng lớn, người dân xã Châu Tiến, tỉnh Nghệ An, đã phát triển nghề mây tre đan.

Tận dụng lợi thế diện tích rừng lùng, nứa rộng lớn, người dân xã Châu Tiến, tỉnh Nghệ An, đã phát triển nghề mây tre đan.

Tuy nhiên, hành trình bảo tồn rừng lùng, nứa không hề dễ dàng khi đối mặt với nhiều thách thức: chu kỳ sinh trưởng dài, rủi ro thiên tai cao, địa bàn sản xuất xa khu dân cư, điều kiện giao thông khó khăn, đời sống người dân còn nhiều thiếu thốn, trình độ dân trí chưa đồng đều. Dẫu vậy, với sự quyết tâm của chính quyền địa phương, sự vào cuộc đồng bộ của các tổ chức đoàn thể và ý thức trách nhiệm của người dân, công tác bảo vệ rừng từng bước đi vào nền nếp. Diện tích rừng lùng, nứa không những được giữ vững mà còn mở rộng nhanh chóng.

Tính đến nay, toàn xã Châu Tiến đã có hơn 1.500 ha rừng lùng, nứa - con số có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, không chỉ bảo đảm nguồn nguyên liệu ổn định cho sản xuất mà còn mở ra cơ hội phát triển các nghề thủ công, nhất là nghề mây tre đan theo hướng hàng hóa, có giá trị kinh tế cao. Việc bảo tồn rừng gắn với khai thác hợp lý, theo quy trình bền vững đã giúp hình thành chuỗi giá trị từ bảo vệ tài nguyên - đào tạo nghề - sản xuất - tiêu thụ sản phẩm, tạo nền tảng vững chắc để Châu Tiến phát triển kinh tế rừng gắn với sinh kế bền vững cho người dân.

Trên cơ sở vùng nguyên liệu ổn định, xã Châu Tiến đã và đang triển khai nhiều chương trình đào tạo nghề gắn với thực tiễn, đảm bảo người dân có thể tận dụng ngay nguồn lực sẵn có để tham gia sản xuất, tạo việc làm tại chỗ, nâng cao thu nhập, đồng thời góp phần khẳng định giá trị kinh tế - xã hội của rừng trong tiến trình phát triển địa phương.

Liên kết mở lối sinh kế ổn định cho đồng bào vùng cao

Tận dụng lợi thế diện tích rừng lùng, nứa rộng lớn, người dân xã Châu Tiến, tỉnh Nghệ An, đã phát triển nghề mây tre đan.

Tận dụng lợi thế diện tích rừng lùng, nứa rộng lớn, người dân xã Châu Tiến, tỉnh Nghệ An, đã phát triển nghề mây tre đan.

Trong bối cảnh nhiều địa phương miền núi đang nỗ lực tìm hướng đi thoát nghèo, mô hình đào tạo nghề liên kết tại Châu Tiến nổi lên như một điểm sáng. Thông qua phối hợp với các đơn vị, doanh nghiệp, hợp tác xã, việc đào tạo nghề gắn liền với nhu cầu thị trường, bảo đảm đầu ra cho sản phẩm, giúp học viên có việc làm ngay sau đào tạo. Đây được xem là “đòn bẩy” quan trọng giúp người dân thay đổi tư duy sản xuất, tiếp cận phương thức làm ăn mới, nâng cao thu nhập, thu hẹp khoảng cách phát triển và góp phần thúc đẩy xây dựng nông thôn mới.

Với phương châm “cầm tay chỉ việc”, các lớp đào tạo nghề được tổ chức bài bản, chú trọng thực hành. Học viên không chỉ được trang bị kỹ năng nghề mà còn được định hướng tư duy sản xuất theo hướng hàng hóa, áp dụng khoa học kỹ thuật để nâng cao chất lượng sản phẩm. Nhờ đó, nhiều người mạnh dạn chuyển dịch từ sản xuất nông nghiệp truyền thống sang nghề thủ công, nghề dịch vụ có giá trị kinh tế cao hơn.

Tận dụng nguồn nguyên liệu sẵn có, năm 2025 xã Châu Tiến đã mở 5 lớp đào tạo kỹ năng nghề đan lát với 35 học viên/lớp, tổ chức tại các bản Xẹt 1, Xẹt 2, Liên Bận, Ban và Xăng Cọc. Trong 35 ngày đào tạo, học viên được giảng viên của Liên minh Hợp tác xã và Hợp tác xã Công nghiệp Thắng Lợi trực tiếp hướng dẫn kỹ thuật chọn nguyên liệu, đan tạo hình, hoàn thiện sản phẩm đạt tiêu chuẩn xuất khẩu.

Tận dụng lợi thế diện tích rừng lùng, nứa rộng lớn, người dân xã Châu Tiến, tỉnh Nghệ An, đã phát triển nghề mây tre đan.

Tận dụng lợi thế diện tích rừng lùng, nứa rộng lớn, người dân xã Châu Tiến, tỉnh Nghệ An, đã phát triển nghề mây tre đan.

Đáng chú ý, các sản phẩm đạt yêu cầu được Hợp tác xã Thắng Lợi bao tiêu, liên kết sản xuất lâu dài, giúp người dân yên tâm phát triển nghề. Mô hình này không chỉ tạo thu nhập ổn định mà còn góp phần hình thành chuỗi giá trị sản phẩm mây tre đan tại địa phương, thúc đẩy phong trào học nghề, tạo việc làm tại chỗ, hạn chế tình trạng lao động phải rời quê đi làm ăn xa.

Cùng với ý nghĩa về kinh tế, nghề mây tre đan còn mở ra cơ hội phát triển du lịch cộng đồng. Những sản phẩm thủ công tinh xảo, giàu bản sắc văn hóa có thể trở thành điểm nhấn, thu hút du khách trải nghiệm, tìm hiểu đời sống người dân bản địa, qua đó tạo thêm nguồn thu và quảng bá hình ảnh địa phương.

Ông Trần Văn Hùng, Phó Bí thư Đảng ủy xã Châu Tiến, cho biết, từ khi chương trình giảm nghèo gắn với đào tạo nghề và hỗ trợ việc làm bền vững được triển khai, tư duy của người dân đã thay đổi rõ nét. Bà con chủ động học nghề, nâng cao tay nghề, tự tin vươn lên phát triển kinh tế. Đặc biệt, mô hình đào tạo nghề liên kết đã khắc phục tình trạng đào tạo không gắn với nhu cầu thị trường như trước đây, giúp lao động sau học nghề có việc làm ổn định.

Là một trong những học viên tham gia lớp đào tạo nghề, ông Vi Văn Quê (bản Ban) chia sẻ, trước đây nghề đan lát chỉ là công việc phụ trong gia đình, nhưng nay được đào tạo bài bản, ông hiểu rõ hơn quy trình tạo nên sản phẩm hoàn chỉnh, tin tưởng nghề mây tre đan sẽ trở thành “cần câu cơm” bền vững cho bản thân và gia đình. Theo ông, ưu điểm của nghề là phù hợp với nhiều lứa tuổi, ai cũng có thể tham gia, từ đó góp phần gắn kết cộng đồng, tạo việc làm ngay tại quê hương.

Nhờ triển khai đồng bộ nhiều chính sách hỗ trợ, kết hợp hiệu quả giữa phát triển kinh tế rừng, đào tạo nghề và tạo việc làm, đời sống người dân Châu Tiến đã có nhiều chuyển biến tích cực. Mỗi năm xã đào tạo nghề cho hơn 500 lao động; giới thiệu, giải quyết việc làm cho gần 3.000 lao động, ưu tiên người thuộc diện khó khăn, yếu thế”. Thu nhập bình quân đầu người tăng từ 27,2 triệu đồng/năm vào năm 2020 lên 31,32 triệu đồng/năm vào năm 2025. Giai đoạn 2021 - 2025, tỷ lệ hộ nghèo giảm bình quân 2 - 3%/năm./.

Có thể bạn quan tâm

Ứng dụng KHCN trong sản xuất nông nghiệp tại Điện Biên

Ứng dụng KHCN trong sản xuất nông nghiệp tại Điện Biên

Những năm gần đây, việc ứng dụng khoa học công nghệ vào sản xuất nông nghiệp tại Điện Biên ngày càng được đẩy mạnh. Nhiều mô hình sản xuất hiện đại đã góp phần nâng cao năng suất, chất lượng nông sản và mở ra hướng phát triển nông nghiệp bền vững cho địa phương.

Học và làm theo Bác trở thành 'mạch sống' ở vùng biên

Học và làm theo Bác trở thành 'mạch sống' ở vùng biên

Tháng Năm về trên vùng biên giới Hòa Hội, tỉnh Tây Ninh, những cơn mưa đầu mùa bắt đầu làm dịu đi cái nắng gay gắt của miền Đông Nam Bộ. Trong khuôn viên trụ sở xã, “Không gian văn hóa Hồ Chí Minh” vừa được ra mắt trở thành nơi nhiều cán bộ, đảng viên, đoàn viên, học sinh tìm đến đọc sách, xem hình ảnh tư liệu về cuộc đời, sự nghiệp cách mạng của Chủ tịch Hồ Chí Minh. Không gian ấy không chỉ là mô hình trưng bày mà đang dần trở thành nơi hun đúc niềm tin, trách nhiệm và tinh thần cống hiến của cán bộ, đảng viên và nhân dân vùng biên.

Lắng nghe, thấu hiểu và đồng hành cùng học sinh dân tộc miền núi

Lắng nghe, thấu hiểu và đồng hành cùng học sinh dân tộc miền núi

Ngày 16/5, tại phường Tân Hòa, tỉnh Phú Thọ, Trung tâm Y tế khu vực Hòa Bình phối hợp với Bệnh viện Tâm thần Vĩnh Phúc và Trường Trung học phổ thông dân tộc nội trú Hòa Bình tổ chức hội nghị truyền thông và sàng lọc sức khỏe tâm lý cho hơn 560 học sinh của nhà trường.

Nhiều mô hình nông nghiệp công nghệ cao phát huy hiệu quả

Nhiều mô hình nông nghiệp công nghệ cao phát huy hiệu quả

Trong bối cảnh yêu cầu về chất lượng nông sản, an toàn thực phẩm và phát triển xanh ngày càng cao, tỉnh Phú Thọ đang xác định khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo là động lực then chốt để tái cơ cấu ngành nông nghiệp theo hướng hiện đại, sinh thái và bền vững. Nhiều mô hình sản xuất ứng dụng kỹ thuật tiên tiến đã mang lại hiệu quả rõ rệt, góp phần thay đổi tư duy sản xuất và nâng cao giá trị nông sản địa phương.

Khoa học đồng hành cùng sinh kế vùng chè di sản

Khoa học đồng hành cùng sinh kế vùng chè di sản

Trong dòng chảy phát triển hôm nay, quần thể chè Shan tuyết cổ thụ đang được nhìn nhận không chỉ như một nguồn gen quý hiếm, mà còn là "di sản sống" cần được bảo tồn, phát huy gắn với nâng cao đời sống người dân. Và để đánh thức trọn vẹn giá trị ấy, khoa học đang được đặt vào vị trí đồng hành cùng cộng đồng địa phương.

Trồng dâu tây - hướng phát triển kinh tế mới ở xã biên giới Dào San

Trồng dâu tây - hướng phát triển kinh tế mới ở xã biên giới Dào San

Cây dâu tây đang dần trở thành cây trồng mang lại giá trị kinh tế cao tại nhiều địa phương của tỉnh Lai Châu. Tại xã biên giới Dào San, mô hình trồng dâu tây đang mở ra hướng phát triển mới, giúp người dân nâng cao thu nhập, từng bước thay đổi tư duy trong sản xuất nông nghiệp truyền thống.

Để giấc mơ không đứt đoạn giữa đại ngàn

Để giấc mơ không đứt đoạn giữa đại ngàn

Từng là địa bàn có tỷ lệ tảo hôn khá cao, xã Pu Sam Cáp (Lai Châu) đã có những chuyển biến rõ rệt trong việc ngăn chặn hủ tục này. Sự vào cuộc đồng bộ của chính quyền, nhà trường và cộng đồng đã từng bước thay đổi nhận thức, giúp nhiều em nhỏ có cơ hội tiếp tục học tập, hướng tới tương lai bền vững.

Nông dân trồng mía liên kết đầu tư hệ thống tưới nước nhỏ giọt

Nông dân trồng mía liên kết đầu tư hệ thống tưới nước nhỏ giọt

Nhằm thích ứng với tình hình nắng hạn kéo dài, nhiều nông dân trồng mía tại tỉnh Đắk Lắk đã liên kết với doanh nghiệp để đầu tư hệ thống tưới nước nhỏ giọt. Ứng dụng công nghệ này, người dân không chỉ giải quyết “bài toán” chống hạn mà còn nâng cao năng suất cây mía, đem lại hiệu quả kinh tế cao.

Đồng bào Cơ Tu phát triển kinh tế dưới tán rừng

Đồng bào Cơ Tu phát triển kinh tế dưới tán rừng

Giữa đại ngàn phía Tây thành phố Đà Nẵng, những cánh rừng pơ mu vẫn vươn lên giữa mây núi, trầm mặc và bền bỉ qua hàng trăm năm. Ở đó, người Cơ Tu không chỉ sống cùng rừng, mà còn giữ rừng như một phần máu thịt. Từ những giá trị văn hóa được gìn giữ qua nhiều thế hệ, đến những mô hình sinh kế mới dưới tán rừng, một cách tiếp cận bền vững đang dần hình thành, mở ra hướng đi lâu dài cho vùng cao.

Tái cấu trúc chuỗi giá trị lúa gạo theo hướng bền vững

Tái cấu trúc chuỗi giá trị lúa gạo theo hướng bền vững

Trong bối cảnh ngành lúa gạo chịu áp lực từ biến đổi khí hậu, chi phí tăng và yêu cầu thị trường ngày càng cao, việc triển khai Đề án 1 triệu ha lúa chất lượng cao, phát thải thấp trên địa bàn tỉnh An Giang đang mở ra hướng đi mới. Đề án không chỉ đổi mới phương thức canh tác mà còn tái cấu trúc chuỗi giá trị lúa gạo theo hướng sản xuất bền vững, giảm chi phí, giảm phát thải, nâng cao chất lượng hạt gạo và gắn chặt với chuỗi liên kết tiêu thụ.

Khởi nghiệp thành công với mô hình 'kinh tế nông nghiệp xanh'

Khởi nghiệp thành công với mô hình 'kinh tế nông nghiệp xanh'

Gần đây, nhiều nông dân ở tỉnh An Giang đã khai thác tốt các thế mạnh, nguồn nguyên liệu sẵn có của địa phương để phát triển sản xuất, kinh doanh, qua đó tạo thu nhập, việc làm cho nhiều công nhân lao động, góp phần chung vào sự phát triển kinh tế - xã hội của địa phương.

Hồi chuông cảnh báo từ những vụ đuối nước trẻ em

Hồi chuông cảnh báo từ những vụ đuối nước trẻ em

Chỉ trong vòng vài ngày, trên địa bàn tỉnh Đắk Lắk liên tiếp xảy ra 3 vụ đuối nước, khiến 5 trẻ em từ 9 - 14 tuổi tử vong. Những mất mát dồn dập không chỉ để lại nỗi đau không thể bù đắp cho các gia đình mà còn đặt ra cảnh báo cấp thiết về nguy cơ đuối nước đang hiện hữu, đặc biệt trong thời điểm nắng nóng.

Chuẩn hóa vùng trồng, tạo đà nâng giá trị nông sản Gia Lai

Chuẩn hóa vùng trồng, tạo đà nâng giá trị nông sản Gia Lai

Trước yêu cầu ngày càng khắt khe của thị trường xuất khẩu, tỉnh Gia Lai đang chuyển hướng mạnh từ phát triển sản lượng sang chuẩn hóa chất lượng thông qua việc cấp mã số vùng trồng và cơ sở đóng gói. Đây được xem là giải pháp căn cơ giúp nông sản địa phương nâng cao năng lực cạnh tranh, mở rộng thị trường theo hướng bền vững.

Những 'thầy giáo quân hàm xanh' xóa mù công nghệ nơi biên giới Lai Châu

Những 'thầy giáo quân hàm xanh' xóa mù công nghệ nơi biên giới Lai Châu

Thực hiện Nghị quyết 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, thời gian qua, những người lính Biên phòng tỉnh Lai Châu không chỉ chắc tay súng bảo vệ chủ quyền an ninh biên giới quốc gia mà còn đang miệt mài mang “ánh sáng số” đến với đồng bào các dân tộc tại các bản qua mô hình đầy nhân văn: “Thầy giáo quân hàm xanh, đẩy nhanh chuyển đổi số”.

Tiếng dân tộc - 'Chìa khóa' mở cửa lòng dân biên giới

Tiếng dân tộc - 'Chìa khóa' mở cửa lòng dân biên giới

Trong hai ngày 8 - 9/4/2026, tại tỉnh Lào Cai, Bộ Tư lệnh Bộ đội Biên phòng đã tổ chức thành công Hội thi tiếng Mông trong Bộ đội Biên phòng khu vực 2 năm 2026. Hoạt động có ý nghĩa thiết thực nhằm cụ thể hóa chủ trương của Bộ Quốc phòng và Bộ đội Biên phòng về tăng cường học tập ngoại ngữ và tiếng dân tộc thiểu số trong toàn lực lượng.

Chuyển đổi cơ cấu sản xuất, mở hướng sinh kế cho người dân miền núi

Chuyển đổi cơ cấu sản xuất, mở hướng sinh kế cho người dân miền núi

Xác định thế mạnh của từng vùng, địa phương trong chuyển dịch cơ cấu cây trồng, vật nuôi, thời gian qua, xã Châu Quế (tỉnh Lào Cai) đẩy mạnh tuyên truyền, vận động người dân trên địa bàn từng bước thay đổi tư duy sản xuất, chủ động tiếp cận thị trường, ứng dụng khoa học công nghệ nhằm gia tăng giá trị sản xuất. Từ đó, xã xuất hiện nhiều mô hình phát triển kinh tế hiệu quả đem lại giá trị kinh tế cao cho người dân.

Hành trình 'viết lại' cuộc đời cho cây nấm rơm

Hành trình 'viết lại' cuộc đời cho cây nấm rơm

Rời phố về quê, chị Nguyễn Hoàng Ngọc Yến (xã Bình Hòa, An Giang) đã chọn cây nấm rơm làm điểm tựa để hiện thực hóa khát vọng nâng tầm nông sản địa phương qua dòng bánh phồng độc đáo. Bằng tư duy đổi mới và tinh thần “khởi nghiệp xanh”, chị Yến không chỉ khẳng định thương hiệu bánh phồng nấm rơm bằng những giải thưởng uy tín mà còn mở ra cánh cửa xuất khẩu cho nông sản quê hương, trở thành điểm sáng trong phong trào khởi nghiệp nông thôn hiện nay.

Mở lối làm giàu từ hộ nông dân đến chi hội nghề nghiệp

Mở lối làm giàu từ hộ nông dân đến chi hội nghề nghiệp

Với hiệu quả kinh tế từ nuôi dê thương phẩm, Hội Nông dân xã Thọ Phong (Quảng Ngãi) đã thành lập Chi hội nghề nghiệp chăn nuôi dê, mở ra hướng đi mới cho phát triển kinh tế bền vững. Mô hình nuôi dê tại Thọ Phong không chỉ nâng cao hiệu quả sản xuất mà còn khẳng định sức mạnh liên kết, giúp nông dân cải thiện thu nhập và ổn định cuộc sống.

Chuyển đổi số, nâng giá trị nhung hươu

Chuyển đổi số, nâng giá trị nhung hươu

Sản phẩm nhung hươu ở Hà Tĩnh từ lâu trở thành thương hiệu đặc sắc. Tại vùng nuôi hươu sao các xã miền núi Hương Sơn, Quang Diệm, Sơn Giang..., không khí thu hoạch nhung hươu diễn ra nhộn nhịp. Khác với trước đây, hiện nay nhờ ứng dụng chuyển đổi số và công nghệ chế biến sâu, đặc sản “tứ đại danh dược” này không chỉ nâng cao giá trị kinh tế cho người dân mà còn dễ dàng tiếp cận người tiêu dùng cả nước.

Chắp cánh ước mơ cho trẻ em vùng biên

Chắp cánh ước mơ cho trẻ em vùng biên

Giữa đại ngàn núi rừng, hai ngôi trường phổ thông nội trú liên cấp Tiểu học và Trung học cơ sở tại các xã A Lưới 3, A Lưới 4 (thành phố Huế) đang dần hình thành với quy mô khang trang, hiện đại. Đây là hai trong những công trình được Đảng, Nhà nước đầu tư xây dựng ở các xã vùng biên gồm: A Lưới 1, A Lưới 2, A Lưới 3, A Lưới 4, A Lưới 5.

Khoa học kỹ thuật nâng giá trị cây thanh trà Vĩnh Long

Khoa học kỹ thuật nâng giá trị cây thanh trà Vĩnh Long

Phường Đông Thành, tỉnh Vĩnh Long là vùng trồng đặc sản thanh trà của địa phương với hai loại chủ yếu là ngọt và chua - loại trái cây từng được xác lập Kỷ lục Việt Nam với 135 món ẩm thực độc đáo được chế biến từ nguyên liệu này.

Nhà nông xây dựng thương hiệu hồ tiêu sạch hữu cơ

Nhà nông xây dựng thương hiệu hồ tiêu sạch hữu cơ

Với quyết tâm xây dựng vị thế cho hạt tiêu sạch, nhà nông ở tỉnh Đồng Nai đã chuyển dịch mạnh mẽ từ sản xuất truyền thống sang canh tác theo hướng hữu cơ vi sinh. Chính sự thay đổi từ tư duy đến hành động chính tại mỗi nông hộ trồng hồ tiêu đang góp phần nâng tầm giá trị nông sản địa phương, đồng thời mở ra hướng đi làm giàu bền vững.