Nam Bộ vài nét tổng quan

Nam Bộ vài nét tổng quan
Vị trí, địa hình

Địa hình trên toàn vùng Nam Bộ khá bằng phẳng, phía tây giáp Vịnh Thái Lan, phía đông và Đông Nam giáp biển Đông, phía bắc và Tây Bắc giáp Campuchia và một phần phía tây Bắc giáp Nam Trung Bộ.

Đông Nam Bộ có độ cao từ 100 - 200m, có cấu tạo địa chất chủ yếu là đất đỏ bazan và đất phù sa cổ. Khu vực đồng bằng sông nước ở đây chiếm diện tích khoảng 6.130.000ha cùng trên 4.000 kênh rạch với tổng chiều dài lên đến 5.700 km.

Tây Nam Bộ có độ cao trung bình gần 2m, chủ yếu là miền đất của phù sa mới. Có một số núi thấp ở khu vực tiếp giáp với vùng Tây Nguyên, miền Tây tỉnh Kiên Giang và Campuchia.

Hai hệ thống sông lớn nhất trong vùng là sông Đồng Nai và sông Cửu Long. Ngược với dòng Sông Đồng Nai có lượng phù sa thấp, dòng sông Cửu Long có lượng nước đổ về trung bình khoảng 4.000 tỷ mét khối và hàng năm vận chuyển khoảng 100 triệu tấn phù sa, giữ vai trò rất quan trọng đối cho đồng bằng sông Cửu Long có diện tích 39.734 km². Cho đến nay, đồng bằng sông Cửu Long vẫn còn là một vùng đất thấp, độ cao trung bình so với mặt biển chỉ vào khoảng 5 mét. Một số khu vực như tứ giác Long Xuyên, Đồng Tháp Mười và phía tây sông Hậu đang tồn tại ở mức thấp hơn mặt biển, chính vì vậy mà hàng năm có tới 1 triệu ha bị ngâp nước mặn trong thời gian từ 2 đến 4 tháng. Các nhà nghiên cứu lịch sử về vùng đất này cho rằng, cách đây hàng triệu năm nơi này vốn là một vịnh lớn nhưng đã được bồi đắp dần bởi phù sa của sông Cửu Long.

Khu vực đồi núi chủ yếu tập trung ở phía đông nam Bộ như núi Bà Rá (Bình Phước) cao 736m, núi Chứa Chan (Đồng Nai) cao 839m, núi Bao Quan (Bà Rịa - Vũng Tàu) cao 529m, núi Thị Vải (Bà Rịa - Vũng Tàu) cao 461m, núi Bà Đen (Tây Ninh) cao 986m... Khu vực phía tây có dãy Thất Sơn (An Giang) và dãy Hàm Ninh (Kiên Giang).

Khí hậu

Nam Bộ nằm trong vùng đặc trưng của khí hậu nhiệt đới gió mùa và cận xích đạo, nền nhiệt ẩm phong phú, ánh nắng dồi dào, thời gian bức xạ dài, nhiệt độ và tổng tích ôn cao. Biên độ nhiệt ngày đêm giữa các tháng trong năm thấp và ôn hòa. Độ ẩm trung bình hàng năm khoảng từ 80 - 82% [2]. Khí hậu hình thành trên hai mùa chủ yếu quanh năm là mùa khô và mùa mưa. Mùa mưa từ tháng 5 đến tháng 11, mùa khô từ tháng 12 tới tháng 4. Về mùa vụ sản xuất có khác với khu vực Đồng bằng Bắc Bộ.

Lượng mưa hàng năm dao động từ 966 - 1325mm và góp trên 70 - 82% tổng lượng mưa trong suốt cả năm. Mưa phân bố không đều, giảm dần từ khu vực giáp ranh từ Thành phố Hồ Chí Minh xuống khu vực phía tây và Tây Nam. Ở khu vực Đông Nam có lượng mưa thấp nhất. Khi xuất hiện cường độ mưa lớn xảy ra trên một số khu vực trong vùng, thường gây hiện tượng xói mòn ở những vùng gò cao. Khi mưa kết hợp với cường triều và lũ sẽ gây ngập úng, ảnh hưởng đến sản xuất và đời sống của dân cư trong vùng.

Vì hiện tượng biến đổi khí hậu chung, vùng Đồng bằng Nam Bộ trong thời gian tới có thể bị tác động rất lớn do các nguồn nước ở các sông bị cạn kiệt, đặc biệt là sông Mê Kông. Theo các nhà khoa học thì tới năm 2070, sự thay đổi thời tiết trong vùng sẽ tác động đến nguồn nước của đồng bằng sông Cửu Long, chủ yếu thông qua các dòng sông vừa và nhỏ, các dòng chảy bị giảm thiểu đi.

Các đơn vị hành chính

Nam Bộ bao gồm 17 tỉnh từ Bình Phước trở xuống phía nam và hai thành phố là Thành phố Hồ Chí Minh và Thành phố Cần Thơ.

Gồm 2 tiểu vùng:

1/ Đông Nam Bộ, bao gồm: Bình Phước, Bình Dương, Đồng Nai, Tây Ninh, Bà Rịa-Vũng Tàu, Thành phố Hồ Chí Minh

2/ Tây Nam Bộ, bao gồm: Long An, Tiền Giang, Bến Tre, Vĩnh Long, Trà Vinh, Đồng Tháp, Hậu Giang, Sóc Trăng, An Giang, Kiên Giang, Bạc Liêu, Cà Mau, và Thành phố Cần Thơ.
Theo wikipedia

Có thể bạn quan tâm

Trao 'cần câu' tạo sinh kế bền vững cho các hộ nghèo ở vùng khó khăn

Trao 'cần câu' tạo sinh kế bền vững cho các hộ nghèo ở vùng khó khăn

Từ những con trâu, con bò, đàn gia cầm được hỗ trợ, nguồn vốn ưu đãi được vay để đầu tư sản xuất, nhiều hộ nghèo, cận nghèo ở Thanh Hóa đang từng bước tạo dựng sinh kế, nâng cao thu nhập và cải thiện cuộc sống. Không chỉ giúp người dân có thêm tư liệu sản xuất, các chính sách hỗ trợ còn tạo điều kiện để mỗi gia đình chủ động phát triển kinh tế, từng bước thoát nghèo.

45 năm người mẹ vùng biên ngóng tin con

45 năm người mẹ vùng biên ngóng tin con

Dưới chân dãy Tây Côn Lĩnh, nơi những dãy núi trùng điệp ôm lấy vùng biên giới Thanh Thủy (Tuyên Quang), có một người mẹ đã dành gần trọn cuộc đời để nhớ về người con trai cả hy sinh khi tuổi đời còn rất trẻ. 

Quảng Trị: Mưa lũ chia cắt nhiều bản làng vùng biên giới

Quảng Trị: Mưa lũ chia cắt nhiều bản làng vùng biên giới

Sáng 11/8, UBND xã A Dơi, tỉnh Quảng Trị thông tin, mưa lớn kéo dài trong những ngày qua khiến nhiều cầu, ngầm, tràn trên tuyến Tỉnh lộ 586 và các tuyến đường dân sinh qua địa bàn xã bị ngập, nước chảy xiết, gây chia cắt giao thông nhiều bản làng, ảnh hưởng đến việc đi lại của người dân.

Hiệu quả các chính sách vùng đồng bào Khmer ở An Giang

Hiệu quả các chính sách vùng đồng bào Khmer ở An Giang

Những con đường bê tông nối dài, những ngôi nhà kiên cố, cùng các mô hình sản xuất, làng nghề truyền thống ngày một khởi sắc đang cho thấy diện mạo mới ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số tỉnh An Giang đang đổi thay từng ngày.

Phát huy sức dân ngăn chặn buôn lậu trên tuyến biên giới

Phát huy sức dân ngăn chặn buôn lậu trên tuyến biên giới

Tỉnh An Giang có đường biên giới đất liền dài gần 150 km, bờ biển dài khoảng 200km, vùng biển rộng 63.000 km², có nhiều cửa khẩu quốc tế, cửa khẩu quốc gia và nhiều sông, rạch, đường mòn lối mở nên tình hình buôn lậu thuốc lá diễn biến khá phức tạp.

Quảng Ngãi tăng tốc hoàn thành 4 trường nội trú vùng biên trước 25/8

Quảng Ngãi tăng tốc hoàn thành 4 trường nội trú vùng biên trước 25/8

Ngày 10/8, ông Hồ Văn Niên, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy cùng đoàn công tác tỉnh Quảng Ngãi đã đi kiểm tra, nắm tình hình, tiến độ xây dựng 4 Trường Phổ thông Nội trú liên cấp Tiểu học - Trung học cơ sở tại các xã biên giới đất liền Rờ Kơi, Mô Rai, Sa Loong và Dục Nông.

Giữ nghề dệt lanh, nối dài mạch nguồn văn hóa Mông

Giữ nghề dệt lanh, nối dài mạch nguồn văn hóa Mông

Trải qua nhiều thế hệ, nghề dệt lanh đã trở thành một phần không thể thiếu trong đời sống văn hóa của đồng bào Mông ở xã Lùng Tám, tỉnh Tuyên Quang. Từ cây lanh trên nương, qua bàn tay khéo léo của người phụ nữ Mông, những sợi lanh được se, dệt, nhuộm, thêu thành những tấm vải mang đậm dấu ấn văn hóa dân tộc.

Chuyển từ tư duy triển khai nhiệm vụ sang kiến tạo giá trị

Chuyển từ tư duy triển khai nhiệm vụ sang kiến tạo giá trị

Sau hơn một năm triển khai Nghị quyết số 57-NQ/TW, ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị về "đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia", Phú Thọ đang từng bước đưa khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trở thành động lực phát triển mới. Từ chính quyền số, cải cách hành chính, kinh tế số đến triển khai Đề án 06 của Chính phủ, nhiều kết quả bước đầu đã tạo chuyển biến rõ nét. Tuy nhiên, để chuyển đổi số trở thành nền tảng tăng trưởng nhanh, bền vững, Phú Thọ cần tháo gỡ các điểm nghẽn về hạ tầng, nhân lực và cơ chế.

Đồng Tháp: Nhộn nhịp thu hoạch lúa Hè Thu ở khu vực biên giới

Đồng Tháp: Nhộn nhịp thu hoạch lúa Hè Thu ở khu vực biên giới

Hiện nay, trên các cánh đồng ở những địa phương khu vực biên giới của tỉnh Đồng Tháp như: xã Thường Phước, Tân Hồng và phường Hồng Ngự, Thường Lạc đang nhộn nhịp bước vào vụ thu hoạch lúa Hè Thu. Vụ lúa năm nay, năng suất lúa đạt khá, tình hình tiêu thụ thuận lợi với giá cao hơn vụ lúa trước đó nên bà con nông dân phấn khởi.

Tiếp thêm điểm tựa cho các nạn nhân da cam

Tiếp thêm điểm tựa cho các nạn nhân da cam

Chiến tranh đã lùi xa hơn nửa thế kỷ, nhưng nhiều nạn nhân chất độc da cam/dioxin tại tỉnh Lào Cai vẫn đang phải gánh chịu nhiều đau đớn về bệnh tật, thiếu thốn vật chất, trong đó nhiều người đang sinh sống trong những ngôi nhà cũ nát, xuống cấp. Thấu hiểu mất mát ấy, tỉnh Lào Cai triển khai nhiều giải pháp, huy động các nguồn lực giúp đỡ nạn nhân da cam có mái ấm an toàn, giúp họ từng bước vượt qua nghịch cảnh, ổn định cuộc sống.

Dân bản Na Ngân khắc phục tuyến đường độc đạo bị sạt lở do mưa lớn

Dân bản Na Ngân khắc phục tuyến đường độc đạo bị sạt lở do mưa lớn

Bản Na Ngân, xã Nga My, tỉnh Nghệ An có hơn 150 hộ dân với gần 740 nhân khẩu, 100% là đồng bào dân tộc Thái. Bản nằm trong một thung lũng, bốn bề là núi đá và rừng già Pù Huống, cách trung tâm xã khoảng 20 km theo tuyến đường đất độc đạo vắt lưng chừng núi, một bên là vách đá, một bên là vực sâu và dòng suối Nậm Ngân. Mưa lớn kéo dài từ chiều 6/8 đã làm nhiều vị trí trên tuyến đường bị sạt lở, đất đá và cây rừng gãy đổ chắn ngang, khiến giao thông bị ách tắc, việc đi lại của người dân gặp nhiều khó khăn và tiềm ẩn nguy hiểm.

Hỗ trợ nước sạch cho học sinh mầm non vùng thiên tai

Hỗ trợ nước sạch cho học sinh mầm non vùng thiên tai

Ngày 9/8, Cơ quan Điều phối và Hợp tác Thổ Nhĩ Kỳ (TIKA) phối hợp với Trung tâm Phát triển Bền vững SUSDEC tổ chức bàn giao 12 công trình nước sạch cho các trường mầm non chịu ảnh hưởng bởi thiên tai tại các tỉnh Nghệ An, Hà Tĩnh và Quảng Trị.

Mở rộng dạy tiếng Khmer cho đồng bào vùng biên giới

Mở rộng dạy tiếng Khmer cho đồng bào vùng biên giới

Tây Ninh sẽ từng bước mở rộng dạy học tiếng Khmer tại các cơ sở giáo dục thuộc các xã biên giới và khu vực có đông đồng bào dân tộc Khmer trong giai đoạn 2026-2030, trên cơ sở nhu cầu tự nguyện của học sinh, sự đồng thuận của cha mẹ học sinh và điều kiện bảo đảm của từng địa bàn.

Mưa lớn gây ngập cục bộ, chia cắt một số khu vực miền núi Quảng Trị

Mưa lớn gây ngập cục bộ, chia cắt một số khu vực miền núi Quảng Trị

Do ảnh hưởng của áp thấp nhiệt đới và gió mạnh trên biển, từ đêm 8 đến sáng 9/8, khu vực miền núi tỉnh Quảng Trị xuất hiện mưa to đến rất to. Mưa lớn làm nước tại các sông, suối dâng cao, nhiều cầu tràn, ngầm tràn bị ngập, một số khu vực dân cư thấp trũng ngập cục bộ, giao thông tại một số điểm tạm thời bị chia cắt.

Người dân vùng lũ Mường Than vững tin xây dựng cuộc sống mới

Người dân vùng lũ Mường Than vững tin xây dựng cuộc sống mới

24 căn nhà mới đã đón người dân vào ở, 20 căn nhà đang khẩn trương xây, tiếp tục bố trí tái định cư cho hơn 250 hộ dân bị ảnh hưởng bởi lũ quét ở xã Mường Than (Lai Châu). Những cố gắng không ngừng nghỉ trong thời gian ngắn của cả hệ thống chính trị vì mục tiêu “còn nhân dân là còn tất cả”.

Quảng Ngãi: Tìm hướng 'hồi sinh' công trình nước sạch 1,8 tỷ đồng

Quảng Ngãi: Tìm hướng 'hồi sinh' công trình nước sạch 1,8 tỷ đồng

Được kỳ vọng cung cấp nước sạch cho khoảng 300 hộ dân, công trình cấp nước tập trung tại xã Bình Minh, tỉnh Quảng Ngãi lại rơi vào cảnh ngừng hoạt động do nhiều bất cập trong vận hành. Địa phương đang nghiên cứu phương án quản lý, sửa chữa để khai thác hiệu quả công trình, tránh lãng phí nguồn lực đầu tư.

Tiếp sức cho đồng bào khó khăn vùng biên cương Tổ quốc

Tiếp sức cho đồng bào khó khăn vùng biên cương Tổ quốc

Trong các ngày 7 và 8/8, Ban Quản lý Khu Công nghệ cao và các khu công nghiệp Đà Nẵng (DSEZA) đã phối hợp với Cơ quan Thường trú khu vực miền Trung - Đài Tiếng nói Việt Nam (VOV Miền Trung) và các đơn vị đồng hành tổ chức chương trình từ thiện, tiếp sức cho đồng bào nghèo tại xã biên giới Hùng Sơn (thành phố Đà Nẵng).

Đắk Lắk mở không gian phát triển mới từ rừng

Đắk Lắk mở không gian phát triển mới từ rừng

Tỉnh Đắk Lắk hiện có khoảng 743.171 ha đất có rừng, hệ sinh thái trải rộng từ rừng khộp, rừng thường xanh trên cao nguyên đến rừng núi thấp và vùng duyên hải, trong đó rừng tự nhiên hơn 530.868 ha, rừng trồng hơn 212.303 ha. Tỷ lệ che phủ rừng đạt 41,06%. 

Nghệ An: Sạt lở nghiêm trọng, tỉnh lộ 543D tạm thời tê liệt

Nghệ An: Sạt lở nghiêm trọng, tỉnh lộ 543D tạm thời tê liệt

Mưa lớn liên tục trong nhiều ngày qua tại Nghệ An đã khiến đất đá từ mái taluy sạt lở, sụt trượt tràn xuống nhiều tuyến đường. Đặc biệt, tỉnh lộ 543D, đoạn qua địa bàn xã Mường Típ đã tạm thời bị tê liệt do nhiều điểm sạt lở với khối lượng đất đá lớn từ mái taluy dương đổ xuống, chắn ngang mặt đường, khiến giao thông bị chia cắt.

Nghệ An: Lũ cuốn trôi cầu tạm trên sông Nậm Nơn khiến 3 bản ở xã Mỹ Lý bị chia cắt

Nghệ An: Lũ cuốn trôi cầu tạm trên sông Nậm Nơn khiến 3 bản ở xã Mỹ Lý bị chia cắt

Thông tin từ UBND xã Mỹ Lý (Nghệ An) cho biết, từ ngày 3 đến ngày 7/8, trên địa bàn xã biên giới Mỹ Lý liên tục có mưa. Bên cạnh đó, lưu lượng nước từ thượng nguồn sông Nậm Nơn đổ về lớn đã cuốn trôi chiếc cầu tạm, khiến 3 bản Yên Hòa, Piêng Pèn và Nhọt Lợt (xã Mỹ Lý), nằm giáp biên giới Việt Nam - Lào, tạm thời bị chia cắt.

Tuyên Quang: Doanh nghiệp tăng, khu vực cá thể vẫn chiếm chủ đạo

Tuyên Quang: Doanh nghiệp tăng, khu vực cá thể vẫn chiếm chủ đạo

Kết quả sơ bộ Tổng điều tra kinh tế năm 2026 phác họa bức tranh tương đối toàn diện về các đơn vị kinh tế, hành chính, sự nghiệp tại tỉnh Tuyên Quang. Nổi bật là số doanh nghiệp và doanh thu tiếp tục tăng, khu vực dịch vụ giữ vai trò chủ đạo, trong khi các cơ sở sản xuất, kinh doanh cá thể vẫn chiếm hơn 90% tổng số đơn vị điều tra.

Mùa trái chín 'mở lối' cho du lịch nông nghiệp La Dạ

Mùa trái chín 'mở lối' cho du lịch nông nghiệp La Dạ

Những ngày này, xã La Dạ, tỉnh Lâm Đồng khoác lên mình sắc màu rực rỡ của mùa trái chín. Hàng trăm ha sầu riêng ở các thôn Đa Tro, La Dày, Đa Kim… đồng loạt vào vụ thu hoạch cùng những vườn bơ, măng cụt, mắc ca trĩu quả, thu hút đông đảo du khách đến tham quan, trải nghiệm. Không khí càng thêm sôi động khi địa phương lần đầu tổ chức Lễ hội Trái cây xã La Dạ năm 2026 với chủ đề “Hương sắc La Dạ - Trái ngọt vươn xa”.