Nam Bộ vài nét tổng quan

Nam Bộ vài nét tổng quan
Vị trí, địa hình

Địa hình trên toàn vùng Nam Bộ khá bằng phẳng, phía tây giáp Vịnh Thái Lan, phía đông và Đông Nam giáp biển Đông, phía bắc và Tây Bắc giáp Campuchia và một phần phía tây Bắc giáp Nam Trung Bộ.

Đông Nam Bộ có độ cao từ 100 - 200m, có cấu tạo địa chất chủ yếu là đất đỏ bazan và đất phù sa cổ. Khu vực đồng bằng sông nước ở đây chiếm diện tích khoảng 6.130.000ha cùng trên 4.000 kênh rạch với tổng chiều dài lên đến 5.700 km.

Tây Nam Bộ có độ cao trung bình gần 2m, chủ yếu là miền đất của phù sa mới. Có một số núi thấp ở khu vực tiếp giáp với vùng Tây Nguyên, miền Tây tỉnh Kiên Giang và Campuchia.

Hai hệ thống sông lớn nhất trong vùng là sông Đồng Nai và sông Cửu Long. Ngược với dòng Sông Đồng Nai có lượng phù sa thấp, dòng sông Cửu Long có lượng nước đổ về trung bình khoảng 4.000 tỷ mét khối và hàng năm vận chuyển khoảng 100 triệu tấn phù sa, giữ vai trò rất quan trọng đối cho đồng bằng sông Cửu Long có diện tích 39.734 km². Cho đến nay, đồng bằng sông Cửu Long vẫn còn là một vùng đất thấp, độ cao trung bình so với mặt biển chỉ vào khoảng 5 mét. Một số khu vực như tứ giác Long Xuyên, Đồng Tháp Mười và phía tây sông Hậu đang tồn tại ở mức thấp hơn mặt biển, chính vì vậy mà hàng năm có tới 1 triệu ha bị ngâp nước mặn trong thời gian từ 2 đến 4 tháng. Các nhà nghiên cứu lịch sử về vùng đất này cho rằng, cách đây hàng triệu năm nơi này vốn là một vịnh lớn nhưng đã được bồi đắp dần bởi phù sa của sông Cửu Long.

Khu vực đồi núi chủ yếu tập trung ở phía đông nam Bộ như núi Bà Rá (Bình Phước) cao 736m, núi Chứa Chan (Đồng Nai) cao 839m, núi Bao Quan (Bà Rịa - Vũng Tàu) cao 529m, núi Thị Vải (Bà Rịa - Vũng Tàu) cao 461m, núi Bà Đen (Tây Ninh) cao 986m... Khu vực phía tây có dãy Thất Sơn (An Giang) và dãy Hàm Ninh (Kiên Giang).

Khí hậu

Nam Bộ nằm trong vùng đặc trưng của khí hậu nhiệt đới gió mùa và cận xích đạo, nền nhiệt ẩm phong phú, ánh nắng dồi dào, thời gian bức xạ dài, nhiệt độ và tổng tích ôn cao. Biên độ nhiệt ngày đêm giữa các tháng trong năm thấp và ôn hòa. Độ ẩm trung bình hàng năm khoảng từ 80 - 82% [2]. Khí hậu hình thành trên hai mùa chủ yếu quanh năm là mùa khô và mùa mưa. Mùa mưa từ tháng 5 đến tháng 11, mùa khô từ tháng 12 tới tháng 4. Về mùa vụ sản xuất có khác với khu vực Đồng bằng Bắc Bộ.

Lượng mưa hàng năm dao động từ 966 - 1325mm và góp trên 70 - 82% tổng lượng mưa trong suốt cả năm. Mưa phân bố không đều, giảm dần từ khu vực giáp ranh từ Thành phố Hồ Chí Minh xuống khu vực phía tây và Tây Nam. Ở khu vực Đông Nam có lượng mưa thấp nhất. Khi xuất hiện cường độ mưa lớn xảy ra trên một số khu vực trong vùng, thường gây hiện tượng xói mòn ở những vùng gò cao. Khi mưa kết hợp với cường triều và lũ sẽ gây ngập úng, ảnh hưởng đến sản xuất và đời sống của dân cư trong vùng.

Vì hiện tượng biến đổi khí hậu chung, vùng Đồng bằng Nam Bộ trong thời gian tới có thể bị tác động rất lớn do các nguồn nước ở các sông bị cạn kiệt, đặc biệt là sông Mê Kông. Theo các nhà khoa học thì tới năm 2070, sự thay đổi thời tiết trong vùng sẽ tác động đến nguồn nước của đồng bằng sông Cửu Long, chủ yếu thông qua các dòng sông vừa và nhỏ, các dòng chảy bị giảm thiểu đi.

Các đơn vị hành chính

Nam Bộ bao gồm 17 tỉnh từ Bình Phước trở xuống phía nam và hai thành phố là Thành phố Hồ Chí Minh và Thành phố Cần Thơ.

Gồm 2 tiểu vùng:

1/ Đông Nam Bộ, bao gồm: Bình Phước, Bình Dương, Đồng Nai, Tây Ninh, Bà Rịa-Vũng Tàu, Thành phố Hồ Chí Minh

2/ Tây Nam Bộ, bao gồm: Long An, Tiền Giang, Bến Tre, Vĩnh Long, Trà Vinh, Đồng Tháp, Hậu Giang, Sóc Trăng, An Giang, Kiên Giang, Bạc Liêu, Cà Mau, và Thành phố Cần Thơ.
Theo wikipedia

Có thể bạn quan tâm

Người Mông vùng cao Điện Biên vươn lên từ nội lực

Người Mông vùng cao Điện Biên vươn lên từ nội lực

Sính Phình là xã vùng cao còn nhiều khó khăn của tỉnh Điện Biên, nơi đồng bào Mông chiếm đa số. Vài năm trở lại đây, nhờ thay đổi tư duy, phát huy tinh thần tự lực, nhiều hộ dân đã vươn lên phát triển kinh tế, cải thiện đời sống vốn khó khăn. Điển hình như người nông dân này, khởi nghiệp với 8 con dê giống từ năm 2022, nhờ chăm sóc đúng kỹ thuật, đến nay đàn dê phát triển tốt tăng số lượng lên gấp 10 lần và mang lại thu nhập ổn định.

Thái Nguyên bảo vệ đàn vật nuôi trước rét đậm, rét hại

Thái Nguyên bảo vệ đàn vật nuôi trước rét đậm, rét hại

Trước dự báo về những đợt rét đậm, rét hại kéo dài có thể xảy ra trong tháng 1/2026, đặc biệt tại các khu vực vùng núi cao, Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Thái Nguyên đã ban hành hướng dẫn chi tiết, yêu cầu các địa phương không được chủ quan, lơ là trong việc phòng chống rét cho đàn vật nuôi, bảo vệ tài sản cho người nông dân.

Khẩn trương sửa chữa Quốc lộ 19 đoạn qua đèo An Khê

Khẩn trương sửa chữa Quốc lộ 19 đoạn qua đèo An Khê

Quốc lộ 19 đoạn qua đèo An Khê (tỉnh Gia Lai) vừa mới hoàn thành và đưa vào sử dụng vào năm 2025 nhưng đã xuất hiện nhiều hư hỏng cục bộ trên một số đoạn đường khiến người dân bức xúc và lo ngại nguy cơ tai nạn.

Gia Lai: Áp lực phòng dịch gia tăng do thiếu thú y cơ sở

Gia Lai: Áp lực phòng dịch gia tăng do thiếu thú y cơ sở

Sau sắp xếp đơn vị hành chính, nhiều địa bàn phía Tây tỉnh Gia Lai thiếu nhân lực thú y cơ sở do nhiều cán bộ thú y nghỉ theo Nghị định 154/2025/NĐ-CP Quy định về tinh giản biên chế. Lực lượng phòng dịch mỏng, trong khi địa bàn rộng, sẽ gia tăng rủi ro về giám sát và xử lý dịch bệnh trên đàn vật nuôi. Theo Chi cục Chăn nuôi và Thú y tỉnh Gia Lai, khu vực phía Tây tỉnh Gia Lai hiện có 209 dự án chăn nuôi với quy mô đàn vật nuôi lớn lên đến gần 2 triệu con lợn, gần 200.000 con bò và gần 3 triệu con gia cầm.

Nông dân Sơn La phòng, chống đói rét cho vật nuôi, cây trồng

Nông dân Sơn La phòng, chống đói rét cho vật nuôi, cây trồng

Những ngày này, trên địa bàn tỉnh vùng cao Sơn La bắt đầu xuất hiện rét đậm, rét hại làm ảnh hưởng đến sản xuất nông nghiệp, nhất là trong lĩnh vực chăn nuôi. Để bảo vệ đàn gia súc, chính quyền địa phương đã chỉ đạo cơ quan chuyên môn và các xã chủ động triển khai những biện pháp phòng, chống đói rét cho đàn vật nuôi. Cùng với đó, người chăn nuôi cũng đã nhận thức được tầm quan trọng của việc phòng, chống đói rét, dịch bệnh cho đàn gia súc và có những những giải pháp cụ thể, thiết thực.

Hạn chế thấp nhất thiệt hại do rét đậm, rét hại gây ra với cây trồng, vật nuôi

Hạn chế thấp nhất thiệt hại do rét đậm, rét hại gây ra với cây trồng, vật nuôi

Do ảnh hưởng của không khí lạnh, thời tiết tỉnh Lai Châu những ngày qua có mưa rải rác, trời rét đậm, vùng núi cao rét hại. Để hạn chế thấp nhất những thiệt hại do rét đậm, rét hại gây ra, tỉnh Lai Châu đã triển khai nhiều biện pháp để bảo vệ sức khỏe của người dân và phòng, chống đói rét cho đàn vật nuôi, bảo vệ cây trồng.

Dựng lại mái ấm, khơi dậy niềm tin nơi vùng lũ

Dựng lại mái ấm, khơi dậy niềm tin nơi vùng lũ

Những ngày đầu năm mới, tại xã Hàm Thuận Bắc (tỉnh Lâm Đồng), không khí lao động khẩn trương vẫn rộn ràng suốt ngày đêm. Trên những nền đất từng “oằn mình” trong mưa lũ, những căn nhà mới đang thành hình - vững chãi, khang trang và ấm áp.

Triển khai nhiều biện pháp phòng, chống rét cho cây trồng, vật nuôi

Triển khai nhiều biện pháp phòng, chống rét cho cây trồng, vật nuôi

Những ngày qua, nhiệt độ tại tỉnh Lào Cai giảm sâu, nhiều nơi xuất hiện băng giá và sương muối. Nhằm bảo vệ đàn vật nuôi và cây trồng, các địa phương trên địa bàn tỉnh đồng loạt triển khai các biện pháp, hướng dẫn người dân che chắn chuồng trại, dự trữ thức ăn cho gia súc và chăm sóc cây trồng nhằm hạn chế tối đa thiệt hại.

Mang Tết sớm đến với người nghèo vùng biên giới An Phú

Mang Tết sớm đến với người nghèo vùng biên giới An Phú

Sáng 6/1, tại xã biên giới An Phú, Ban Thanh niên Công an tỉnh An Giang phối hợp với Tỉnh đoàn An Giang và UBND xã An Phú (tỉnh An Giang) tổ chức Lễ ra quân “Xuân tình nguyện” năm 2026 với nhiều hoạt động thiết thực, ý nghĩa, giúp các gia đình chính sách, hộ nghèo, hộ có hoàn cảnh khó khăn, học sinh vui Xuân, đón Tết vui vẻ, đầm ấm.

Hướng đi mới trong chuyển đổi cơ cấu cây trồng ở Gia Lai

Hướng đi mới trong chuyển đổi cơ cấu cây trồng ở Gia Lai

Trong bối cảnh sản xuất nông nghiệp chịu tác động ngày càng rõ của biến đổi khí hậu, nhiều loại cây trồng truyền thống như tiêu, cà phê, mía bộc lộ hạn chế về khả năng thích ứng, hiệu quả kinh tế và tính ổn định của thị trường. Thực tiễn này đặt ra yêu cầu phải tìm kiếm những hướng chuyển đổi phù hợp hơn. Tại Gia Lai, trồng dâu nuôi tằm đang được người dân và địa phương lựa chọn như một hướng đi mới trong quá trình chuyển đổi cơ cấu cây trồng.

Đà Nẵng: Chiến dịch thần tốc giữa thời bình đang băng băng về đích

Đà Nẵng: Chiến dịch thần tốc giữa thời bình đang băng băng về đích

Với những cách làm sáng tạo, đầy trách nhiệm trong Chiến dịch Quang Trung thần tốc, thành phố Đà Nẵng đang hoàn thành mục tiêu làm mới và sửa chữa trên 500 ngôi nhà cho đồng bào bị thiệt hại do mưa lũ gây ra trong những tháng cuối năm 2025, đảm bảo đưa vào sử dụng trước Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, ổn định chỗ ở an toàn và tái thiết sinh kế bền vững cho đồng bào.

Quảng bá, phát triển thương hiệu đặc sản táo Đại Sơn (Bắc Ninh)

Quảng bá, phát triển thương hiệu đặc sản táo Đại Sơn (Bắc Ninh)

Với sự kết hợp hài hòa chất đất của núi rừng và khí hậu mát mẻ, ít mưa cùng những bàn tay cần cù lao động của người dân vùng cao xã Đại Sơn, tỉnh Bắc Ninh đã xây dựng thương hiệu táo Đại Sơn. Loại cây trồng này đã giúp người dân nơi đây vươn lên thoát nghèo, phát triển kinh tế.

Hướng đi hiệu quả cho người dân miền núi Thanh Hóa

Hướng đi hiệu quả cho người dân miền núi Thanh Hóa

Những năm gần đây, ở nhiều xã miền núi Thanh Hóa, bức tranh nông thôn đang dần đổi màu tươi sáng hơn. Từ những bản làng heo hút, nhà cửa đơn sơ, đời sống người dân chủ yếu trông chờ vào nương rẫy bấp bênh, nay đã xuất hiện ngày càng nhiều ngôi nhà kiên cố, đường làng ngõ xóm khang trang, đời sống ấm no hơn trước.

'Giữ lửa' nhịp điệu múa đặc sắc của dân tộc S’tiêng

'Giữ lửa' nhịp điệu múa đặc sắc của dân tộc S’tiêng

Trên mảnh đất xã Bù Đăng (Đồng Nai), người dân vẫn âm thầm giữ gìn những nhịp điệu múa của dân tộc S’tiêng. Các đội múa không chỉ bảo tồn bản sắc văn hóa dân tộc trên địa bàn tỉnh mà còn góp phần lan tỏa, phát huy giá trị văn hóa đặc sắc của dân tộc thiểu số đến thế hệ mai sau.

Chiến dịch Quang Trung: Những mái ấm mới ở vùng đất D’ran

Chiến dịch Quang Trung: Những mái ấm mới ở vùng đất D’ran

Chỉ sau gần một tháng triển khai xây dựng thần tốc trong “Chiến dịch Quang Trung”, nhiều ngôi nhà đã được bàn giao cho người dân xã D’ran (Lâm Đồng) trước thềm năm mới 2026. Từ đây, những mái ấm đã được hình thành ở vùng đất D’ran sau trận mưa lũ lịch sử hiếm thấy.

Giữ bình yên cho vùng đồng bào Mông ở Pà Cò

Giữ bình yên cho vùng đồng bào Mông ở Pà Cò

Cách trung tâm tỉnh Phú Thọ hơn 200 km, xã Pà Cò có địa hình chủ yếu đồi núi cao, chia cắt mạnh, giao thông đi lại khó khăn. Đồng bào dân tộc Mông chiếm 64,77% dân số toàn xã, đời sống người dân còn nhiều khó khăn, trình độ dân trí không đồng đều.

Xuân về với đồng bào Mông ở Sơn La

Xuân về với đồng bào Mông ở Sơn La

Xuân mới đang về mang theo hơi ấm của đất trời, trong không khí rộn ràng, sắc váy áo rực rỡ, tiếng cười nói xen lẫn âm thanh lao động sản xuất, một sức sống mới đang lan tỏa mạnh mẽ ở vùng đồng bào dân tộc Mông tại các xã vùng cao của tỉnh Sơn La. Người Mông nơi đây luôn có niềm tin vào những chủ trương của Đảng, Nhà nước và định hướng của tỉnh trong phát triển kinh tế - xã hội.

Giảm nghèo bền vững - Điểm tựa cho xây dựng nông thôn mới tại Nghệ An

Giảm nghèo bền vững - Điểm tựa cho xây dựng nông thôn mới tại Nghệ An

Những năm gần đây, diện mạo nông thôn tại nhiều xã miền núi Nghệ An đang từng ngày khởi sắc. Những con đường đất lầy lội nay được bê tông hóa. Điện, nước sinh hoạt, trường lớp, trạm y tế được đầu tư đồng bộ. Đời sống người dân từng bước ổn định hơn. Trong dòng chảy đổi thay ấy, Chương trình mục tiêu quốc gia giảm nghèo bền vững được xem là "điểm tựa" quan trọng, góp phần thúc đẩy xây dựng nông thôn mới, đặc biệt tại các địa bàn khó khăn.

Lạng Sơn phấn đấu trở thành trung tâm kết nối kinh tế, thương mại

Lạng Sơn phấn đấu trở thành trung tâm kết nối kinh tế, thương mại

Năm 2025, tỉnh Lạng Sơn đã vượt qua khó khăn, thách thức, đạt được kết quả nổi bật trên tất cả các lĩnh vực. Tốc độ tăng trưởng kinh tế duy trì ở mức cao. Thu ngân sách Nhà nước vượt dự toán, đạt mức cao nhất từ trước đến nay. Chính quyền địa phương 2 cấp hoạt động thông suốt, hiệu quả.