Ngày 24/7, Đoàn Giám sát chuyên đề của Ủy ban Dân nguyện và Giám sát của Quốc hội do Phó Chủ nhiệm Trần Thị Nhị Hà làm Trưởng đoàn, đã làm việc với UBND tỉnh Gia Lai về việc giải quyết kiến nghị của cử tri liên quan đến lĩnh vực y tế.
Trọng tâm buổi làm việc là đánh giá thực trạng, đề xuất giải pháp bảo đảm nhân lực và nâng cao chất lượng hoạt động của trạm y tế cấp xã sau khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp.
Phát biểu tại buổi làm việc, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Dân nguyện và Giám sát Trần Thị Nhị Hà đánh giá Gia Lai đã chủ động ban hành nhiều cơ chế, chính sách tháo gỡ khó khăn cho ngành Y tế. Đoàn Giám sát đề nghị tỉnh tiếp tục khắc phục tình trạng thiếu nhân lực; nâng cao chất lượng hoạt động của trạm y tế, nhất là tại vùng sâu, vùng xa; chú trọng đào tạo nguồn nhân lực tại chỗ là con em đồng bào dân tộc thiểu số; phát huy hiệu quả mô hình luân phiên bác sĩ, khám, chữa bệnh từ xa và tăng cường phối hợp với lực lượng quân y, công an, bộ đội biên phòng trong chăm sóc sức khỏe nhân dân. Đồng thời, tỉnh cần chủ động triển khai lộ trình chuyển trạm y tế thành đơn vị sự nghiệp công lập.
Theo UBND tỉnh Gia Lai, sau khi sắp xếp đơn vị hành chính, toàn tỉnh còn 135 trạm y tế với 369 điểm y tế. Quy mô dân số phục vụ của mỗi trạm tăng từ khoảng 9.700 người lên gần 26.900 người; địa bàn quản lý rộng hơn, khối lượng công việc cũng tăng đáng kể. Ngoài nhiệm vụ khám, chữa bệnh ban đầu, các trạm y tế còn thực hiện phòng, chống dịch, tiêm chủng, quản lý bệnh không lây nhiễm, dân số, an toàn thực phẩm, chuyển đổi số và quản lý sức khỏe người dân.
Trong khi đó, toàn tỉnh hiện có 2.346 nhân lực y tế tuyến xã, đạt khoảng 82,6% biên chế được giao, còn thiếu 494 người. Có 112/135 trạm y tế thiếu nhân lực; 31 trạm chỉ có một bác sĩ và 4 trạm chưa có bác sĩ cơ hữu, phải bố trí bác sĩ luân phiên từ tuyến trên về hỗ trợ. Bên cạnh đó, ngành Y tế còn thiếu khoảng 50% lãnh đạo quản lý; riêng tuyến xã thiếu khoảng 20% lãnh đạo trạm y tế.
Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Thị Thanh Lịch cho biết: Gia Lai đã xây dựng Đề án phát triển y tế mang tính đặc thù, định hướng củng cố hệ thống trạm y tế; phát triển Trung tâm Y tế đa chức năng, hình thành các bệnh viện vùng tại An Khê, Ayun Pa, Krông Pa, Đức Cơ và Bồng Sơn; đồng thời nâng cao năng lực bệnh viện tuyến tỉnh. Tỉnh cũng kiến nghị Quốc hội, Chính phủ và Bộ Y tế sớm hoàn thiện cơ chế, chính sách đặc thù, ưu tiên đầu tư cơ sở vật chất, trang thiết bị và nguồn nhân lực cho các địa phương có địa bàn rộng, nhiều vùng miền núi, biên giới sau sắp xếp đơn vị hành chính.
Báo cáo với đoàn giám sát, bà Nguyễn Thị Thanh Lịch cho biết, mặc dù địa phương tổ chức tuyển dụng hằng năm, áp dụng cả hình thức xét tuyển thay cho thi tuyển, song số lượng hồ sơ đăng ký rất ít. Nguyên nhân chủ yếu là bác sĩ không muốn công tác tại vùng sâu, vùng xa; tuyến y tế cơ sở khó thu hút nhân lực. Tỉnh đã ban hành nhiều chính sách hỗ trợ như thu hút bác sĩ với mức hỗ trợ đến 600 triệu đồng, hỗ trợ tiền thuê nhà, nhà ở xã hội và đào tạo nguồn nhân lực bằng ngân sách địa phương, tuy nhiên việc tuyển dụng vẫn chưa đạt yêu cầu.
Theo UBND tỉnh, việc giảm số lượng trạm y tế không đồng nghĩa nhu cầu nhân lực giảm. Sau sắp xếp, mỗi trạm phải quản lý nhiều điểm y tế hơn, dân số đông hơn và đảm nhận thêm nhiều nhiệm vụ chuyên môn cũng như quản lý nhà nước. Vì vậy, việc xác định định mức nhân lực theo số lượng trạm y tế như hiện nay không còn phù hợp với thực tiễn. Bên cạnh đó, hệ thống y tế cơ sở còn gặp nhiều khó khăn về cơ sở vật chất khi 109/135 trạm chưa đủ phòng chức năng, 116 trạm thiếu trang thiết bị, 120 trạm chưa có thiết bị xét nghiệm và 133 trạm chưa có thiết bị chẩn đoán hình ảnh. Nhiều địa phương cũng gặp lúng túng trong tổ chức bộ máy sau khi Trạm Y tế chuyển về UBND cấp xã quản lý.
Trước đó, tại các cuộc tiếp xúc, cử tri tỉnh Gia Lai kiến nghị quan tâm tháo gỡ những khó khăn của y tế cơ sở, nhất là tình trạng thiếu bác sĩ làm việc thường xuyên tại Trạm Y tế cấp xã, thiếu nhân lực chuyên môn so với nhu cầu thực tế, khó khăn trong thu hút và giữ chân nhân lực y tế ở vùng miền núi, vùng khó khăn. Cử tri cũng phản ánh cơ sở vật chất, trang thiết bị, thuốc, vật tư y tế và hạ tầng công nghệ thông tin tại nhiều trạm y tế còn thiếu, xuống cấp; chế độ đãi ngộ chưa tương xứng với khối lượng công việc; đồng thời, đề nghị các bộ, ngành Trung ương tiếp tục hoàn thiện cơ chế, chính sách, bố trí nguồn lực, sớm ổn định mô hình tổ chức và hoạt động của trạm y tế cấp xã, góp phần nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe ban đầu cho nhân dân./.
