Trước yêu cầu nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe ban đầu cho người dân trong bối cảnh tổ chức chính quyền địa phương hai cấp, tỉnh Gia Lai xác định ưu tiên nguồn lực đầu tư cho hệ thống y tế cơ sở tại vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số và các địa bàn đặc biệt khó khăn, từng bước thu hẹp khoảng cách tiếp cận dịch vụ y tế giữa các vùng.
Theo đánh giá của UBND tỉnh Gia Lai, sau khi sắp xếp đơn vị hành chính, mạng lưới y tế cơ sở được tổ chức lại với 135 trạm y tế và 369 điểm trạm. Tuy nhiên, nhiều trạm đang quản lý địa bàn rộng hơn, phục vụ dân số đông hơn, trong khi cơ sở vật chất và trang thiết bị chưa theo kịp yêu cầu thực tế. Toàn tỉnh hiện có 109/135 trạm y tế chưa đáp ứng đủ số phòng chức năng theo quy định; 116 trạm đánh giá trang thiết bị y tế chưa đáp ứng nhu cầu; 120 trạm chưa được trang bị thiết bị xét nghiệm và 133 trạm chưa có thiết bị chẩn đoán hình ảnh. Nhiều cơ sở còn thiếu hạ tầng công nghệ thông tin, thiết bị bảo quản thuốc và vật tư y tế thiết yếu.
Đáng chú ý, những khó khăn này chủ yếu tập trung tại các xã miền núi, vùng sâu, vùng xa và khu vực đồng bào dân tộc thiểu số, nơi điều kiện kinh tế - xã hội còn nhiều hạn chế, khả năng cân đối ngân sách địa phương thấp, trong khi nhu cầu đầu tư cơ sở hạ tầng, trang thiết bị y tế ngày càng lớn. Báo cáo của UBND tỉnh cũng cho thấy nhiều công trình trạm y tế đã xuống cấp, được đầu tư qua nhiều giai đoạn nên thiếu đồng bộ; việc nâng cấp, xây mới còn gặp khó khăn về nguồn vốn và quy hoạch sau sắp xếp đơn vị hành chính.
Phó Chủ tịch UBND tỉnh Gia Lai Nguyễn Thị Thanh Lịch cho biết, tỉnh đang tập trung nguồn lực ưu tiên cho các trạm y tế vùng sâu, vùng xa, vùng khó khăn; đối với các trạm y tế tại các xã, phường có điều kiện thuận lợi hơn sẽ giảm mức đầu tư để tập trung nguồn lực cho những địa bàn còn nhiều thiếu thốn, bảo đảm sử dụng hiệu quả ngân sách và nâng cao khả năng tiếp cận dịch vụ y tế của người dân.
Để cụ thể hóa định hướng này, Sở Y tế đã trình UBND tỉnh xem xét bổ sung danh mục đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026-2030 với 46 dự án, gồm 23 dự án xây dựng, cải tạo cơ sở y tế và 23 dự án mua sắm trang thiết bị. Các dự án ưu tiên nâng cấp bệnh viện, trung tâm y tế, trạm y tế xã; bổ sung thiết bị xét nghiệm, chẩn đoán hình ảnh, hồi sức cấp cứu, công nghệ thông tin và các điều kiện hoạt động thiết yếu, nhất là tại các địa bàn miền núi, vùng sâu, vùng xa và khu vực biên giới.
Theo định hướng của tỉnh, cùng với việc đầu tư cho y tế cơ sở, Gia Lai sẽ từng bước hình thành các bệnh viện và trung tâm y tế tuyến vùng có năng lực chuyên môn cao, làm hạt nhân hỗ trợ tuyến xã trong khám, chữa bệnh, cấp cứu và chuyển tuyến. Việc ưu tiên nguồn lực cho y tế cơ sở được kỳ vọng góp phần nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe ban đầu, giảm chênh lệch trong tiếp cận dịch vụ y tế giữa các vùng và đáp ứng yêu cầu phát triển của ngành y tế tỉnh Gia Lai trong giai đoạn mới./.