Đặc sắc lễ Xên bản của đồng bào dân tộc Thái

Nằm trong các hoạt động tháng 3 với chủ đề “Ngày hội hoa ban”, tại Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam (Đồng Mô, Sơn Tây, Hà Nội), đồng bào dân tộc Thái đến từ tỉnh Sơn La đã tái hiện lại lễ hội Xên bản (Xên mường) vô cùng độc đáo.

Lễ Xên bản (Xên mường) tỉnh Sơn La nói riêng, vùng Tây Bắc nói chung thường diễn ra vào mùa xuân (cuối tháng giêng, đầu tháng hai âm lịch hàng năm, lúc này hoa ban bắt đầu nở) với ý nghĩa xướng báo các vị thần linh, thần nước, thần núi, thần rừng, thổ địa…về hưởng thụ đồ lễ, thể hiện lòng biết ơn, tưởng nhớ đến các vị thần linh đã khai sáng ra bản mường.

IMGL1848.JPG
Các lễ vật trong lễ cúng Xên bản. Ảnh: Lệ Giang

Đồng thời, cũng là dịp để cầu xin trời đất phù hộ cho mưa thuận, gió hòa, mùa màng bội thu và gửi gắm những ước nguyện về một cuộc sống bình yên.

z5280565401344_7bfd7bea0a718697c395bfeb61e2cefa.jpg
Buổi lễ diễn ra tại sân Hạn khuống, không gian văn hóa lễ hội truyền thống của đồng bào dân tộc Thái. Ảnh: Lệ Giang

Lễ vật dâng cúng trong lễ Xên bản (Xên mường) phải có thủ lợn, gà, vịt, rượu nếp nương, rượu cần, cơm lam, gạo nếp, hương cúng, giấy bản, nước trắng, muối ớt…

IMGL1810.JPG
Thầy mo là người chủ trì buổi lễ. Ảnh: Lệ Giang
z5280565099896_97bc34abe9b78cea8cd071bdc944126d.jpg
Thầy mo đọc những bài cúng mời thần linh về chứng giám buổi lễ của bà con. Ảnh: Lệ Giang

Trong phần lễ, chủ lễ (ông mo) gọi mời các vị thần linh như thần sông, thần núi, thần thổ địa, thần cai quản ruộng nương, vùng miền, linh hồn người có công dựng bản mường, đất nước về dự, nhận các lễ vật do nhân dân trong bản, trong mường dâng lễ. Đồng thời, ông mo đọc lời khấn cầu mong tổ tiên thần linh ban phúc, phù trợ cho bản bình yên, làm ăn suôn sẻ, con người khỏe mạnh, ngô lúa sinh sôi, gia súc, gia cầm phát triển.

z5280859280436_e3588f7f7d93a2310aae6d865e3d2c91.jpg
Thầy mo và mọi người trong bản thực hiện các thủ tục cúng. Ảnh: Lệ Giang
z5280565170168_a679362582dbb8d695d873b7a321167d.jpg
Sau đó, mâm lễ được hạ xuống để mọi người cùng thụ lộc. Ảnh: Lệ Giang

Lễ cúng kéo dài khoảng 30 phút, sau đó phần hội diễn ra sôi nổi với các điệu múa dân gian như múa xoè, múa khăn, khua luống (quánh lóng) và trò chơi dân gian như cù quay, ném còn, tó má lẹ, thi đối đáp, kéo co, đẩy gậy, thi bắn nỏ...

z5280882694777_9f092bbf24e29f1c187241cb22c7e1b2.jpg
Các tiết mục văn nghệ, điệu múa dân gian đặc sắc được thể hiện bởi các chàng trai, cô gái Thái. Ảnh: Lệ Giang.

Lễ Xên bản (Xên mường) là một nghi lễ dân gian mang đậm yếu tố tâm linh, thể hiện nét đẹp văn hoá truyền thống của đồng bào dân tộc Thái. Đây cũng là ngày hội văn hóa cộng đồng góp phần thắt chặt hơn tình đoàn kết trong dòng họ, bản làng, dân tộc, đồng thời lễ hội cũng là dịp để ôn lại truyền thống, giữ gìn và phát huy di sản văn hoá dân tộc.

Lệ Giang

Lệ Giang ((Báo ảnh Dân tộc và Miền núi))

Có thể bạn quan tâm

Người Cơ Tu giữ nghề truyền thống, làm du lịch trên quê hương

Người Cơ Tu giữ nghề truyền thống, làm du lịch trên quê hương

Không chỉ bảo tồn những nghề thủ công và phong tục truyền thống, đồng bào Cơ Tu ở Tà Lang - Giàn Bí (Đà Nẵng) còn chủ động đưa văn hóa bản địa vào phát triển du lịch cộng đồng. Từ đó, những giá trị văn hóa được tiếp nối, lan tỏa và trở thành nguồn lực tạo việc làm, nâng cao thu nhập cho người dân.

Văn hóa Chăm Gia Lai - Bản sắc và tiềm năng

Văn hóa Chăm Gia Lai - Bản sắc và tiềm năng

Sáng 19/11, nhân kỷ niệm Ngày Di sản văn hóa Việt Nam (23/11) và hưởng ứng Ngày Văn hóa Việt Nam 24/11/2026, Bảo tàng tỉnh Gia Lai tổ chức khai mạc triển lãm chuyên đề “Văn hóa Chăm Gia Lai - Bản sắc và tiềm năng”.

Rija Praong tái hiện nét đẹp tín ngưỡng của người Chăm giữa lòng Hà Nội

Rija Praong tái hiện nét đẹp tín ngưỡng của người Chăm giữa lòng Hà Nội

Ngày 15/11, tại Làng Văn hóa – Du lịch các dân tộc Việt Nam (Hà Nội), đồng bào Chăm Bà-la-môn tỉnh Khánh Hòa tái hiện Lễ hội Rija Praong với các nghi thức tín ngưỡng, tiếng trống Ginăng, kèn Saranai và những điệu múa truyền thống, góp phần lan tỏa bản sắc văn hóa Chăm đến đông đảo người xem.

Khám phá sắc màu văn hóa Cơ Tu

Khám phá sắc màu văn hóa Cơ Tu

Trong hai ngày 14 và 15/11/2026, sự kiện “Phiên chợ Cơ Tu - Hương sắc núi rừng” diễn ra tại Trung tâm Du lịch cộng đồng Tà Lang - Giàn Bí, phường Hải Vân, thành phố Đà Nẵng mang đến cho người dân và du khách những trải nghiệm văn hóa đặc sắc.

Sắc màu văn hóa Dao Thanh Y qua nghi lễ cầu an truyền thống

Sắc màu văn hóa Dao Thanh Y qua nghi lễ cầu an truyền thống

Chiều 14/11, tại Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam (Hà Nội), đồng bào Dao Thanh Y đến từ Quảng Ninh tái hiện Lễ Sóng Mun - Cầu an với những nghi thức truyền thống đặc sắc, gửi gắm ước vọng bình an, hạnh phúc, góp phần bảo tồn và lan tỏa bản sắc văn hóa dân tộc.

Nâng niu nếp váy, tà áo Ca Dong

Nâng niu nếp váy, tà áo Ca Dong

Trước nguy cơ mai một trang phục truyền thống, chính quyền địa phương và đồng bào Ca Dong tại Quảng Ngãi đang nỗ lực tìm giải pháp bảo tồn, phát huy những giá trị văn hóa được trao truyền qua nhiều thế hệ, để trang phục dân tộc tiếp tục hiện diện trong đời sống cộng đồng.

TP Hồ Chí Minh đưa chính sách đến gần đồng bào dân tộc thiểu số

TP Hồ Chí Minh đưa chính sách đến gần đồng bào dân tộc thiểu số

TP Hồ Chí Minh gắn chăm lo đời sống đồng bào dân tộc thiểu số với hướng dẫn tiếp cận chính sách, pháp luật. Từ cơ sở, chính quyền, Mặt trận và người có uy tín cùng hỗ trợ người dân, lắng nghe kiến nghị, tạo điều kiện để đồng bào ổn định sinh kế và tham gia cộng đồng.

Đại đoàn kết – cội nguồn sức mạnh từ mỗi bản làng

Đại đoàn kết – cội nguồn sức mạnh từ mỗi bản làng

Phát huy truyền thống đoàn kết, gắn bó của cộng đồng các dân tộc, xã Than Uyên (tỉnh Lai Châu) đang hướng tới Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc năm 2026 gắn với Ngày Văn hóa Việt Nam bằng nhiều hoạt động thiết thực, ý nghĩa.

Sắc màu trang phục truyền thống các dân tộc hội tụ tại Bắc Mê

Sắc màu trang phục truyền thống các dân tộc hội tụ tại Bắc Mê

Trong khuôn khổ Lễ hội đua mảng và Hội thi trình diễn trang phục truyền thống dân tộc xã Bắc Mê lần thứ II năm 2026, không gian văn hóa vùng cao trở nên rực rỡ với những sắc màu đặc trưng của đồng bào Tày, Mông, Dao cùng nhiều dân tộc sinh sống trên địa bàn.

'Thái Nguyên Trail - Xứ Trà sơn cước' qua đồi chè La Bằng

'Thái Nguyên Trail - Xứ Trà sơn cước' qua đồi chè La Bằng

Giải “Thái Nguyên Trail - Xứ Trà sơn cước 2026” đưa người chạy qua những nương chè và lối đá La Bằng bên sườn Đông Tam Đảo. Từ cuộc đua ở La Bằng, những người yêu chạy bộ có thêm lý do trở lại vùng chè cùng bạn bè và người thân.

Đại hội đại biểu Phật giáo Việt Nam thông qua Hiến chương sửa đổi, nâng hiệu quả hoạt động

Đại hội đại biểu Phật giáo Việt Nam thông qua Hiến chương sửa đổi, nâng hiệu quả hoạt động

Chiều 7/11, Đại hội đại biểu Phật giáo toàn quốc lần thứ X thông qua Hiến chương sửa đổi và nghị quyết nhiệm kỳ 2026–2031, hoàn thành chương trình làm việc tại TP Hồ Chí Minh. Giáo hội xác định sẽ tiếp tục củng cố tổ chức, tăng cường kỷ cương, đổi mới hoạt động, đồng hành cùng dân tộc.

Phật giáo phát huy tinh thần phụng sự, đồng hành cùng đất nước phát triển

Phật giáo phát huy tinh thần phụng sự, đồng hành cùng đất nước phát triển

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn ghi nhận những đóng góp của Phật giáo trong xây dựng đất nước, chăm lo đời sống nhân dân; đồng thời kỳ vọng Giáo hội tiếp tục đổi mới, củng cố đoàn kết, phát huy nguồn lực tôn giáo, đồng hành cùng dân tộc trong giai đoạn phát triển mới của đất nước.