Sau những trận mưa lũ liên tiếp từ năm 2025 đến nay, cùng với nền địa chất yếu, tuyến đường này đã xuống cấp nghiêm trọng, thường xuyên sạt lở, gây ách tắc giao thông và tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn cho hàng nghìn người dân.
Nguy cơ sạt lở thường trực
Được đầu tư hơn 600 tỷ đồng, hoàn thành năm 2023, tỉnh lộ 543D từng được xem là tuyến đường đẹp nhất miền Tây Nghệ An, mở ra cơ hội phát triển kinh tế – xã hội cho vùng biên giới xa xôi. Tuy nhiên, chỉ sau đợt mưa lũ năm 2025 con đường này trở thành “điểm nóng” về sạt lở. Hàng chục điểm trên tuyến bị sạt lở, một số vị trí mất nền đường kéo dài hàng chục mét. Dù sau đó tỉnh Nghệ An đã đầu tư khắc phục nhưng nền địa chất yếu khiến tình trạng sạt lở tái diễn liên tục, đặc biệt mỗi khi mùa mưa đến.
Anh Moong Văn Đình, bản Xà Và, xã Mường Xén cho biết, ngày trước đường 543D đẹp lắm, bà con đi lại thuận tiện. Nhưng sau đợt mưa lũ lịch sử năm 2025 thì đường hư hỏng nặng. Giờ mưa xuống là sạt lở, đi xe máy phải dắt bộ, nhiều đoạn rất nguy hiểm. Mỗi lần đi ngang qua đoạn đường này, người dân thót tim bởi phía trên mái taluy cao còn rất nhiều tảng đá treo lơ lửng, có nguy cơ sạt lở xuống bất cứ lúc nào. Người già, trẻ nhỏ, học sinh đi học đều nơm nớp lo sợ. Người dân chỉ mong Nhà nước sớm có giải pháp căn cơ, làm chắc chắn lại con đường này, để bà con yên tâm đi lại, không còn cảnh ách tắc, cô lập, đặc biệt khi mùa mưa lũ cận kề.
Anh Xoòng Bá Xềnh, bản Huồi Khỏi, xã Mường Típ chia sẻ, đường 543D là con đường duy nhất để bà con chúng tôi đi ra bên ngoài, gắn liền với mọi sinh hoạt, học tập, buôn bán. Nhưng cứ mưa xuống là đất đá từ trên núi lại ào ào đổ xuống, chắn ngang đường. Có khi cả tuần trời không thể đi đâu được, bà con Mường Típ chỉ quanh quẩn trong xã, cuộc sống bị đảo lộn, hàng hóa nông sản cũng không đưa ra chợ được, khó khăn chồng chất. Chính quyền địa phương cũng đã huy động máy móc, lực lượng để thu dọn, nhưng chỉ được một thời gian ngắn, sạt lở lại tiếp tục, đường lại tắc nghẽn.
Theo báo cáo UBND xã Mường Típ, đợt mưa lũ tháng 8/2026, tuyến đường ghi nhận hàng chục điểm sạt lở, trong đó có những điểm nghiêm trọng với khối đất đá lớn, kéo dài hàng trăm mét gây ách tắc nhiều ngày liền. Trước diễn biến thời tiết phức tạp, chính quyền địa phương đã phát cảnh báo, khuyến cáo người dân không cố tình di chuyển qua khu vực nguy hiểm, đồng thời tổ chức lực lượng trực 24/24 giờ, sẵn sàng phương tiện tại chỗ để ứng phó sự cố. Tuy nhiên, đây chỉ là giải pháp tình thế, bởi thực tế do kết cấu địa chất yếu nguy cơ sạt lở mái ta luy dương luôn thường trực.
Cần giải pháp toàn diện
Ông Lầu Bá Thái, Phó Chủ tịch UBND xã Mường Típ, Nghệ An cho biết, từ đầu năm đến nay, tuyến đường 543D đã ghi nhận khoảng 50 điểm sạt lở. Trong đó có những điểm lớn, thường xuyên như Km68+150, Km74+500, Km79+800 và Km83+400. Dù mặt đường đã được đắp cấp phối tạm thời, nhưng mỗi khi có mưa lớn lại tiếp tục bị xói trôi. Riêng khu vực Km71+300 (bản Xốp Típ) xảy ra sạt lở dài gần 500m, dù đã được lắp lưới chắn đá ở đoạn giữa, nhưng hai đầu tuyến chưa có rào chắn đầy đủ nên nguy cơ đất đá tiếp tục sạt xuống mặt đường vẫn rất cao.
“Đây là tuyến đường độc đạo cho hơn 6.000 dân xã Mường Típ giao thương, lưu thông với bên ngoài. Khi đường ách tắc, cuộc sống người dân bị ảnh hưởng nặng nề. Chính quyền địa phương đã nỗ lực khắc phục, nhưng kinh phí vượt quá khả năng. UBND xã đã nhiều lần có văn bản đề nghị tỉnh, cấp trên hỗ trợ, song đến nay vẫn chưa có giải pháp căn cơ,” ông Thái nhấn mạnh:
Ngoài tỉnh lộ 543D, tuyến đường tuần tra biên giới từ cầu Vàng Phao đến cầu Nỏ Cha, thuộc xã Mường Típ, cũng đang xuống cấp nghiêm trọng với nhiều điểm xói lở, tạo thành hàm ếch), tuyến đường dài hơn 32 km, có vai trò quan trọng trong công tác tuần tra, kiểm soát biên giới, bảo đảm quốc phòng - an ninh, đồng thời phục vụ nhu cầu đi lại, sản xuất và đời sống của người dân.
Không chỉ là tuyến đường huyết mạch của xã Mường Típ, tỉnh lộ 543D còn là “cửa ngõ” kết nối vùng biên giới với trung tâm huyện Kỳ Sơn (cũ) và các địa bàn khác. Việc tuyến đường liên tục bị chia cắt không chỉ ảnh hưởng đến đời sống dân sinh mà còn cản trở công tác quốc phòng – an ninh nơi biên giới. Trong bối cảnh mùa mưa lũ đang cận kề, việc đầu tư sửa chữa, gia cố toàn tuyến 543D là yêu cầu cấp thiết, cần có sự vào cuộc mạnh mẽ của tỉnh Nghệ An và các bộ, ngành liên quan.
