Sau 14 năm thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới, tỉnh Nghệ An đã đạt được nhiều kết quả nổi bật. Khắp các vùng quê, hình ảnh về những bản làng đẹp, nhà kiên cố, vườn đẹp, giao thông thuận lợi cùng những trường học, trạm y tế, nhà văn hóa được đầu tư xây dựng khang trang… đã làm thay đổi căn bản diện mạo nhiều vùng nông thôn. Đời sống người nông dân và gắn liền với nền nông nghiệp ngày càng hiện đại.
Tại huyện Nam Đàn, cả hệ thống chính trị và người dân đang đồng lòng, quyết tâm xây dựng huyện nông thôn mới kiểu mẫu theo hướng phát triển văn hoá gắn với du lịch nhằm tạo ra nhiều điểm nhấn trong hành trình tham quan của du lịch trên địa bàn. Để đạt được mục tiêu trên, thời gian qua, các di tích lịch sử văn hoá trên địa bàn huyện được quan tâm bảo tồn, trùng tu và phát huy hiệu quả, nhất là các di tích Quốc gia đặc biệt như: Khu lưu niệm Chủ tịch Hồ Chí Minh; Khu di tích Cụ Phan Bội Châu, Đình Hoành Sơn; xây dựng, hoàn thiện công trình Đền Chung Sơn, cụm di tích Vua Mai Hắc Đế, Chùa Đại Tuệ... tạo ra nhiều điểm nhấn trong hành trình tham quan du lịch.
Trên địa bàn huyện đã hình thành được một số mô hình du lịch cộng đồng, trải nghiệm nông thôn như: mô hình vườn thực nghiệm sinh thái tại xã Nam Giang; trang trại hoa gắn du lịch trải nghiệm tại xã Kim Liên; mô hình du lịch sinh thái, trải nghiệm tại xã Nam Nghĩa; mô hình du lịch vườn đồi xã Nam Anh; mô hình sinh thái trải nghiệm tại xã Nam Cát...
Ông Nguyễn Quang Lộc - Chủ tịch UBND xã Kim Liên cho biết: Việc huy động được nhiều nguồn lực và tất cả mọi người dân tham gia là nhân tố quyết định thành công chương trình “Xây dựng nông thôn mới kiểu mẫu”, nên cấp ủy, chính quyền địa phương đặc biệt chú trọng tuyên truyền, vận động người dân, nhằm phát huy nội lực và thúc đẩy phong trào xây dựng nông thôn mới.
Thời gian tới, Kim Liên tiếp tục đầu tư xây dựng những điểm nhấn trong khu dân cư như: kè các dãy ao sen, xây dựng xóm sáng - xanh - sạch - đẹp, đầu tư hoàn thiện kết cấu hạ tầng nông thôn, phát triển một số mô hình du lịch trải nghiệm, tham quan, học tập cộng đồng để thu hút du khách. Qua đó, góp phần đưa Kim Liên trở thành miền quê đáng sống và xứng đáng là quê hương Chủ tịch Hồ Chí Minh.
Đến nay, huyện Nam Đàn đã hoàn thành các tiêu chí huyện nông thôn mới nâng cao. Huyện cũng đã đạt 40/42 nội dung của 5 tiêu chí nông thôn mới kiểu mẫu về “phát triển văn hóa gắn với du lịch”. Không riêng huyện Nam Đàn mà chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới được triển khai hơn 1 thập kỷ qua trên địa bàn đã thực sự trở thành phong trào mạnh mẽ, rộng khắp trong toàn tỉnh, được cả hệ thống chính trị vào cuộc và đông đảo nhân dân nhiệt tình hưởng ứng, tích cực tham gia; cơ sở hạ tầng được quan tâm đầu tư xây dựng; diện mạo nông thôn ngày càng khang trang sạch đẹp.
Cùng với nguồn vốn Trung ương, nguồn vốn tỉnh hỗ trợ xây dựng nông thôn mới, nguồn vốn lồng ghép từ nhiều chương trình, dự án và huy động các nguồn lực khác, địa phương đã xây dựng, nâng cấp gần 12.000 km đường giao thông với tổng kinh phí gần 15.000 tỷ đồng.
Ông Lê Văn Lương – Chi cục Trưởng Chi cục Kinh tế hợp tác và Phát triển nông thôn Nghệ An, Phó Chánh văn phòng Điều phối nông thôn mới Nghệ An cho biết: Từ quá trình xây dựng nông thôn mới cho thấy, mấu chốt vẫn là nhận thức và sự tham gia của người dân. Minh chứng cho vai trò chủ thể của người nông dân trong xây dựng nông thôn mới đó là tổng huy động nguồn lực thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới trong năm 2021-2023 của tỉnh Nghệ An đạt trên 39.000 tỷ đồng; trong đó, có phần rất lớn từ sự đóng góp về ngày công, hiến đất làm đường và đóng góp kinh phí trong phong trào xây dựng nông thôn mới của người dân.
Với cách làm sáng tạo và huy động được sức dân, tính đến cuối năm 2024, tỉnh Nghệ An có 320/411 xã đạt chuẩn nông thôn mới (chiếm 77,86%); trong đó có 103 xã đạt chuẩn nông thôn mới nâng cao; 16 xã đạt chuẩn nông thôn mới kiểu mẫu; 10 đơn vị cấp huyện hoàn thành nhiệm vụ đạt chuẩn nông thôn mới: thành phố Vinh, Thị xã Thái Hoà, Nam Đàn, Yên Thành, Nghi Lộc, thị xã Hoàng Mai, Quỳnh Lưu, Đô Lương, Diễn Châu, Hưng Nguyên. Bình quân tiêu chí cả tỉnh là 17,21 tiêu chí/xã. Toàn tỉnh cũng có gần 700 sản phẩm được công nhận sản phẩm OCOP như: nước mắm, mật ong, bánh đa, kẹo cu đơ, các sản phẩm từ sen....
Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới đã thổi làn gió mới làm nâng cao đời sống vật chất, tinh thần của người dân. Thu nhập bình quân đầu người khu vực nông thôn của tỉnh Nghệ An đến hết năm 2024 đạt 47,07 triệu đồng/người/năm; mức giảm tỷ lệ hộ nghèo từ 1-1,5%; tỷ lệ người dân tham gia Bảo hiểm y tế đạt 93%; tỷ lệ người dân nông thôn được sử dụng nước hợp vệ sinh đạt 89,5%.
Hệ thống hạ tầng kinh tế - xã hội nông thôn đồng bộ và từng bước hiện đại, bảo đảm môi trường, cảnh quan nông thôn sáng, xanh, sạch đẹp, an toàn, giàu bản sắc văn hóa truyền thống, thích ứng với biến đổi khí hậu và phát triển bền vững. Qua đó, nông thôn mới cũng đã và đang hiện thực hóa “giấc mơ” tạo dựng nên những làng quê đáng sống với kinh tế phát triển, văn hóa truyền thống được bảo tồn song song với việc bồi đắp các giá trị văn hóa mới. Đời sống người dân được cải thiện và tinh thần làm chủ được phát huy.
Trịnh Duy Hưng
