Phát triển hài hòa thủy điện ở Kon Tum (Bài 2)

Phát triển hài hòa thủy điện ở Kon Tum (Bài 2)

Bài 2: Nhiều nỗi lo

Bên cạnh việc tạo ra nhiều lợi ích, các thủy điện vừa và nhỏ tại Kon Tum đã và đang xuất hiện những tồn tại, hạn chế chưa được xử lý dứt điểm, kịp thời. Đó là tình trạng ngập lụt cho vùng hạ du vào mùa mưa, gây khô hạn vào mùa khô; hay chậm đền bù, hỗ trợ cho người dân trong vùng bị ảnh hưởng, di dời, khiến nhiều năm nay, người dân sinh sống tại các vùng dự án thủy điện vẫn còn nhiều nỗi lo lắng.

Phát triển hài hòa thủy điện ở Kon Tum (Bài 2) ảnh 1Do ảnh hưởng của thủy điện, người dân phải mang máy bơm xuống lòng sông để bơm nước tưới cho cây trồng vào mùa khô. Ảnh: Dư Toán – TTXVN

Từ nhiều năm nay, cánh đồng gần 10 ha nằm cạnh suối Đăk So Rach (chảy từ Quảng Ngãi về Kon Tum) là nơi canh tác và cung cấp lương thực cho hàng chục hộ dân tại thôn Kon Plông, xã Hiếu, huyện Kon Plông, tỉnh Kon Tum. Tuy nhiên, kể từ năm 2016, khi công trình thủy điện Đăk Re do Công ty cổ phần Thủy điện Thiên Tân làm chủ đầu tư được khởi công, dòng chảy của con suối này đã bị dẫn ngược về Quảng Ngãi theo một ống dẫn nước ngầm để phục vụ cho hoạt động của thủy điện.

Ông A Nhát, làng Kon Plông, xã Hiếu nhớ lại, trước đây cánh đồng này được người dân trong làng canh tác lúa. Do nằm cạnh suối nên canh tác rất thuận lợi, lúa tốt, cung cấp đủ lương thực cho người dân. Nhưng khoảng 3 năm nay, khi dòng chảy của suối đổi dòng, người dân đã không thể canh tác lúa được, nên gần 10 ha đất đã phải bỏ hoang.

Phát triển hài hòa thủy điện ở Kon Tum (Bài 2) ảnh 2Thủy điện Đăk Re đặt ống dẫn nước ngầm dẫn nước ngược trở về Quảng Ngãi khiến lòng suối Đăk So Rach (xã Hiếu, huyện Kon Plông) trở nên khô khốc. Ảnh: Dư Toán – TTXVN
 

Theo ông Phan Thế Vinh, Chủ tịch UBND xã Hiếu, từ thời điểm khởi công xây dựng đến nay, Công ty cổ phần Thủy điện Thiên Tân đã tiến hành 5 đợt chi trả tiền hỗ trợ cho người dân bị ảnh hưởng trong vùng dự án với số tiền khoảng 4 tỷ đồng. Dù số tiền này góp phần giúp nhân dân có nguồn tài chính để ổn định sản xuất, song không thể phủ nhận những tác động tiêu cực từ dự án Thủy điện Đăk Re mang lại, nhất là việc thay đổi dòng chảy của suối Đăk So Rach.

Theo quan sát của phóng viên, suối Đăk So Rach bề mặt suối đã khô cạn, nứt nẻ làm ảnh hưởng đến việc canh tác nông nghiệp của người dân.

Hệ thống sông Đăk Psi có chiều dài khoảng 81 km, bắt nguồn từ huyện Đăk Glei, đổ vào sông Krông Pô Cô, diện tích lưu vực khoảng 824 km2. Với chiều dài và diện tích lưu vực tương đối lớn, việc quy hoạch các dự án thủy điện để khai thác hợp lý nguồn thủy năng trên sông Đăk Psi cũng đã được phê duyệt. Hiện, trên hệ thống sông này có 7 thủy điện đang hoạt động là Đăk Psi 1, Đăk Psi 2B, Đăk Psi 3, Đăk Psi 4, Đăk Psi 5, Đăk Psi 6, Đăk Psi (bậc 1, 2).

Ông A Chuh, xã Đăk Pxi, huyện Đăk Hà cho biết, ngày trước, hai bên bờ sông là các ghềnh đá, cây cối xanh tốt. Bây giờ, cát tràn về bồi lấp hoàn toàn bờ sông. Cũng chính vì cát nhiều, nên lòng sông bị bồi lấp, nước dâng cao hơn, cứ đến mùa mưa là các diện tích canh tác nông nghiệp ven sông lại bị ngập, điều mà trước kia không hề xuất hiện.

Phát triển hài hòa thủy điện ở Kon Tum (Bài 2) ảnh 3Sông Đăk Psi đoạn dưới chân đập thủy điện Đăk Psi 5 khô khốc vào mùa khô. Ảnh: Dư Toán – TTXVN

Không chỉ ảnh hưởng trực tiếp đến dòng chảy và hiện trạng hai bên bờ sông, việc tích nước vào mùa khô cũng ảnh hưởng không nhỏ đến dòng chảy của sông Đăk Psi. Dưới chân đập tràn của Thủy điện Đăk Psi 5, vào mùa khô, lượng nước từ cửa xả của thủy điện này rất ít, biến lòng sông trở thành một con suối nhỏ, không đủ để duy trì hệ sinh thái ở vùng dưới chân đập. Thậm chí, để lấy nước phục vụ cho sản xuất nông nghiệp, người dân phải mang máy bơm xuống dưới lòng sông để hút nước.

Theo ông Lê Như Nhất, Giám đốc Sở Công Thương tỉnh Kon Tum, việc đầu tư xây dựng các dự án gây ảnh hưởng dòng chảy, giảm bùn, phù sa của dòng chảy nên ảnh hưởng đến năng suất trồng trọt, sản xuất nông nghiệp và nuôi trồng thủy sản.

Phát triển hài hòa thủy điện ở Kon Tum (Bài 2) ảnh 4Cánh đồng gần 10 ha của bà con thôn Kon Plông, xã Hiếu, huyện Kon Plông, tỉnh Kon Tum phải bỏ hoang vì suối Đăk So Rach bị Thủy điện Đăk Re đặt ống dẫn nước ngầm dẫn nước ngược trở về Quảng Ngãi. Ảnh: Dư Toán – TTXVN

Ông Võ Thanh Hải, Phó Giám đốc Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Kon Tum cũng nhận định, việc tích nước hồ chứa của các thủy điện làm tăng nguy cơ xói mòn, bồi lắng lòng hồ, làm gia tăng nguy cơ rủi ro thiên tai và vấn đề liên quan đến an toàn đập và vùng hạ du… Ngoài ra, các công trình thủy điện trên địa bàn tỉnh hầu hết được xây dựng tại các huyện miền núi, địa hình hiểm trở, độ dốc lớn, thường xuyên sạt lở vào mùa mưa nên thường gặp nhiều rủi ro không lường trước trong thi công xây dựng và vận hành công trình. 

Mới đây nhất, Thủy điện Đăk Psi (bậc 1, 2) và Thủy điện Đăk Psi 5 vận hành xả lũ sai quy trình trong cơn bão số 9 năm 2020 đã gây ngập cho hàng trăm hộ dân tại hai xã Đăk Long và Đăk Pxi, huyện Đăk Hà.

Một vấn đề khác liên quan đến thủy điện chính là việc thực hiện chính sách đền bù, hỗ trợ cho người dân bị ảnh hưởng chậm trễ, gây bức xúc trong dư luận.

Đơn cử, dự án Thủy điện Đăk Đrinh, xã Đăk Nên, huyện Kon Plông dù đi vào hoạt động gần 10 năm nay, song đến cuối tháng 6/2022, Công ty cổ phần Thủy điện Đăk Đrinh (chủ đầu tư công trình) vẫn chưa hoàn tất đền bù, hỗ trợ cho gần 200 hộ dân nhường đất để xây dựng thủy điện.

Hay như tại Thủy điện Đăk Psi (bậc 1, 2) và Thủy điện Đăk Psi 5, dù hai thủy điện này gây ngập lụt từ năm 2020, song cho đến nay, vẫn chưa xong việc chi trả đền bù, hỗ trợ cho người dân bị ảnh hưởng vẫn. Nguyên nhân là bởi hai đơn vị chủ đầu tư là Công ty cổ phần Đức Thành Gia Lai và Công ty cổ phần Thủy điện Đức Nhân – Đăk Psi không đồng ý chịu trách nhiệm. Chỉ đến khi Sở Công Thương tỉnh Kon Tum vào cuộc, yêu cầu hai bên cùng chi trả, nếu không sẽ tham mưu UBND tỉnh đề nghị Tổng công ty Điện lực miền Trung tạm dừng huy động công suất, hai đơn vị này mới đồng ý thực hiện nghĩa vụ của mình. (Xem tiếp Bài 3: Khắc phục các tác động)

Dư Toán

(TTXVN)

Có thể bạn quan tâm

Tăng cường phân cấp, siết kỷ cương công vụ trong thực hiện chính quyền địa phương 2 cấp

Tăng cường phân cấp, siết kỷ cương công vụ trong thực hiện chính quyền địa phương 2 cấp

Ngày 11/5, tại Hội nghị sơ kết 1 năm thực hiện sắp xếp đơn vị hành chính các cấp và hoạt động của chính quyền địa phương 2 cấp, Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ninh Bùi Văn Khắng yêu cầu các sở, ngành, địa phương tiếp tục rà soát toàn diện việc phân cấp, ủy quyền; đánh giá rõ hiệu quả, khó khăn, bất cập và trách nhiệm từng đơn vị; tăng cường kiểm tra, giám sát, nâng cao trách nhiệm người đứng đầu.

‘Luồng xanh’ tạo cú hích thu hút đầu tư vào Điện Biên

‘Luồng xanh’ tạo cú hích thu hút đầu tư vào Điện Biên

Ngày 11/5, tại phường Điện Biên Phủ, UBND tỉnh Điện Biên tổ chức Hội nghị Xúc tiến đầu tư tỉnh Điện Biên năm 2026 với chủ đề "Điện Biên - Điểm đến chiến lược cho đầu tư", thu hút trên 1.200 đại biểu là lãnh đạo Đảng, Nhà nước, các ban, bộ, ngành Trung ương, cơ quan ngoại giao, tổ chức quốc tế, hiệp hội doanh nghiệp, tập đoàn kinh tế và nhà đầu tư trong, ngoài nước tham dự.

Phối hợp tuần tra song phương bảo vệ đường biên

Phối hợp tuần tra song phương bảo vệ đường biên

Giữa cái nắng gắt đầu mùa nơi dãy Trường Sơn phía Tây Quảng Trị, trên những cung đường rừng hiểm trở, cán bộ, chiến sĩ Đồn Biên phòng Cà Xèng (Bộ đội Biên phòng Quảng Trị) cùng lực lượng địa phương và đơn vị nước bạn Lào đã hoàn thành đợt tuần tra song phương bảo vệ đường biên, mốc quốc giới sau nhiều ngày băng rừng, vượt suối, quyết tâm giữ vững biên cương Tổ quốc.

Tạo khí thế thi đua sôi nổi chào mừng Đại hội MTTQ Việt Nam lần thứ XI

Tạo khí thế thi đua sôi nổi chào mừng Đại hội MTTQ Việt Nam lần thứ XI

Thiết thực lập thành tích chào mừng Đại hội đại biểu toàn quốc Mặt trận Tổ quốc Việt Nam lần thứ XI, nhiệm kỳ 2026 - 2031, Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh Tuyên Quang và các tổ chức thành viên các cấp đang triển khai nhiều công trình, phần việc ý nghĩa, tạo khí thế thi đua sôi nổi trong nhân dân.

Khi chính quyền cơ sở vận hành trên không gian số

Khi chính quyền cơ sở vận hành trên không gian số

Sau sáp nhập địa giới hành chính, tỉnh Lâm Đồng đang bước vào giai đoạn chuyển đổi mạnh mẽ, hạ tầng viễn thông, dữ liệu số và các nền tảng điện tử dần trở thành “hệ thần kinh” mới của bộ máy cơ sở. Từ những vùng lõm sóng ở miền núi đến các trung tâm hành chính địa phương, chuyển đổi số đang từng bước thay đổi cách chính quyền vận hành và phục vụ người dân.

Vùng núi Bắc Bộ cục bộ mưa to, đề phòng lũ quét, sạt lở đất

Vùng núi Bắc Bộ cục bộ mưa to, đề phòng lũ quét, sạt lở đất

Theo Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn Quốc gia, từ tối 10/5 đến ngày 11/5, ở khu vực vùng núi Bắc Bộ có mưa rào và dông rải rác với lượng mưa 10-30mm, cục bộ có nơi mưa to trên 80mm, trong mưa dông có khả năng xảy ra lốc, sét, mưa đá và gió giật mạnh.

Ghi nhận động đất 4.0 độ tại xã Mường Hung, Sơn La

Ghi nhận động đất 4.0 độ tại xã Mường Hung, Sơn La

Theo Trung tâm Báo tin Động đất và Cảnh báo Sóng thần, Viện Các khoa học trái đất (Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam), tối 10/5, một trận động đất có độ lớn 4.0 đã xảy ra tại xã Mường Hung, tỉnh Sơn La, độ rủi ro thiên tai cấp 0.

Khẩn trương tìm người mất tích giữa rừng sâu Bắc Quang

Khẩn trương tìm người mất tích giữa rừng sâu Bắc Quang

Tối 10/5, Thượng tá Hoàng Văn Chuyền, Trưởng Công an xã Bắc Quang, tỉnh Tuyên Quang cho biết, trên 300 cán bộ, chiến sĩ Công an cùng các lực lượng chức năng và người dân địa phương đang xuyên đêm băng rừng, chạy đua với thời gian để tìm kiếm một công dân mất tích khi vào rừng tìm cây thảo dược.

Mùa vàng thắm tình quân dân

Mùa vàng thắm tình quân dân

Những ngày đầu tháng 5, trên những cánh đồng vùng biên của tỉnh Quảng Trị lại rộn ràng vào mùa thu hoạch lúa Đông Xuân. Giữa sắc vàng óng ả của mùa no ấm, màu áo xanh của cán bộ, chiến sĩ Bộ đội Biên phòng trên tuyến biên giới tỉnh lại hiện diện trên từng thửa ruộng, từng bản làng, góp thêm nhịp lao động khẩn trương, gắn kết tình quân dân nơi tuyến đầu Tổ quốc.

Doanh nghiệp 'kéo' nông nghiệp miền núi vào chuỗi giá trị

Doanh nghiệp 'kéo' nông nghiệp miền núi vào chuỗi giá trị

Sản xuất manh mún, phụ thuộc thương lái, thiếu đầu ra ổn định từng khiến nông sản miền núi Quảng Ngãi quanh quẩn trong vòng luẩn quẩn nghèo khó. Nhưng từ những mô hình liên kết giữa người dân, hợp tác xã và doanh nghiệp, vùng cao Quảng Ngãi đang dần hình thành tư duy sản xuất hàng hóa, mở ra con đường phát triển bền vững cho kinh tế nông nghiệp miền núi.

Bảy Núi vào mùa trâm: Quà quê tím ngọt gọi mời

Trâm chín tím triền núi hút khách về vùng Bảy Núi - An Giang

Những ngày đầu tháng 5/2026, khi nắng đầu hạ phủ vàng triền núi, vùng Bảy Núi (xã Tri Tôn, tỉnh An Giang) bước vào mùa trâm chín rộ. Từng chùm trâm rừng chuyển màu tím đen, căng mọng, tỏa hương thơm dịu, mang theo vị chua ngọt đặc trưng, trở thành thức quà dân dã hấp dẫn du khách gần xa.

Gần dân, sát dân từ mô hình chính quyền mới

Gần dân, sát dân từ mô hình chính quyền mới

Sau một năm triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp, tỉnh Thái Nguyên đang từng bước tạo ra những chuyển biến rõ nét trong tổ chức bộ máy, cải cách hành chính và nâng cao hiệu quả phục vụ người dân.

Giúp người dân biên giới có thêm nguồn lực vươn lên thoát nghèo bền vững

Giúp người dân biên giới có thêm nguồn lực vươn lên thoát nghèo bền vững

Với phương châm “Cùng ăn, cùng ở, cùng làm, cùng nói tiếng dân tộc”, trong giai đoạn 2015 - 2025, Bộ đội Biên phòng tỉnh Quảng Ngãi đã triển khai hiệu quả hàng chục mô hình, chương trình sinh kế. Những việc làm thiết thực của các chiến sĩ quân hàm xanh không chỉ giúp đồng bào vùng biên giới, biển đảo thoát nghèo bền vững mà còn góp phần xây dựng thế trận biên phòng toàn dân vững chắc.

Tuyên Quang: Khẩn trương khắc phục thiệt hại sau dông lốc

Tuyên Quang: Khẩn trương khắc phục thiệt hại sau dông lốc

Ngay sau trận mưa dông kèm lốc, sét xảy ra trong đêm 7/5 và rạng sáng ngày 8/5, các địa phương trên địa bàn tỉnh Tuyên Quang đã khẩn trương huy động lực lượng hỗ trợ người dân khắc phục hậu quả, ổn định đời sống và sản xuất.

Chủ động vận hành chính quyền địa phương 2 cấp, tạo động lực phát triển mới

Chủ động vận hành chính quyền địa phương 2 cấp, tạo động lực phát triển mới

Trong hai ngày 7 và 8/5, Đoàn kiểm tra, giám sát số 20 của Bộ Chính trị, Ban Bí thư do đồng chí Hoàng Công Huấn, Ủy viên Ủy ban Kiểm tra Trung ương làm Trưởng đoàn đã làm việc với Đảng ủy HĐND tỉnh và Đảng ủy UBND tỉnh Tuyên Quang về việc lãnh đạo, chỉ đạo, triển khai một số nhiệm vụ chính trị trọng tâm theo Quyết định số 20-QĐNS/TW ngày 23/2/2026 của Bộ Chính trị.

Tây Ninh: Lớp học tiếng Việt giúp trẻ em dân tộc tự tin vào lớp Một

Tây Ninh: Lớp học tiếng Việt giúp trẻ em dân tộc tự tin vào lớp Một

Tỉnh Tây Ninh hiện có 17 dân tộc thiểu số sinh sống với 13.594 hộ và hơn 36.900 người, chiếm khoảng 1,13% dân số toàn tỉnh. Trong hành trình xây dựng nông thôn mới và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực vùng biên, những lớp học tiếng Việt dành cho trẻ em dân tộc thiểu số trước khi vào lớp Một ở Tây Ninh được triển khai nhằm tháo gỡ rào cản ngôn ngữ, tạo cơ hội tiếp cận tri thức công bằng cho trẻ em dân tộc thiểu số, góp phần hình thành thế hệ công dân mới có tri thức, nhưng vẫn gìn giữ bản sắc văn hóa dân tộc.

Đổi thay trên quê hương cách mạng Pú Nhung

Đổi thay trên quê hương cách mạng Pú Nhung

Xã Pú Nhung, tỉnh Điện Biên là xã anh hùng, căn cứ cách mạng quan trọng trong kháng chiến chống Pháp, đồng thời là quê hương của Anh hùng liệt sĩ Vừ A Dính.

Từ một vùng đất còn nhiều khó khăn, nay trên những sườn đồi ở Pú Nhung, màu xanh của cà phê, mắc ca đang dần thay thế diện tích hoa màu kém hiệu quả. Việc chuyển đổi cơ cấu cây trồng đã mở ra hướng phát triển kinh tế mới cho người dân.

Gia Lai đầu tư 288 tỷ đồng nâng cấp y tế cơ sở vùng biên giới, đặc biệt khó khăn

Gia Lai đầu tư 288 tỷ đồng nâng cấp y tế cơ sở vùng biên giới, đặc biệt khó khăn

Ngày 7/5, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Gia Lai Nguyễn Thị Thanh Lịch cho biết, tỉnh đang triển khai kế hoạch đầu tư toàn diện hệ thống y tế cơ sở, tập trung tại các xã biên giới, vùng đặc biệt khó khăn nhằm nâng cao năng lực chăm sóc sức khỏe nhân dân, bảo đảm an sinh xã hội và giảm tải cho tuyến trên.

Chú trọng phát triển đội ngũ cán bộ, công chức là người dân tộc thiểu số

Chú trọng phát triển đội ngũ cán bộ, công chức là người dân tộc thiểu số

Tỉnh Cà Mau đặt mục tiêu xây dựng đội ngũ cán bộ người dân tộc thiểu số đủ phẩm chất, uy tín và năng lực, chuyên nghiệp hóa để đáp ứng nhiệm vụ trong tình hình mới. Đặc biệt, nhấn mạnh việc gắn mục tiêu phát triển nguồn nhân lực này với mục tiêu giảm nghèo đa chiều bền vững tại cơ sở. Đây được xem là bước đi mang tính chiến lược nhằm nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước và củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc trên địa bàn tỉnh.

Nghệ An dự kiến ngày 20/5 sẽ hoàn thành 95 căn nhà cho người dân vùng thiên tai

Nghệ An dự kiến ngày 20/5 sẽ hoàn thành 95 căn nhà cho người dân vùng thiên tai

Ngày 7/5, ông Mạc Văn Nguyên, Bí thư Đảng ủy xã Nhôn Mai, tỉnh Nghệ An cho biết, do chịu ảnh hưởng nặng nề của các cơn bão số 3, 5 và 10 năm trước, địa bàn xã biên giới Nhôn Mai chịu thiệt hại lớn về tài sản và nhà ở của nhân dân. Trong đó, nhiều khu vực ở các bản làng xảy ra sạt lở đất, lũ quét, khiến hàng trăm ngôi nhà bị cuốn trôi, hư hỏng nặng và phải tổ chức di dời khẩn cấp nhằm đảm bảo an toàn tính mạng cho người dân.

Lào Cai: Nhiều nhà dân nứt, lún nghi do ảnh hưởng công trình xây dựng lớn

Lào Cai: Nhiều nhà dân nứt, lún nghi do ảnh hưởng công trình xây dựng lớn

Nhiều hộ dân tại thôn 11, xã Lục Yên, tỉnh Lào Cai bức xúc và lo sợ khi tường nhà xuất hiện nhiều vết nứt, sụt lún do một công trình liền kề đang thi công gây ra. Công trình này đã hoàn thiện phần thô 4 tầng, đang dựng dầm cột để lên tầng 5 với diện tích xây dựng mặt sàn gần 3.000m2. Xung quanh công trình có quây rào kín. Tuy nhiên, phần thi công trên cao không có rào hay quây bạt chắn nên có hiện tượng vữa, xi măng, vật liệu xây dựng rơi xuống đường và vào khu vực nhà người dân sinh sống xung quanh.