Trong điều kiện địa hình chia cắt, nhiều khu dân cư cách xa lưới điện trung áp từ 6-20 km, việc cấp điện gặp không ít khó khăn, đòi hỏi những giải pháp phù hợp với từng địa bàn.
Tại bản Cà Ròong, xã Thượng Trạch, nguồn điện được đưa đến tận hộ dân đã tạo ra những thay đổi rõ nét trong sinh hoạt của người dân. Điện không chỉ phục vụ nhu cầu chiếu sáng mà còn giúp bà con chủ động hơn trong các hoạt động cộng đồng, từng bước đưa điện vào phục vụ sản xuất, chăn nuôi, trồng trọt.
“Trước đây thắp sáng là không có nhưng giờ có điện bà con đỡ vất vả hơn. Mỗi lần có việc hoặc có lễ, trước đây rất khó khăn nhưng giờ đã tiến bộ hơn. Chăn nuôi, trồng trọt nhờ có điện cũng tiến bộ hơn so với trước”, anh Đinh Sức, người dân bản Cà Ròong chia sẻ.
Cùng với việc đưa điện đến các bản vùng biên, ngành điện chú trọng hướng dẫn người dân sử dụng điện an toàn, tiết kiệm và hiệu quả. Đây là yêu cầu cần thiết tại những địa bàn mà người dân trước đây chưa có điều kiện tiếp cận thường xuyên với nguồn điện và các thiết bị điện.
Ông Đặng Minh Hòa, Tổ trưởng Tổ quản lý điện tổng hợp Tây Bố Trạch, Điện lực Bố Trạch, Công ty Điện lực Quảng Trị, cho biết hiện các bản khu vực biên giới đã được cấp điện ổn định. Tuy nhiên, kiến thức, kỹ năng sử dụng điện của một bộ phận người dân còn hạn chế nên cán bộ điện lực thường xuyên bám địa bàn để hướng dẫn.
“Các bản ở biên giới đã được cấp điện ổn định nhưng kiến thức, kỹ năng của bà con còn yếu, nắm bắt chưa nhanh. Do vậy, anh em tổ quản lý điện thường xuyên cử người túc trực và đi tuyên truyền bà con để sử dụng điện an toàn, hiệu quả và tiết kiệm”, ông Đặng Minh Hòa cho hay.
Theo Công ty Điện lực Quảng Trị, cùng với đầu tư, mở rộng lưới điện quốc gia, đơn vị đang phối hợp với Sở Công Thương và chính quyền địa phương rà soát các thôn, bản chưa có điện để xây dựng phương án cấp điện phù hợp. Những khu vực chưa có điều kiện kéo lưới được tính toán sử dụng nguồn phát tại chỗ nhằm đáp ứng trước mắt nhu cầu thiết yếu của người dân.
Ông Vũ Thanh Phong, Phó Giám đốc kỹ thuật Công ty Điện lực Quảng Trị, cho biết năm 2025, thực hiện Chương trình quốc gia cấp điện nông thôn, miền núi, hải đảo, đơn vị đã cấp điện cho 17 thôn, bản; trong đó, 6 thôn, bản được cấp điện qua lưới điện quốc gia và 11 thôn, bản được cấp điện bằng nguồn phát tại chỗ. Năm 2026, ngành điện dự kiến cấp điện cho thôn Loa, xã Dân Hóa, với 20 hộ dân. Năm 2027, dự kiến tiếp tục cấp điện cho 3 thôn, bản chưa có điện, với 182 hộ dân.
Để có cơ sở đầu tư trong giai đoạn tiếp theo, Công ty Điện lực Quảng Trị đã phối hợp với Sở Công Thương và chính quyền địa phương rà soát 19 thôn, bản với 832 hộ dân chưa có điện. Trên cơ sở đó, đơn vị lập phương án, xác định quy mô và tổng vốn đầu tư, trình UBND tỉnh bố trí nguồn vốn trung hạn giai đoạn 2026-2030.
Theo ông Vũ Thanh Phong, việc cấp điện cho các thôn, bản vùng sâu, vùng xa còn nhiều khó khăn do địa hình chia cắt, dân cư phân tán và khoảng cách đến lưới điện trung áp lớn. Có những khu vực cách lưới điện từ 6-20 km, giao thông khó khăn, việc vận chuyển vật tư và thi công đường dây gặp trở ngại.
Tại một số địa bàn, để đưa điện đến khu dân cư phải vượt qua địa hình đồi núi hiểm trở, thậm chí kéo dây thủ công. Vì vậy, việc đầu tư cấp điện không chỉ phụ thuộc vào nhu cầu mà còn phải tính toán phương án kỹ thuật, nguồn vốn và điều kiện thi công phù hợp với từng khu vực.
Trong khi chờ đầu tư lưới điện, ngành điện phối hợp với chính quyền địa phương triển khai các nguồn phát tại chỗ; trong đó, có máy phát điện, giúp người dân có điện phục vụ các nhu cầu thiết yếu. Giải pháp này góp phần duy trì sinh hoạt, học tập và một số hoạt động sản xuất của người dân tại những khu vực chưa thể tiếp cận lưới điện quốc gia.
Không chỉ tập trung đưa điện đến các bản, Công ty Điện lực Quảng Trị còn triển khai lắp đặt hệ thống điện trong nhà cho các hộ dân; đồng thời, hướng dẫn sử dụng thiết bị đúng quy cách, bảo đảm an toàn và tiết kiệm. Đối với các khu vực đã được cấp điện, lực lượng điện lực thường xuyên kiểm tra, tuyên truyền, nâng cao kỹ năng sử dụng điện cho người dân.
Việc từng bước xóa các điểm “lõm” điện tại khu vực biên giới đang góp phần hoàn thiện hạ tầng thiết yếu ở những địa bàn còn nhiều khó khăn. Khi có nguồn điện ổn định, người dân có thêm điều kiện tiếp cận thông tin, phục vụ học tập, ứng dụng thiết bị vào sản xuất, chăn nuôi, trồng trọt, qua đó mở rộng sinh kế và nâng cao chất lượng cuộc sống.
Đối với Quảng Trị, việc bảo đảm điện cho các khu dân cư vùng biên không chỉ có ý nghĩa về an sinh xã hội mà còn góp phần tạo nền tảng phát triển kinh tế - xã hội, ổn định đời sống nhân dân, củng cố thế trận quốc phòng, an ninh tại khu vực biên giới.
