Về quê hương của những điệu vọng cổ

Về quê hương của những điệu vọng cổ
Nặng phù sa, nặng nghĩa tình

Nằm trong lòng Đồng bằng sông Cửu Long, Bạc Liêu tiếp giáp Cà Mau - địa đầu phía Nam của Tổ Quốc. Đúng với đặc trưng của miền Tây Nam Bộ, Bạc Liêu gắn với hình ảnh của phù sa trĩu nặng theo dòng Mê Kông ra biển, bồi đắp qua mấy trăm năm tạo thành gò, bồi tươi tốt, những cánh đồng thẳng cánh cò bay. Rừng đước mênh mông san sát theo hệ thống sông ngòi, kênh rạch chằng chịt. Ở đây khí hậu đặc trưng với hai mùa nắng mưa rõ rệt. Thiên nhiên ưu đãi cho vùng đất này không chỉ có những miệt vườn cây trái trĩu cành, thóc lúa nặng bông mà còn có cá tôm miền biển, những cánh đồng muối trắng tinh nổi tiếng một vùng.
 
Biểu diễn đờn ca tài tử
Biểu diễn đờn ca tài tử

Sự giàu có của vùng đất này hiện hữu trong nếp ăn, nếp nghĩ hàng ngày của người dân. Ghé một chợ nhỏ ở nông thôn Nam Bộ, ngồi qua mấy hàng quán nhỏ dựng cạnh nhau sẽ thấy món ăn ở Bạc Liêu “rặt Nam Bộ”. Cuộc sống gần gũi gắn liền với thiên nhiên, sông nước và cũng chính thiên nhiên, sông nước ấy đã nuôi sống họ được thể hiện trong những món ăn hàng ngày. Nước giải khát ở đây mang đủ vị của cỏ cây, hoa lá của vùng Đồng bằng Nam Bộ như nước rễ tranh, mía lau, bông ngò, râu bắp, đường phèn... Món ăn được lấy từ ruộng vườn, kênh rạch, biển khơi nên phụ thuộc vào thiên nhiên. Bồn bồn, củ cải muối chua, bánh xèo thường xuất hiện trong những bữa cơm hàng ngày tới những bữa thịnh soạn với lẩu mắm, ba khía… cũng đều dùng nguyên liệu từ ruộng vườn, sông biển Bạc Liêu. Tới mùa lũ về cũng là mùa thức ăn phong phú nhất trong năm. Lúc đó, côn trùng hoang dã, món khô, món mắm được bày rất nhiều loại, trở thành đặc sản của nơi này mà chỉ cần thưởng thức một lần là nhớ mãi.
 
Bức tượng nhạc sĩ Cao Văn Lầu
Bức tượng nhạc sĩ Cao Văn Lầu

Sự hấp dẫn của ẩm thực Bạc Liêu một phần do nguyên liệu tươi ngon, một phần do sự hiếu khách của gia chủ làm cho khách chẳng ngại ngần mà cứ tự nhiên hít hà, nhấm nháp cái vị chua cay mặn ngọn đủ cả trong từng món ăn. Sự hào hiệp, trọng nghĩa tình, phóng khoáng của người dân Bạc Liêu cũng là ấn tượng khó phai với ai từng đặt chân tới đây.

Quê hương của vọng cổ

Một trong những niềm tự hào của người dân Bạc Liêu chính là những điệu vọng cổ, đờn ca tài tử đầu tiên được cất lên chính từ mảnh đất này. Sẽ không lạ lẫm nếu một chiếc xe đò chở khách ở đây bật bản “Dạ cổ hoài lang” của soạn giả Cao Văn Lầu, một vài người khách cũng ngâm nga “Lòng dẫu xa ong bướm, xin đó đừng phụ nghĩa tào khang” đầy tha thiết, nỉ non. Đây cũng nơi phổ biến loại hình nghệ thuật cải lương – món ăn tinh thần của người Nam Bộ còn lưu truyền đến ngày nay.

Nếu đặt chân tới đây, nhất định du khách phải ghé vào khu lưu niệm nghệ thuật Đờn ca tài tử Nam Bộ và nhạc sĩ Cao Văn Lầu nằm trong thành phố Bạc Liêu. Ở chính mảnh đất của gia đình, cũng là nơi an nghỉ của nhạc sĩ, ngày nay đã xây dựng thành khuôn viên khang trang, là nơi du khách thập phương tới viếng mộ người nghệ sỹ tài hoa, cũng như tìm hiểu về di sản văn hóa phi vật thể nổi tiếng của vùng.
Cuộc sống thường nhật ở Bạc Liêu
Cuộc sống thường nhật ở Bạc Liêu

Ở không gian trưng bày ngoài trời, du khách sẽ đặc biệt ấn tượng với biểu tượng đàn kìm và vườn tượng các loại nhạc cụ dân tộc. Bức tượng đàn kìm – nhạc cụ truyền thống của đờn ca tài tử nổi bật trong không gian rộng lớn của khu tưởng niệm. Được cách điệu từ đốt tre, phần đàn kìm được đục lõm, các bậc thang lên đài ống tre được bố trí các số bậc: 2, 4, 8, 16, 32 và 64, tượng trưng cho cung bậc, nhịp phách của ca cổ cải lương tương ứng với từng nghệ nhân sáng tác. Đứng trên đài tre nhìn xuống du khách sẽ nhìn thấy tổng thể khu vực đặt tượng nhạc cụ được thể hiện hình chữ Trí (bằng chữ Hán) đặt 12 loại nhạc cụ dân tộc được khắc bằng đá xanh.

Nhà trưng bày lại giống một bảo tàng thu nhỏ, giới thiệu về thân thế sự nghiệp của cố nhạc sĩ Cao Văn Lầu, nhà trưng bày Đờn ca tài tử cải lương, nhà sân khấu biểu diễn loại hình đờn ca tài tử. Bước vào nhà trưng bày, những bài vọng cổ trữ tình với những giọng ca nổi tiếng vang vọng khắp không gian, đi vào lòng người. Ở đây có tượng nhạc sĩ Cao Văn Lầu, hai bản “Dạ cổ hoài lang” nổi tiếng gắn với câu chuyện đẹp về nghĩa tình vợ chồng của tác giả, nhiều tác phẩm khác cũng được ghi lại bằng nét bút thi pháp đầy nghệ thuật.
 
Nhà hát Nón Lá nổi tiếng ở Bạc Liêu
Nhà hát Nón Lá nổi tiếng ở Bạc Liêu

Từ đây, du khách có thể hiểu cách để thể hiện tình yêu nghệ thuật của người Bạc Liêu cũng tự nhiên như tận hưởng những điều thiên nhiên ban tặng. Ai cũng có thể trở thành những “nghệ sĩ” miệt vườn, quây quần bên nhau ca hát cả ngày, biểu diễn cho du khách thưởng thức dưới những vườn dừa xanh. Mảnh đất đồng bằng chở nặng phù sa, về con người trọng tình nặng nghĩa Bạc Liêu cứ tự nhiên trở thành một phần ký ức đẹp của du khách, lắng đọng lại trong những lời ca mộc mạc, chân thành “Duyên sắc cầm đừng lạt phai” như lời bài vọng cổ Dạ cổ hoài lang nổi tiếng.
Theo langvietonline.vn

Có thể bạn quan tâm

Giữ mạch nguồn văn hóa Mông ở Điện Biên

Giữ mạch nguồn văn hóa Mông ở Điện Biên

Là một trong ba dân tộc có dân số đông nhất tỉnh Điện Biên, đồng bào Mông sinh sống chủ yếu ở các vùng núi cao và vẫn gìn giữ nhiều giá trị văn hóa đặc sắc, từ tiếng khèn, trang phục truyền thống, nghề thủ công đến những phong tục, lễ hội. Trong nhịp sống hôm nay, những giá trị ấy đang tiếp tục được trao truyền và phát huy, góp phần làm nên bản sắc văn hóa riêng có của Điện Biên.

Lãnh đạo Cần Thơ thăm, chúc mừng đồng bào Khmer dịp lễ Sene Dolta

Lãnh đạo Cần Thơ thăm, chúc mừng đồng bào Khmer dịp lễ Sene Dolta

Chiều 2/10, nhân dịp lễ Sene Dolta năm 2026 của đồng bào Khmer, đoàn công tác của thành phố Cần Thơ do Phó Bí thư Thường trực Thành ủy Cần Thơ Đồng Văn Thanh làm trưởng đoàn đến thăm Trường Phổ thông Dân tộc nội trú Trung học cơ sở và Trung học phổ thông Thạnh Phú cùng Chùa Prek On Đớk (Cần Đước) tại xã Nhu Gia.

Giữ hồn văn hóa Tây Nguyên từ những người trẻ

Giữ hồn văn hóa Tây Nguyên từ những người trẻ

Giữa nhịp sống hiện đại, những giai điệu truyền thống ở phía Tây Quảng Ngãi đang được các nghệ sĩ trẻ nỗ lực gìn giữ và truyền lại cho thế hệ mai sau. Từ những buôn làng, âm nhạc đang tiếp tục được trao truyền bằng tình yêu và niềm tự hào văn hóa dân tộc.

Sôi nổi Lễ mừng cơm mới của người Mông vùng cao Púng Luông

Sôi nổi Lễ mừng cơm mới của người Mông vùng cao Púng Luông

Khi những thửa ruộng bậc thang vùng cao khoác lên mình sắc vàng mùa lúa chín, đồng bào Mông xã Púng Luông, Lào Cai lại tưng bừng tổ chức Lễ mừng cơm mới-nghi lễ truyền thống mang đậm bản sắc văn hóa dân tộc, vừa có ý nghĩa tâm linh, vừa là điểm nhấn thu hút du khách trải nghiệm.

Lung linh Lễ hội Ánh sáng biên cương

Lung linh Lễ hội Ánh sáng biên cương

Tối 19/9, Ủy ban nhân dân tỉnh Lạng Sơn tổ chức Lễ hội Ánh sáng biên cương lần thứ nhất năm 2026 với chủ đề “Sắc màu xứ Lạng”.

Độc đáo nghề làm mão, mặt nạ của đồng bào Khmer

Độc đáo nghề làm mão, mặt nạ của đồng bào Khmer

Đó là chủ đề trưng bày chuyên đề do Bảo tàng tỉnh Đắk Lắk phối hợp với Bảo tàng tỉnh Vĩnh Long tổ chức, ngày 11/9. Trưng bày giới thiệu đến công chúng những giá trị đặc sắc của nghề làm mão, mặt nạ truyền thống - di sản văn hóa gắn với đời sống tín ngưỡng và các loại hình nghệ thuật biểu diễn dân gian của đồng bào Khmer.

Nhịp cầu nối đôi bờ biên giới với những câu chuyện phối hợp và sẻ chia

Nhịp cầu nối đôi bờ biên giới với những câu chuyện phối hợp và sẻ chia

Tiếng hát “Việt Nam - Trung Hoa” vang lên trong buổi giao lưu tại phường Hà Giang 1, tỉnh Tuyên Quang, mở đầu cho những câu chuyện giữa cán bộ làm nhiệm vụ quản lý, bảo vệ biên giới hai nước. Phía sau những tiết mục văn nghệ, trận bóng bàn và hành trình tìm hiểu các điểm đến của địa phương là một mối quan hệ được bồi đắp bằng nhiều năm phối hợp, chia sẻ và đồng hành.

Gìn giữ bản sắc văn hóa, tạo động lực phát triển vùng biên

Gìn giữ bản sắc văn hóa, tạo động lực phát triển vùng biên

Thực hiện Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam, tỉnh Lạng Sơn xác định, xây dựng và phát triển nền văn hóa toàn diện, giàu bản sắc, nhân văn, khoa học, hiện đại, trở thành nền tảng vững chắc, nguồn lực nội sinh quan trọng, động lực cho phát triển nhanh và bền vững.

Khai hội truyền thống Đền Minh Lương

Khai hội truyền thống Đền Minh Lương

Trong tiết thu dịu mát, tiếng trống khai hội vang lên giữa không gian cổ kính của Đền Minh Lương, xã Yên Sơn, tỉnh Tuyên Quang, mở đầu những ngày hội đậm sắc màu văn hóa, tín ngưỡng.

Đặc sắc Lễ hội Trung Nguyên Kiến Tiêu Nghinh ông Quan Thánh Đế Quân xuất du

Đặc sắc Lễ hội Trung Nguyên Kiến Tiêu Nghinh ông Quan Thánh Đế Quân xuất du

Sáng 6/9 (tức ngày 25/7 âm lịch), tại phường Phan Thiết (tỉnh Lâm Đồng), đoàn Quan Thánh Đế Quân xuất du diễn ra trong sự thích thú của đông đảo người dân địa phương và du khách. Đây là phần hội quan trọng và đặc sắc nhất của Lễ hội Trung Nguyên Kiến Tiêu Nghinh ông Quan Thánh Đế Quân xuất du lần thứ 15 - năm 2026.

'Đánh thức' nếp nhà xưa và các giá trị văn hóa bản địa

'Đánh thức' nếp nhà xưa và các giá trị văn hóa bản địa

Nằm nép mình bên những ghềnh đá cổ ven biển Sa Huỳnh, làng Gò Cỏ (phường Sa Huỳnh, tỉnh Quảng Ngãi) đang trở thành điểm đến hấp dẫn du khách trong và ngoài nước nhờ mô hình du lịch cộng đồng gắn liền với việc bảo tồn không gian kiến trúc truyền thống và các giá trị văn hóa bản địa.

Thắt chặt tình đoàn kết, hữu nghị giữa nhân dân khu vực biên giới Việt Nam - Lào

Thắt chặt tình đoàn kết, hữu nghị giữa nhân dân khu vực biên giới Việt Nam - Lào

Từ ngày 31/8 - 2/9, tại khu vực Cửa khẩu Quốc tế Lóng Sập, xã Lóng Sập diễn ra các hoạt động văn hóa, thể thao và du lịch thu hút đông đảo du khách và nhân dân biên giới Việt Nam và Lào tham gia. Đây là sự kiện trong chuỗi hoạt động thuộc Tuần Văn hóa - Du lịch Mộc Châu năm 2026, do Ủy ban nhân dân tỉnh Sơn La tổ chức.