Sau các đợt mưa lũ, nhiều diện tích cây trồng có giá trị kinh tế cao của nông dân tại Đắk Lắk bị thiệt hại nặng do ngập úng kéo dài, ảnh hưởng lớn đến đời sống người dân.
Nhìn vườn tiêu gần 10 năm tuổi chuẩn bị cho thu hoạch đang vàng lá, dần chết do ngập nước dài ngày trong đợt lũ vừa qua, anh Trịnh Quang Điện, ở thôn Tân Lập 1, xã Ea Phê (tỉnh Đắk Lắk) không khỏi xót xa. Anh Điện cho biết, đợt mưa lũ từ ngày 17 - 18/11 đã khiến vườn tiêu bị ngập nhiều ngày, nhiều cây chết dù gia đình đã nỗ lực cứu. Những năm trước, vườn tiêu của gia đình cho thu hoạch khoảng 6 tấn, nay chỉ còn vài tạ, thiệt hại ước tính hàng trăm triệu đồng.
Tương tự, vườn cà phê gần 2,5 ha của gia đình anh Mai Xuân Mới, ở thôn Tân Lập 2, xã Ea Phê cũng bị thiệt hại nặng sau mưa, lũ. Trong đó, 200 cây cà phê kinh doanh năm thứ 2 bị chết do nước ngập úng, cháy lá không có khả năng phục hồi. Diện tích cà phê còn lại trồng năm thứ 4 bị cháy lá, cháy bông dự báo năng suất giảm sâu.
Anh Mới cho biết, phần lớn diện tích bị hư hại khó phục hồi và mong nhà nước hỗ trợ để tái đầu tư sản xuất.
Theo UBND xã Ea Phê, các đợt mưa, bão vừa qua, trên địa bàn xã có 488 ha cây trồng các loại bị ảnh hưởng, hàng ngàn gia cầm bị nước lũ cuốn trôi. Tổng thiệt hại trong lĩnh vực nông lâm, thủy sản ước tính trên 62 tỷ đồng. Riêng cây trồng chủ lực như cà phê, tiêu, sầu riêng có hơn 200 ha bị thiệt hại nặng. Trước tình hình đó, chính quyền địa phương đã thống kê thiệt hại, hướng dẫn người dân biện pháp khắc phục tạm thời.
Ông Nguyễn Quốc Huy, Trưởng phòng Phòng Kinh tế hạ tầng xã Ea Phê cho hay, địa phương đã thành lập tổ kiểm tra, đánh giá và phối hợp thôn, buôn, bản tự quản xem xét từng vườn, tập trung vào các vườn thiệt hại nặng để hỗ trợ. Xã đang đề xuất cấp trên hỗ trợ kinh phí là 6,8 tỷ đồng để hỗ trợ thiệt hại, chủ yếu là cây lâu năm, cây trồng giá trị kinh tế cao.
Không chỉ Ea Phê, tại xã Cư Pui cũng gần 700 ha cây trồng bị ảnh hưởng, trong đó, hơn 600 ha cà phê bị lũ cuốn và ngập úng, ước tính thiệt hại ban đầu hơn 105 tỷ đồng. Cà phê ngập nước lâu khiến việc khôi phục vườn cây dự kiến phải mất nhiều thời gian, ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống người dân.
Phó Chủ tịch UBND xã Cư Pui Nguyễn Minh Nghiệp chia sẻ, địa phương đã thành lập các tổ xuống thôn, buôn để thống kê, xác định lại phần diện tích bị ảnh hưởng để có hướng xử lý. Trước mắt, địa phương hướng dẫn người dân các biện pháp kỹ thuật để phục hồi cây sau lũ.
"Người dân gặp rất nhiều khó khăn vì cây trồng là nguồn thu nhập chính. Thiệt hại này không chỉ trước mắt mà trong lâu dài để bà con tái sản xuất lại cây trồng", Phó Chủ tịch Nguyễn Minh Nghiệp thông tin.
Tính đến đầu tháng 12/2025, đợt mưa lũ vừa qua toàn tỉnh có khoảng 70.000 ha cây trồng hằng năm và lâu năm tại Đắk Lắk bị ngập úng, hư hại. Theo Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật, Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Đắk Lắk, cà phê là cây trồng chủ lực với trên 212.000 ha, sản lượng bình quân trên 530.000 tấn/năm; mọi biến động đều ảnh hưởng lớn đến thu nhập của người dân.
Trước diễn biến khó lường của biến đổi khí hậu, thời tiết cực đoan gia tăng, để đảm bảo hiệu quả cho niên vụ 2025 - 2026 và giữ vững vị thế thủ phủ cà phê, Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh khuyến cáo, nông dân sớm thực hiện các biện pháp kỹ thuật phục hồi vườn cây sau lũ. Đối với vườn cây bị ngập úng, người dân cần nhanh chóng đào rãnh, khơi thông dòng chảy, bơm hút nước. Đối với vườn đã rút nước, cần tập trung xới nhẹ, phá váng, tạo độ thông thoáng, kích thích bộ rễ tái sinh. Khi rễ phục hồi mới tiến hành bón phân hữu cơ kết hợp phân khoáng và phun phân bón lá, hạn chế dùng phân hóa học ngay. Với cây bị long gốc cần dặm chặt, vun gốc và sử dụng chế phẩm sinh học đối kháng nấm hại.../.
