Đẩy mạnh chế biến để tạo đột phá cho xuất khẩu rau quả

Đẩy mạnh chế biến để tạo đột phá cho xuất khẩu rau quả
Đại diện lãnh đạo UBND hai tỉnh Lạng Sơn và Sơn La kiểm tra bao bì sản phẩm nhãn xuất khẩu. Ảnh: Quang Duy – TTXVN
Đại diện lãnh đạo UBND hai tỉnh Lạng Sơn và Sơn La kiểm tra bao bì sản phẩm nhãn xuất khẩu. Ảnh: Quang Duy – TTXVN
Trong 11 tháng, giá trị nhập khẩu mặt hàng rau quả đạt 1,57 tỷ USD, tăng 11,5% so với cùng kỳ năm 2017. Như vậy, mặt hàng rau quả trong 11 tháng đã xuất siêu gần 2 tỷ USD. Thị trường nhập khẩu rau quả lớn nhất là Thái Lan (chiếm 41% thị phần), Trung Quốc (chiếm 24%). Nhiều thị trường có giá trị nhập khẩu rau quả tăng mạnh như Chi Lê (tăng 98%), Hoa Kỳ (tăng 90%) và Hàn Quốc (tăng 83%)… Theo các chuyên gia, Việt Nam đã tham gia nhiều hiệp định thương mại tự do, đây là điều kiện tốt để tự do thông thương, trao đổi hàng hóa, mở cửa thị trường. Các nước mở cửa thị trường cho Việt Nam thì đồng thời Việt Nam cũng phải mở cửa cho các nước. Bên cạnh đó, Việt Nam nhập khẩu rau quả còn tái xuất sang các nước. Chẳng hạn, mặt hàng rau quả nhập từ các nước ASEAN có mức thuế là 0% nên trái cây Thái Lan tạm nhập vào Việt Nam rồi tái xuất sang Trung Quốc ngày càng tăng mạnh. Theo ông Hoàng Trung, Cục trưởng Cục Bảo vệ thực vật, lượng trái cây Thái Lan nhập khẩu vào Việt Nam chủ yếu là để tái xuất sang Trung Quốc. Các loại trái cây có xuất xứ Thái Lan được nhập khẩu về Việt Nam, sau đó xuất khẩu tiếp sang Trung Quốc chủ yếu là sầu riêng, măng cụt, nhãn… Hiện nay, 80% sản lượng trái cây Việt Nam đang được tiêu thụ trong nước, chủ yếu ở dạng ở quả tươi; trong đó, 90% được tiêu thụ ở các chợ truyền thống. Các kênh phân phối hiện đại như siêu thị, cửa hàng tiện ích, cửa hàng trái cây cao cấp, mới chỉ chiếm 10% lượng trái cây tiêu thụ nội địa. Ngành công nghiệp chế biến, bảo quản rau quả của Việt Nam còn kém phát triển. Xuất khẩu rau quả phần lớn vẫn phụ thuộc vào các thị trường truyền thống như Trung Quốc… dẫn đến nguy cơ rủi ro lớn. Lượng doanh nghiệp đầu tư vào chế biến rau quả ở Việt Nam còn rất ít. Lý do là Việt Nam chưa hình thành được những vùng chuyên canh, thâm canh lớn, tập trung. Doanh nghiệp khi đã đầu tư máy móc cần số lượng nguyên liệu chế biến lớn, sản xuất quanh năm. Ông Nguyễn Xuân Hồng, nguyên Cục trưởng Cục Bảo vệ thực vật đánh giá, phần lớn giá trị gia tăng nằm ở khâu chế biến, song rau quả Việt xuất khẩu khá hạn chế điểm này, nhất là chế biến sâu. Hiện nay, nông sản Việt nam xuất khẩu chịu hai hàng rào kỹ thuật quan trọng nhất là an toàn thực phẩm và kiểm dịch động thực vật. Đối với an toàn thực phẩm, kiểm soát hóa chất rất quan trọng trong quá trình sản xuất.  Đây là rào cản có thể cản trở, hạn chế xuất khẩu nông sản Việt Nam vì yêu cầu về an toàn thực phẩm của các nước ngày càng tăng cao. “Nếu chế biến được thì Việt Nam sẽ vượt được hai hàng rào kỹ thuật đang yếu trên. Bởi khi đã chế biến sẽ không phải chịu kiểm dịch thực vật.  Khi xuất khẩu sản phẩm tươi, các nước sẽ kiểm soát chặt chẽ về dư lượng thuốc bảo vệ thực vật. Sản phẩm đã chế biến, mức độ kiểm tra về an toàn thực phẩm sẽ không nghiêm ngặt như sản phẩm tươi. Bên cạnh đó, đẩy mạnh chế biến còn giúp nông sản tránh được tình trạng “được mùa mất giá”", ông Hồng cho hay. Ông Nguyễn Xuân Hồng cho rằng, tổ chức sản xuất là khâu quan trọng nhất. Tăng cường sự liên kết nông dân với doanh nghiệp, hợp tác xã, cơ quan quản lý trên cơ sở tổ chức sản xuất theo chuỗi và thực hành nông nghiệp tốt như VietGAP, GlobalGAP...  để đảm bảo chất lượng, an toàn thực phẩm. Bên cạnh đó, Nhà nước cần có chính sách đủ mạnh để thu hút doanh nghiệp, tạo điều kiện cho doanh nghiệp về vấn đề mặt bằng, đất đai, xây dựng vùng chuyên canh… Tuy Việt Nam đã có nhiều hiệp định thương mại tự do, nhưng theo ông Jeroen Pasman, Trưởng phòng kinh doanh xuất khẩu Công ty The Fruit Republic, để mở cửa thị trường vẫn còn nhiều hàng rào kỹ thuật khác mà Việt Nam còn phải đàm phán. Điển hình như chuối xuất khẩu chưa xuất khẩu được sang Philippines, dừa chưa sang được Trung Quốc hay nhiều rau quả chưa sang được Nhật Bản vì các quy chuẩn, hàng rào kỹ thuật. Việt Nam cần tiếp tục đàm phán để gỡ được các hàng rào kỹ thuật đó. Ông Jeroen Pasman cho rằng, thách thức lớn nhất hiện nay là nông dân sử dụng thuốc bảo vệ thực vật thế nào để đảm bảo tiêu chuẩn xuất khẩu. Các doanh nghiệp và ngành chức năng làm sao xây dựng được các quy chuẩn sản xuất phù hợp cho các nông sản Việt Nam. Việt Nam hiện đã có khá nhiều sản phẩm rau quả chế biến như các loại trái cây dẻo, sấy, các loại nước trái cây... Tiềm năng xuất khẩu rau quả chế biến còn rất lớn. Năm 2018, nhiều nhà máy chế biến rau quả quy mô lớn được xây dựng như tổ hợp dự án Doveco Tây Nguyên, Nafoods Group đầu tư nhà máy ở Tây Ninh… sẽ bổ sung đáng kể vào năng lực chế biến rau quả của Việt Nam. Ông Nguyễn Xuân Hồng cho rằng, đầu tư cho chế biến sâu sẽ là bước đột phá để giải quyết vấn đề thị trường của nông sản Việt. Việt Nam có thể xuất khẩu rau quả  “trong tầm tay” 10 tỷ USD vào năm 2025.
Bích Hồng

Có thể bạn quan tâm

Ứng dụng công nghệ số vào các trường học ở vùng khó khăn

Ứng dụng công nghệ số vào các trường học ở vùng khó khăn

Vượt qua những khó khăn về cơ sở vật chất và áp lực từ mô hình quy mô lớn sau sáp nhập, đội ngũ cán bộ, giáo viên tại các trường học vùng khó khăn và các cơ sở giáo dục tỉnh Hà Tĩnh đang nỗ lực tự học, ứng dụng công nghệ số và trí tuệ nhân tạo (AI) vào bài giảng cũng như công tác quản trị.

Phật giáo đồng hành cùng dân tộc bằng những việc làm thiết thực

Phật giáo đồng hành cùng dân tộc bằng những việc làm thiết thực

Phát huy tinh thần đoàn kết, chăm lo người yếu thế, gìn giữ văn hóa và nâng cao trách nhiệm là những nội dung Phật giáo chú trọng. Qua các hoạt động cụ thể, Giáo hội Phật giáo Việt Nam tiếp tục vận động tăng ni, Phật tử sống tốt đời, đẹp đạo, đồng hành cùng dân tộc.

Củng cố thế trận biên phòng từ lòng dân

Củng cố thế trận biên phòng từ lòng dân

Không chỉ tăng cường tuần tra, kiểm soát, chủ động đấu tranh với các loại tội phạm, lực lượng Bộ đội Biên phòng Lạng Sơn còn chú trọng tuyên truyền, vận động nhân dân chấp hành pháp luật, tham gia bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, an ninh biên giới quốc gia.

Lạng Sơn động thổ xây cầu hơn 157 tỷ đồng bắc qua sông Kỳ Cùng

Lạng Sơn động thổ xây cầu hơn 157 tỷ đồng bắc qua sông Kỳ Cùng

Ngày 4/11, Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình giao thông tỉnh Lạng Sơn tổ chức động thổ Dự án đầu tư xây dựng cầu Cửa Nam nối hai bờ sông Kỳ Cùng góp phần kết nối không gian phát triển, tạo động lực xây dựng đô thị Lạng Sơn ngày càng văn minh, hiện đại.

Giải quyết dứt điểm 'nút thắt' mặt bằng trường nội trú liên cấp giai đoạn 2

Giải quyết dứt điểm 'nút thắt' mặt bằng trường nội trú liên cấp giai đoạn 2

Tỉnh Cao Bằng đang khẩn trương chuẩn bị triển khai 7 dự án trường nội trú liên cấp giai đoạn 2 tại các xã biên giới. Chủ tịch UBND tỉnh Cao Bằng Lê Hải Hòa yêu cầu các cấp, ngành nâng cao trách nhiệm phối hợp, kiên quyết loại bỏ nhà thầu yếu kém và đẩy nhanh tiến độ hoàn thành theo kế hoạch.

Mở thêm cơ hội học tập cho học sinh có hoàn cảnh khó khăn

Mở thêm cơ hội học tập cho học sinh có hoàn cảnh khó khăn

Việc thành lập Trường Tiểu học, Trung học cơ sở, Trung học phổ thông nội trú Văn hóa Công an nhân dân tại Tuyên Quang được kỳ vọng mở thêm cơ hội học tập cho con em gia đình chính sách, học sinh có hoàn cảnh khó khăn, nhất là học sinh vùng đồng bào dân tộc thiểu số và khu vực biên giới.

Không để khoảng cách địa lý làm khó người dân tiếp cận dịch vụ công

Không để khoảng cách địa lý làm khó người dân tiếp cận dịch vụ công

Sau sáp nhập, địa giới hành chính cấp xã mở rộng khiến việc đi lại để giải quyết thủ tục hành chính của người dân gặp khó khăn, nhất là ở vùng sâu, vùng xa, nhóm người yếu thế. Do đó, một số xã phía Tây tỉnh Quảng Ngãi đã triển khai cách làm linh hoạt, đưa dịch vụ hành chính đến gần người dân.