Giữ hồn chữ viết Chăm, lan tỏa giá trị văn hóa truyền thống

Thời gian qua, tỉnh Khánh Hòa đã chú trọng tổ chức dạy và học tiếng Chăm cho học sinh tại các cơ sở giáo dục có đông học sinh người Chăm. Hoạt động này góp phần nâng cao chất lượng giáo dục, giúp học sinh tiếp cận bài học thuận lợi hơn, tự tin trong giao tiếp, đồng thời bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa, ngôn ngữ truyền thống của đồng bào Chăm.

cham-3012.jpg
Viết chữ Chăm rất khó, đòi hỏi học sinh phải có sự học tập, rèn luyện thường xuyên.

Sáng nét chữ - giữ hồn Chăm

Tại Trường Tiểu học Tân Đức, xã Phước Hữu (Khánh Hòa), học sinh được học 2 tiết/tuần tiếng Chăm. Tùy theo khối lớp, nội dung giảng dạy được xây dựng phù hợp từ luyện nét chữ, bảng chữ cái đến đọc, viết văn bản tiếng Chăm. Em Quảng Nữ Huyền My (lớp 5C, Trường Tiểu học Tân Đức) chia sẻ, để viết chữ đẹp, ngoài sự hướng dẫn của thầy cô, em dành nhiều thời gian tự luyện viết tại nhà. "Em rất yêu chữ viết và ngôn ngữ mẹ đẻ của em", Huyền My nói.

Đối với đội ngũ giáo viên giảng dạy, mong muốn lớn nhất là học sinh biết sử dụng, gìn giữ chữ viết dân tộc Chăm, hình thành ý thức trân trọng giá trị tiếng nói, chữ viết của dân tộc mình. Nhiều thầy, cô kỳ vọng học sinh có thêm môi trường, sân chơi để thể hiện tình yêu với chữ viết dân tộc, nhất là trong các dịp lễ hội truyền thống của đồng bào Chăm.

Mới đây, trong khuôn khổ Lễ hội Katê năm 2025, tại Di tích quốc gia đặc biệt Tháp Pô Klong Garai (phường Đô Vinh), Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Khánh Hòa đã tổ chức Hội thi viết chữ Chăm với chủ đề “Sáng nét chữ - Giữ hồn Chăm”, thu hút đông đảo học sinh tiểu học và trung học cơ sở từ các trường đang triển khai dạy tiếng Chăm tham gia.

cham2-3012.jpg
Học sinh nắn nót viết từng chữ viết Chăm.

Phó Giám đốc Trung tâm Văn hóa tỉnh Khánh Hòa Nguyễn Khắc Duy cho biết, hội thi thành công nhờ sự tham gia tích cực của học sinh người Chăm; không chỉ tạo sân chơi, khơi dậy niềm yêu thích chữ viết dân tộc mà còn góp phần nâng cao nhận thức của các em về trách nhiệm gìn giữ bản sắc văn hóa. “Việc các em viết và đọc rõ chữ Chăm sẽ giúp các em dễ dàng nắm bắt bài học, mạnh dạn, tự tin hơn trong giao tiếp và sinh hoạt hằng ngày. Tương lai sau này chính các em sẽ là những người "tiếp lửa", bảo tồn ngôn ngữ mẹ đẻ; đồng thời đọc, dịch được nhiều loại văn bản thư tịch cổ tiếng Chăm”, ông Nguyễn Khắc Duy nói.

Tự hào, phát huy giá trị bản sắc văn hóa

Năm học 2025 - 2026, Khánh Hòa có 32 trường phổ thông có cấp tiểu học thuộc 9 xã/phường có người đông đồng bào dân tộc Chăm sinh sống (Phước Dinh, Thuận Nam, Ninh Phước, Phước Hữu, Phước Hậu, Xuân Hải, Ninh Hải, Đô Vinh và Bảo An) dạy học tiếng Chăm. Theo thống kê, đến nay tỉnh có 317 lớp, 8.890 học sinh và 38 giáo viên tham gia giảng dạy.

Bà Lê Thái Trường Thi, Phó Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Khánh Hòa khẳng định: Việc đưa tiếng dân tộc thiểu số vào giảng dạy trong nhà trường là một chủ trương rất đúng đắn, thiết thực và mang ý nghĩa nhân văn sâu sắc. Việc giảng dạy tiếng dân tộc thiểu số trong trường học giúp nuôi dưỡng tình yêu, niềm tự hào với cội nguồn, truyền thống của mỗi dân tộc; tạo cơ hội để học sinh các dân tộc khác hiểu biết, trân trọng và tôn vinh sự đa dạng văn hóa. Qua đó, góp phần tăng cường tình đoàn kết, gắn bó giữa các dân tộc anh em, xây dựng cộng đồng học đường thân thiện, giàu bản sắc và bền vững.

Hiện tại, mỗi tuần chỉ có 2 tiết dạy tiếng Chăm tại các trường có học sinh người Chăm; đáp ứng được nhu cầu học tập và rèn luyện ngôn ngữ của học sinh. Trong trường hợp nếu có bài học dài, cần thời gian nhiều hơn, các trường sẽ sử dụng thời gian tăng thêm của các lớp 2 buổi/ngày. Việc này được thể hiện trong kế hoạch giáo dục của nhà trường và kế hoạch dạy học của tổ chuyên môn.

cham3-3012.jpg
Những bài viết tiếng Chăm đạt chất lượng cao được trao giải thưởng trong hội thi Sáng nét chữ - Giữ hồn Chăm hồi tháng 10/2025.

Bà Lê Thái Trường Thi nêu rõ, để nâng cao hiệu quả giảng dạy và duy trì việc sử dụng tiếng Chăm trong nhà trường, tùy thực tế, các trường đã tổ chức các hoạt động giáo dục (hoạt động ngoài giờ lên lớp, sinh hoạt Đội, các hoạt động văn nghệ, trò chơi dân gian, ngày hội văn hóa dân tộc…) có sử dụng tiếng Chăm. Đây chính là môi trường tốt để cho học sinh sử dụng tiếng mẹ đẻ, được nghe, được nói và được thực hành ngôn ngữ một cách tự nhiên, sống động hơn.

Ngành giáo dục còn tích cực xây dựng các câu lạc bộ tiếng Chăm, biên soạn, xây dựng tài liệu học tập trực quan, sử dụng công nghệ số như video, trò chơi học tập, ứng dụng học tiếng Chăm nhằm tạo hứng thú cho học sinh. Ngành cũng tăng cường vai trò của cộng đồng người Chăm trong hỗ trợ giảng dạy, giao lưu văn hóa cũng là yếu tố rất quan trọng để tiếng Chăm không chỉ được dạy trong lớp, mà còn được sử dụng trong đời sống. Những nỗ lực trên đã góp phần bảo tồn, phát huy giá trị ngôn ngữ, văn hóa Chăm; giúp học sinh người Chăm tại Khánh Hòa giữ gìn bản sắc dân tộc, hun đúc niềm tự hào, tiếp tục lan tỏa những giá trị truyền thống tốt đẹp hôm nay và mai sau./.

Bài, ảnh: Phan Sáu/TTXVN

Có thể bạn quan tâm

Thắm tình quân - dân vùng cao biên giới

Thắm tình quân - dân vùng cao biên giới

Ngày 28/10, Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Thanh Hóa tổ chức khánh thành Khu văn hóa - thể thao “Thắm tình quân - dân”, mô hình “Dân vận khéo” tại bản Muống, xã vùng cao biên giới Sơn Thủy. 

Sức sống mới trên vùng đất tái định cư

Sức sống mới trên vùng đất tái định cư

Gần 20 năm trước, từ cuối năm 2007, để phục vụ dự án Nhà máy thủy điện Sơn La - công trình trọng điểm quốc gia, hàng trăm hộ dân xã Mường Chiên, huyện Quỳnh Nhai (cũ), tỉnh Sơn La đã nhường đất, rời nơi chôn rau cắt rốn, chuyển đến các điểm tái định cư mới trên địa bàn xã Bình Thuận.

Ấm tình đồng đội nơi cao nguyên đá Đồng Văn

Ấm tình đồng đội nơi cao nguyên đá Đồng Văn

Giữa những dãy núi đá tai mèo trùng điệp nơi cao nguyên đá Đồng Văn (Tuyên Quang), tình đồng đội vẫn bền chặt theo năm tháng, tiếp tục được nối dài qua những việc làm thiết thực khi người lính trở về với cuộc sống đời thường. Bằng những việc làm thiết thực, cán bộ, nhân viên Ban Chỉ huy Quân sự xã Đồng Văn, tỉnh Tuyên Quang đang tiếp thêm động lực cho quân nhân xuất ngũ phát triển kinh tế, ổn định cuộc sống, góp phần tô thắm hình ảnh Bộ đội Cụ Hồ trong lòng nhân dân.

Tuyên Quang tiếp thu, khắc phục ô nhiễm tại bãi rác ở Cốc Pảng

Tuyên Quang tiếp thu, khắc phục ô nhiễm tại bãi rác ở Cốc Pảng

Chiều 26/10, ông Nguyễn Đình Phúc, Chủ tịch UBND xã Du Già (Tuyên Quang) đã ký văn bản số 1844/UBND-KT gửi Thông tấn xã Việt Nam (TTXVN) và Cơ quan thường trú TTXVN tại Tuyên Quang về việc tiếp thu, khắc phục thông tin phản ánh về tình trạng ô nhiễm môi trường tại bãi rác thôn Cốc Pảng.

Giữ an toàn trên những cung đường mùa hoa tam giác mạch

Giữ an toàn trên những cung đường mùa hoa tam giác mạch

Những ngày cuối tháng 10, khi sắc hồng của hoa tam giác mạch bắt đầu trải dài trên những triền núi đá, các cung đường từ hai phường Hà Giang lên Cao nguyên đá Đồng Văn, tỉnh Tuyên Quang trở nên nhộn nhịp bởi dòng người và phương tiện đến tham quan, trải nghiệm.

Củng cố thế trận an ninh nhân dân vững chắc ngay từ cơ sở

Củng cố thế trận an ninh nhân dân vững chắc ngay từ cơ sở

Ngày 23/10, Trung tâm Nội dung số và Truyền thông (Thông tấn xã Việt Nam) phối hợp với Ủy ban nhân dân xã và Công an xã Chiềng Mai (tỉnh Sơn La) tổ chức Lễ khánh thành công trình “Mái ấm bản vui” tại khu dân cư Pha Đin, thuộc bản Buốt Văn.

Khám mắt, cấp thuốc miễn phí cho người cao tuổi ở vùng cao

Khám mắt, cấp thuốc miễn phí cho người cao tuổi ở vùng cao

Ngày 23/10, tại xã Kim Bình (Tuyên Quang), Báo Nhân Dân, Quỹ “Triệu đôi mắt sáng”, Bệnh viện Đông Đô và UBND xã Kim Bình phối hợp tổ chức khám sàng lọc các bệnh về mắt, tư vấn sức khỏe và cấp phát thuốc miễn phí cho người cao tuổi và đồng bào dân tộc thiểu số trên địa bàn.

Đồng bộ hệ thống biển báo, nâng hiệu quả quản lý biên giới

Đồng bộ hệ thống biển báo, nâng hiệu quả quản lý biên giới

Sau sắp xếp đơn vị hành chính, Bộ đội Biên phòng tỉnh Tuyên Quang đã hoàn thành sửa chữa, làm mới hệ thống biển báo trong khu vực biên giới; trong đó cắm mới 36 biển “Khu vực biên giới”, 3 biển “Vành đai biên giới”, đồng thời tháo dỡ những biển không còn phù hợp.

Đoàn kết quân - dân thắp sáng niềm tin nơi vùng cao

Đoàn kết quân - dân thắp sáng niềm tin nơi vùng cao

Giữa địa hình núi cao hiểm trở, giao thông cách trở và chưa có điện lưới Quốc gia, cụm dân cư Pha Đin, xã Chiềng Mai, tỉnh Sơn La đang từng ngày đổi thay nhờ sự chung sức của chính quyền địa phương, lực lượng công an, và người dân.

Đối thoại chính sách hỗ trợ phụ nữ phát triển kinh tế

Đối thoại chính sách hỗ trợ phụ nữ phát triển kinh tế

Ngày 20/10, Ủy ban nhân dân thành phố Hải Phòng phối hợp Hội Liên hiệp Phụ nữ thành phố tổ chức Đối thoại chính sách hỗ trợ phụ nữ phát triển kinh tế với chủ đề “Phụ nữ Hải Phòng phát triển kinh tế: Tiếp cận chính sách - Chuyển đổi số - Chuyển đổi xanh - Phát triển bền vững”.