Những cánh rừng xanh đang hồi sinh mạnh mẽ nhờ sự chung tay của lực lượng kiểm lâm và người dân Thái Nguyên. Không chỉ bảo vệ tài nguyên, rừng còn mở ra sinh kế bền vững, giúp đồng bào từng bước đổi thay cuộc sống.
Hạt Kiểm lâm số 15 thuộc Chi cục Kiểm lâm tỉnh Thái Nguyên hiện quản lý đất lâm nghiệp tại địa bàn 4 xã vùng cao của huyện Võ Nhai trước đây gồm: Dân Tiến, Tràng Xá, Võ Nhai, La Hiên với tổng diện tích đất có rừng hơn 30.000 ha; trong đó, rừng phòng hộ hơn 5.300 ha, rừng đặc dụng trên 3.100 ha, còn lại là rừng sản xuất. Xác định công tác quản lý, bảo vệ và phát triển rừng là nhiệm vụ trọng tâm, Hạt Kiểm lâm số 15 đã chủ động xây dựng chương trình công tác với nhiều giải pháp đồng bộ, sát thực tiễn.
Ông Triệu Tuấn Linh, Phó Hạt trưởng Hạt Kiểm lâm số 15 chia sẻ, với đặc thù địa bàn rộng, chủ yếu là các xã vùng cao, núi đá giáp ranh nhiều khu vực, đơn vị luôn chú trọng phối hợp với chính quyền cơ sở trong quản lý, bảo vệ, phòng chống cháy rừng. Kiểm lâm địa bàn không chỉ làm nhiệm vụ chuyên môn mà còn là “cầu nối” giữa chính quyền và người dân trong công tác bảo vệ rừng. Nhờ đẩy mạnh tuyên truyền, nâng cao nhận thức, người dân các xóm bản đã dần thay đổi tư duy, từ khai thác rừng tự nhiên sang phát triển kinh tế rừng bền vững...
Tại xóm Đồng Ruộng, xã Tràng Xá - nơi hàng chục năm trước đây từng là "điểm nóng" về khai thác, phát phá rừng trái phép, những đồi keo, bạch đàn, mỡ… xanh tốt trải dài, là minh chứng cho hướng đi đúng đắn này. Gia đình ông Nguyễn Văn Luyện, người dân tộc Tày, từng có cuộc sống khó khăn, nay đã vươn lên khá giả nhờ hơn 4 ha rừng trồng. Mỗi năm, từ khai thác keo, gia đình ông thu nhập trên 200 triệu đồng. “Nhờ có rừng mà đời sống gia đình tôi ổn định hơn trước rất nhiều. Chúng tôi cũng ý thức hơn trong việc bảo vệ rừng, không để xảy ra cháy hay chặt phá trái phép”, ông Luyện chia sẻ.
Không chỉ riêng gia đình ông Luyện, nhiều hộ dân trong xóm Đồng Ruộng cũng đang từng bước làm giàu từ rừng. Ông Nông Văn Thuận, Trưởng xóm Đồng Ruộng cho biết, toàn xóm hiện có hơn 230 ha rừng. Nhờ phát triển rừng, tỷ lệ hộ nghèo giảm rõ rệt, đời sống người dân ngày càng được nâng cao. Song song với phát triển kinh tế, công tác bảo vệ rừng luôn được đặt lên hàng đầu. Hạt Kiểm lâm số 15 đã chỉ đạo lực lượng kiểm lâm địa bàn tăng cường tuần tra, kiểm tra, đặc biệt tại các khu vực giáp ranh, vùng trọng điểm có nguy cơ xảy ra vi phạm.
Từ đầu năm đến nay, trên địa bàn của Hạt quản lý không xảy ra tình trạng khai thác rừng trái phép. Công tác phòng cháy, chữa cháy rừng cũng được triển khai quyết liệt. Các phương án phòng cháy chữa cháy rừng được xây dựng cụ thể, phù hợp với từng địa bàn, có sự tham gia của người dân. Lực lượng tại chỗ được củng cố, trang thiết bị được kiểm tra, bảo dưỡng thường xuyên, sẵn sàng ứng phó khi có tình huống xảy ra.
Ngay từ đầu năm, kiểm lâm địa bàn đã phối hợp với chính quyền và các đoàn thể vận động nhân dân tích cực trồng cây, gây rừng. Trong quý I/2026, toàn địa bàn đã trồng được hơn 112 ha rừng tập trung và hàng chục nghìn cây phân tán. Công tác quản lý lâm sản, kiểm soát hoạt động chế biến, kinh doanh lâm sản và nuôi động vật hoang dã được thực hiện nghiêm túc.
Các cơ sở trên địa bàn cơ bản chấp hành tốt quy định của pháp luật, góp phần ổn định thị trường lâm sản và bảo vệ nguồn tài nguyên rừng. Những buổi họp xóm, những lần xuống cơ sở, cán bộ kiểm lâm không chỉ phổ biến pháp luật mà còn hướng dẫn người dân kỹ thuật trồng, chăm sóc rừng, xử lý thực bì an toàn, hạn chế nguy cơ cháy rừng…
Cũng như ở Hạt Kiểm lâm số 15, công tác quản lý bảo vệ rừng đang được các hạt kiểm lâm thuộc Chi cục Kiểm lâm Thái Nguyên triển khai hiệu quả. Quý I/ 2026, các hạt kiểm lâm đã kiểm tra, xác minh 75 điểm cháy từ phần mềm cảnh báo cháy rừng. Qua kiểm tra, các điểm cháy được xác định xảy ra trên đất lâm nghiệp nhưng không gây thiệt hại đến rừng. Lực lượng kiểm lâm các khu vực giáp ranh tổ chức hơn 1.400 đợt tuần tra, kiểm tra rừng với gần 3.000 lượt người tham gia, chủ động phát hiện, ngăn chặn kịp thời các hành vi xâm hại vào rừng. Trong quý I, toàn lực lượng đã kiểm tra, phát hiện, lập hồ sơ xử lý 85 vụ việc vi phạm quy định về bảo vệ, phát triển rừng và quản lý lâm sản, xử phạt vi phạm hành chính 74 vụ, tịch thu hơn 80 m3 gỗ quy tròn, nộp ngân sách Nhà nước gần 400 triệu đồng…
Ông Lê Cẩm Long, Chi cục trưởng Chi cục Kiểm lâm tỉnh Thái Nguyên cho biết, để nâng cao hiệu quả quản lý bảo vệ rừng, thời gian tới, lực lượng kiểm lâm thực hiện tốt quy chế phối hợp trong quản lý, bảo vệ rừng và phòng cháy chữa cháy rừng, thường trực 24/24 giờ nhằm chủ động xử lý kịp thời các tình huốn cháy rừng có thể xảy ra, chủ động kiểm tra, vận hành phương tiện, trang thiết bị phòng cháy, chữa cháy rừng, đảm bảo quản lý sử dụng có hiệu quả; tăng cường kiểm tra, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm về quản lý bảo vệ, phát triển rừng và phòng cháy, chữa cháy rừng...
Cùng với đó, các hạt kiểm lâm kiểm tra, giám sát chặt chẽ các dự án có chuyển đổi mục đích sử dụng rừng sang mục đích khác và các cơ sở gieo ươm giống cây trồng lâm nghiệp, gây nuôi động vật rừng hoang dã, chế biến kinh doanh thương mại lâm sản. Lực lượng kiểm lâm phối hợp, tham mưu cho Ủy ban nhân dân các xã, phường hoàn thành việc giao đất, giao rừng, cho thuê rừng gắn với cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất lâm nghiệp trong năm 2026, bảo đảm tất cả diện tích rừng và đất được quy hoạch cho phát triển lâm nghiệp phải được giao, cho thuê đến những chủ rừng thực sự.../.