Ba Xa là xã đặc biệt khó khăn của Quảng Ngãi với 1.414 hộ dân/5.330 nhân khẩu, với 97% là đồng bào Hrê sinh sống.
Tỷ lệ hộ nghèo tại địa phương còn cao (gần 25,92%); lực lượng lao động từ 15 tuổi trở lên là 3.339 người, cơ cấu lao động chậm chuyển dịch, đa số người dân vẫn làm nông nghiệp. Xã xác định nguồn nhân lực là mục tiêu và là động lực cho phát triển kinh tế-xã hội. Xã đã chú trọng tuyên truyền trong gia đình, cộng đồng, định hướng giáo dục nghề nghiệp cho học sinh, người lao động, từng bước gỡ “nút thắt” trong phát triển nguồn nhân lực, góp phần giảm tảo hôn trong vùng đồng bào dân tộc thiểu số.
Những ngày này, dọc Quốc lộ 24 nhiều người dân ở các xã phía Đông Nam Quảng Ngãi (Ba Tơ, Ba Xa, Ba Vì) vẫn đội mưa lũ lượt vượt đèo Violak đến các tỉnh Lâm Đồng, Đắk Lắk, Gia Lai để làm thuê. Họ chỉ mang theo chiếc xe máy cùng chiếu, mền, quần áo và một ít lương thực đi đường.
Anh Phạm Văn Tình, xã Ba Xa cho biết, cả hai vợ chồng lên Lâm Đồng để hái cà phê thuê. Quãng đường đến tỉnh Lâm Đồng dài hơn 600km, trên đường có nhiều vị trí sạt lở, trơn trượt. “Vợ chồng tôi không có việc làm ổn định nên mới phải đi xa. Nhà cửa, con nhỏ chúng tôi phải nhờ cậy bố mẹ già. Tôi cũng mong muốn được làm việc gần nhà có thu nhập ổn định, dạy bảo các con nhưng khó khăn quá chúng tôi phải đi làm thuê xa xứ”, anh Phạm Văn Tình chia sẻ.
Từ nhiều năm nay, ở một số thôn, làng ở xã vùng cao Ba Xa chỉ còn người già và trẻ nhỏ. Người lớn, thanh niên lũ lượt rời làng đi mưu sinh. Ông Phạm Văn Ố (57 tuổi) thôn Mang Krá, xã Ba Xa cho biết, gia đình ông có 2 người con đã lập gia đình đều đi làm thuê hái cà phê ở Gia Lai. Vợ chồng ông ở nhà vừa làm rẫy vừa chăm lo cho các cháu nhỏ đi học. “Vợ chồng tôi tuổi đã cao, việc chăm sóc, quản lý các cháu không bằng bố mẹ các cháu. Tôi mong rằng các cháu tiếp tục được đi học, sau này học nghề, có việc làm, không bỏ học giữa chừng...”, ông Ố nói.
Phó Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND xã Ba Xa Huỳnh Việt Hùng cho biết, công tác định hướng nghề nghiệp cho học sinh trong xã luôn được quan tâm. Tuy nhiên, việc học nghề, kết nối có việc làm sau đào tạo, đưa người lao động đi làm việc nước ngoài theo hợp đồng tại địa phương nhiều năm qua vẫn chưa khởi sắc. Nhiều học sinh sau khi học xong Trung học cơ sở đã không học lên cao hơn mà ở nhà làm nông. Một số em theo bố mẹ đi làm ăn xa; ở một số thôn, làng thiếu vắng bố mẹ quản lý nên nạn tảo hôn vẫn xảy ra. Đây là bài toán khó trong công tác quản lý, phát triển nguồn nhân lực ở Ba Xa.
Khi thực hiện chính quyền hai cấp, Đảng ủy, UBND xã Ba Xa xác định cần phát triển nguồn nhân lực và xem đây là nhiệm vụ trọng tâm hàng đầu. Xã đưa ra nhiều giải pháp, mới đây UBND xã tổ chức “Ngày hội Tư vấn nghề nghiệp và Hướng nghiệp” năm 2025 cho 200 em học sinh khối lớp 7, 8, 9 của Trường Phổ thông dân tộc bán trú Trung học cơ sở Ba Xa và người trong độ tuổi lao động có nhu cầu học nghề, tìm việc làm, xuất khẩu lao động.
Đại diện đơn vị tuyển dụng lao động đi làm việc ở nước ngoài tư vấn cho học sinh xã Ba Xa tại Ngày hội tư vấn nghề nghiệp, hướng nghiệp.
Tại Ngày hội, nhiều trường cao đẳng, trung tâm giáo dục nghề nghiệp, doanh nghiệp, nhà tuyển dụng đã thông tin cho các em học sinh và người lao động về ngành, nghề đang được giảng dạy tại các trường, cơ hội nghề nghiệp sau khi ra trường; tư vấn, giải đáp về việc chọn trường, chọn nghề trong tương lai và tìm kiếm việc làm phù hợp.
Anh Trần Văn Giang Vũ, Giám đốc tuyển dụng Công ty Nhật-Hàn Đà Nẵng cho biết, trong ngày hội, Công ty đã thông tin về cơ hội việc làm tại hai thị trường đang được người Việt ưa chuộng là Hàn Quốc và Nhật Bản. Anh rất bất ngờ vì các em học sinh, người lao động ở Ba Xa rất hào hứng khi tìm hiểu thông tin về thị trường lao động nước ngoài. Những chia sẻ từ doanh nghiệp sẽ giúp ích cho học sinh và người lao động, kết nối, tạo được nhiều cơ hội việc làm ở nước ngoài cho người lao động ở Ba Xa.
Học sinh xã Ba Xa đặt câu hỏi với các trường nghề, đơn vị tuyển dụng tư vấn, hướng nghiệp.
Em Phạm Thị Thi Sinh cho biết, lần đầu tiên em được tham gia các chương trình tại “Ngày hội Tư vấn nghề nghiệp và Hướng nghiệp” tổ chức trên địa bàn. Qua các hoạt động của ngày hội, em được biết rất nhiều thông tin bổ ích, đa dạng về những ngành, nghề, mô hình đào tạo tại các trường, cơ hội tìm việc sau khi ra trường. Em mong rằng sau khi học nghề em sẽ tìm được việc làm ổn định tại tỉnh, trở thành một công dân có ích cho xã hội góp phần phát triển địa phương.
Phó Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND xã Ba Xa Huỳnh Việt Hùng thông tin, ngoài Chương trình Ngày hội Tư vấn nghề nghiệp và Hướng nghiệp”, xã cũng định kì tổ chức chương trình “Hành trình hướng nghiệp”, kết nối thường xuyên với các trường, doanh nghiệp tổ chức đưa học sinh khối trung học cơ sở đến thăm quan thực tế dây chuyền sản xuất tại doanh nghiệp, giúp các em có niềm tin vào tương lai, có hướng lựa chọn học nghề để có việc làm, có lương và được đóng bảo hiểm xã hội. Với những giải pháp trên, xã mong muốn nâng cao chất lượng nguồn nhân lực trong những năm tới, xóa bỏ tình trạng tảo hôn và giảm dần người dân “tha hương” đi lao động ngoại tỉnh. Ba Xa cũng đặt mục tiêu quyết tâm đến năm 2030 sẽ không còn hộ nghèo./.
