Huyện miền núi A Lưới là địa phương có tỷ lệ tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống nhiều nhất của tỉnh Thừa Thiên - Huế. Những năm gần đây, tình trạng này đã có chiều hướng giảm rõ rệt. Theo thống kê, giai đoạn 2008 – 2013, huyện có 221 cặp vợ chồng tảo hôn, giai đoạn 2013 - 2018 có 180 cặp vợ chồng tảo hôn. Số lượng trường hợp tảo hôn cũng giảm dần qua các năm. Thành quả này có được là nhờ sự vào cuộc của các ban ngành đoàn thể và chính quyền địa phương cũng như đội ngũ cộng tác viên dân số. Địa phương đã đẩy mạnh triển khai đề án "Ngăn chặn, đẩy lùi nạn tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống, định hướng đến năm 2020"; đưa nội dung của đề án vào nghị quyết của Đảng, hội đồng nhân dân, kế hoạch công tác hàng năm của UBND các cấp và vào hương ước làng, thôn, bản văn hóa, tiêu chuẩn gia đình văn hóa và được triển khai khá hiệu quả trong thực tiễn. Huyện phát động, xây dựng các mô hình tuyên truyền giảm thiểu tình trạng tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống; nâng cao nhận thức cho học sinh và thanh niên.
Nguyên nhân của tình trạng tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống là thiếu hiểu biết về sức khỏe sinh sản vị thành niên; vẫn tồn tại nhiều phong tục, tập quán, quan niệm lạc hậu, ảnh hưởng sâu trong nhận thức của người dân. Công tác tuyên truyền pháp luật tại địa phương còn hạn chế và hiệu quả chưa cao. Mặt khác, do tác động của những mặt trái trong đời sống hiện đại, các phương tiện thông tin phát triển mạnh, giới trẻ tiếp cận dễ dàng với các phim ảnh không lành mạnh, dẫn đến quan hệ tình dục sớm...
Để giảm thiểu nạn tảo hôn, hôn nhân cận huyết thống, Thừa Thiên - Huế đã và đang triển khai nhiều biện pháp hiệu quả, tăng cường tuyên truyền, vận động các hộ ký cam kết không để xảy ra tình trạng tảo hôn, hôn nhân cận huyết. Theo ông Tôn Thất Chiểu, Chi cục trưởng Chi cục Dân số và Kế hoạch hóa gia đình tỉnh, tình trạng tảo hôn, hôn nhân cận huyết thống chủ yếu xảy ra ở hai huyện miền núi Nam Đông và A Lưới, nơi có đông đồng bào dân tộc Tà Ôi, Pa Cô, Cơ Tu... sinh sống. Ngành Dân số - Kế hoạch hóa gia đình tỉnh Thừa Thiên - Huế phối hợp với chính quyền các địa phương tổ chức triển khai mô hình giảm thiểu tình trạng tảo hôn với nhiều hoạt động phong phú như: phối hợp với Hội Liên hiệp Phụ nữ, Đoàn Thanh niên, Hội Nông dân tổ chức 80 buổi nói chuyện chuyên đề, sinh hoạt câu lạc bộ cho đoàn viên, hội viên tại cơ sở, để cung cấp thông tin, kiến thức về việc thực hiện Luật Hôn nhân và Gia đình; nguy cơ, hậu quả của tảo hôn và kết hôn cận huyết thống. Ngành tập trung tuyên truyền về kỹ năng chăm sóc sức khỏe sinh sản những người vị thành niên, thanh niên; trong đó, chú trọng vào các địa bàn có tình trạng tảo hôn cao... Qua đó, tỷ lệ tảo hôn, kết hôn cận huyết thống đã có chiều hướng giảm qua từng năm. Năm 2018 có 25 trường hợp tảo hôn, trong đó huyện A Lưới có 20 trường hợp, huyện Nam Đông có 5 trường hợp; không có trường hợp hôn nhân cận huyết thống.
Để tình trạng tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống giảm thiểu một cách bền vững, thời gian tới, Thừa Thiên - Huế tiếp tục đẩy mạnh thực hiện mô hình tuyên truyền giảm thiểu tình trạng tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống; đẩy mạnh công tác truyền thông, cung cấp kiến thức về sự phát triển tâm sinh lý, sức khỏe sinh sản tuổi dậy thì, Luật Hôn nhân và Gia đình. Tỉnh chú trọng thay đổi nhận thức của các nhóm đối tượng vị thành niên, thanh niên vùng dân tộc thiểu số; mở các lớp tập huấn nghiệp vụ cho đội ngũ cán bộ tuyên truyền trong lĩnh vực hôn nhân - gia đình; phát huy vai trò các tổ chức đoàn thể; nâng cao vai trò của người uy tín, già làng, trưởng bản trong việc giữ gìn giá trị văn hóa truyền thống cũng như hạn chế những phong tục, tập quán lạc hậu và giảm thiểu tình trạng tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống.
Nguyên nhân của tình trạng tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống là thiếu hiểu biết về sức khỏe sinh sản vị thành niên; vẫn tồn tại nhiều phong tục, tập quán, quan niệm lạc hậu, ảnh hưởng sâu trong nhận thức của người dân. Công tác tuyên truyền pháp luật tại địa phương còn hạn chế và hiệu quả chưa cao. Mặt khác, do tác động của những mặt trái trong đời sống hiện đại, các phương tiện thông tin phát triển mạnh, giới trẻ tiếp cận dễ dàng với các phim ảnh không lành mạnh, dẫn đến quan hệ tình dục sớm...
Để giảm thiểu nạn tảo hôn, hôn nhân cận huyết thống, Thừa Thiên - Huế đã và đang triển khai nhiều biện pháp hiệu quả, tăng cường tuyên truyền, vận động các hộ ký cam kết không để xảy ra tình trạng tảo hôn, hôn nhân cận huyết. Theo ông Tôn Thất Chiểu, Chi cục trưởng Chi cục Dân số và Kế hoạch hóa gia đình tỉnh, tình trạng tảo hôn, hôn nhân cận huyết thống chủ yếu xảy ra ở hai huyện miền núi Nam Đông và A Lưới, nơi có đông đồng bào dân tộc Tà Ôi, Pa Cô, Cơ Tu... sinh sống. Ngành Dân số - Kế hoạch hóa gia đình tỉnh Thừa Thiên - Huế phối hợp với chính quyền các địa phương tổ chức triển khai mô hình giảm thiểu tình trạng tảo hôn với nhiều hoạt động phong phú như: phối hợp với Hội Liên hiệp Phụ nữ, Đoàn Thanh niên, Hội Nông dân tổ chức 80 buổi nói chuyện chuyên đề, sinh hoạt câu lạc bộ cho đoàn viên, hội viên tại cơ sở, để cung cấp thông tin, kiến thức về việc thực hiện Luật Hôn nhân và Gia đình; nguy cơ, hậu quả của tảo hôn và kết hôn cận huyết thống. Ngành tập trung tuyên truyền về kỹ năng chăm sóc sức khỏe sinh sản những người vị thành niên, thanh niên; trong đó, chú trọng vào các địa bàn có tình trạng tảo hôn cao... Qua đó, tỷ lệ tảo hôn, kết hôn cận huyết thống đã có chiều hướng giảm qua từng năm. Năm 2018 có 25 trường hợp tảo hôn, trong đó huyện A Lưới có 20 trường hợp, huyện Nam Đông có 5 trường hợp; không có trường hợp hôn nhân cận huyết thống.
Để tình trạng tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống giảm thiểu một cách bền vững, thời gian tới, Thừa Thiên - Huế tiếp tục đẩy mạnh thực hiện mô hình tuyên truyền giảm thiểu tình trạng tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống; đẩy mạnh công tác truyền thông, cung cấp kiến thức về sự phát triển tâm sinh lý, sức khỏe sinh sản tuổi dậy thì, Luật Hôn nhân và Gia đình. Tỉnh chú trọng thay đổi nhận thức của các nhóm đối tượng vị thành niên, thanh niên vùng dân tộc thiểu số; mở các lớp tập huấn nghiệp vụ cho đội ngũ cán bộ tuyên truyền trong lĩnh vực hôn nhân - gia đình; phát huy vai trò các tổ chức đoàn thể; nâng cao vai trò của người uy tín, già làng, trưởng bản trong việc giữ gìn giá trị văn hóa truyền thống cũng như hạn chế những phong tục, tập quán lạc hậu và giảm thiểu tình trạng tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống.
Tường Vi
