Dân số người Cống hiện có khoảng 1.600 người, phần lớn cư trú ở khu vực thượng lưu sông Đà, giáp biên giới Việt - Trung (thuộc phần đất huyện Mường Tè, tỉnh Lai Châu). Với tỉnh Điện Biên, đồng bào Cống sống tập trung tại bản Púng Bon, xã Pa Thơm (huyện Điện Biên, tỉnh Điện Biên, giáp biên giới Việt - Lào), với gần 40 hộ, khoảng trên 200 nhân khẩu.
Thầy mo bản Púng Bon, xã Pa Thơm (huyện Điện Biên) chuẩn bị cho nghi lễ cúng “Tết hoa” - Tết cổ truyền của dân tộc Cống
Từ bao đời nay, dân tộc Cống sống chủ yếu bằng nghề phát nương trồng rẫy để lấy lương thực. Nguồn thực phẩm nhiều khi chỉ trông cậy vào tự nhiên, đó là hoa, lá, củ, quả ở trên rừng, trên núi và tôm, cua, cá, ốc ở dưới suối, dưới khe. Ngoài hình thức bắt cá bằng tay hoặc quăng chài thả lưới, người Cống còn có nhiều kinh nghiệm bắt cá bằng bả; bả được chiết xuất thủ công từ các loài thảo mộc, có hàm lượng độc tố cao. Nếu phụ nữ Cống không thạo nghề canh cửi, chỉ trồng bông rồi đem đổi cho các dân tộc khác để lấy vải sợi thì bù lại, họ rất giỏi kỹ nghệ đan lát đồ mây, tre. Sản phẩm đặc trưng và nổi tiếng nhất là chiếu mây nhuộm điều, sau nữa, có thể kể đến các loại dụng cụ để đựng như: Bung, bem, khạp, mẹt...
Người Cống thờ tổ tiên mình dễ có đến 3 - 4 đời trước, nhưng việc cúng tế chỉ tiến hành nhân lúc gia đình có việc đại sự như: Cha mẹ qua đời, ăn cơm mới, dựng nhà, chuyển chỗ ở, cưới xin hoặc khi sinh con, đẻ cháu... Ngoài ra, còn một cái lễ cúng chung, trang nghiêm và kéo dài suốt một ngày, với quy mô cả bản tham gia, thực hiện vào dịp gieo trồng đầu vụ. Lễ cúng này đứng chân chủ tế phải là một ông mo cao tuổi, có uy tín nhất trong bản hoặc thậm chí trong cả một vùng. Người Cống rất kiêng nhìn thấy con trăn gió hoặc con tê tê, vì theo họ đó là giống “hồ tinh” hiện hình, chuyên báo hại, nhũng nhiễu dân lành. Song các nhà nghiên cứu lại cho rằng: Tâm lý ấy bắt nguồn từ một truyền thuyết về sự khởi thủy của tổ tiên người Cống, ít nhiều liên quan tới câu chuyện nạn hồng thủy và quả bầu thần thoại thuở trước(?).
Người dân bản Púng Bon, xã Pa Thơm mang lễ vật góp vào mâm lễ chung của bản trong lễ cúng “Tết hoa” - tết cổ truyền của dân tộc Cống.
Hôn nhân người Cống là hôn nhân tự nguyện, theo chế độ một vợ một chồng. Sau lễ ăn hỏi, cô dâu làm động tác búi tóc lên đỉnh đầu, cài trâm từ phía trước. Giống như tằng cẩu của phụ nữ Thái, búi tóc ấy ngụ ý thông báo cho mọi người - đặc biệt với cánh đàn ông - rằng cô gái đã có nơi có chốn, nguyện nhớ lời cha mẹ dốc một lòng trọn nghĩa phu thê. Hôn lễ được tổ chức sau nhiều năm chung sống (thậm chí khi đã có vài ba đứa con), thời điểm tiến hành thường vào lúc nông nhàn, mùa vụ xong xuôi. Hôm đón dâu, nếu là người ở cùng bản thì cô dâu sẽ được em gái của mẹ chồng - tức là dì ruột của chú rể - cõng trên lưng chạy băng băng sang nhà trai. Trường hợp chú rể không có dì, dì đã chết hoặc còn sống nhưng già yếu quá thì có thể nhờ một người trong bản cõng thay; nếu vậy, chỉ cõng một đoạn đến chỗ nào khuất tầm nhìn về nhà cô dâu, rồi để cô dâu tự đi sang nhà chồng cùng với đoàn người đón rước bên nội.
Về trang phục, hiện nay, để dễ phân biệt xin hãy quan sát bộ nữ phục của chị em. Bình thường hoặc lúc lao động phụ nữ Cống mặc váy, áo và khăn piêu, đều có màu đen, trừ cái thắt lưng màu cánh trả hoặc lơ hồng. Lúc đi thăm thú, chợ búa hay hội hè thì mặc váy màu đỏ, thêu những đường kim tuyến màu vàng, nằm ngang, hình thù đơn điệu. Tay áo của các bà, các chị được khâu ghép công phu bởi nhiều khoanh tròn những loại vải hoa khác nhau, màu sắc sặc sỡ, cổ đeo vòng bạc, đầu đội nón mây rộng vành, mái cong, thấp đỉnh. Riêng ngày cưới, cô dâu người Cống nhất thiết phải mặc đúng trang phục truyền thống của dân tộc mình; việc làm đó xem như biểu hiện của lòng tự tôn dân tộc, được mọi thế hệ người Cống đồng tình...
Ngày 13/9, tại sân đua bò Chùa Rô (xã An Cư, tỉnh An Giang), UBND xã An Cư, Ban Quản trị Chùa Rô phối hợp với Trung tâm Truyền hình Việt Nam khu vực Nam Bộ (VTV Nam Bộ) tổ chức Hội đua bò truyền thống Chùa Rô lần thứ XII năm 2026.
Lễ cơm mới (Kin khảu máư) là nghi lễ truyền thống có ý nghĩa quan trọng trong đời sống văn hóa, tín ngưỡng của đồng bào Thái. Hằng năm, vào khoảng tháng 5 - 6 theo lịch Thái, tương ứng với tháng 9 - 10 dương lịch, khi lúa ngoài đồng đã chín, thóc mới được đưa về đầy bồ, các gia đình tổ chức nghi lễ để mừng thành quả sau một mùa lao động.
Bảo tồn và phát huy bản sắc văn hóa các dân tộc đang được xã Mường Lát xác định gắn với phát triển kinh tế xã hội, trong đó chú trọng phục dựng các giá trị truyền thống, phát huy vai trò của nghệ nhân, người có uy tín và xây dựng các mô hình du lịch cộng đồng.
Từ bao đời nay, phong tục buộc chỉ cổ tay được đồng bào Thái Tây Bắc luôn được gìn giữ, duy để gửi gắm ước mong cho mọi người luôn có sức khỏe, bình an trong cuộc sống.
Múa kỳ lân không chỉ tạo không khí rộn ràng trong những ngày lễ, Tết, mà còn thể hiện tinh thần thượng võ, khát vọng về cuộc sống bình an, no đủ của đồng bào Nùng. Loại hình nghệ thuật dân gian này đang được gìn giữ, quảng bá như một nét văn hóa đặc sắc của vùng cao Cao Bằng.
Lễ cúng Tổ tiên của người Lô Lô đen ở thôn Lô Lô Chải, xã Lũng Cú, tỉnh Tuyên Quang là nghi lễ truyền thống mang đậm bản sắc văn hóa, thể hiện lòng thành kính với tổ tiên và tinh thần gắn kết cộng đồng.
Lễ cầu mùa của người Nùng tại Cao Bằng được tổ chức vào “đắp nọi”, ngày cuối cùng của tháng Giêng âm lịch hằng năm. Nghi lễ truyền thống thể hiện lòng biết ơn thần linh, gửi gắm ước vọng về một năm mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu, bản làng bình an, no ấm.
Giàng Thị Sinh, cô gái dân tộc Mông vùng cao ở xã Sà Phìn (Tuyên Quang), đạt 27,31 điểm khối C00 trong kỳ thi tốt nghiệp THPT 2026 và trúng tuyển ngành Sư phạm Lịch sử - Địa lí, Trường Đại học Sư phạm 2 Hà Nội. Với Sinh, kết quả ấy là niềm vui sau những năm tháng cố gắng và cũng là bước đầu để em theo đuổi ước mơ trở thành cô giáo.
Lễ hội Thắk Côn là một lễ hội truyền thống có ý nghĩa quan trọng trong đời sống văn hóa, tinh thần của cộng đồng Khmer tại thành phố Cần Thơ, được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch chính thức ghi danh là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia, ngày 3/6/2025.
Thực hiện đề án “Tăng cường dạy và học ngoại ngữ giai đoạn 2025 - 2035, định hướng đến năm 2045”, năm 2027, An Giang tập trung nâng cao chất lượng dạy và học ngôn ngữ, chữ viết của đồng bào Khmer; tăng tốc nâng cao chất lượng dạy và học tiếng Anh, tiếng Pháp; phát triển đội ngũ giáo viên, học liệu, cơ sở vật chất và đẩy mạnh ứng dụng công nghệ trong dạy học ngoại ngữ. Tỉnh đồng thời chuẩn bị các điều kiện để triển khai một số ngoại ngữ khác như tiếng Nhật, tiếng Trung Quốc, tiếng Hàn theo nhu cầu thực tế.
Giữa núi rừng Quảng La (tỉnh Quảng Ninh), cộng đồng người Dao Thanh Y vẫn bền bỉ gìn giữ những giá trị văn hóa truyền thống đã được vun đắp qua hàng trăm năm.
Chiều 2/8/2026, trong khuôn khổ Ngày hội Bánh dân gian Nam Bộ - An Giang 2026 (phường Long Xuyên), các nghệ nhân người Khmer đã trình diễn chế biến bánh rây và phục vụ miễn phí 200 chiếc bánh cho người dân, du khách.
Ở tuổi ngoài 60, bà Hoàng Thị Thoát xã Yên Châu (Sơn La) vẫn miệt mài truyền dạy chữ Thái, dân ca và nghề dệt thổ cẩm cho thế hệ trẻ. Từ tâm huyết của người "giữ lửa", việc thành lập Tổ Phụ nữ dệt thổ cẩm xã Yên Châu đang mở ra hướng đi mới, đưa nghề truyền thống gắn với sinh kế và phát triển du lịch cộng đồng.
Tháng 8 này, Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam (Đồng Mô, Đoài Phương, Hà Nội) trở thành điểm hẹn văn hóa đặc sắc với chuỗi hoạt động mang chủ đề “Về miền Tây qua nét văn hóa của đồng bào Khmer”.
Sáng 26/7, tại chùa Khmer thuộc Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam, đồng bào dân tộc Khmer đã tổ chức lễ dâng y tắm mưa kết hợp cầu siêu tưởng niệm các anh hùng liệt sĩ. Đây là hoạt động ý nghĩa hướng tới Ngày Thương binh Liệt sĩ 27/7, thể hiện đạo lý "Uống nước nhớ nguồn" và tôn vinh nét đẹp văn hóa tâm linh đặc sắc của đồng bào dân tộc Khmer.
Giữa nhịp sống hiện đại, những điệu xòe, tiếng cồng chiêng và lời dân ca Thái vẫn hiện diện trong đời sống của đồng bào ở xã Mường Lát (Thanh Hóa). Từ sự tâm huyết của các nghệ nhân đến những chính sách hỗ trợ của địa phương, các giá trị văn hóa truyền thống đang được gìn giữ, trao truyền và từng bước trở thành nguồn lực cho phát triển cộng đồng.
Không chỉ lưu giữ nghề dệt thổ cẩm truyền thống của đồng bào dân tộc Thái, xưởng dệt Hoa Ban ở Bản Lác (xã Mai Hạ, tỉnh Phú Thọ) còn tạo việc làm cho phụ nữ yếu thế và người khuyết tật. Mô hình là điểm sáng trong bảo tồn văn hóa gắn với phát triển sinh kế theo Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi.
Khi nương rẫy bắt đầu xanh tốt, đồng bào Bahnar tại xã Kông Chro, tỉnh Gia Lai lại rộn ràng tổ chức lễ Sơmă Kơcham, nghi lễ truyền thống nhằm cầu bình an, sức khỏe, mùa màng bội thu, củng cố tình đoàn kết trong cộng đồng.
Nghi lễ thay bàn thờ gia tiên, còn gọi là “tôi chòng”, của đồng bào dân tộc Tày vừa được tái hiện tại Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam, giới thiệu tới công chúng nét đẹp tín ngưỡng gắn với đạo lý “uống nước nhớ nguồn”.
