Theo Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh Tiền Giang Trần Hoàng Nhật Nam, thực hiện mục tiêu chuyển đổi sản xuất, đa dạng hóa cơ cấu cây trồng, thích ứng biến đổi khí hậu, tính đến đầu tháng 6/2023, nông dân Tiền Giang đã trồng gần 28.000 ha rau màu thực phẩm các loại, đạt khoảng 48% chỉ tiêu cả năm. Trong đó, diện tích rau màu thực phẩm đưa xuống luân canh trên những địa bàn khó khăn, ven biển… đạt trên 1.800 ha. Trước mắt, bà con đã thu hoạch gần 23.000 ha với sản lượng trên 496.000 tấn rau màu thực phẩm.
Sơ chế rau an toàn trước khi đưa ra thị trường ở Hợp tác xã rau an toàn Bình Nghị (Gò Công Đông). Ảnh: Minh Trí - TTXVN
Trong năm 2023, nông dân Tiền Giang dự kiến trồng trên 55.000 ha rau màu và sản lượng thu hoạch trên 1 triệu tấn sản phẩm. Huyện Gò Công Đông nằm tiếp giáp biển Đông coi trọng việc phát triển cây màu tại những địa bàn ven biển khó khăn, thích ứng biến đổi khí hậu và giảm nhẹ thiên tai do hạn – mặn trong mùa khô hàng năm. Các xã ven biển như: Tân Thành, Tân Điền… đều chú trọng phát triển cây màu theo cơ cấu luân canh lúa + màu hoặc chuyên canh màu trên đất giồng cát ven biển, ổn định sản xuất và đời sống nhân dân địa bàn khó khăn.
Hành tím Tân Điền, dưa hấu Đèn Đỏ (Tân Thành) là đặc sản miền biển Gò Công, nhiều năm nay đã khẳng định thương hiệu trên thị trường nhờ chất lượng ngon, được người tiêu dùng ưa chuộng. Theo Phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn huyện Gò Công Đông, từ đầu năm đến nay, toàn huyện trồng được trên 6.220 ha rau màu thực phẩm; trong đó, có 130 ha xuống giống dưới chân ruộng, chủ yếu là dưa hấu và một số loại rau ăn quả: bầu, bí, mướp, khổ qua… Nông dân địa phương đã thu hoạch đạt sản lượng trên 115.00 tấn rau màu các loại.
Mùa khô hạn 2023, nhu cầu cao, nhưng lượng cung có hạn nên các loại rau màu thực phẩm có giá, nông dân lãi cao hơn hẳn trồng lúa năng suất cao.
Qua khảo sát của ngành nông nghiệp tỉnh Tiền Giang, lợi nhuận từ trồng rau màu bình quân đạt trong khoảng 47,4 triệu đồng/ha/vụ đến 290 triệu đồng/ ha/vụ tùy theo loại màu, cao hơn từ 2,2 đến 13,3 lần so với lợi nhuận từ trồng lúa độc canh trước đây.
Các huyện, thị nằm trong vùng dự án ngọt hóa Gò Công phía Đông tỉnh: Gò Công Đông, Gò Công Tây, thị xã Gò Công quan tâm phát huy thế mạnh rau màu trong tái cơ cấu sản xuất, thích ứng biến đổi khí hậu. Tại đây, cây rau đang trở thành một trong những cây trồng chủ lực, cho thu nhập cao nên ngày càng tăng về diện tích, năng suất và chất lượng, chủng loại rau đa dạng và phong phú với khoảng 40 chủng loại: rau ăn lá, rau ăn quả, rau ăn củ, rau gia vị... đã khẳng định vai trò là một trong các thế mạnh về nông nghiệp hàng hóa của vùng duyên hải phía Đông.
Các địa phương cũng đã hình thành mạng lưới các tổ hợp tác, hợp tác xã chuyên canh rau màu, phát huy vai trò tích cực trong tổ chức lại sản xuất, tập hợp nông dân, mở rộng vùng sản xuất chuyên canh, ứng dụng khoa học công nghệ, chuyển giao kỹ thuật trồng rau an toàn VietGAP đồng thời liên kết với các doanh nghiệp, bếp ăn tập thể giải quyết đầu ra cho nông sản hàng hóa, bà con an tâm đẩy mạnh sản xuất.
Đặc biệt, việc liên kết trong sản xuất - tiêu thụ được các hợp tác xã, tổ hợp tác chuyên canh rau màu hết sức chú trọng nhằm giải quyết đầu ra cho nông sản hàng hóa. Nhiều năm nay, Hợp tác xã rau an toàn Gò Công (thị xã Gò Công), Hợp tác xã rau an toàn Thạnh Hưng (Gò Công Tây), Hợp tác xã rau an toàn Bình Nghị (Gò Công Đông), Hợp tác xã rau an toàn Tân Đông (Gò Công Đông), Hợp tác xã nông nghiệp - kinh doanh tổng hợp Hòa Thạnh (Gò Công Tây), Hợp tác xã nông nghiệp, thương mại, dịch vụ Phú Quới (Gò Công Tây)… đều ký kết hợp đồng liên kết tiêu thụ cung cấp rau an toàn cho các siêu thị, bếp ăn tập thề, cửa hàng kinh doanh nông sản sạch trong ngoài tỉnh. Nhờ vậy, lợi nhuận và hiệu quả kinh tế từ trồng rau màu cũng đã nâng lên, giúp nông dân các vùng rau màu chuyên canh ổn định cuộc sống, an cư lạc nghiệp.
Giám đốc Hợp tác xã rau an toàn Hòa Thạnh (Bình Tân, Gò Công Tây) Nguyễn Thanh Quang cho biết, Hợp tác xã có quy mô 10 ha sản xuất theo tiêu chí an toàn VietGAP. Thông qua liên kết với các siêu thị, các bếp ăn tập thể… trung bình mỗi ngày Hợp tác xã cung cấp cho các đối tác 4 - 6 tấn rau an toàn, giải quyết công ăn việc làm cho khoảng 40 lao động với mức thu nhập 150.000 đồng đến 200.000 đồng/người/ngày.
Ông Nguyễn Thanh Quang chia sẻ, hiện nay, Hợp tác xã đầu tư 10 nhà lưới trồng rau an toàn VietGAP. Lợi ích của nhà lưới là giảm sâu bệnh, giảm chi phí, chủ động được mùa vụ sản xuất, nâng cao hiệu quả cho người trồng rau. Trung bình, mỗi năm, nông dân quay vòng từ 8-10 lứa sản xuất tùy theo chủng loại rau. Lợi nhuận bình quân đạt 5 -7 triệu đồng/1.000 m2 đất canh tác/vụ sản xuất.
Theo Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh Tiền Giang, tỉnh đã quy hoạch các vùng trồng rau màu trọng điểm: khu vực trung tâm gồm các huyện Châu Thành và thành phố Mỹ Tho; các huyện ven biển phía Đông như: Gò Công Đông, Gò Công Tây, thị xã Gò Công… điều kiện sản xuất khó khăn, thường xuyên chịu ảnh hưởng thiên tai hạn mặn.
Để nâng cao chất lượng sản phẩm, nhiều kỹ thuật canh tác tiên tiến được phổ cập như: trồng rau thủy canh, trồng rau trong nhà lưới, nhà màng; sử dụng màng phù nông nghiệp… Đồng thời, việc cơ giới hóa các khâu sản xuất từ làm đất đến phun xịt thuốc bảo vệ thực vật, tự động hóa khâu tưới tiêu đang được nông dân các vùng chuyên canh rau màu tại Tiền Giang áp dụng rộng rãi. Qua đó, giúp nghề trồng rau màu phát triển bền vững, đáp ứng nguồn nông sản sạch, an toàn cho thị trường.
Minh Trí
