Nhằm chủ động trong vận hành, điều tiết hồ chứa, tính toán dự báo lũ và đảm bảo an toàn cho công trình và vùng hạ du tại khu vực các huyện miền núi, thời gian qua Sở Công Thương tỉnh Thanh Hóa đã chủ động thực hiện các giải pháp phòng, chống thiên tai tại các công trình thủy điện trên sông Mã.
Đến nay, đa số các công trình thủy điện trên sông Mã đang vận hành an toàn, đảm bảo an toàn liên hồ chứa, kịp thời ứng phó khi có tình huống đột xuất xảy ra, đảm bảo an toàn cho người dân trên địa bàn khu vực ven bờ sông Mã.
Tại Nhà máy Thủy điện Trung Sơn, huyện miền núi Quan Hóa có công suất 260 MW, bao gồm 4 tổ máy với công suất khoảng 950 triệu kWh/năm, công trình này được xây dựng trên dòng sông Mã. Trước mùa mưa năm nay, Nhà máy Thủy điện Trung Sơn đã triển khai phương án phòng chống thiên tai để đảm an toàn vận hành cho công trình và vùng hạ du. Cũng như kiểm tra an toàn đập, hồ chứa, thiết bị vận hành, cảnh báo khi xả lũ, lắp đặt hệ thống cảnh báo vận hành phát điện, vận hành xả lũ phù hợp với tình hình của địa phương.
Công trình nhà máy thủy điện Trung Sơn tại huyện miền núi Quan Hóa, Thanh Hóa luôn đảm bảo an toàn khi vận hành. Ảnh: Nguyễn Nam-TTXVN
Ông Trần Văn Nghĩa, Phó trưởng phòng kĩ thuật an toàn, Công ty TNHH MTV thủy điện Trung Sơn cho biết, để đảm bảo thực hiện tốt công tác vận hành trước mùa mưa lũ 2025, đơn vị đã thực hiện các giải pháp như bão dưỡng tổ máy, thực hiện công tác đảm bảo vận hành hồ chứa, khai thác hiệu quả mực nước có tại hồ và tuân thủ vận hành liên hồ chứa khu vực sông Mã, bảo trì các hệ thống cảnh báo hạ du… Đơn vị cam kết vận hành an toàn trước, trong và sau mùa mưa lũ 2025, qua đó đảm bảo an toàn cho khu vực ven bờ sông Mã.
Theo bà Hà Thị Nga, Phó chủ tịch UBND huyện Quan Hóa cho biết, trên địa bàn huyện đang có 2 nhà máy thủy điện là Thủy điện Trung Sơn với lượng điện cấp ra 260MW và Thủy điện Thành Sơn có lượng điện cấp ra là 30 MW. Thời gian qua UBND huyện luôn thường xuyên giám sát các công trình thủy điện thực hiện theo quy định, mực nước vận hành mùa lũ và quy định mực nước trước lũ, thường xuyên giám sát nguyên tắc vận hành hồ chứa trong mùa lũ, nhằm đảm bảo an toàn vận hành tại các công trình thủy đện. Ngoài cung cấp điện, các nhà máy thủy điện đều chú trọng đến an sinh xã hội, tạo điều kiện cho người dân nuôi cá lồng trên khu vực lòng hồ thủy điện.
Còn tại Nhà máy thủy điện Bá Thước 1 có công suất 60MW, được xây dựng tại sông Mã, đoạn qua xã Thiết Kế, huyện miền núi Bá Thước, công trình này đi vào hoạt động từ năm 2017, quá trình vận hành tuân thủ theo quy định vận hành liên hồ chức trên sông Mã. Trước mùa mưa lũ năm 2025, đơn vị này đã thực hiện rà soát các phương án ứng phó thiên tai, phương án khẩn cấp, chuẩn bị vật tư đầy đủ trước mùa mưa lũ.
Tại nhà máy thủy điện Bá Thước 2, xã Lương Ngoại, huyện Bá Thước được xây dựng trên sông Mã với công suất 80MW. Ngoài việc kiểm tra an toàn khi vận hành trong mùa mưa của UBND huyện Bá Thước, Sở Công Thương tỉnh Thanh Hóa cũng phối hợp với huyện, thành lập đoàn để kiểm tra quá trình vận hành.
Theo ông Phạm Văn Trung, Phó trưởng phòng kĩ thuật vật tư - Nhà máy thủy điện Bá Thước 2 cho biết, để chuẩn bị ứng phó với mùa mưa bão 2025, đơn vị đã thực hiện bảo trì máy móc, rà soát lại toàn bộ vật tư, kiểm tra các thiết bị cơ khí thủy công, tràn xã lũ, tràn xã cát, kết quả kiểm tra giám sát hàng năm được gửi về cơ quan quản lý nhà nước để theo dõi, chỉ đạo.
Ngoài ra, trong qúa trình vận hành, đơn vị luôn tuân thủ theo quy định vận hành liên hồ chứa, cũng như quy trình về vận hành đơn hồ trên sông Mã nhằm đảm bảo an toàn cho khu vưc lân cận.
Hiện nay, tỉnh Thanh Hóa đang có 25 dự án thủy điện được phê quyệt quy hoạch với tổng công suất khoảng 957,66 MW. Đến nay, đã hoàn thành và phát điện 13 dự án, với tổng công suất 610,6 MW, sản lượng điện 3 tỷ kWh/năm, đem lại doanh thu khoảng 2.900 tỷ đồng/năm, đóng góp khoảng 400 tỷ đồng/năm vào ngân sách tỉnh, hầu hết dự án đều nằm trên các địa bàn miền núi như Thủy điện Trung Sơn và nhà máy thủy điện Thành Sơn (huyện Quan Hóa), Thủy điện Cẩm Thủy 1 (huyện Cẩm Thủy), Thủy điện Bá Thước 1 và 2 (huyện Bá Thước), Thủy điện Cửa Đạt (huyện Thường Xuân)…
Theo Sở Công Thương tỉnh Thanh Hóa, để đảm bảo an toàn vận hành các công trình thủy điện, Sở đã đề nghị các nhà máy thủy điện thực hiện nghiêm túc các nội dung theo quy định, tại nghị định số 114/2018/NĐ-CP ngày 4/9/20218 của Chính phủ về quản lý an toàn hồ đập, hồ chứa và chỉ thị số 05/CT-UBND ngày 8/3/2022 của UBND tỉnh Thanh Hóa về tăng cường quản lý, bảo an toàn đập, hồ chứa thủy điện trên địa bàn…Đồng thời, yêu cầu các nhà máy thủy điện đảm bảo vận hành đập, hồ chứa thủy điện theo quy định vận hành đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt và quy trình vận hành hồ chứa trên lưu vực sông Mã được Thủ tướng phê duyệt; thường xuyên giám sát việc vận hành, phương án ứng phó tình hình khẩn cấp, bảo đảm an toàn cho đập và vùng hạ du hồ thủy điện.
Bên cạnh đó, Sở Công Thương tỉnh cũng chỉ đạo các nhà máy máy thủy điện luôn phối hợp với chính quyền trong khu vực ảnh hưởng của công trình, thông tin về điều tiết lũ, cảnh báo xả lũ tránh thiệt hại. Thực hiện lắp hệ thống quan trắc, theo dõi, cung cấp số liệu cho cơ quan chức năng theo quy định, thông tin cảnh báo an toàn cho vùng hạ du khi xả lũ, cảnh giới khu vực nguy hiểm đảm bảo cảnh báo kịp thời cho chính quyền, người dân khu vực ảnh hưởng khi xã lũ khẩn cấp.
Ngoài ra, Sở Công Thương tỉnh Thanh Hóa cũng đã chỉ đạo các đơn vị quản lý, vận hành hồ đập thủy điện trên địa bàn thực hiện đầy đủ các nội dung về an toàn đập, hồ thủy điện đúng quy định; tổ chức lực lượng, xây dựng phương án phối hợp chính quyền và vùng hạ du, các đơn vị liên quan trong ứng phó phòng thiên tai. Đồng thời, thành lập các đoàn phối hợp với các đơn vị kiểm tra, đánh giá tình trạng đập, các thiết bị, công trình xả lũ, cửa nhận nước và khắc phục khuyết định, báo cáo cấp thẩm quyền kịp thời xử lý đảm bảo an toàn công trình và xây dựng phương án phối hợp chính quyền, Ban chỉ huy phòng chống thiên tai, tìm kiếm cứu nạn, phòng thủy dân sự các cấp, chủ động ứng phó thời tiết cực đoan và khi hồ chứa đã tích đầy nước.
Nguyễn Nam
