Điểm nhấn của quy hoạch là xây dựng Buôn Ma Thuột theo hướng xanh, sinh thái, hiện đại và giàu bản sắc. Đây cũng là sự kế thừa định hướng phát triển thành phố Buôn Ma Thuột trước đây của Bộ Chính trị; đồng thời mở ra kỳ vọng về một đô thị đáng sống, tạo sức hút đối với du khách khi đến với phố núi.
Đô thị xanh giữa đại ngàn Tây Nguyên
Ngày 16/12/2019, Bộ Chính trị ban hành Kết luận số 67-KL/TW về xây dựng và phát triển thành phố Buôn Ma Thuột đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045, trong đó xác định mục tiêu đưa thành phố trở thành đô thị trung tâm vùng Tây Nguyên, phát triển theo hướng xanh, sinh thái, thông minh, mang bản sắc riêng. Đây là cơ sở quan trọng để Trung ương và tỉnh Đắk Lắk định hình không gian phát triển đô thị trong thời gian qua cũng như tầm nhìn dài hạn.
Theo quy hoạch chung đến năm 2050, đô thị Buôn Ma Thuột có diện tích 37.738 ha, bao gồm 5 phường: Buôn Ma Thuột, Tân An, Tân Lập, Thành Nhất, Ea Kao và xã Hòa Phú. Trong định hướng kiến trúc, cảnh quan, hệ thống sông, suối, hồ nước, cây xanh tự nhiên cùng các vùng nông nghiệp, lâm nghiệp được xác định là khung cấu trúc cảnh quan đô thị. Các không gian này sẽ được kết nối với hệ thống công viên, không gian công cộng và các khu chức năng, bảo đảm tính liên tục của không gian xanh.
Vui mừng trước định hướng phát triển đô thị vừa hiện đại vừa bảo đảm không gian xanh, ông Dương Minh Thành, người dân tổ dân phố 6, phường Buôn Ma Thuột chia sẻ, qua theo dõi quy hoạch chung đến năm 2050, người dân kỳ vọng đô thị sẽ có những bước phát triển đột phá. "Đặc biệt, quy hoạch được xây dựng trên cơ sở phát huy tiềm năng về khí hậu, hệ sinh thái, lịch sử và văn hóa; trong đó, kiến trúc, cảnh quan đô thị được định hướng hài hòa với điều kiện tự nhiên và đặc điểm văn hóa địa phương. Đây là yếu tố quan trọng tạo nên sự khác biệt của Buôn Ma Thuột so với nhiều đô thị khác", ông Thành nói.
Bà Nguyễn Thị Mai, du khách đến từ TP Hồ Chí Minh cho biết, gia đình bà đã nhiều lần đến Buôn Ma Thuột và rất ấn tượng với những hàng cây cổ thụ trải dài trong khu vực trung tâm. Hiện diện tích đất cây xanh sử dụng công cộng của đô thị đạt trên 17 m²/người. Khí hậu cao nguyên cùng hệ thống suối, hồ và không gian cây xanh tạo nên môi trường trong lành, mát mẻ, dễ chịu. "Buôn Ma Thuột còn có lợi thế từ định hướng phát triển thành đô thị cà phê của thế giới, gắn với bản sắc văn hóa của các dân tộc Tây Nguyên. Nếu kết hợp hài hòa những yếu tố này, đô thị sẽ có thêm nhiều sản phẩm du lịch đặc sắc, hấp dẫn du khách", bà Mai nhấn mạnh.
Đặc biệt, định hướng phát triển Buôn Ma Thuột theo mô hình đô thị suối nguồn, hài hòa với thiên nhiên, thích ứng với biến đổi khí hậu, có hạ tầng hiện đại và không gian trải nghiệm văn hóa, cà phê, ẩm thực được kỳ vọng sẽ tạo nên diện mạo riêng cho phố núi. Đây cũng là nền tảng để xây dựng đô thị đáng sống, thu hút du khách trong nước và quốc tế.
Đô thị hiện đại mang bản sắc riêng
Tỉnh Đắk Lắk đặt mục tiêu đến năm 2035, đô thị Buôn Ma Thuột hình thành cấu trúc đô thị đa trung tâm, từng bước hoàn thiện hệ thống hạ tầng kỹ thuật và hạ tầng xã hội; phát triển theo hướng xanh, thông minh, giàu bản sắc, nâng cao chất lượng sống, bảo vệ môi trường và thích ứng với biến đổi khí hậu. Đến năm 2050, Buôn Ma Thuột phấn đấu trở thành đô thị sinh thái, thông minh, hiện đại.
Trước mục tiêu dài hạn này, ông Hồ Quang Đệ, Giám đốc Sở Xây dựng tỉnh Đắk Lắk cho rằng, yêu cầu đặt ra đối với Buôn Ma Thuột không chỉ là mở rộng quy mô mà còn phải nâng cao chất lượng không gian và hoàn thiện kết cấu hạ tầng. Việc phát triển đô thị cần gắn với khai thác hiệu quả tiềm năng, lợi thế của từng khu vực; kiểm soát tốc độ phát triển phù hợp với khả năng đáp ứng của hạ tầng và sức chịu tải của môi trường. Cùng với đó, cần bảo tồn, phát huy giá trị cảnh quan suối nguồn, hệ sinh thái tự nhiên, không gian xanh, kiến trúc và bản sắc văn hóa bản địa, coi đây là nền tảng tạo dựng chất lượng sống và lợi thế cạnh tranh riêng của đô thị.
Chất lượng không gian công cộng, cây xanh, mặt nước, kiến trúc cảnh quan và hạ tầng kỹ thuật cũng cần được nâng cao; sử dụng hiệu quả quỹ đất, kiểm soát mật độ xây dựng phù hợp với năng lực hạ tầng. Trong đó, khu vực lõi phường Buôn Ma Thuột sẽ từng bước trở thành hạt nhân đô thị chất lượng cao, hiện đại, văn minh nhưng vẫn bảo tồn các giá trị văn hóa địa phương.
Theo Chủ tịch UBND tỉnh Đỗ Hữu Huy, tỉnh Đắk Lắk xác định công tác quy hoạch phải gắn với tổ chức thực hiện hiệu quả, huy động nguồn lực và triển khai các dự án trọng điểm, bảo đảm phát triển đồng bộ, bền vững. Đối với Quy hoạch chung đô thị Buôn Ma Thuột, cần xác định rõ nhiệm vụ ưu tiên, giải pháp huy động nguồn lực và trách nhiệm của các cơ quan, đơn vị để quy hoạch sớm đi vào cuộc sống, tạo ra những kết quả cụ thể trong thực tiễn.
UBND tỉnh yêu cầu Sở Xây dựng khẩn trương tham mưu kế hoạch triển khai quy hoạch bảo đảm hiệu quả, khả thi; UBND các phường, xã rà soát, điều chỉnh hoặc lập mới quy hoạch phân khu, quy hoạch chi tiết, quản lý hoạt động xây dựng và phát triển đô thị theo quy định. Các sở, ngành và đơn vị liên quan có trách nhiệm triển khai quy hoạch theo lĩnh vực quản lý, bảo đảm thống nhất, đồng bộ.
Nhấn mạnh yêu cầu phát triển Buôn Ma Thuột theo hướng xanh, sinh thái, thông minh, hiện đại và giàu bản sắc, Bí thư Tỉnh ủy Đắk Lắk Lương Nguyễn Minh Triết cho biết, trong bối cảnh mới, quy hoạch chung phải được quản lý thống nhất, giữ vững tầm nhìn dài hạn và tính kế thừa qua các thời kỳ; bảo vệ cấu trúc không gian, hạ tầng khung, hành lang suối, hồ và quỹ đất dự trữ phát triển. Theo Bí thư Tỉnh ủy, Buôn Ma Thuột cần phát triển hiện đại nhưng không đánh mất bản sắc, không sao chép mô hình của những thành phố lớn mà tạo dấu ấn riêng từ không gian đại ngàn, văn hóa cà phê, văn hóa các dân tộc Tây Nguyên và hệ sinh thái cao nguyên.
Hệ thống suối, hồ và cây xanh phải trở thành cấu phần cốt lõi của quy hoạch, góp phần nâng cao chất lượng sống, điều tiết nguồn nước và thích ứng với biến đổi khí hậu. Quá trình phát triển đô thị cần gắn với bảo tồn không gian buôn làng, nhà dài, bến nước, văn hóa cồng chiêng; đồng thời phát triển du lịch cộng đồng để người dân trực tiếp tham gia và hưởng lợi.
Tỉnh từng bước cụ thể hóa định hướng xây dựng Buôn Ma Thuột trở thành đô thị đại ngàn, đô thị cà phê, đô thị sáng tạo, gắn với cải thiện đời sống, không gian sinh hoạt cộng đồng và môi trường sống ngày càng thuận tiện, an toàn cho người dân.
