Sau một năm vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp, nhiều xã biên giới có đông đồng bào dân tộc thiểu số của thành phố Đồng Nai đã có những chuyển biến mang tính bước ngoặt.
Bộ máy hành chính tinh gọn, vận hành thông suốt không chỉ nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý mà còn tạo nền tảng để chuyển đổi số đi vào đời sống, giúp đồng bào dân tộc thiểu số dễ dàng tiếp cận các dịch vụ công trực tuyến, từng bước hình thành kỹ năng số và nâng cao chất lượng phục vụ người dân.
Chính quyền số về với bản làng
Ghi nhận tại xã Bù Gia Mập - địa bàn biên giới đặc biệt khó khăn với hơn 47 km đường biên tiếp giáp Campuchia cho thấy những chuyển biến rõ nét sau một năm vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp. Toàn xã có 1.898 hộ dân, trong đó đồng bào dân tộc thiểu số chiếm 74,5%; kinh tế chủ yếu dựa vào nông nghiệp. Trình độ phát triển kinh tế - xã hội còn hạn chế, kéo theo nhiều rào cản lớn về hạ tầng công nghệ và năng lực tiếp cận thông tin của người dân.
Để giải bài toán hành chính trên địa bàn đặc thù, Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Bù Gia Mập đã trở thành “mắt xích” cốt lõi, tiên phong thay đổi phương thức làm việc. Theo ông Nguyễn Văn Được, Giám đốc Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Bù Gia Mập, hiệu quả giải quyết thủ tục hành chính được nâng lên nhờ quy trình phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan và ứng dụng đồng bộ chuyển đổi số. Hồ sơ được tiếp nhận, luân chuyển và giải quyết thông suốt cả theo hình thức trực tiếp tại Trung tâm và trực tuyến qua Cổng Dịch vụ công quốc gia. Toàn bộ quy trình tiếp nhận, xử lý, luân chuyển và trả kết quả đều được thực hiện trên phần mềm một cửa điện tử. Công tác số hóa hồ sơ đầu vào, kết quả giải quyết đầu ra cũng được triển khai đồng bộ nhờ hạ tầng công nghệ thông tin và đường truyền internet được đầu tư tương đối hoàn thiện.
Bí thư Đảng ủy xã Bù Gia Mập Lê Hoàng Nam kiểm tra công tác thực hiện thủ tục hành chính tại Trung tâm Phục vụ hành chính công xã.
Đến ngày 26/6, xã đã công khai đầy đủ 428 thủ tục hành chính thuộc thẩm quyền giải quyết. Trung tâm tiếp nhận 3.040 hồ sơ trực tuyến, trong đó tỷ lệ giải quyết trước hạn đạt 98,2%, góp phần nâng cao chất lượng phục vụ người dân và doanh nghiệp.
Đồng bào vùng biên tự tin bước vào môi trường số
Nếu những con số về hồ sơ và tỷ lệ giải quyết trước hạn phản ánh hiệu quả của bộ máy, thì sự thay đổi trong thói quen của người dân mới là minh chứng rõ nhất cho thành công của mô hình chính quyền địa phương hai cấp. Nhiều người trước đây còn e ngại sử dụng điện thoại thông minh nay đã có thể tự thực hiện hoặc được hỗ trợ hoàn thành các thủ tục hành chính trên môi trường số.
Ông Điểu Khên (thôn Bù Nga) cho biết, trước đây mỗi lần làm giấy tờ phải nhiều lần đi lại vì thiếu hồ sơ, mất cả ngày công lao động. Nay được cán bộ xã và các tổ công nghệ số cộng đồng hướng dẫn lập tài khoản định danh điện tử, sử dụng điện thoại để thực hiện thủ tục, việc giải quyết hồ sơ trở nên nhanh chóng, thuận tiện hơn. Hôm nay ông chỉ lên Trung tâm một cửa để nhận kết quả, cán bộ giải quyết rất nhanh, không phải chờ đợi lâu.
Không chỉ người dân, những người làm công tác quản lý trực tiếp tại cơ sở cũng cảm nhận sâu sắc "luồng sinh khí mới". Bà Thị Liên, Trưởng thôn Bù Dốt cho biết, phần lớn người dân trong thôn là đồng bào dân tộc thiểu số, trình độ nhận thức công nghệ còn hạn chế nên ban đầu khá e ngại dịch vụ công trực tuyến, vẫn muốn đến làm việc trực tiếp với cán bộ. Tuy nhiên, từ khi mô hình chính quyền địa phương hai cấp đi vào hoạt động, các tổ công nghệ số cộng đồng đã phối hợp với thôn đến từng hộ dân hướng dẫn sử dụng dịch vụ công trực tuyến. Khi nhận thấy việc thực hiện thủ tục giúp tiết kiệm thời gian, chi phí và hạn chế đi lại, người dân dần chủ động tham gia và đồng thuận cao với phương thức mới.
Từ những hiệu quả kỹ thuật tại trung tâm một cửa cho đến niềm vui thực tế ở các thôn bản, mô hình chính quyền địa phương 2 cấp tại xã Bù Gia Mập sau một năm thử thách đã thấy được tính ưu việt vững chắc.
Ông Lê Hoàng Nam, Bí thư Đảng ủy xã Bù Gia Mập khẳng định: Công tác cải cách hành chính và chuyển đổi số được địa phương đặc biệt chú trọng. Việc vận hành một cửa liên thông trên nền tảng số không chỉ giảm áp lực cho cán bộ, mà quan trọng nhất là tiết kiệm thời gian, chi phí đi lại cho bà con ở các xã vùng sâu, vùng xa. Nhiều nhiệm vụ trước đây phải xin ý kiến qua nhiều cấp thì nay được giải quyết trực tiếp tại xã, nhanh hơn, kịp thời hơn.
Bí thư Đảng ủy xã Bù Gia Mập Lê Hoàng Nam thăm hỏi người dân khi thực hiện thủ tục hành chính tại Trung tâm Phục vụ hành chính công xã.
Bí thư Đảng ủy xã Bù Gia Mập cũng thẳng thắn nhìn nhận những “điểm nghẽn” như hệ thống phần mềm đôi lúc chưa đồng bộ, hạ tầng mạng vùng biên giới còn chậm. Từ đó, ông Nam chỉ rõ 4 bài học kinh nghiệm cốt lõi để hoàn thiện bộ máy trong giai đoạn tới như: Nâng cao vai trò lãnh đạo của Đảng thông qua việc phát huy vai trò người đứng đầu, giữ vững nguyên tắc tập trung dân chủ, hội ý chặt chẽ trong nội bộ; bố trí cán bộ theo nguyên tắc “6 rõ” nhằm bảo đảm rõ người, rõ việc, rõ thời gian, rõ trách nhiệm, rõ sản phẩm, rõ thẩm quyền để nâng cao hiệu quả thực thi công vụ; phát huy sức mạnh đại đoàn kết bằng cách huy động vai trò của Mặt trận Tổ quốc và những người có uy tín trong đồng bào dân tộc thiểu số để tuyên truyền, tạo sự đồng thuận sâu rộng; lấy người dân làm trung tâm để đẩy mạnh cải cách hành chính gắn liền với phong trào dân vận chính quyền, tăng cường bám cơ sở để lắng nghe và giải quyết dứt điểm các kiến nghị của bà con ngay từ khi mới phát sinh, không để tạo thành điểm nóng.
Mô hình chính quyền địa phương 2 cấp tại xã biên giới Bù Gia Mập sau một năm vận hành đã mang lại sự hài lòng cho người dân. Nhờ tinh thần “gần dân, sát dân” cùng quy trình hành chính thông suốt, đại bộ phận đồng bào dân tộc thiểu số vốn e ngại công nghệ nay đã được hỗ trợ “cầm tay chỉ việc”. Sự thay đổi mang tính bước ngoặt này không chỉ giúp bà con tiết kiệm thời gian, chi phí mà còn giúp đồng bào từng bước tự tin, chủ động hòa nhập vào nền hành chính số hiện đại, góp phần nâng cao chất lượng phục vụ và củng cố sự đồng thuận của người dân đối với chính quyền cơ sở./.
