Trong bối cảnh dự báo diễn biến thời tiết năm 2026 có nhiều cực đoan, bất lợi; tình hình cung ứng điện còn nhiều thách thức, Công ty Điện lực Lào Cai đang triển khai nhiều giải pháp, sẵn sàng các điều kiện để ứng phó khi xảy ra sự cố thiên tai và trong chế độ cực kỳ khẩn cấp trên địa bàn tỉnh đáp ứng tối đa nhu cầu sử dụng điện của khách hàng.
Khuyến khích lắp đặt điện mặt trời
Theo Công ty Điện lực Lào Cai, dự báo năm 2026, thời tiết sẽ chuyển dần sang trạng thái El Nino, nắng nóng sẽ đến sớm, kéo dài và diễn biến cực đoan, tình hình thủy văn trên địa bàn miền Bắc gặp nhiều bất lợi. Thêm vào đó, tình hình địa chính trị trên thế giới diễn biến phức tạp dẫn tới nguồn cung nhiên liệu cho các nguồn điện (than, khí, dầu, phí vận chuyển tăng cao) gặp rất nhiều khó khăn. Với dự báo phụ tải miền Bắc sẽ tiếp tục tăng trưởng ở mức cao, tình hình cung cấp điện trên địa bàn miền Bắc nói chung, Lào Cai nói riêng trong các tháng mùa hè sẽ là thách thức rất lớn cho ngành điện.
Trước tình hình này, nhiều doanh nghiệp, gia đình ở Lào Cai đã lựa chọn sử dụng, lắp đặt điện mặt trời mái nhà không chỉ để chủ động nguồn năng lượng mà còn tối ưu chi phí lâu dài.
Là công ty sản xuất hạt phụ gia nhựa và nhà máy sản xuất bột đá, hằng tháng, Công ty cổ phần An Tiến Industry (phường Văn Phú) đều sử dụng khoảng 3 triệu kWh phục vụ hoạt động sản xuất và vận hành nhà máy. Tháng 11/2025, đơn vị đã đưa hệ thống năng lượng mặt trời với công suất 1,7MW vào hoạt động; giúp sản lượng điện phục vụ sản xuất của nhà máy giảm bình quân 12 - 15%/tháng. Đại diện Công ty An Tiến Industry cho biết việc lắp đặt hệ thống điện mặt trời mang lại nhiều hiệu quả, chi phí hợp lý và khả năng hoàn vốn nhanh.
Tại thôn 10, xã Bát Xát, gia đình ông Văn Hữu Khánh lựa chọn lắp đặt hệ thống năng lượng mặt trời để tận dụng năng lượng tự nhiên, giảm chi phí tiền điện. Ông Văn Hữu Khánh cho biết, việc lắp đặt hệ thống năng lượng mặt trời không gây ô nhiễm môi trường, tiết kiệm chi phí mà vẫn đảm bảo điều kiện sinh hoạt cho gia đình. "Sau khi lắp điện mặt trời thì gia đình thấy mang lại hiệu quả tiết kiệm thấy rõ", ông Khánh chia sẻ.
Tại Hội nghị Khách hàng năm 2026 do Điện lực Lào Cai tổ chức vào ngày 3/4/2026, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lào Cai Nguyễn Thành Sinh đã yêu cầu Sở Công Thương và các sở, ban, ngành tuyên truyền, hướng dẫn, hỗ trợ thực hiện lắp đặt điện mặt trời mái nhà tự sản xuất, tự tiêu thụ trên các tòa nhà công sở, doanh nghiệp và hộ gia đình nhằm đáp ứng nhu cầu sử dụng điện ngày càng cao của doanh nghiệp và người dân.
Hiện, Lào Cai có khoảng 224 khách hàng bán điện mặt trời mái nhà dư lên lưới với tổng công suất khoảng 2.444 kW. Năm 2026, Điện lực Lào Cai đặt mục tiêu phát triển 449 khách hàng phát triển điện mặt trời với tổng công suất 25MW.
Để đạt mục tiêu này, các sở, ban, ngành địa phương, các cơ quan, doanh nghiệp, người dân, các khách hàng lớn được khuyến khích lắp đặt điện mặt trời mái nhà tự sản xuất tự tiêu thụ theo Nghị định 58/2025/NĐ-CP của Chính phủ quy định chi tiết một số điều của Luật Điện lực về phát triển điện năng lượng tái tạo, điện năng lượng mới.
Đồng thời, ngành điện Lào Cai kiến nghị UBND tỉnh quy hoạch các khu công nghiệp, dân cư, bến xe, khu du lịch… có quỹ đất để lắp đặt trạm sạc xe điện đồng bộ để bố trí lắp đặt điện mặt trời mái nhà và hệ thống pin lưu trữ; cân đối nguồn ngân sách của tỉnh từng bước đầu tư điện mặt trời mái nhà tự sản xuất, tự tiêu thụ cho các tòa nhà công sở năm 2026 là 20%, năm 2027-2030 là 30%. Các công trình, tòa nhà công sở mới xây dựng bắt buộc đầu tư điện mặt trời mái nhà.
Đối với chiếu sáng công cộng, ngành điện khuyến nghị thay thế sửa chữa và lắp đặt mới bằng bóng đèn LED sử dụng điện năng lượng mặt trời; đối với đèn tín hiệu và thiết bị giám sát giao thông dần thay thế bằng nguồn điện năng lượng mặt trời có lưu trữ, phấn đấu đến năm 2030 thay thế 100%.
Tiết giảm công suất, điều chỉnh phụ tải
Theo Công ty Điện lực Lào Cai, dự báo phụ tải công suất toàn tỉnh năm 2026 đạt khoảng 886 MW, tăng khoảng 14,9% so với năm 2025, tạo áp lực lớn đối với hệ thống điện, đặc biệt trong các tháng mùa hè sắp tới khi nhu cầu sử dụng điện tăng mạnh.
Để giải bài toán thiếu điện mùa nắng nóng 2026, ông Nguyễn Anh Tuấn, Giám đốc Điện lực Lào Cai cho biết, ngay từ những tháng cuối năm 2025, Công ty Điện lực Lào Cai đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp về đầu tư, cải tạo, sửa chữa lưới điện cũng như quản trị kỹ thuật lưới điện nhằm tối đa đảm bảo cung cấp điện cho khách hàng trên địa bàn toàn tỉnh Lào Cai.
Ngành điện Lào Cai đã lập danh sách khách hàng sử dụng điện quan trọng thuộc diện ưu tiên cấp điện; lên phương án cung ứng điện khi Hệ thống điện Quốc gia thiếu nguồn và trong chế độ cực kỳ khẩn cấp trên địa bàn tỉnh Lào Cai năm 2026.
Theo đó, địa phương sẽ tiết giảm công suất dự báo năm 2026 khi hệ thống EVN thiếu nguồn với 10 tình huống tương ứng các mức tiết giảm: từ 5 - 50% của Pmax (công suất cực đại). Điển hình, đối với khu vực phía Bắc Lào Cai, các khách hàng sản xuất công nghiệp và dịch vụ chiếm tỷ trọng cao (khoảng 73% công suất cực đại, tương đương 424 MW) sẽ có mức độ cần tiết giảm từ 28 - 280 MW.
Đồng thời, để chủ động bảo đảm cung cấp điện, Công ty Điện lực Lào Cai đã triển khai nhiều giải pháp điều chỉnh phụ tải và tiết kiệm điện. Tính đến ngày 15/3/2026, đã có 120 khách hàng ký thỏa thuận dịch chuyển phụ tải, với tổng công suất dự kiến dịch chuyển khoảng 32,32 MW, góp phần giảm áp lực cho hệ thống điện trong giờ cao điểm. Đồng thời, 189 khách hàng sản xuất công nghiệp cũng đã ký thỏa thuận điều chỉnh phụ tải tự nguyện, với tổng công suất tiềm năng tiết giảm đạt 73,35 MW.
Ngoài ra, Công ty Điện lực Lào Cai đã ký thỏa thuận với 88 khách hàng có máy phát điện Diesel, các đơn vị đồng ý trong trường hợp cấp bách khi có thông báo của bên bán điện sẽ tự nguyện tách phụ tải khỏi lưới điện, tự cung cấp điện bằng máy phát đã trang bị. Tổng công suất đặt máy phát của các đơn vị đạt khoảng 41,4 MVA, có khả năng giảm tải cho lưới điện khoảng 7,9 MW trong thời gian ngắn.
Bên cạnh đó, ngành điện cũng đẩy mạnh phát triển nguồn năng lượng tái tạo, với kế hoạch phát triển 449 khách hàng điện mặt trời trong năm 2026, tổng công suất dự kiến khoảng 25 MW, góp phần đa dạng hóa nguồn cung và giảm áp lực cho lưới điện quốc gia.
Trong công tác đầu tư và cải tạo lưới điện, năm 2026, Công ty Điện lực Lào Cai cũng lập 42 phương án sửa chữa lớn với tổng kinh phí 140,5 tỷ đồng, tập trung thay thế thiết bị cũ, cải tạo lưới điện nhằm bảo đảm an toàn vận hành và hạn chế sự cố trên hệ thống.
Ông Nguyễn Anh Tuấn, Giám đốc Điện lực Lào Cai cho biết, công ty sẽ tiếp tục đầu tư, nâng cấp lưới điện, nâng cao chất lượng dịch vụ, trải nghiệm khách hàng, đẩy mạnh chuyển đổi số, đáp ứng tốt hơn nữa nhu cầu của nhân dân. Ngoài ra, để đảm bảo an toàn lưới điện, điện lực Lào Cai đã chuẩn bị kỹ lưỡng cả về phương tiện và nhân lực trong mùa mưa bão năm nay, luôn đề cao tinh thần "4 tại chỗ", từ con người đến vật tư, máy móc thiết bị luôn trong trạng thái sẵn sàng; trang bị đầy đủ trang thiết bị dự phòng và đặc biệt là chủ động thích ứng những thay đổi bất thường của thiên tai, bão lũ đảm bảo vận hành an toàn, cung cấp điện ổn định cho sinh hoạt của người dân cũng như sản xuất của các doanh nghiệp trên địa bàn./.
