Kết nối liên vùng - giải pháp hiệu quả để bảo tồn, phát huy giá trị các di tích lịch sử - văn hóa

Khu vực chánh điện Chùa Sóc Lớn. Ảnh: Sỹ Tuyên - TTXVN
Khu vực chánh điện Chùa Sóc Lớn. Ảnh: Sỹ Tuyên - TTXVN

Địa bàn tỉnh Bình Phước có nhiều di tích lịch sử - văn hóa được xếp hạng di tích các cấp. Do đó, việc giữ gìn, bảo tồn, phát huy các di tích là nhiệm vụ quan trọng, nhằm đáp ứng ngày càng cao nhu cầu hưởng thụ văn hóa tinh thần của các tầng lớp nhân dân, góp phần phát triển kinh tế - xã hội của địa phương.

Địa bàn tỉnh Bình Phước có nhiều di tích lịch sử - văn hóa được xếp hạng di tích các cấp. Do đó, việc giữ gìn, bảo tồn, phát huy các di tích là nhiệm vụ quan trọng, nhằm đáp ứng ngày càng cao nhu cầu hưởng thụ văn hóa tinh thần của các tầng lớp nhân dân, góp phần phát triển kinh tế - xã hội của địa phương.

Nguồn lực văn hóa vùng Đông Nam Bộ

Bình Phước có 45 di tích lịch sử - văn hóa được xếp hạng; trong đó có 5 di tích quốc gia đặc biệt, 12 di tích quốc gia, 28 di tích cấp tỉnh. Các bảo tàng trên địa bàn đang lưu giữ, quản lý gần 15.400 hiện vật; đặc biệt có Bảo vật Quốc gia là bộ đàn đá Lộc Hòa. Các hệ thống di tích, hiện vật văn hóa, lịch sử này thể hiện gần như đầy đủ các giá trị thuộc nguồn lực văn hóa ở Đông Nam Bộ và cần được phát huy.

ta_thiet_09045606032023.jpg
Di tích quốc gia đặc biệt Căn cứ Bộ Chỉ huy Quân giải phóng miền Nam Việt Nam (Căn cứ Tà Thiết) là điểm nhấn quan trọng trong du lịch về nguồn tại Bình Phước - Ảnh: Tiến Dũng

Huyện Lộc Ninh hiện có 24 di tích lịch sử - văn hóa, trong đó có 2 di tích lịch sử cấp Quốc gia đặc biệt, 5 di tích cấp Quốc gia, 6 di tích cấp tỉnh, 11 di tích thuộc danh mục kiểm kê chưa được xếp hạng. Những di tích này gắn với văn hóa truyền thống vùng đất, con người Lộc Ninh và luôn được Đảng bộ, chính quyền các cấp quan tâm, bảo tồn, cải tạo, nâng cấp thường xuyên. Đây cũng là những “địa chỉ đỏ” giáo dục truyền thống yêu nước cho người dân, nhất là thế hệ trẻ.

Tham quan các di tích lịch sử - văn hóa của Bình Phước, du khách Nguyễn Hùng Tâm (thành phố Thủ Đức, Thành phố Hồ Chí Minh) chia sẻ, hệ thống di tích lịch sử - văn hóa nơi đây có tính đặc thù riêng, gắn liền với lịch sử cách mạng; đặc biệt là cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước. Tiêu biểu như: Căn cứ Bộ Chỉ huy Quân giải phóng miền Nam Việt Nam ở Tà Thiết, căn cứ cách mạng sóc Bom Bo, Di tích Quốc gia Mộ 3.000 đồng bào An Lộc bị đế quốc Mỹ tàn sát ngày 3/10/1972...

Du khách Phan Thị Thùy Trang (tỉnh Đồng Nai) cho biết, các di tích trên địa bàn được xếp hạng đều có giá trị tiêu biểu về lịch sử, văn hóa, cảnh quan, địa chất phục vụ khách tham quan, góp phần quan trọng trong việc giáo dục truyền thống yêu nước, lòng tự hào dân tộc; đồng thời, thúc đẩy hoạt động du lịch, góp phần phát triển kinh tế - xã hội của địa phương.

Phó Giáo sư, Tiến sỹ Huỳnh Văn Tới (Trường Đại học Văn hóa Thành phố Hồ Chí Minh) nhận định, qua hệ thống di tích lịch sử - văn hóa ở Bình Phước có thể hình dung được quá trình hình thành, phát triển, đặc điểm lịch sử, văn hóa của tỉnh trong không gian văn hóa - lịch sử của vùng Đông Nam Bộ. Do đó, phát huy được nguồn lực di tích lịch sử - văn hóa nơi đây cũng là đóng góp quan trọng cho vùng Đông Nam Bộ theo định hướng phát triển.

Theo đánh giá của Giáo sư, Tiến sỹ Phan Thị Thu Hiền (Trường Đại học Khoa học - Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh), với những gì Bình Phước đang có, tỉnh có tiềm năng xây dựng thành một “tiểu trung tâm” song hành với các tiểu trung tâm khác như: Tây Ninh, Bà Rịa - Vũng Tàu… đặt bên cạnh trung tâm lớn Thành phố Hồ Chí Minh.

vna_potal_kien_truc_doc_dao_cua_ngoi_chua_khmer_soc_lon_binh_phuoc_6619566.jpg
Khu vực chánh điện Chùa Sóc Lớn. Ảnh: Sỹ Tuyên - TTXVN

Xã hội hóa công tác bảo tồn, phát triển du lịch

Theo Phó Chủ tịch UBND tỉnh Bình Phước Trần Tuyết Minh, tỉnh tăng cường sự lãnh đạo, chỉ đạo của các cấp ủy Đảng, chính quyền trong bảo tồn, phát huy giá trị các di tích; phối hợp chặt chẽ, đồng bộ giữa cơ quan quản lý Nhà nước về di tích với các ngành, địa phương. Đồng thời, tiếp tục lập hồ sơ khoa học đề nghị xếp hạng di tích quốc gia đặc biệt, di tích quốc gia và di tích cấp tỉnh; thực hiện chỉnh lý các hồ sơ khoa học di tích đã được xếp hạng.

Địa phương huy động tối đa nguồn lực của các cá nhân và tổ chức trong công tác xã hội hóa để thực hiện hiệu quả các hoạt động trùng tu, tôn tạo di tích; xây dựng cơ chế để giải quyết hợp lý, hài hòa giữa bảo tồn, phát huy các giá trị di tích lịch sử - văn hóa với phát triển kinh tế - xã hội. Tỉnh chú trọng xây dựng và phát triển số hóa di tích lịch sử - văn hóa; từng bước xã hội hóa, tiến tới tự chủ về kinh phí đối với các di tích tiêu biểu có điều kiện phát triển dịch vụ du lịch…

Theo ông Trần Thế Anh, Phó Giám đốc phụ trách Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Bình Phước, để đảm bảo việc giữ gìn, bảo tồn và phát huy di tích theo hướng bền vững, chuyên nghiệp, hiện đại, tỉnh tiếp tục tiến hành rà soát một cách hệ thống; trên cơ sở đó xây dựng đề án quy hoạch, kế hoạch bảo quản, tu bổ, phục hồi, phát huy hệ thống di tích, nhất là đối với những di tích đã được xếp hạng và đối tượng được kiểm kê di tích. Tỉnh quan tâm hơn nữa đến công tác đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ cán bộ chuyên môn, từ đội ngũ cán bộ quản lý, hướng dẫn viên du lịch, đến nhân viên phục vụ; tăng cường trao đổi thông tin, kinh nghiệm, nghiên cứu khoa học trong việc bảo quản, tu bổ, phát triển di tích.

Bình Phước tiếp tục ứng dụng khoa học - công nghệ vào công tác bảo tồn và phát huy các di tích lịch sử - văn hóa; đẩy mạnh công tác tuyên truyền cho người dân, đặc biệt là thế hệ trẻ, học sinh, sinh viên hiểu được giá trị to lớn của các di tích lịch sử - văn hóa, nhất là những di sản đã được công nhận. Khi người dân hiểu và thấy được quyền lợi, trách nhiệm của cá nhân, gia đình và cộng đồng, họ sẽ cùng tham gia bảo tồn, lưu giữ và phát huy giá trị của di tích.

Nhà khoa học, Phó Giáo sư, Tiến sỹ Huỳnh Văn Tới (Trường Đại học Văn hóa Thành phố Hồ Chí Minh) nhấn mạnh, Bình Phước đã có những giải pháp hiệu quả trong việc bảo tồn và phát huy các giá trị lịch sử, văn hóa như: Định danh, lập hồ sơ, quy hoạch, trùng tu, tôn tạo, quản lý, quảng bá, đầu tư phát triển, một vài di tích đã đưa vào khai thác phục vụ du lịch. Tuy nhiên, tỉnh cần có tầm nhìn phù hợp với yêu cầu phát triển và nhịp bước của thời đại. Trong đó, mục tiêu phát huy giá trị di tích lịch sử - văn hóa không chỉ đóng khung ở địa phương mà góp phần phát triển toàn vùng; không chỉ thu hút du lịch mà quan trọng hơn là giáo dục truyền thống, quảng bá hình ảnh của địa phương. Kết nối liên vùng là giải pháp hiệu quả để Bình Phước bảo tồn và phát huy giá trị các di tích lịch sử - văn hóa...

Nhật Bình

(TTXVN)

Có thể bạn quan tâm

Đặc sắc Lễ hội Trung Nguyên Kiến Tiêu Nghinh ông Quan Thánh Đế Quân xuất du

Đặc sắc Lễ hội Trung Nguyên Kiến Tiêu Nghinh ông Quan Thánh Đế Quân xuất du

Sáng 6/9 (tức ngày 25/7 âm lịch), tại phường Phan Thiết (tỉnh Lâm Đồng), đoàn Quan Thánh Đế Quân xuất du diễn ra trong sự thích thú của đông đảo người dân địa phương và du khách. Đây là phần hội quan trọng và đặc sắc nhất của Lễ hội Trung Nguyên Kiến Tiêu Nghinh ông Quan Thánh Đế Quân xuất du lần thứ 15 - năm 2026.

'Đánh thức' nếp nhà xưa và các giá trị văn hóa bản địa

'Đánh thức' nếp nhà xưa và các giá trị văn hóa bản địa

Nằm nép mình bên những ghềnh đá cổ ven biển Sa Huỳnh, làng Gò Cỏ (phường Sa Huỳnh, tỉnh Quảng Ngãi) đang trở thành điểm đến hấp dẫn du khách trong và ngoài nước nhờ mô hình du lịch cộng đồng gắn liền với việc bảo tồn không gian kiến trúc truyền thống và các giá trị văn hóa bản địa.

Thắt chặt tình đoàn kết, hữu nghị giữa nhân dân khu vực biên giới Việt Nam - Lào

Thắt chặt tình đoàn kết, hữu nghị giữa nhân dân khu vực biên giới Việt Nam - Lào

Từ ngày 31/8 - 2/9, tại khu vực Cửa khẩu Quốc tế Lóng Sập, xã Lóng Sập diễn ra các hoạt động văn hóa, thể thao và du lịch thu hút đông đảo du khách và nhân dân biên giới Việt Nam và Lào tham gia. Đây là sự kiện trong chuỗi hoạt động thuộc Tuần Văn hóa - Du lịch Mộc Châu năm 2026, do Ủy ban nhân dân tỉnh Sơn La tổ chức.

Rộn ràng Tết Độc lập ở các bản làng vùng cao Điện Biên

Rộn ràng Tết Độc lập ở các bản làng vùng cao Điện Biên

Tết Độc lập 2/9 không chỉ rộn ràng ở các đô thị mà còn lan tỏa đến những bản làng vùng cao Điện Biên. Trong sắc cờ đỏ, đồng bào các dân tộc khoác lên mình trang phục truyền thống, hòa vào các hoạt động văn hóa, vui hội và đón du khách, cùng lan tỏa niềm tự hào về quê hương, đất nước.

Lai Châu: Trích đoạn Lễ hội Gầu tào văn hóa dân tộc Mông chào mừng Tết Độc lập

Lai Châu: Trích đoạn Lễ hội Gầu tào văn hóa dân tộc Mông chào mừng Tết Độc lập

Trong khuôn khổ các hoạt động chào mừng Tết Độc lập năm 2026, ngày 2/9/2026, tại Không gian văn hóa Mông thuộc sân vận động xã Than Uyên, Bảo tàng tỉnh Lai Châu phối hợp với UBND xã Than Uyên tổ chức trình diễn cúng cây nêu trích đoạn trong Lễ hội Gầu tào của dân tộc Mông. Đây là một trong những điểm nhấn đặc sắc, thu hút đông đảo nhân dân và du khách thập phương đến tham quan, trải nghiệm. 

Gần 3.000 người tham gia giải chạy “Đón bình minh trên biển” vào sáng 2/9

Gần 3.000 người tham gia giải chạy “Đón bình minh trên biển” vào sáng 2/9

Sáng 2/9, tại Quảng trường Tháp Nghinh Phong (phường Tuy Hòa), Giải chạy Tuy Hòa bán marathon 2026 “Đón bình minh trên biển” do Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Đắk Lắk tổ chức đã hoàn thành các phần thi. Giải có sự tham gia của gần 3.000 vận động viên, xuất phát vào lúc 4 giờ sáng 2/9 với hành trình đi qua các tuyến đường ở phường, kết nối các địa điểm du lịch như Tháp Nghinh Phong, Tháp Nhạn và khu vực biển Tuy Hòa.

Lai Châu chào mừng Tết Độc lập

Lai Châu chào mừng Tết Độc lập

Sáng 2/9/2026, tại Sân vận động xã Than Uyên, tỉnh Lai Châu diễn ra Lễ thượng cờ chào mừng Tết Độc lập năm 2026 với sự tham gia của hơn 2.000 cán bộ, chiến sĩ lực lượng vũ trang, học sinh, nhân dân các dân tộc tỉnh Lai Châu cùng du khách. Sau lễ thượng cờ là các hoạt động múa sạp, diễu hành đường phố mang đậm sắc màu văn hóa các dân tộc vùng cao Lai Châu.

Mộc Châu - Tiếng gọi mùa yêu

Mộc Châu - Tiếng gọi mùa yêu

Nằm trong chuỗi các hoạt động Tuần Văn hóa - Du lịch Mộc Châu năm 2026, tối 1/9, tại Quảng trường 8/5 (phường Mộc Châu), tỉnh Sơn La tổ chức Chương trình nghệ thuật với chủ đề "Mộc Châu - Tiếng gọi mùa yêu", chào mừng kỷ niệm 81 năm ngày "Tết Độc lập" - Quốc khánh 2/9. Chương trình thu hút đông đảo du khách và nhân dân các dân tộc tỉnh Sơn La đến dự.

Về nơi Tết Độc lập đậm sắc Mường

Về nơi Tết Độc lập đậm sắc Mường

Trong không khí đón mừng Tết Độc lập 2/9, đồng bào Mường ở Lạc Sơn, tỉnh Phú Thọ lại sum họp, tổ chức các hoạt động theo phong tục được duy trì qua nhiều thế hệ. Từ bữa cơm đoàn tụ, những món quà biếu cha mẹ đến bánh uôi, tiếng chiêng, lời hát đối, những phong tục ấy góp phần tạo nên nét văn hóa đặc sắc trong ngày Tết của đồng bào Mường nơi đây.

Tiếng nhạc ngũ âm giữ hồn văn hóa Khmer ở An Giang

Tiếng nhạc ngũ âm giữ hồn văn hóa Khmer ở An Giang

Với đồng bào Khmer Nam Bộ, nhạc ngũ âm không chỉ góp phần tạo nên không khí trang nghiêm trong các nghi lễ Phật giáo hay rộn ràng trong những lễ hội truyền thống, mà còn là một phần văn hóa được gìn giữ và trao truyền qua nhiều thế hệ. Tại các ngôi chùa Khmer ở An Giang, những lớp học nhạc ngũ âm đang giúp thế hệ trẻ hiểu, yêu và tiếp tục gìn giữ những thanh âm đặc trưng của dân tộc mình.

Sức trẻ gìn giữ âm nhạc truyền thống Tây Nguyên

Sức trẻ gìn giữ âm nhạc truyền thống Tây Nguyên

Phía Tây của tỉnh Quảng Ngãi là nơi mang đậm nét văn hóa của đồng bào các dân tộc thiểu số Tây Nguyên; trong đó âm nhạc đã trở thành một phần không thể thiếu trong đời sống của bà con nhân dân nơi đây.

Khơi dậy niềm tự hào, hướng về Ngày hội non sông

Khơi dậy niềm tự hào, hướng về Ngày hội non sông

Kỷ niệm 81 năm Cách mạng tháng Tám (19/8/1945-19/8/2026) và Quốc khánh 2/9, tại xã biên giới đến khu vực trung tâm, cán bộ, nhân dân các dân tộc trên địa bàn tỉnh Đắk Lắk đang tích cực hưởng ứng nhiều hoạt động thiết thực. Hình ảnh lá cờ đỏ sao vàng tung bay, băng rôn, khẩu hiệu chào mừng trên khắp con đường, thể hiện sự hưởng ứng mạnh mẽ của người dân, khơi dậy niềm tự hào, tăng cường tình đoàn kết và tạo khí thế phấn khởi trong cộng đồng.

Nàng Han - Huyền thoại trở về

Nàng Han - Huyền thoại trở về

Những bản làng xưa nay chỉ còn là hoài niệm dưới lòng hồ thủy điện sông Đà, nhưng câu chuyện về Nàng Han - biểu tượng cho tinh thần kiên cường và lòng yêu nước của người Thái trắng vẫn ngân vang qua nhiều thế hệ. 

Bền bỉ giữ nghề truyền thống nơi cổng trời

Bền bỉ giữ nghề truyền thống nơi cổng trời

Giữa cuộc sống ngày càng hiện đại, đồng bào người Cil trong buôn làng ẩn mình dưới những lớp sương mù bao phủ ở cổng trời Đưng K’Nớ (xã Đam Rông 4, Lâm Đồng) vẫn bền bỉ giữ nghề dệt thổ cẩm, giữ gìn văn hóa truyền thống từ thế hệ này sang thế hệ khác.

Trong đời sống hàng ngày, các hội quán luôn là địa điểm tâm linh để bà con người Hoa chiêm bái, cầu nguyện.

Khám phá những di sản văn hóa người Hoa ở Chợ Lớn

Không chỉ là không gian sinh hoạt tín ngưỡng của cộng đồng người Hoa, mà Hội quán còn là những “bảo tàng sống” lưu giữ ký ức lịch sử, kiến trúc nghệ thuật, góp phần tô điểm cho bức tranh văn hóa đa sắc màu của TP Hồ Chí Minh.

Khai mạc Lễ hội Mùa vàng tại Mù Cang Chải

Khai mạc Lễ hội Mùa vàng tại Mù Cang Chải

Tối 30/8, Lễ hội Mùa vàng 2026 với chủ đề “Sắc vàng non cao - Khát vọng phát triển” đã khai mạc tại xã Mù Cang Chải, tỉnh Lào Cai nhân dịp Kỷ niệm 81 năm Cách mạng Tháng Tám (19/8/1945 - 19/8/2026) và Quốc khánh (2/9/1945 - 2/9/2026). Đây không chỉ là cơ hội để quảng bá hình ảnh thiên nhiên, con người Mù Cang Chải mà còn là nhịp cầu kết nối, kiến tạo hệ sinh thái du lịch chuyên nghiệp, bền vững, mở ra nhiều cơ hội hợp tác mới cho địa phương.

Lễ hội Hát then - Đàn tính ở quê hương An Lạc

Lễ hội Hát then - Đàn tính ở quê hương An Lạc

Tối 30/8, Lễ hội Hát then - Đàn tính xã An Lạc năm 2026 chính thức khai mạc tại sân vận động Nà Ó, Khu du lịch sinh thái Khê Rỗ, xã An Lạc, tỉnh Bắc Ninh, thu hút sự tham gia của các nghệ nhân, diễn viên, người dân địa phương và nhiều đoàn nghệ thuật quần chúng đến giao lưu. Đây là dịp tôn vinh, bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống của đồng bào dân tộc Tày, quảng bá tiềm năng văn hóa, du lịch sinh thái cộng đồng của địa phương.

Để di sản sống giữa lòng Lô Lô Chải

Để di sản sống giữa lòng Lô Lô Chải

Dưới chân Cột cờ quốc gia Lũng Cú, thôn Lô Lô Chải nép mình giữa những dãy núi đá tai mèo nơi cực Bắc Tổ quốc. Qua bao thế hệ, trong những ngôi nhà trình tường, người Lô Lô Đen vẫn gìn giữ tiếng nói, trang phục, tiếng trống đồng cùng những nghi lễ gắn với gia đình, dòng họ. Giữa nhịp sống đang đổi thay, những giá trị ấy tiếp tục được trao truyền từ người già sang người trẻ, hiện diện trong từng đường kim, mũi chỉ, lời kể và nếp sinh hoạt của cộng đồng.

Lễ cầu mùa – nét văn hóa đặc sắc của người Nùng

Lễ cầu mùa – nét văn hóa đặc sắc của người Nùng

Lễ cầu mùa của người Nùng tại Cao Bằng được tổ chức vào “đắp nọi”, ngày cuối cùng của tháng Giêng âm lịch hằng năm. Nghi lễ truyền thống thể hiện lòng biết ơn thần linh, gửi gắm ước vọng về một năm mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu, bản làng bình an, no ấm.

Từ căn cứ cách mạng đến 'địa chỉ đỏ' khơi nguồn khát vọng

Từ căn cứ cách mạng đến 'địa chỉ đỏ' khơi nguồn khát vọng

Từng là nơi đặt căn cứ của Chính phủ Cách mạng lâm thời Cộng hòa miền Nam Việt Nam trong những năm kháng chiến chống Mỹ cứu nước, Trảng A Lân, xã Tân Lập, tỉnh Tây Ninh hôm nay trở thành "địa chỉ đỏ", nơi lưu giữ những dấu tích lịch sử, giúp các thế hệ tìm hiểu về một giai đoạn đấu tranh cách mạng hào hùng của dân tộc.

Đặc sắc 'Ngày hội làng Mường' ở biên giới Sa Loong

Đặc sắc 'Ngày hội làng Mường' ở biên giới Sa Loong

Nhân kỷ niệm 81 năm Cách mạng Tháng Tám thành công (19/8/1945 - 19/8/2026) và Quốc khánh nước Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam (2/9/1945 - 2/9/2026), chiều 29/8, tại thôn Hào Lý, Ủy ban nhân dân xã Sa Loong tỉnh Quảng Ngãi tổ chức Ngày hội làng Mường, mừng Tết Độc lập năm 2026.

Lục Yên (Lào Cai) vô địch Giải bóng đá nữ các dân tộc thiểu số Việt Nam - VTV Cup

Lục Yên (Lào Cai) vô địch Giải bóng đá nữ các dân tộc thiểu số Việt Nam - VTV Cup

Sau một tuần tranh tài, sáng 29/8, tại sân vận động Nghĩa Lộ (Lào Cai), Giải bóng đá nữ các dân tộc thiểu số Việt Nam - VTV Cup lần thứ I, năm 2026 diễn ra trận chung kết giữa đội Lục Yên (Lào Cai) và Đak Đoa (Gia Lai) và bế mạc Giải với sự theo dõi của hơn 15.000 khán giả, cổ động viên. Giải do Đài Truyền hình Việt Nam phối hợp với UBND tỉnh Lào Cai và Liên đoàn Bóng đá Việt Nam (VFF) tổ chức.

Biến lợi thế văn hóa truyền thống thành động lực phát triển

Biến lợi thế văn hóa truyền thống thành động lực phát triển

Sau khi hợp nhất 3 tỉnh Phú Thọ, Hòa Bình và Vĩnh Phúc, tỉnh Phú Thọ hiện có 33 dân tộc cùng sinh sống tại 148 xã, phường. Sự đa dạng về cộng đồng dân cư tạo nên không gian văn hóa phong phú, với nhiều giá trị truyền thống, phong tục, tập quán và lễ hội đặc sắc được lưu giữ qua nhiều thế hệ. Đây là nguồn lực quan trọng để bảo tồn bản sắc, đồng thời mở ra tiềm năng phát triển du lịch, dịch vụ, tạo sinh kế, nâng cao thu nhập và thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội bền vững.