Cùng với việc khắc phục khó khăn về nhân lực, tỉnh đang tập trung rà soát, hoàn thiện vị trí việc làm, xây dựng phương án biên chế giai đoạn 2027-2031 theo hướng phù hợp với chức năng, nhiệm vụ và đặc thù địa bàn.
Phóng viên Thông tấn xã Việt Nam đã phỏng vấn Giám đốc Sở Nội vụ tỉnh Lai Châu Lò Văn Hương về những kết quả đạt được, khó khăn, giải pháp và nhiệm vụ trọng tâm trong thời gian tới.
Xin ông cho biết những kết quả nổi bật của tỉnh Lai Châu sau khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp? Những khó khăn, vướng mắc tỉnh gặp phải và giải pháp tháo gỡ, nhất là trong việc khắc phục tình trạng thiếu nhân lực tại cơ sở?
Sau hơn một năm triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp, tỉnh Lai Châu đã đạt được những kết quả tích cực, quan trọng. Tổ chức bộ máy được sắp xếp theo hướng tinh gọn, hệ thống chính quyền từng bước vận hành ổn định, thông suốt, bảo đảm sự lãnh đạo, chỉ đạo thống nhất từ tỉnh đến cơ sở, duy trì hoạt động quản lý nhà nước và giải quyết công việc cho người dân, doanh nghiệp.
Cụ thể, tỉnh đã kết thúc hoạt động của 8 đơn vị hành chính cấp huyện; sắp xếp 106 xã, phường thành 38 xã, phường, giảm 64,15% số đơn vị hành chính cấp xã. Ở cấp tỉnh, giảm 5 cơ quan chuyên môn và 47 phòng, tổ chức tương đương. Cùng với sắp xếp tổ chức bộ máy, việc phân cấp, phân quyền được đẩy mạnh, nhiều nhiệm vụ trước đây thuộc thẩm quyền cấp huyện được chuyển giao cho cấp xã, góp phần đưa chính quyền gần dân hơn, nâng cao tính chủ động và trách nhiệm của chính quyền cơ sở.
Công tác cải cách hành chính, chuyển đổi số tiếp tục được quan tâm. Trung tâm Phục vụ hành chính công cấp tỉnh và 38 xã, phường duy trì hoạt động, bảo đảm việc tiếp nhận, giải quyết thủ tục hành chính cho tổ chức, cá nhân. Qua thực tiễn vận hành, đội ngũ cán bộ, công chức cấp xã từng bước thích ứng với yêu cầu, nhiệm vụ mới; tinh thần trách nhiệm và phương pháp làm việc có chuyển biến tích cực.
Tuy nhiên, trong giai đoạn đầu triển khai, tỉnh gặp không ít khó khăn, nhất là tình trạng thiếu cán bộ, công chức có chuyên môn phù hợp ở cấp xã trong các lĩnh vực đất đai, xây dựng, công nghệ thông tin. Việc bố trí, phân bổ nhân lực giữa các địa phương chưa đồng đều, trong khi khối lượng công việc và yêu cầu nhiệm vụ ở cấp xã tăng lên sau khi thực hiện phân cấp, phân quyền.
Để khắc phục tình trạng này, tỉnh đã tập trung chỉ đạo rà soát, kiện toàn đội ngũ, tổ chức 3 đợt tuyển dụng công chức trong năm 2026. Qua đó, tỉnh tuyển dụng được 255 công chức cấp xã, trong đó có 40 công chức lĩnh vực công nghệ thông tin, 28 công chức lĩnh vực tài chính, 11 công chức lĩnh vực đất đai, 10 công chức lĩnh vực xây dựng và 5 công chức lĩnh vực văn hóa. Đến nay, các xã, phường đã bố trí được từ 1-2 cán bộ, công chức có chuyên môn công nghệ thông tin, góp phần khắc phục tình trạng thiếu nhân lực và nâng cao năng lực thực thi nhiệm vụ tại cơ sở.
Tỉnh tiếp tục rà soát những vị trí còn thiếu để thực hiện tiếp nhận, điều động, điều tiết nhân lực giữa các địa phương; tăng cường đào tạo, bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ và kỹ năng số cho đội ngũ cán bộ, công chức; trong đó ưu tiên các xã vùng sâu, vùng xa, biên giới. Mục tiêu là xây dựng đội ngũ cán bộ có đủ phẩm chất, năng lực, trình độ, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ và phục vụ nhân dân ngày càng tốt hơn.
Tỉnh đã thực hiện rà soát, hoàn thiện vị trí việc làm gắn với xây dựng phương án biên chế giai đoạn 2027-2031 như thế nào, thưa ông?
Ngay sau khi có chỉ đạo, hướng dẫn của Trung ương, Ban Thường vụ Tỉnh ủy Lai Châu đã tập trung lãnh đạo, chỉ đạo triển khai đồng bộ việc rà soát, hoàn thiện vị trí việc làm gắn với xây dựng phương án biên chế giai đoạn 2027-2031 trong toàn hệ thống chính trị.
Tỉnh đã tổ chức kết nối 2 hội nghị quán triệt, tập huấn của Trung ương đến cấp xã, với tổng số 78 lượt điểm cầu và 1.564 lượt đại biểu tham dự, bảo đảm thống nhất về nhận thức, phương pháp và cách thức tổ chức thực hiện.
Ban Thường vụ Tỉnh ủy đã ban hành Kế hoạch số 157-KH/TU ngày 28/10/2026, thành lập Tổ công tác và Bộ phận giúp việc, phân công rõ trách nhiệm, tiến độ thực hiện. Đồng thời, chỉ đạo các cấp ủy, cơ quan, đơn vị chủ động triển khai; giao Ban Tổ chức Tỉnh ủy phối hợp với Sở Nội vụ hướng dẫn, kiểm tra, đôn đốc, kịp thời tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong quá trình rà soát, kê khai và tổng hợp dữ liệu.
UBND tỉnh Lai Châu cũng đã ban hành Kế hoạch số 9677/KH-UBND ngày 3/11/2026 về rà soát, hoàn thiện hệ thống vị trí việc làm gắn với xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức và quản lý biên chế giai đoạn 2027-2031. Kế hoạch xác định rõ nhiệm vụ, trách nhiệm và tiến độ thực hiện, hướng tới tinh gọn bộ máy, nâng cao chất lượng đội ngũ, sử dụng hiệu quả nguồn nhân lực, đáp ứng yêu cầu đổi mới tổ chức và hoạt động của hệ thống chính trị.
Để bảo đảm tính thống nhất và khả thi trong quá trình triển khai, tỉnh lựa chọn 3 đơn vị thực hiện điểm, gồm: Ban Tổ chức Tỉnh ủy đại diện khối cơ quan Đảng cấp tỉnh; Sở Nội vụ đại diện khối chính quyền cấp tỉnh và Đảng ủy phường Đoàn Kết đại diện khối xã, phường. Qua triển khai thí điểm, tỉnh kiểm thử quy trình, biểu mẫu, phương pháp xác định khối lượng công việc và nhu cầu nhân lực; từ đó rút kinh nghiệm, thống nhất cách làm trước khi triển khai đồng bộ trên toàn tỉnh.
Đối với khối chính quyền, Sở Nội vụ được giao làm cơ quan đầu mối tham mưu, hướng dẫn, kiểm tra, đôn đốc và tổng hợp kết quả. Sở đã thành lập Tổ công tác gồm 21 thành viên; tổ chức 2 đợt tập huấn, hướng dẫn trực tiếp theo phương pháp “cầm tay chỉ việc”, giúp các cơ quan, đơn vị thực hiện thống nhất quy trình 8 bước, 9 biểu nghiệp vụ, bố trí cán bộ trực tiếp hỗ trợ, giải đáp những khó khăn, vướng mắc phát sinh trong quá trình thực hiện.
Với sự vào cuộc tích cực của các cơ quan, đơn vị, địa phương, đến ngày 10/11, đã có 100% đầu mối, tương ứng 95/95 đơn vị, đã hoàn thành quy trình 8 bước, 9 biểu nghiệp vụ và cơ bản xác định được nhu cầu biên chế giai đoạn 2027-2031.
Tỉnh đã có những giải pháp nào để tháo gỡ khó khăn, bảo đảm chất lượng, tiến độ, tính chính xác của số liệu?
Khó khăn lớn nhất hiện nay là việc xác định chính xác khối lượng công việc và nhu cầu nhân lực đối với từng vị trí việc làm. Sau khi sắp xếp tổ chức bộ máy, nhiều nhiệm vụ được phân cấp, chuyển giao; một số công việc mới phát sinh, một số nhiệm vụ thay đổi về quy trình và phương thức thực hiện. Trong khi đó, dữ liệu thống kê tại một số đơn vị chưa đầy đủ; việc xác định thời gian thực hiện và sản phẩm đầu ra của một số nhiệm vụ còn gặp khó khăn.
Đặc biệt, đối với các xã miền núi, biên giới của tỉnh Lai Châu, nếu chỉ căn cứ vào số lượng hồ sơ hoặc quy mô dân số để xác định nhu cầu biên chế sẽ chưa phản ánh đầy đủ khối lượng công việc thực tế, bởi đặc thù địa bàn còn chịu tác động của diện tích tự nhiên, địa hình chia cắt, khoảng cách đi lại, số lượng thôn, bản, điều kiện kinh tế - xã hội và yêu cầu quản lý địa bàn.
Để bảo đảm chất lượng, tiến độ và tính chính xác của số liệu, tỉnh tập trung thực hiện các nhiệm vụ trọng tâm. Trong đó, chú trọng kiểm tra, thẩm định kỹ số liệu của từng cơ quan, đơn vị; đối chiếu chức năng, nhiệm vụ, khối lượng công việc và sản phẩm đầu ra; so sánh giữa các cơ quan, địa phương có điều kiện tương đồng để xác định nhu cầu nhân lực khách quan, có căn cứ, hạn chế tình trạng tính trùng hoặc đề xuất biên chế chưa sát thực tế; tăng cường trách nhiệm của người đứng đầu các cơ quan, đơn vị trong kiểm tra, xác nhận số liệu; đẩy mạnh ứng dụng công nghệ trong tổng hợp, đối chiếu và phát hiện sai lệch, bảo đảm dữ liệu chính xác, thống nhất, có khả năng kiểm chứng.
Trước mắt, Sở Nội vụ tập trung phối hợp với các cơ quan, đơn vị hoàn thành việc tổng hợp số liệu sơ bộ trước ngày 15/11/2026, tham mưu UBND tỉnh báo cáo Tỉnh ủy và Trung ương theo tiến độ yêu cầu.
Chúng tôi xác định, mục tiêu cuối cùng của việc rà soát, hoàn thiện vị trí việc làm không chỉ là xây dựng phương án giao biên chế cho giai đoạn 2027-2031, mà quan trọng hơn là đổi mới căn bản phương thức quản lý, sử dụng đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức theo hướng lấy nhiệm vụ và hiệu quả công việc làm thước đo. Qua đó, bảo đảm bộ máy tinh gọn nhưng phải hoạt động hiệu lực, hiệu quả, đáp ứng ngày càng tốt hơn yêu cầu nhiệm vụ và phục vụ Nhân dân.
Trân trọng cảm ơn ông!