Hiện giá dừa khô nguyên liệu xuống thấp ảnh hưởng đến thu nhập các hộ dân trồng dừa ở Bến Tre. Tuy nhiên, nhiều mô hình trồng xen, nuôi xen trong vườn dừa phát huy hiệu quả, giúp nông dân tăng thu nhập, phát triển kinh tế.
Thu hoạch dừa ở Bến Tre. Ảnh: Huỳnh Phúc Hậu - TTXVN
Nhiều tháng qua, khi giá dừa khô nguyên liệu xuống thấp, chỉ còn từ 20.000-25.000 đồng/chục (12 trái), thu nhập từ vườn dừa hơn 6.000m2, của anh Nguyễn Văn Hiệp xã Bình Thành, huyện Giồng Trôm giảm còn một phần ba so với trước đây. Mỗi tháng, anh chỉ thu được khoảng 1,4 triệu đồng. Thu nhập từ dừa giảm mạnh, nhưng nhờ có thêm thu nhập từ nguồn chăn nuôi bò nên kinh tế gia đình anh vẫn ổn định.
Anh Hiệp chia sẻ, tận dụng khoản trống trong vườn dừa, anh đã trồng xen cỏ voi để có nguồn thức ăn chăn nuôi bò. Với 5 con bò nái sinh sản, mỗi năm thu từ nguồn bán bê con, anh lãi được từ 60-70 triệu đồng. Bên cạnh đó, nguồn phân bò được tận dụng để làm phân bón cho cây dừa, giúp giảm chi phí mua phân bón bên ngoài.
Diện tích đất canh tác ít, nếu chỉ trồng đơn thuần cây dừa thì kinh tế gia đình rất khó khăn, không đủ trang trải cuộc sống. Nhưng nhờ tận dụng diện tích đất trống để trồng xen cỏ phục vụ chăn nuôi đã góp phần tăng thu nhập trên cùng diện tích đất canh tác. Gia đình phát triển kinh tế ổn định hơn - anh Hiệp cho hay.
Hộ ông Trần Văn Tâm, xã Châu Bình, huyện Giồng Trôm chọn cách tận dụng diện tích đất trống giữa các khoảng dừa để trồng xen cây có muối như chanh, bưởi, cau... Dưới ao (mương vườn) ông Tâm thả nuôi thêm tôm càng xanh giúp thu nhập tăng 2-3 lần so với chỉ trồng duy nhất cây dừa.
Ông Tâm cho hay, do khoảng cách trồng cây dừa khá xa (7-8 m) thì 1.000 m2 đất trồng được từ 20-22 cây dừa. Khoảng giữa hai cây thích hợp trồng xen các loại cây khác mà không bị ảnh hưởng do cạnh tranh dinh dưỡng. Mặt khác, trồng xen có lợi ích giảm được cỏ dại mọc, phát huy tối đa diện tích canh tác của mảnh vườn.
"Nếu cây dừa có giá cao từ 80.000 đồng/chục trở lên thì thu nhập từ vườn dừa mới giúp nông dân có cuộc sống ổn định. Tuy nhiên, với giá dừa thấp, nguồn thu từ các cây trồng xen, nuôi xen (tôm càng xanh) giúp nông dân tăng thêm thu nhập đủ kinh phí để ổn định cuộc sống" - ông Tâm lý giải.
Theo ông Huỳnh Quang Đức, Phó giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Bến Tre, diện tích vườn dừa của tỉnh có hơn 77 nghìn ha, cây dừa chỉ sử dụng khoảng 30% diện tích, 50-60% ánh sáng vì vậy đất trồng dừa vẫn còn tiềm năng trồng xen, nuôi xen , chủ yếu nuôi tôm càng xanh. Hiện tại, một số loại cây trồng xen có hiệu quả như bưởi da xanh, cây có múi, chuối, cau…; ao, mương trong vườn dừa nuôi xen các loại cá, tôm mang lại thu nhập ngang bằng với cây dừa.
Ông Đức khuyến nghị, nông dân phải xác định là cây trồng chính và cây trồng phụ. Cả 2 cây phải được chăm sóc như nhau, chế độ dinh dưỡng phân bón phòng trừ sâu bệnh phải hợp lý. Ngành chức năng tích cực hỗ trợ người dân áp dụng trồng xen có hiệu quả nhất; đồng thời, khuyến cáo người dân căn cứ vào thổ nhưỡng vùng đất để lựa chọn cây trồng xen cho phù hợp; tùy nhu cầu của thị trường tiêu thụ mà chọn loại cây phù hợp để phát huy hiệu quả cao nhất khi trồng xen trong vườn dừa.
Huỳnh Phúc Hậu
