Hai tháng trở lại đây, tình hình dịch bệnh tả lợn châu Phi trên địa bàn tỉnh Lào Cai diễn biến phức tạp. Tỉnh đã triển khai nhiều giải pháp nhằm khoanh vùng dập dịch và hạn chế sự lây lan của dịch bệnh; trong đó, tỉnh phát huy hiệu quả vai trò nòng cốt của các chốt kiểm soát dịch tả lợn châu Phi tại các thôn, bản trên địa bàn.
Ngày, đêm cắm chốt
Những ngày trung tuần tháng 8, xã Lương Thịnh, tỉnh Lào Cai ngày nắng như đổ lửa. Thế nhưng những thành viên trong chốt kiểm soát dịch tả lợn châu Phi của xã vẫn bám chốt 24/24h. Khi người dân đang say giấc ngủ, nhưng các thành viên trong tổ kiểm soát dịch tả lợn châu Phi vẫn miệt mài với công việc trực chốt.
Anh Hà Văn Vẻ, trưởng thôn Khang Chính, xã Lương Thịnh cho biết, ngày 24/7, khi bà con báo có lợn chết không rõ nguyên nhân, anh đã báo cáo lên xã và sau đó cơ quan chức năng kiểm tra lấy mẫu đi xét nghiệm và có kết quả dương tính bệnh tả lợn châu Phi. Chính quyền địa phương đã xây dựng phương án và thành lập chốt kiểm soát để khoanh vùng dập dịch, không để dịch bệnh lây lan ra diện rộng nhằm đảm bảo đàn vật nuôi cho bà con.
Hiện thôn Khang Chính có hơn 30 hộ chăn nuôi lợn với số lượng gần 1.000 con; trong đó, 7 hộ có lợn bị nhiễm bệnh và tiêu hủy 95 con với trọng lượng gần 5 tấn. Từ ngày 28/7, khi các chốt được thành lập, 8 thành viên tại hai chốt đều chia ca làm việc 24/24h, kiểm soát chặt việc ra vào của các phương tiện. Qua gần một tháng hoạt động cho thấy, bà con chấp hành nghiêm quy trình phun tiêu độc khử trùng và không phát sinh các ổ dịch mới.
Người dân đọc biển số xe phun tiêu độc khử trùng khi qua các chốt kiểm soát dịch tả lợn châu Phi.
Anh Hà Văn Vẻ chia sẻ thêm, gia đình anh nuôi hơn 100 con lợn, anh rất muốn ở nhà để thực hiện các biện pháp bảo vệ đàn lợn, nhưng vì công việc chung mà gần một tháng nay anh cắm chốt để thực hiện nhiệm vụ. Mọi việc nhà anh đều nhờ vào vợ, rất may được vợ con thấu hiểu và đồng hành anh cũng yên tâm trực chốt. Đặc biệt, qua 21 ngày, thấy các ổ dịch không phát sinh và lây lan, anh thấy rất vui.
Bà Phạm Thị Thim, thôn Khang Chính chia sẻ, mỗi lần qua chốt kiểm soát bà luôn chấp hành nghiêm theo đúng quy trình phun tiêu độc khử trùng để đảm bảo đàn lợn cho các hộ dân trong thôn. Đặc biệt, thấy sự vất vả của các thành viên trực chốt cả ngày lẫn đêm, bà con rất cảm ơn và chấp hành nghiêm chỉnh.
Toàn xã Lương Thịnh hiện có 10/24 thôn với 72 hộ dân có lợn nhiễm dịch tả lợn châu Phi, xã đã tiêu hủy 529 con lợn với trọng lượng 28,5 tấn. Ngay sau khi dịch bệnh xảy ra, xã triển khai quyết liệt đồng bộ các giải pháp theo các văn bản chỉ đạo của tỉnh, Sở Nông nghiệp và Môi trường. Đồng thời, xã thành lập ban chỉ đạo, hội đồng đánh giá xác minh dịch bệnh và đẩy mạnh tuyên truyền các hộ chăn nuôi, giết mổ ký cam kết phòng chống dịch bệnh.
Phó Chủ tịch UBND xã Lương Thịnh Lê Anh Tuấn cho biết, xã đẩy mạnh tuyên tuyền qua loa truyền thanh và đến từng hộ dân vận động bà con không giấu dịch, không bán chạy lợn bệnh. Đồng thời, lập danh sách các hộ có nhu cầu đăng ký tiêm vaccine phòng bệnh theo hướng dẫn của ngành thú y. Trước nguy cơ dịch lây lan nhanh, xã đã công bố dịch và thành lập 3 chốt kiểm soát dịch bệnh tại các thôn vùng dịch, cấp phát 160 lít thuốc sát trùng và kiểm soát chặt chẽ việc vận chuyển, giết mổ lợn.
Đoàn công tác của Sở Nông nghiệp và Môi trường chia sẻ, động viên các gia đình bị thiệt hại do dịch tả lợn châu Phi. Ảnh: TTXVN phát
Đối với các thôn chưa có dịch, cán bộ chuyên môn của xã hướng dẫn người dân phun khử trùng chuồng trại 2 lần/ngày; bổ sung dinh dưỡng để tăng sức đề kháng cho đàn vật nuôi, tiêm vaccine phòng bệnh và hạn chế ra vào khu vực chăn nuôi.
“Có thể thấy, một trong những giải pháp quan trọng trong phòng chống dịch tả lợn châu Phi là việc hoạt động của các chốt kiểm soát dịch. Các thành viên trong chốt kiểm soát dịch đã phát huy tốt vai trò trong việc kiểm soát các phương tiện ra, vào vùng dịch; phun tiêu độc khử trùng và kiểm soát việc vận chuyển lợn. Từ đó, góp phần hạn chế sự lây lan của dịch bệnh, bảo vệ đàn vật nuôi cho nhân dân”, Phó Chủ tịch UBND xã Lương Thịnh cho biết thêm.
Triển khai nhiều giải pháp
Các chốt dịch tả lợn châu Phi hoạt động góp phần hạn chế sự lây lan của dịch bệnh ra khu vực khác.
Sau khi xét nghiệm và xác định dịch đã xuất hiện tại nhiều địa phương, Chi cục trưởng, Chi cục Trồng trọt, Bảo vệ thực vật và Chăn nuôi, Thú y, Thủy sản đã tham mưu cho Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Lào Cai ban hành các kế hoạch ứng phó, triển khai đồng bộ đến tất cả các địa phương toàn tỉnh. Đặc biệt, các xã có dịch được chỉ đạo điều tra, tiêu độc khử trùng, tiêu hủy vật nuôi mắc bệnh; giám sát ổ dịch và kiểm soát việc vận chuyển, giết mổ.
Ông Ninh Trần Phương, Phó Chi cục trưởng, Chi cục Trồng trọt, Bảo vệ thực vật và Chăn nuôi, Thú y, Thủy sản tỉnh Lào Cai cho biết, sau khi các hộ chăn nuôi bị nhiễm dịch tả lợn châu Phi, các ngành, địa phương trực tiếp xuống hướng dẫn bà con thực hiện nghiêm túc nguyên tắc “5 không” trong phòng, chống dịch: không giấu dịch; không vận chuyển lợn bệnh, lợn chết; không buôn bán lợn bệnh, lợn chết; không vứt xác lợn ra môi trường và không sử dụng thức ăn thừa chưa qua xử lý.
Cùng đó, Sở Nông nghiệp và Môi trường cũng thành lập 5 đoàn công tác kiểm tra, đôn đốc, chỉ đạo trực tiếp tại các xã, phường; đồng thời, thành lập 20 tổ công tác tăng cường phòng, chống dịch bệnh động vật trên toàn tỉnh nhằm kịp thời hỗ trợ cơ sở xử lý ổ dịch và hướng dẫn kỹ thuật tiêu hủy, khử trùng.
Đặc biệt, thời gian này, ngành chăn nuôi, thú y tỉnh Lào Cai khuyến cáo các hộ dân không tái đàn ở khu vực có dịch, duy trì vệ sinh chuồng trại, áp dụng chăn nuôi an toàn sinh học và tiêm vaccine đầy đủ để bảo vệ đàn lợn. Đối với lợn tiêu hủy, ngành tăng cường giám sát việc tiêu hủy lợn bệnh, bảo đảm không gây ô nhiễm môi trường; quá trình tiêu hủy phải chọn vị trí phù hợp, đào hố sâu, rắc vôi bột và phun khử trùng để tránh dịch bệnh phát tán qua nguồn nước hoặc đất.
Có thể thấy, công tác chỉ đạo phòng chống dịch của tỉnh Lào Cai có chuyển biến tích cực, thể hiện qua việc 99/99 xã, phường thành lập Ban Chỉ đạo và 93/99 xã, phường xây dựng Kế hoạch. Đặc biệt, đối với 10 xã công bố dịch, các xã chủ động thành lập 16 chốt kiểm soát.
Theo Phó Chi cục trưởng, Chi cục Trồng trọt, Bảo vệ thực vật và Chăn nuôi, Thú y, Thủy sản tỉnh Lào Cai Ninh Trần Phương, các chốt kiểm soát có vai trò quan trọng trong việc hạn chế việc lây lan của dịch bệnh. Tại các chốt này, các phương tiện ra vào vùng dịch được kiểm soát chặt chẽ, phun tiêu độc khử trùng. Ngành cũng chỉ đạo các địa phương quan tâm, động viên hỗ trợ các thành viên trong chốt để mọi người yên tâm hoàn thành tốt nhiệm vụ, góp phần giảm thiệt hại về kinh tế, đảm bảo nguồn cung thực phẩm.
Theo báo cáo của Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Lào Cai, đến ngày 25/8, dịch bệnh tả lợn châu Phi xảy ra tại 2.348 hộ, thuộc 448 thôn của 56 xã, phường với tổng số lợn mắc bệnh, chết, tiêu hủy 16.243 con, khối lượng tiêu hủy trên 893,7 tấn. Trong đó, có 6 xã, phường đã qua 21 ngày không phát sinh ổ dịch mới.
Sở Nông nghiệp và Môi trường đã cấp trên 5.500 lít thuốc sát trùng cho các xã/phường trên địa bàn tỉnh để thực hiện phun khử trùng, tiêu độc khu vực chăn nuôi và môi trường xung quanh. Toàn tỉnh có 43/99 xã, phường, người dân đã chủ động tiêm phòng vắc xin phòng bệnh dịch tả lợn Châu Phi, kết quả tiêm được trên 11.300 liều vaccine.
Đoàn công tác của Sở Nông nghiệp và Môi trường kiểm tra quy trình thực hiện các biện pháp phòng, chống dịch tả lợn châu Phi của người dân. Ảnh: TTXVN phát
Trước diễn biến phức tạp của dịch tả lợn châu Phi, UBND tỉnh Lào Cai vừa có Văn bản số 1403/UBND-NLN ngày 20/8 chỉ đạo các sở, ngành, địa phương tập trung triển khai quyết liệt, đồng bộ các giải pháp phòng, chống bệnh dịch tả lợn châu Phi. Trong đó, UBND tỉnh Lào Cai yêu cầu Sở Nông nghiệp và Môi trường chủ trì hướng dẫn, kiểm tra, giám sát, tiếp tục duy trì các đoàn công tác trực tiếp xuống cơ sở để hỗ trợ, chấn chỉnh các địa phương chưa quyết liệt. Tăng cường quản lý kiểm dịch, kiểm soát hoạt động vận chuyển lợn và sản phẩm từ lợn; khẩn trương thực hiện các thủ tục cần thiết, mua, cấp hóa chất khử trùng cấp phát cho chính quyền cấp xã tổ chức xử lý các ổ dịch và tiêu độc khử trùng làm sạch môi trường.
Công an tỉnh và Chi cục Quản lý thị trường tỉnh có trách nhiệm phối hợp ngăn chặn, xử lý nghiêm các hành vi buôn bán, vận chuyển trái phép lợn và sản phẩm từ lợn mắc bệnh; đồng thời kiểm tra, đôn đốc việc phòng chống dịch tại các địa phương, xử lý nghiêm những trường hợp lơ là, thiếu trách nhiệm.
UBND các xã, phường phải huy động hệ thống chính trị, kiện toàn Ban Chỉ đạo phòng chống dịch, xử lý dứt điểm ổ dịch, không để phát sinh mới. Địa phương cần giám sát chặt việc giết mổ, buôn bán, vận chuyển lợn; hướng dẫn người chăn nuôi thực hiện vệ sinh, tiêu độc, khử trùng và tiêu hủy lợn bệnh đúng quy định./.
