Tây Ninh đang đẩy nhanh xuống giống vụ lúa Hè Thu 2026 với hơn 82.000 ha đã gieo sạ, kỳ vọng mùa vụ thắng lợi nhờ chủ động nguồn nước và cơ giới hóa sản xuất.
Khẩn trương xuống giống
Những ngày giữa tháng 5, trên khắp các vùng sản xuất trọng điểm của tỉnh Tây Ninh, không khí lao động trở nên nhộn nhịp hơn bao giờ hết. Sau khi thu hoạch xong vụ Đông Xuân, nông dân nhanh chóng vệ sinh đồng ruộng, cày xới đất, bơm nước, xuống giống đúng lịch thời vụ theo khuyến cáo của ngành chuyên môn.
Từ sáng sớm, tiếng máy cày, máy sạ hàng, máy phun thuốc và thiết bị bay không người lái đã vang lên trên nhiều cánh đồng. Những thửa ruộng vừa gieo sạ bắt đầu phủ màu xanh nhạt của lúa non, mở đầu cho vụ sản xuất mới với nhiều kỳ vọng.
Theo kế hoạch sản xuất năm 2026, toàn tỉnh Tây Ninh dự kiến gieo sạ khoảng 268.000 ha lúa Hè Thu. Đến thời điểm này, nông dân trong tỉnh đã xuống giống hơn 82.000 ha, đạt khoảng 30,5% kế hoạch và cao hơn cùng kỳ năm trước. Tiến độ sản xuất được đánh giá khá thuận lợi nhờ nguồn nước bảo đảm, nông dân chủ động chuẩn bị vật tư và cơ giới hóa được áp dụng rộng rãi.
Tại xã Châu Thành, nhiều diện tích lúa vừa gieo sạ đã bén rễ, phát triển đồng đều. Trên cánh đồng rộng hàng chục hecta, ông Nguyễn Văn Tâm, nông dân có hơn 20 năm gắn bó với cây lúa, đang tất bật kiểm tra mực nước ruộng sau khi xuống giống.
Nông dân Tây Ninh sử dụng máy phun hạt để gieo sạ lúa vụ Hè Thu 2026, góp phần giảm công lao động, tiết kiệm chi phí và nâng cao năng suất sản xuất.
Ông Tâm cho biết, năm nay bà con xuống giống sớm và đồng loạt theo lịch khuyến cáo nên khá yên tâm. Điều ông phấn khởi nhất là nguồn nước phục vụ sản xuất được bảo đảm dù đang bước vào cao điểm mùa khô.
“Những năm trước, bà con còn lo thiếu nước đầu vụ, nhưng năm nay hệ thống kênh mương có nước ổn định, việc bơm tưới thuận lợi hơn. Khi chủ động được nước thì nông dân rất mạnh dạn đầu tư cho vụ mới. Chúng tôi kỳ vọng năng suất sẽ khá hơn năm rồi”, ông Tâm chia sẻ.
Không chỉ chủ động nguồn nước, nhiều nông dân cũng thay đổi tập quán canh tác theo hướng tiết kiệm chi phí và nâng cao hiệu quả sản xuất. Các giống lúa chất lượng cao, thời gian sinh trưởng ngắn tiếp tục được ưu tiên lựa chọn nhằm né rầy, hạn chế sâu bệnh và thích ứng diễn biến thời tiết thất thường.
Tại xã Hòa Hội, ông Trần Thành Tiến cho biết gia đình xuống giống hơn 2 ha lúa Hè Thu bằng bằng máy phun hạt kết hợp sử dụng phân bón cân đối để giảm chi phí đầu vào.
“Giá vật tư nông nghiệp vẫn còn cao nên bà con phải tính toán kỹ hơn. Tuy nhiên, nhờ chủ động được nguồn nước và áp dụng máy móc nên giảm được nhiều công lao động. Chúng tôi hy vọng vụ này thời tiết thuận lợi để nông dân có lãi”, ông Tiến nói.
Những đồng ruộng vừa được gieo sạ vụ Hè Thu 2026.
Theo nhiều nông dân, dù đầu vụ xuất hiện một số cơn mưa lớn cục bộ gây ảnh hưởng đến những diện tích mới gieo sạ nhưng thiệt hại không lớn. Các hộ dân đã nhanh chóng gieo sạ bổ sung, giặm vá những khu vực bị ảnh hưởng để bảo đảm mật độ lúa phát triển đồng đều.
Tại nhiều địa phương, ngành nông nghiệp cũng tăng cường khuyến cáo nông dân theo dõi chặt diễn biến thời tiết, chủ động kiểm tra đồng ruộng nhằm phát hiện sớm sâu bệnh hại. Các đối tượng như rầy nâu, bệnh đạo ôn, sâu cuốn lá… được cảnh báo có nguy cơ phát sinh trong điều kiện thời tiết nóng ẩm xen kẽ mưa đầu mùa.
Chủ động nguồn nước mùa khô
Một trong những yếu tố giúp nông dân Tây Ninh yên tâm bước vào vụ Hè Thu năm nay là khả năng chủ động nguồn nước tưới trong mùa khô. Hệ thống thủy lợi trên địa bàn tỉnh tiếp tục phát huy hiệu quả, đặc biệt là nguồn nước từ hồ Dầu Tiếng – công trình thủy lợi nhân tạo lớn hàng đầu cả nước.
Nông dân Tây Ninh khẩn trương xuống giống vụ lúa Hè Thu 2026 trên các cánh đồng trọng điểm.
Nhờ hệ thống kênh chính, kênh nội đồng được duy tu thường xuyên, nhiều khu vực sản xuất lúa trọng điểm vẫn bảo đảm đủ nước phục vụ gieo sạ và chăm sóc đầu vụ. Các địa phương phối hợp chặt chẽ với ngành thủy lợi để điều tiết nước hợp lý, ưu tiên những vùng xuống giống tập trung.
Theo ngành nông nghiệp tỉnh, thời gian qua Tây Ninh tiếp tục đẩy mạnh đầu tư, nâng cấp hạ tầng thủy lợi, nạo vét kênh mương và khuyến khích nông dân áp dụng các biện pháp tưới tiết kiệm. Nhờ đó, khả năng ứng phó với khô hạn từng bước được cải thiện.
Cùng với lợi thế nguồn nước ổn định, cơ giới hóa cũng đang tạo ra thay đổi rõ nét trong sản xuất nông nghiệp tại địa phương. Từ khâu làm đất, gieo sạ đến phun thuốc, bón phân, nhiều công đoạn đã được máy móc hỗ trợ, giúp giảm đáng kể chi phí nhân công và rút ngắn thời gian sản xuất.
Nhiều hợp tác xã, tổ liên kết sản xuất còn đưa thiết bị bay không người lái vào phun thuốc bảo vệ thực vật, vừa tiết kiệm lượng thuốc sử dụng vừa giảm tiếp xúc trực tiếp cho người lao động. Cùng đó, việc liên kết tiêu thụ lúa giữa nông dân và doanh nghiệp tiếp tục được mở rộng. Một số vùng sản xuất đã hình thành cánh đồng lớn, áp dụng quy trình canh tác đồng bộ nhằm nâng cao chất lượng hạt gạo và đáp ứng yêu cầu thị trường.
Những cánh đồng lúa non xanh mướt mang theo kỳ vọng về vụ Hè Thu 2026 thắng lợi của nông dân Tây Ninh.
Theo đánh giá của ngành chuyên môn, vụ Hè Thu năm nay dù còn tiềm ẩn nguy cơ thời tiết cực đoan nhưng nhìn chung điều kiện sản xuất đang khá thuận lợi. Nếu nông dân tuân thủ lịch thời vụ, quản lý tốt dịch hại và chăm sóc đúng kỹ thuật, khả năng đạt năng suất ổn định là rất khả quan.
Mục tiêu từ nay đến cuối năm 2026, theo Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Tây Ninh Võ Minh Thành, ngành nông nghiệp tập trung xây dựng kế hoạch sản xuất phù hợp với tình hình nguồn nước và diễn biến khí tượng, thủy văn nhằm bảo đảm chủ động cấp nước phục vụ sản xuất và dân sinh. Đồng thời, tỉnh cũng chuẩn bị các phương án ứng phó với những tình huống bất lợi như hạn hán, thiếu nước từng xảy ra trong thời gian qua.
Ngành chuyên môn sẽ tăng cường theo dõi sát diễn biến thời tiết, nguồn nước, nguy cơ hạn hán, xâm nhập mặn, cháy rừng và thiếu nước sinh hoạt để kịp thời triển khai các giải pháp ứng phó, hạn chế thấp nhất thiệt hại, tránh bị động trước các tình huống phát sinh.
Bên cạnh đó, Tây Ninh tiếp tục đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ, chuyển đổi số trong lĩnh vực nông nghiệp và môi trường; nâng cao hiệu quả quản lý, điều hành sản xuất và phát triển nông nghiệp công nghệ cao gắn với tái cơ cấu ngành.
Để thực hiện mục tiêu tăng trưởng khu vực nông nghiệp trong năm 2026, ngành nông nghiệp tập trung chỉ đạo sản xuất vụ Hè Thu, theo dõi chặt chẽ tình hình hạn hán, xâm nhập mặn; đồng thời triển khai Đề án “Phát triển bền vững 1 triệu ha chuyên canh lúa chất lượng cao và phát thải thấp gắn với tăng trưởng xanh vùng Đồng bằng sông Cửu Long đến năm 2030” tại Tây Ninh giai đoạn 2025–2026.
Cùng đó, tỉnh xây dựng và hoàn thiện quy trình sản xuất với một số loại cây trồng chủ lực. Tây Ninh cũng đang thực hiện điều tra, đánh giá đặc tính lý hóa học đất chuyên trồng lúa, xây dựng bản đồ nông hóa thổ nhưỡng và xác định vùng quy hoạch sản xuất lúa năng suất, chất lượng cao đến năm 2030./.
