Thời gian gần đây, nhiều cơ quan thông tin đã phản ánh tình trạng ô nhiễm môi trường tại Khu liên hợp xử lý chất thải Sông Công thuộc phường Tân Quang và phường Bá Xuyên, tỉnh Thái Nguyên.
Ủy ban nhân dân (UBND) tỉnh và các ngành chức năng đã nhiều lần yêu cầu Công ty TNHH môi trường Sông Công (doanh nghiệp quản lý và vận hành Khu liên hợp xử lý chất thải Sông Công) thực hiện giải pháp xử lý rác thải, nước rỉ rác tại bãi rác đã chôn lấp, không để ô nhiễm môi trường nhưng đến nay, tình trạng này vẫn chưa được giải quyết triệt để...
Dự án đầu tư bãi chôn lấp rác thải tại xã Tân Quang trước đây (thường gọi là bãi rác) do UBND thị xã Sông Công làm chủ đầu tư, gồm 2 giai đoạn: giai đoạn 1 (2005 - 2015) xây dựng ô chôn lấp số 1, số 2; giai đoạn 2 (2015 - 2020) xây dựng ô chôn lấp số 3 với diện tích 6 ha. Bãi rác đi vào hoạt động từ năm 2009, UBND thành phố Sông Công giao cho Ban quản lý đô thị Sông Công (sau là Công ty CP Môi trường và công trình đô thị Sông Công) quản lý, vận hành. Khối lượng rác chôn lấp trung bình khoảng từ 25 đến 30 tấn/ngày.
Mặc dù bãi rác đưa vào sử dụng nhưng còn thiếu các hạng mục công trình bảo vệ môi trường như: chưa có hệ thống xử lý nước rỉ rác, hệ thống ống thu khí; bạt chống thấm đã bị rách, không thực hiện đúng quy trình chôn lấp hợp vệ sinh… và UBND thành phố Sông Công vẫn đưa rác thải vào chôn lấp. Ước tính khối lượng rác thải được chôn lấp tại bãi rác đến nay khoảng 150 - 180 nghìn tấn.
Năm 2017, Công ty TNHH Môi trường Sông Công được UBND tỉnh Thái Nguyên quyết định chủ trương đầu tư Dự án khu liên hợp xử lý chất thải Sông Công và cho thuê đất trên diện tích 26,5 ha, trong đó tại Quyết định cho thuê đất năm 2024 bao gồm toàn bộ phần diện tích bãi rác là 6 ha.
Liên quan đến dự án này, tại phường Bách Quang có 18 hộ dân nằm trong phạm vi khoảng cách an toàn môi trường thuộc diện di dời. Số hộ dân thuộc diện di dời trên địa bàn phường Bá Xuyên là 26 hộ với tổng diện tích 12,2 ha, trong đó có 0,99 ha đất ở. Tổng số hộ thuộc diện phải di dời của cả 2 phường là 44 hộ.
Theo Quyết định phê duyệt điều chỉnh quy hoạch tỉnh Thái Nguyên giai đoạn 2026 - 2030, quy hoạch Khu xử lý chất thải Sông Công, phường Bách Quang mở rộng có diện tích 42,3 ha (đến năm 2030) và 48 ha (đến 2050). Toàn bộ 44 hộ dân không nằm trong diện tích 26,5 ha Công ty đã được thuê đất mà nằm trong trong phần diện tích mở rộng quy hoạch từ 26,5 ha lên 42 ha theo Quyết định của UBND tỉnh...
Gần đây nhất, trong tháng 4/2026, sau khi người dân và một số cơ quan truyền thông phản ánh về tình trạng ô nhiễm môi trường, ảnh hưởng đến cuộc sống người dân do hoạt động của Công ty TNHH Môi trường Sông Công, UBND phường Bá Xuyên phối hợp với Công an tỉnh đã tổ chức làm việc, xác minh.
Bước đầu xác định nguyên nhân do mương tiếp nhận nước rỉ rác từ bãi rác cũ, từ khu vực tập kết, phân loại rác thải sinh hoạt của công ty bị vỡ. Công ty đã phát hiện và xử lý không để nước thải chảy ra ngoài mương thoát chung của khu vực. UBND phường Bá Xuyên đã yêu cầu Công ty phải thu gom và xử lý nước thải phát sinh từ hoạt động sản xuất, đảm bảo quy định trước khi xả ra môi trường, chấm dứt việc xả nước thải màu đen ra khu vực xung quanh.
Cuối tháng 4/2026, Sở Nông nghiệp và Môi trường Thái Nguyên phối hợp với các ngành công an, thanh tra, tài chính, UBND phường Bách Quang, Bá Xuyên tiến hành khảo sát thực tế tại Khu liên hợp xử lý chất thải Sông Công. Đồng thời, yêu cầu Công ty TNHH Môi trường Sông Công thực hiện ngay phương án thu gom, xử lý lượng nước chảy tràn đọng tại các hố đất chứa nước và mương thoát nước lót bạt, tuyệt đối không để chảy tràn lượng nước trên ra ngoài môi trường; không được thực hiện hoạt động chôn, lấp, đổ, thải, xử lý chất thải không đúng quy định; thu gom toàn bộ lượng chất dạng rắn đang đang để ngoài trời, tập kết và lưu giữ theo quy định; thực hiện nghiêm các nội dung đã cam kết trong báo cáo đánh giá tác động môi trường, giấy phép môi trường thành phần đã được Bộ Nông nghiệp và Môi trường phê duyệt, xác nhận...
Theo ông Nguyễn Văn Minh - Phó giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Thái Nguyên để thực hiện phương án cải tạo xử lý, đóng cửa bãi rác cũ và giải pháp di dời các hộ dân bị ảnh hưởng theo quy định, Sở sẽ liên hệ, xin ý kiến của Bộ Nông nghiệp và Môi trường hướng dẫn về trách nhiệm trong cải tạo, xử lý, đóng cửa bãi rác cũ đảm bảo tính thống nhất và tuân thủ quy định pháp luật trong quá trình thực hiện.
Đồng thời, tiếp tục phối hợp với UBND các phường Bá Xuyên, Bách Quang và Công ty TNHH Môi trường Sông Công cũng như tham vấn các tổ chức, chuyên gia chuyên môn trong lĩnh vực xử lý rác thải nghiên cứu, khảo sát, đo đạc, đánh giá chi tiết vấn đề môi trường tại khu vực bãi rác cũ để đề xuất phương án cải tạo, xử lý, đóng cửa đảm bảo xử lý hiệu quả về môi trường../.
