Muốn thu hút được các nhà đầu tư thì họ cần "trải thảm đỏ" cho doanh nghiệp. Ở địa phương, họ chỉ có mỗi tài nguyên đất, tài nguyên nước nên cần biến tài nguyên đó làm sao cho hấp dẫn các nhà đầu tư, ông Ngọc nói.
Hải Dương: Đẩy mạnh phát triển nông nghiệp nhờ dồn điền đổi thửa. Ảnh: Phương Hoa - TTXVN Do vướng mắc về thực trạng quy mô sản xuất nông nghiệp của Việt Nam vẫn nhỏ lẻ, manh mún nên việc tập trung tích tụ đất đai, phát triển sản xuất quy mô lớn, đang là nhu cầu đặt ra nhằm đáp ứng yêu cầu của tái cơ cấu nông nghiệp, nhu cầu hội nhập, nâng cao năng lực cạnh tranh của nông sản Việt Nam.
Cách làm của Hà Nam là chính quyền địa phương đứng ra trao đổi, đàm phán với nông dân góp đất, tạo quỹ đất sạch. Có quỹ đất đó, địa phương giao cho nhà đầu tư bằng cách ký kết hợp đồng cho thuê. Cùng với đó là các chính sách cho làm điện, đường giao thông, thủy lợi... để hỗ trợ doanh nghiệp.
Theo ông Nguyễn Trí Ngọc, việc làm đó đáp ứng được việc thu hút đầu tư các doanh nghiệp. Doanh nghiệp có đất sạch, đất tập trung. Nông dân cũng được khoản tiền tương ứng thời gian cho thuê và được chấp nhận vào làm tại doanh nghiệp đó. Nông dân sẽ được khoản thu nhập hàng tháng và quan trọng là đất đai vẫn là của họ. Do đó, nông dân yên tâm, sẵn sàng cho thuê bởi có nhà nước đảm bảo cho họ.
Còn tại Thái Bình, tỉnh đã hình thành một trung tâm để thực hiện việc tích tụ, tập trung đất đai này. Cả hai mô hình thí điểm này song song tồn tại để thu hút vào nông nghiệp, nông thôn và được dư luận đồng tình ủng hộ.
Thực tế hiện nay, chưa đến 1% số doanh nghiệp đầu tư vào nông nghiệp, thậm chí có năm số doanh nghiệp ngành nông nghiệp ngừng hoạt động và giải thể còn cao hơn doanh nghiệp thành lập mới. Với những khó khăn mang tính đặc thù, thu hút đầu tư vào nông nghiệp rất cần có cơ chế đặc thù. Cơ chế đó chính là quỹ đất sạch để cho doanh nghiệp thuê.
“Khi Luật Đất đai không thể sửa đổi ngay được. Trong điều kiện hiện nay, muốn thu hút vào nông nghiệp thì nên mở rộng cách làm của hai địa phương này”, ông Nguyễn Trí Ngọc chỉ ra.
Ông Ngọc cũng cho biết, hiện nay, Bộ Kế hoạch và Đầu tư đang chủ trì sửa đổi Nghị định 210/2013/NĐ-CP của Chính phủ về chính sách khuyến khích doanh nghiệp đầu tư vào nông nghiệp, nông thôn, trong đó có những đề nghị tạo quỹ đất sạch với chủ trương ứng dụng theo giải pháp của Hà Nam, Thái Bình, đặc biệt là theo cách của Thái Bình.
Theo ông Nguyễn Đình Bồng, Phó Chủ tịch Hội Khoa học đất Việt Nam, thị trường quyền sử dụng đất trong nông nghiệp, nông thôn là một thị trường tiềm năng nhưng chưa phát triển. Điều này tác động đến quá trình tích tụ, tập trung đất đai. Thị trường quyền sử đụng đất sơ cấp (Nhà nước giao đất cho hộ gia đình, cá nhân) đã hoạt động hiệu quả, nhưng thị trường quyền sử dụng đất thứ cấp như: chuyển đổi, chuyển nhượng, cho thuê, cho thuê lại, thừa kế, thế chấp, bảo lãnh và góp vốn bằng quyền sử đụng đất còn “đóng băng”.
Ông Bồng cho biết, trong các quyền được pháp luật cho phép, người sử dụng đất mới thực hiện một số quyền như: chuyển đổi, thừa kế, thế chấp; các quyền khác, như quyền chuyển nhượng, quyền cho thuê, cho thuê lại và góp vốn bằng quyền sử dụng đất còn ít được sử dụng.
Điều này, một mặt do các quy định về quyền chuyển nhượng, quyền cho thuê, cho thuê lại còn chặt chẽ; các quy định và hướng dẫn về góp vốn bằng quyền sử dụng đất chưa đủ rõ ràng để người dân an tâm góp vốn bằng quyền sử dụng đất với doanh nghiệp.
Mặt khác, tâm lý của người nông dân muốn giữ ruộng đất sản xuất, không muốn chuyển nhượng mặc dù không có nhu cầu sử dụng đất.
Với thực tế hiện nay một gia đình chỉ sở hữu có vài nghìn mét vuông đất thì không thể hiệu quả được. Đó là còn chưa kể đến, diện tích đó được phân chia thành nhiều thửa. Đất manh mún theo quy mô hộ như ở miền Bắc sẽ dẫn đến sản xuất tự cấp, tự túc chiếm ưu thế, làm cho việc sử dụng đất kém bền vững và ít hiệu quả.
Dồn điền đổi thửa góp phần tăng tỷ lệ cơ giới hóa trong sản xuất nông nghiệp. Ảnh: Mạnh Minh- TTXVN Với thời buổi phải ứng dụng khoa học kỹ thuật, đưa cơ giới vào sản xuất thì nhu cầu tích tụ, tập trung đất đai là nhu cầu khách quan. Để tích tụ, tập trung đất đai được hiệu quả, cái gốc của vấn đề là làm sao nông dân họ phải có cảm giác yên tâm không bị mất đất nông nghiệp. Khi không còn đất, họ cũng muốn có việc làm ổn định.
Để tạo niềm tin đó, theo ông Nguyễn Trí Ngọc, doanh nghiệp thuê lại đất của nông dân thì chắc chắn phải cam kết thu nạp họ làm lao động. Muốn thu nạp họ làm lao động thì họ phải được đào tạo. Như vậy, chính sách hỗ trợ đào tạo cho lao động không thể giao cho một đơn vị khác được, mà phải giao cho chính doanh nghiệp.
“Không như trong thời gian vừa qua, đào tạo “bừa” cho nông dân. Không phải chỗ nào cũng đào tạo nông dân đi trồng nấm, trồng hoa. Hãy để việc này cho doanh nghiệp và bố trí nguồn vốn hoặc hỗ trợ doanh nghiệp sau đầu tư”, ông Ngọc nói.
Ông Nguyễn Duy Vĩnh, Phó Vụ trưởng Vụ Kế hoạch, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn cho rằng, việc tích tụ, tập trung đất đai rất phức tạp, liên quan trực tiếp đến đời sống và sản xuất của nông dân. Để hoàn thiện các quy định của pháp luật về đất đai, nhằm thúc đẩy việc tích tụ ruộng đất, phát triển sản xuất nông nghiệp hàng hóa quy mô lớn, bên cạnh việc tổng kết các kinh nghiệm thực tiến cần thiết triển khai các mô hình để nghiên cứu đánh giá, từ đó đề xuất, sửa đổi, bổ sung các quy định của pháp luật về đất đai và tích tụ ruộng đất.
Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Hà Công Tuấn cho biết, trong quá trình nghiên cứu chính sách về tích tụ đất đai, Bộ đã nguyên cứu về hai mô hình này. Có thể nói, Đảng và Nhà nước đã thấy mô hình ấy cần phải tổng kết, phải đánh giá để chúng ta hoạch định các chính sách pháp luật.
“Đã là thí điểm thì những điểm tốt sẽ sớm được đưa thành chính sách, mặt chưa hoàn chỉnh sẽ điều chỉnh. Trong thời gian tới sẽ có chính sách hoàn chỉnh về tích tụ đất đai. Đây là kinh nghiệm tốt để sửa đổi Luật Đất đai, để thực hiện tái cơ cấu nông nghiệp, thực hiện sản xuất lớn và an toàn”, Thứ trưởng Hà Công Tuấn nói.
Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn đã giao cho các đơn vị chức năng theo dõi quá trình triển khai mô hình thí điểm này và có sơ kết, tổng kết đánh giá để phối hợp Bộ Tài Nguyên môi trường kiến nghị sửa đổi pháp luật về đất đai, tạo điều kiện cho việc tích tụ ruộng đất, hình thành các vùng sản xuất quy mô lớn, đáp ứng yêu cầu hội nhập sâu rộng quốc tế.
Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng yêu cầu triển khai ngay các chương trình mục tiêu quốc gia giai đoạn 2026-2030, không để gián đoạn chính sách hay giảm quyền lợi người dân.
Hết tháng 10/2026, tỷ lệ giải ngân vốn ngân sách trung ương của các Chương trình mục tiêu quốc gia mới đạt 8,73%. Trước nghịch lý “tiền chờ dự án” và khối lượng vốn trung hạn khổng lồ 244.200 tỷ đồng rất cần tháo gỡ rào cản thủ tục hành chính, phân cấp, phân quyền cho địa phương.
Nhằm đẩy nhanh tiến độ thực hiện và giải ngân vốn các chương trình mục tiêu quốc gia, bảo đảm nguồn lực được sử dụng kịp thời, hiệu quả, UBND tỉnh Tây Ninh yêu cầu các sở, ngành, địa phương tập trung rà soát tiến độ, khẩn trương tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, đẩy nhanh triển khai các dự án, tiểu dự án và giải ngân vốn được giao.
Cùng với hỗ trợ con giống, hỗ trợ nhà ở đến hướng dẫn sản xuất, giám sát mô hình, xã miền núi Thanh Hóa đang từng bước đa dạng hóa sinh kế, tạo điều kiện giúp hộ nghèo, cận nghèo phát triển sản xuất, nâng cao thu nhập và hạn chế nguy cơ tái nghèo. Từ những mô hình sản xuất hiệu quả đến cách làm thiết thực giúp người dân thay đổi tư duy đã và đang tạo sức lan tỏa, góp phần thực hiện mục tiêu giảm nghèo bền vững tại xã miền núi Ngọc Lặc.
Với phương châm trao “cần câu” thay vì “con cá”, nguồn vốn tín dụng chính sách xã hội tại tỉnh Cà Mau đã và đang trở thành điểm tựa vững chắc, giúp hàng trăm nghìn hộ nghèo, hộ cận nghèo, đồng bào dân tộc thiểu số vươn lên làm chủ cuộc sống.
TP Cần Thơ đang đổi mới công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật vùng đồng bào dân tộc thiểu số theo hướng thiết thực, dễ hiểu, gắn với nhu cầu của người dân; đồng thời phát huy vai trò người có uy tín, tăng cường ứng dụng công nghệ số để đưa chính sách đến cơ sở.
Với 350 dự án, mô hình hỗ trợ phát triển sản xuất, giá trị hơn 1.014 tỷ đồng và sự tham gia 11.625 lượt hộ, Điện Biên đang từng bước đưa nguồn lực từ các Chương trình mục tiêu quốc gia vào thực tiễn, tạo sinh kế, nâng cao năng lực sản xuất, cải thiện đời sống đồng bào dân tộc.
Xác định khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là động lực chiến lược thúc đẩy phát triển kinh tế xã hội, tỉnh Sơn La đã tập trung lãnh đạo, chỉ đạo triển khai Nghị quyết số 57-NQ/TW đồng bộ, quyết liệt từ tỉnh đến cơ sở.
Việc ưu tiên nguồn lực cho vùng đồng bào dân tộc thiểu số, địa bàn biên giới, hải đảo và các địa phương khó khăn là một trong những định hướng quan trọng trong triển khai Chương trình mục tiêu quốc gia phòng, chống ma túy và tội phạm giai đoạn 2026 - 2035.
Ngày 13/11, bà Trần Đức Xuân Hương, Giám đốc chi nhánh Ngân hàng Chính sách xã hội tỉnh Quảng Trị cho biết, trong 10 tháng năm 2026, chi nhánh đã giải ngân 356 tỷ đồng cho vay nhà ở xã hội, với 609 khách hàng được tiếp cận nguồn vốn ưu đãi.
Giai đoạn 2021 - 2025, Dự án 5.3 thuộc Chương trình Mục tiêu quốc gia (MTQG) phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số (DTTS) và miền núi đã hỗ trợ hàng trăm nghìn lượt lao động tham gia các khóa đào tạo nghề gắn với sản xuất, kinh doanh tại địa phương.
Giai đoạn 2021-2025, tỉnh Thái Nguyên đã đào tạo nghề cho 60.926 lao động dân tộc thiểu số. Thống kê tại 80 xã, phường vùng dân tộc thiểu số trên tổng số 92 xã, phường của tỉnh cho thấy, trong tổng số 452.302 lao động dân tộc thiểu số, có 262.603 người đã qua đào tạo nghề, đạt 58,06%.
Với hơn 74% dân số là đồng bào dân tộc thiểu số, xã Kiên Lao, tỉnh Bắc Ninh đang đẩy mạnh hỗ trợ chuyển đổi nghề, nâng cao kỹ năng sản xuất và kết nối việc làm.
Hơn 6.600 hộ, nhóm hộ tại Đắk Lắk được hỗ trợ phát triển sản xuất, trong đó nhiều mô hình chăn nuôi, trồng trọt gắn với chuyển giao kỹ thuật đã giúp người dân nâng năng suất, tăng thu nhập và từng bước thoát nghèo.
Căn nhà kiên cố của em Vàng A Ninh, chuồng bò của chị Sồng Thị Già ở phường Thảo Nguyên (Sơn La) cho thấy sự đổi thay của hộ nghèo. Với sự đồng hành của cán bộ, người dân được hỗ trợ nhà ở, sinh kế, học nghề, tập huấn, từng bước tự lực vươn lên ổn định cuộc sống.
Những năm qua, xã biên giới Bù Gia Mập (Đồng Nai) đã triển khai hiệu quả các chính sách giảm nghèo, đồng thời đổi mới công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật, góp phần cải thiện đời sống, nâng cao nhận thức và ý thức chấp hành pháp luật của đồng bào dân tộc thiểu số.
Từ những khu dân cư chưa có sóng điện thoại, Internet đến các địa bàn miền núi có địa hình phức tạp, hạ tầng viễn thông đang từng bước được mở rộng, tạo điều kiện để người dân tiếp cận thông tin và các tiện ích số.
Sau hơn một năm triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp, tỉnh Lai Châu đã từng bước kiện toàn tổ chức bộ máy, nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động của chính quyền cơ sở.
Từ năm 2027, chuẩn nghèo đa chiều giai đoạn 2027 - 2030 được điều chỉnh với mức thu nhập cao hơn, dự báo số hộ nghèo, hộ cận nghèo tại nhiều địa phương sẽ tăng, đặt ra yêu cầu mới trong thực hiện chính sách giảm nghèo bền vững.
