Theo Tiến sỹ Lê Quốc Lý, Phó Giám đốc Học viện, tăng cường bình đẳng giới, trong đó có bình đẳng giới ở vùng dân tộc thiểu số luôn là mối quan tâm của Đảng và Nhà nước Việt Nam trong suốt tiến trình lịch sử cách mạng. Nhà nước ta đã có nhiều nỗ lực hoàn thiện hệ thống pháp luật, tăng cường đầu tư nguồn lực cho các chương trình và bộ máy hoạt động về bình đẳng giới nói chung, thúc đẩy bình đẳng giới ở vùng dân tộc thiểu số nói riêng. Bình đẳng giới đã được phản ánh trong Hiến pháp và được cụ thể hóa trong nhiều văn bản pháp luật, đặc biệt là trong Luật Bình đẳng giới (2006) và Luật Phòng chống bạo lực gia đình.
Các đại biểu tham gia tham luận tại hội thảo. Ảnh: dangcongsan.vn Nhờ sự quan tâm đặc biệt của Đảng và Nhà nước về bình đẳng giới và công tác dân tộc, thực hiện bình đẳng giới vùng dân tộc thiểu số đã đạt được những thành tựu quan trọng trong tất cả các lĩnh vực của đời sống xã hội như: bình đẳng về kinh tế, giáo dục, y tế và chăm sóc sức khỏe; bình đẳng giới trong lĩnh vực chính trị ở vùng dân tộc thiểu số. Điều đó được minh chứng rõ khi Liên Hợp Quốc đánh giá Việt Nam là điểm sáng trong thực hiện các mục tiêu Thiên niên kỷ nói chung và thực hiện bình đẳng giới nói riêng. Tuy nhiên, việc thực hiện bình đẳng giới, nhất là ở vùng dân tộc thiểu số cũng còn những khó khăn, thách thức.
Hội thảo này là diễn đàn để các nhà khoa học, các nhà hoạch định chính sách cùng nhau trao đổi, chia sẻ, đánh giá về thực trạng bình đẳng giới và thống nhất các giải pháp, khuyến nghị nhằm tăng cường bình đẳng giới vùng dân tộc thiểu số trên các lĩnh vực kinh tế, chính trị, giáo dục và đào tạo, y tế, chăm sóc sức khỏe, phòng chống bạo lực dựa trên cơ sở giới.
Tiến sỹ Nguyễn Mạnh Lợi, nguyên Phó Viện trưởng Viện Xã hội học (Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam) cho rằng: Bình đẳng giới giữ vai trò quan trọng trong sự phát triển kinh tế và các chính sách an sinh xã hội. Hiện nay, Đảng và Nhà nước ta đã có nhiều chính sách về kinh tế nhằm thúc đẩy bình đẳng giới vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Tuy nhiên, theo Tiến sỹ Lợi, những chính sách này chưa có sự gắn kết với chính sách an sinh xã hội. Chính sách an sinh xã hội có hai hướng, bảo hiểm xã hội và trợ giúp xã hội. Chính sách bảo hiểm xã hội của Việt Nam đã phủ khắp các đối tượng trong cộng đồng trong khi trợ giúp xã hội còn hạn chế với người nghèo, đặc biệt là đối với phụ nữ dân tộc thiểu số, Tiến sỹ nói.
Giảng viên Học viện Quản lý giáo dục Trương Thị Thúy Hằng chia sẻ, tảo hôn ở đồng bào dân tộc thiểu số vẫn tồn tại; còn xuất hiện tình trạng học sinh cấp Trung học Cơ sở là đồng bào dân tộc thiểu số xin nghỉ học về nhà chăm vợ đẻ, sinh viên vùng dân tộc thiểu số xin nghỉ học về nuôi vợ con. Ngoài ra còn có những vấn đề nổi cộm ở vùng dân tộc thiểu số như: tục cướp vợ, bạo lực gia đình… Để giải quyết những vấn đề này, bà Trương Thị Thúy Hằng cho rằng cần có sự kết hợp hài hòa, giải pháp gốc rễ đối với vấn đề bình đẳng giới, chính sách kinh tế, an sinh xã hội và chính sách về dân số với phụ nữ dân tộc thiểu số.
Các đại biểu dự hội thảo đã nêu một số nguyên nhân dẫn đến tình trạng bất bình đẳng giới ở khu vực đồng bào dân tộc thiểu số. Trước tiên, đây là vùng kinh tế chậm phát triển, nông nghiệp năng suất thấp, điều kiện sống thấp kém. Điều này đã tạo ra những tổn thương kép đối với cả hai giới. Cả nam nữ đều cần được quan tâm, tạo cơ hội học hành, nâng cao nhận thức, tuy nhiên phụ nữ dân tộc thiểu số vẫn là đối tượng chịu tổn thương nhiều hơn. Cùng với đó, khuôn mẫu giới đã “đóng váng” từ rất lâu trong cộng đồng dân tộc thiểu số, công tác y tế, giáo dục, vấn đề hôn nhân cận huyết…, cũng dẫn đến những cơ hội phát triển, giải phóng của hai giới gặp nhiều khó khăn, đặc biệt là đối với phụ nữ dân tộc thiểu số. Bản thân những phụ nữ này không cảm nhận được vấn đề bất bình đẳng giới do phong tục tập quán, định kiến giới đã ăn sâu vào tiềm thức họ.
Nêu một số giải pháp cho các vấn đề này, các đại biểu cho rằng, trước hết cần tạo sự phát triển năng động trong kinh tế vùng dân tộc thiểu số bằng cách kêu gọi đầu tư, cải thiện kinh tế, tạo sinh kế cho người dân vùng dân tộc thiểu số. Giải pháp đặc thù hiện nay là tăng cường các dự án trong xóa đói giảm nghèo, tạo điều kiện để phụ nữ dân tộc thiểu số được tham gia tiến trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, có hướng "cởi trói" cho phụ nữ dân tộc thiểu số đang bị công việc gia đình đè nặng. Đặc biệt, cần thúc đẩy công tác tuyên truyền giáo dục, nâng cao nhận thức giới, khắc phục, hạn chế, loại bỏ dần những phong tục tập quán cổ hủ của dân tộc thiểu số.
Nhằm tinh gọn bộ máy và nâng cao chất lượng nuôi dạy học sinh vùng biên giới, Trường Phổ thông Nội trú Tiểu học và Trung học cơ sở Bình Liêu, thành phố Quảng Ninh vừa được thành lập trên cơ sở sáp nhập các cơ sở giáo dục địa phương.
Đồng Tháp và Prey Veng sơ kết hai năm hợp tác, đồng thời ký kết chương trình năm 2027 nhằm chăm lo phụ nữ, trẻ em và tăng cường tình hữu nghị vùng biên.
Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ (KH&CN) Hoàng Minh đề xuất 4 nhóm giải pháp trọng tâm nhằm tháo gỡ những điểm nghẽn trong phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số với 9 tỉnh vùng trung du, miền núi phía Bắc.
Đẩy mạnh cải cách hành chính, lấy sự hài lòng của người dân làm thước đo chất lượng phục vụ, thời gian qua, Trung tâm Phục vụ hành chính công xã biên giới Sin Suối Hồ, tỉnh Lai Châu đang từng bước đổi mới phương thức hoạt động, nâng cao hiệu quả giải quyết thủ tục hành chính.
Những năm qua, trên các bản làng vùng cao của xứ Huế, nhiều mô hình hỗ trợ giảm nghèo đã và đang gieo những mầm xanh hy vọng. Những chính sách thiết thực ấy đã trở thành điểm tựa vững chắc tiếp thêm nghị lực để đồng bào dân tộc thiểu số vượt qua gian khó, tự tay gây dựng sinh kế và tự tin mở ra con đường thoát nghèo bền vững.
Chủ trương đầu tư xây dựng các trường phổ thông nội trú liên cấp tiểu học và trung học cơ sở tại các xã biên giới đất liền có ý nghĩa quan trọng đối với giáo dục ở địa bàn biên giới.
Từ những mẻ tinh dầu quế tại Trà My đến nguồn tiền tích lũy của lao động trẻ sau thời gian làm việc ở nước ngoài, tín dụng chính sách đang mở thêm cơ hội phát triển kinh tế cho đồng bào dân tộc thiểu số vùng cao.
Triển khai chương trình khám sức khỏe định kỳ, khám sàng lọc miễn phí cho người dân, xã biên giới Lũng Cú (Tuyên Quang) đang từng bước đưa dịch vụ y tế đến gần hơn với người dân vùng cực Bắc.
Sáng 23/10, Tỉnh ủy Điện Biên tổ chức Hội nghị tổng kết thực hiện Nghị quyết số 16-NQ/TW, ngày 10/10/2017 của Bộ Chính trị "về phát triển kinh tế - xã hội các xã biên giới đất liền gắn với tăng cường, củng cố quốc phòng, an ninh và đối ngoại".
Trước tình trạng thừa, thiếu giáo viên cục bộ sau sắp xếp trường, lớp, tỉnh Nghệ An đang triển khai biệt phái, dạy liên trường và rà soát nhu cầu nhân lực theo từng môn học.
Ban Đại diện Cộng đồng Chăm Hồi giáo Islam tỉnh An Giang đã đa dạng hóa hình thức tuyên truyền, lồng ghép những những tình huống thực tế trong đời sống hàng ngày vào các buổi sinh hoạt tôn giáo, qua đó giúp bà con dễ hiểu và chấp hành tốt quy định của pháp luật.
Bộ Giáo dục và Đào tạo đang lấy ý kiến các cơ quan, tổ chức, cá nhân đối với dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 66/2025/NĐ-CP ngày 12/3/2025 của Chính phủ quy định chính sách cho trẻ em nhà trẻ, học sinh, học viên ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, vùng bãi ngang, ven biển và hải đảo và cơ sở giáo dục có trẻ em nhà trẻ, học sinh hưởng chính sách.
Phát huy vai trò hạt nhân lãnh đạo ở cơ sở, nhiều chi bộ thôn, bản miền núi tỉnh Thanh Hóa đã vận động người dân phát triển kinh tế, giảm nghèo, hiến đất, góp công xây dựng hạ tầng, từng bước nâng cao thu nhập và chất lượng cuộc sống.
Ngày 21/10, tại xã biên giới Ba Sơn, tỉnh Lạng Sơn, Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh Lạng Sơn tổ chức tuyên truyền pháp luật về phòng, chống xuất nhập cảnh trái phép, tổ chức, môi giới cho người khác xuất nhập cảnh trái phép; vận chuyển trái phép hàng hóa, hàng cấm trên địa bàn khu vực biên giới năm 2026.
Nâng cao hiểu biết pháp luật cho học sinh, sinh viên vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi (DTTS&MN) không chỉ là nhiệm vụ giáo dục thuần túy, mà còn là giải pháp căn cơ để phát triển nguồn nhân lực bền vững.
Đưa lao động đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng đang được tỉnh Quảng Ngãi xác định là giải pháp quan trọng nhằm tạo việc làm, nâng cao thu nhập và thúc đẩy giảm nghèo bền vững, nhất là tại khu vực miền núi và vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Với sự chủ động của chính quyền địa phương cùng các chính sách hỗ trợ thiết thực, nhiều thanh niên vùng cao đã mạnh dạn tiếp cận thị trường lao động nước ngoài, từng bước cải thiện đời sống gia đình và tích lũy nguồn lực phát triển kinh tế khi trở về quê hương.
Công tác giáo dục, phổ biến pháp luật cho học sinh, sinh viên vùng dân tộc thiểu số và miền núi thời gian qua đã nhận được nhiều quan tâm, phối hợp từ nhà trường, ngành Tư pháp và các tổ chức đoàn thể, nhưng hiệu quả mang lại chưa thực sự đồng đều.
Đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã ký ban hành Quy định số 224-QĐ/TW về đảng viên tham gia hoạt động đầu tư kinh doanh, quy định về chủ trương, nguyên tắc, giới hạn, quyền, trách nhiệm và kiểm soát xung đột lợi ích đối với đảng viên tham gia hoạt động đầu tư kinh doanh.
Trước những thách thức mang tính đặc thù tại khu vực miền núi như nạn tảo hôn, nguy cơ vi phạm lâm nghiệp hay các cạm bẫy trên không gian mạng, công tác phổ biến, giáo dục pháp luật cho học sinh, sinh viên dân tộc thiểu số (DTTS) đang đóng vai trò then chốt.
Dự thảo Luật Bưu chính (sửa đổi) đề xuất mở rộng dịch vụ bưu chính phổ cập từ thư sang cả gói, kiện hàng hóa trên phạm vi toàn quốc, tạo điều kiện để người dân vùng sâu, vùng xa, biên giới, hải đảo tiếp cận thương mại điện tử.
