Cùng với các giải pháp ngăn ngừa dịch bệnh lan rộng, Việt Nam cũng đang nỗ lực triển khai các giải pháp để người dân sớm được tiếp cận với vaccine phòng COVID-19.
Tăng cường đàm phán
Theo Ban Chỉ đạo quốc gia phòng, chống dịch COVID-19: tính đến 18 giờ ngày 21/2/2021, Việt Nam đã ghi nhận 2.383 ca mắc COVID-19. Ban Chỉ đạo quốc gia phòng, chống dịch COVID-19 chỉ đạo, các địa phương tiếp tục triển khai mạnh mẽ các biện pháp phòng, chống dịch; mỗi người dân cần thực hiện nghiêm thông điệp 5K để bảo đảm an toàn cho bản thân và gia đình.
Cùng với các giải pháp ngăn ngừa dịch bệnh lan rộng, Việt Nam cũng đang nỗ lực triển khai các giải pháp để mỗi người dân đều có thể được tiếp cận với vaccine phòng COVID-19.
Theo Bộ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thanh Long, Việt Nam cần 150 triệu liều vaccine để tiêm cho người dân. Thời gian qua Bộ Y tế rất tích cực phối hợp các tổ chức, đơn vị sản xuất để đàm phán sớm có vaccine cho người dân. Cụ thể, Bộ Y tế đã đàm phán với chương trình COVAX facility cam kết cung cấp cho Việt Nam 30 triệu liều trong năm 2021, chủ yếu dành cho 6 tháng cuối năm. Ngoài ra, công ty AstraZeneca cũng cam kết cung cấp 30 triệu liều. Như vậy, tổng số Việt Nam có 60 triệu liều vaccine trong năm 2021 và vẫn còn cần thêm 90 triệu liều để có thêm tiêm đủ cho người dân.
Hiện, Bộ Y tế đang tích cực đàm phán với các công ty khác như Pfizer, Moderna, Nga… và một số quốc gia khác để có thêm vaccine. Bộ trưởng Nguyễn Thanh Long nhấn mạnh: chúng tôi khuyến khích các đơn vị có nguồn vaccine, có thể trao đổi, phối hợp chặt chẽ với Bộ Y tế cho vấn đề nhập khẩu để có vaccine cho người dân.
Bộ Y tế cũng thực hiện cơ chế cấp phép thần tốc, trong 5 ngày, Bộ Y tế sẽ phải thực hiện tất cả các quy tình về rà soát hồ sơ, dữ liệu về lâm sàng, chất lượng vaccine để cấp phép sớm. Tinh thần là giảm thiểu tối đa dịch vụ hành chính trên cơ sở khẩn cấp.
Bộ trưởng Y tế cho biết, quan điểm chung của Bộ Chính trị là làm sao để mỗi người dân đều được tiếp cận với vaccine. Đây là một trong những mục tiêu ưu tiên. Bộ trưởng Long nêu rõ, Bộ Chính trị đã có chỉ đạo cụ thể, Chính phủ cũng sẽ có văn bản chỉ thị cụ thể, làm sao cố gắng để người dân tiếp cận được vaccine đầy đủ, để tái khởi động lại kinh tế.
Về việc sử dụng vaccine, Bộ trưởng cho biết sẽ tuân thủ theo khuyến cáo của WHO, các quy định pháp luật có liên quan đến phòng, chống dịch bệnh truyền nhiễm, trong đó ưu tiên khu vực có dịch và có nguy cơ cao.
Thứ trưởng Y tế Nguyễn Trường Sơn đề xuất, khi có vaccine ngừa COVID-19, cần tập huấn, đánh giá, hướng dẫn kỹ thuật tiêm vaccine; giao Cục Y tế dự phòng, Viện vệ sinh dịch tễ, Viện Pasteur các địa phương xây dựng giáo trình, tập huấn để có lực lượng sẵn sàng cho việc tiêm chủng lượng lớn vaccine trong cộng đồng.
Đẩy nhanh sản xuất và thử nghiệm
Bên cạnh tìm nguồn vaccine từ bên ngoài, cũng đẩy nhanh tiến độ nghiên cứu vaccine ngừa COVID-19 ở trong nước. Trong đó Công ty Cổ phần Công nghệ sinh học Dược Nanogen đã hoàn thành tốt giai đoạn 1, chuẩn bị tiến hành thử nghiệm giai đoạn 2.
Theo ông Nguyễn Ngô Quang, Phó Cục trưởng Cục Khoa học công nghệ và Đào tạo, Bộ Y tế, Chánh Văn phòng Chương trình quốc gia nghiên cứu phát triển vaccine, so với tiến độ ban đầu, Bộ Y tế đã phối hợp với các đơn vị, triển khai, rút ngắn một nửa thời gian nghiên cứu vaccine Nano Covax của Công ty Cổ phần Công nghệ sinh học Dược Nanogen nhưng vẫn đảm bảo các điều kiện liên quan đến tính khoa học, quy trình, cũng như dữ liệu về khoa học.
Đến nay Công ty Cổ phần Công nghệ sinh học Dược Nanogen đã hoàn thành tiêm mũi thứ 2 và lấy máu 7 ngày sau tiêm mũi 2 để đánh giá tính sinh miễn dịch cho 60 tình nguyện viên được tiêm ở 3 mức liều: 25mcg, 50mcg và 75mcg. Ông Nguyễn Ngô Quang cho biết, với kết quả nghiên cứu ở cả 3 mức liều tiêm, vaccine ngừa COVID-19 Nano Covax an toàn, sinh miễn dịch tốt, không có biến cố bất lợi. Tại cuộc họp của Hội đồng đạo đức trong nghiên cứu y sinh học quốc gia diễn ra sáng 19/2/2021, Hội đã tiến hành đánh giá kết quả thử nghiệm lâm sàng giai đoạn 1 của vaccine Nano Covax để chuyển sang thử nghiệm lâm sàng giai đoạn 2 trên 560 người trong tuần tới.
Để đẩy nhanh tiến độ và rút ngắn thời gian nghiên cứu, ông Nguyễn Ngô Quang cho biết, việc thử nghiệm lâm sàng giai đoạn 2 được tổ chức tại 2 điểm: Học viện Quân y (Bộ Quốc phòng) và Viện Pasteur TP Hồ Chí Minh (cùng tham gia vào nghiên cứu, thực hiện tại huyện Bến Lức, tỉnh Long An). Qua tính toán sơ bộ ban đầu, việc nghiên cứu tại 2 địa điểm có thể rút ngắn 50% thời gian nghiên cứu, còn 3 tháng thay vì 6 tháng.
Với tiến độ triển khai như hiện nay, ông Nguyễn Ngô Quang hy vọng, Việt Nam sẽ mất khoảng 4-5 tháng để kết thúc giai đoạn 3. Như vậy, so với tiến độ ban đầu, Bộ Y tế đã phối hợp với các đơn vị, triển khai, rút ngắn một nửa thời gian nghiên cứu nhưng vẫn đảm bảo các điều kiện liên quan đến tính khoa học, quy trình cũng như dữ liệu về khoa học.
Ngoài vaccine Nano Covax của Công ty Cổ phần Công nghệ sinh học Dược Nanogen, tiến độ sản xuất vaccine COVIVAC của Viện Vắc xin và Sinh phẩm y tế (IVAC) và vaccine của Công ty TNHH Một thành viên Vắc xin và Sinh phẩm số 1 (VABIOTECH) đang tiến hành theo đúng kế hoạch, chuẩn bị tiến hành thử nghiệm lâm sàng giai đoạn 1.
Minh Hiếu (tổng hợp)
