Xử lý vi phạm về động vật hoang dã (Bài cuối)

Xử lý vi phạm về động vật hoang dã (Bài cuối)

Bài 2 (Bài cuối): Tăng cường thực thi pháp luật

Thời gian qua, các cơ quan chức năng của Việt Nam xác định tình trạng buôn bán, tiêu thụ trái pháp luật mẫu động vật hoang dã là một trong những thách thức nghiêm trọng đối với việc bảo tồn đa dạng sinh học. Cùng với đó là hàng hoạt các hành động đấu tranh, ngăn chặn, giảm nhu cầu sử dụng động vật hoang dã và các sản phẩm của chúng đã được triển khai, như hoàn thiện các quy định pháp luật, nâng cao nhận thức xã hội; tăng cường thực thi pháp luật và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm. Để làm rõ hơn vấn đề này, phóng viên TTXVN đã có cuộc trao đổi với ông Đỗ Quang Tùng, Giám đốc Dự án Bảo tồn động vật hoang dã nguy cấp (Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn).

Xử lý vi phạm về động vật hoang dã (Bài cuối) ảnh 1Đồn Biên phòng cửa khẩu Long Bình, Bộ đội Biên phòng tỉnh An Giang đã mật phục, phát hiện vụ vận chuyển động vật hoang dã qua biên giới, thu giữ 1 thuyền máy cùng 94 cá thể kỳ đà và động vật họ rùa vào tháng 7/2022. Trong ảnh: Cán bộ, chiến sĩ Đồn Biên phòng cửa khẩu Long Bình kiểm tra tang vật vừa thu giữ. Ảnh: TTXVN phát.

* Ông đánh giá như thế nào về công tác xử lý vi phạm buôn bán động vật hoang dã ở Việt Nam thời gian qua?

- Hiện hành lang pháp lý về quản lý, kiểm soát các hoạt động khai thác, gây nuôi, chế biến, buôn bán động vật hoang dã cơ bản đầy đủ, toàn diện và phù hợp với yêu cầu thực tiễn. Cụ thể như Luật Lâm nghiệp năm 2017 và các văn bản quy phạm pháp luật có liên quan; trong đó đã quy định rõ về chế độ quản lý, bảo vệ động vật hoang dã, các hành vi bị cấm (gồm săn, bắt, nuôi, nhốt, giết, tàng trữ, vận chuyển, buôn bán động vật rừng, thu thập mẫu vật các loài thực vật rừng, động vật rừng trái quy định của pháp luật), chế tài xử lý vi phạm đủ sức răn đe đối với các vi phạm.

Công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật; sự phối hợp liên ngành của các bộ, ngành, địa phương trong thực thi pháp luật, kiểm tra, kiểm soát, ngăn chặn và xử lý vi phạm pháp luật về động vật hoang dã đã được thực hiện đồng bộ, thường xuyên. Nhiều vụ vi phạm được phát hiện và xử lý nghiêm theo quy định của pháp luật. Cùng với đó, nhận thức của người dân được nâng cao và thay đổi nhiều so với trước đây; nhu cầu sử dụng động vật hoang dã và các sản phẩm từ động vật hoang dã để làm thực phẩm, dược phẩm, đồ trang sức, trưng bày... đã giảm rõ rệt.

Theo thống kê của Cục Kiểm lâm, số vụ vi phạm pháp luật liên quan đến động vật hoang dã trên toàn quốc trong 5 năm gần đây (từ 2018-2022) trung bình giảm 147 vụ/năm so với giai đoạn năm 2013-2017.

Tuy nhiên, tình trạng mua bán, vận chuyển, tiêu thụ động vật hoang dã trái pháp luật vẫn diễn ra ở một số nơi. Thủ đoạn vi phạm tinh vi hơn rất nhiều để che mắt lực lượng chức năng, điển hình như vụ bắt giữ 17 cá thể hổ ở Nghệ An năm 2021.

Một số vụ việc, công tác định giá tang vật hết sức khó khăn do không có giá trên thị trường; công tác giám định nhận dạng loài, mẫu vật, bộ phận, sản phẩm, dẫn xuất của động vật hoang dã còn hạn chế, ảnh hưởng đến việc xử lý vi phạm. Do vậy, thời gian tới, các cơ quan quan chức năng cần nghiên cứu cụ thể việc định giá thay bằng định lượng; đồng thời đào tạo nâng cao năng lực công tác nhận dạng loài, giám định mẫu vật, nghiên cứu bổ sung cơ quan đủ năng lực giám định để tăng tỷ lệ xử lý vụ việc.

* Nhằm hỗ trợ Việt Nam kiểm soát tình trạng buôn bán động vật hoang dã trái phép, Dự án bảo vệ các loài động vật hoang dã nguy cấp ra đời có ý nghĩa và mục tiêu như thế nào thưa ông?

- Đứng trước thực trạng buôn bán trái phép các loài động vật hoang dã qua biên giới vẫn diễn biến phức tạp, đòi hỏi cần tăng cường sự điều phối, phối hợp cấp quốc gia, cấp vùng và toàn cầu; nâng cao năng lực cho các cơ quan chức năng và nhận thức cho người tiêu dùng. Do đó, năm 2022, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn đã cùng Cơ quan Phát triển quốc tế Hoa Kỳ triển khai dự án bảo vệ các loài động vật hoang dã nguy cấp với thời gian thực hiện 5 năm.

Mục tiêu chính của Dự án nhằm hỗ trợ Huy động sự tham gia, phối hợp và điều phối có hiệu quả của các bên có liên quan để nâng cao nhận thức, vai trò lãnh đạo, quản lý nhằm hỗ trợ việc thúc đẩy tăng cường các hoạt động bảo vệ động vật hoang dã và kiểm soát, ngăn chặn tình trạng buôn bán bất hợp pháp động vật hoang dã; giảm nhu cầu và tiêu thụ bất hợp pháp sản phẩm động vật hoang dã.

Việc thực hiện thành công Dự án sẽ góp phần vào những nỗ lực chung của toàn cầu trong việc bảo tồn đa dạng sinh học và nguồn tài nguyên thiên nhiên đang suy giảm nghiêm trọng, góp phần giảm thiểu tác động của biến đổi khí hậu và đặc biệt sẽ ngăn chặn những hậu quả nặng nề đến sức khỏe, đời sống của người dân.

Cùng với đó, hoạt động kiểm soát, buôn bán, tiêu thụ, vận chuyển động vật hoang dã sẽ được thực hiện một cách có hiệu quả hơn thông qua việc thiết lập và duy trì sự phối hợp chặt chẽ giữa các bộ, ngành có liên quan, các cơ quan thực thi pháp luật từ Trung ương đến địa phương và thúc đẩy hợp tác liên biên giới để giải quyết ba vấn đề chính của nạn buôn bán bất hợp pháp động vật hoang dã gồm: Săn bắt, buôn bán và làm giảm nhu cầu tiêu thụ một cách toàn diện, đồng bộ.

Đồng thời, đẩy mạnh công tác tuyên truyền, nâng cao nhận thức, ý thức chấp hành pháp luật và sự tham gia của cộng đồng, huy động nguồn lực xã hội cho bảo vệ động vật hoang dã; xã hội hóa công tác bảo tồn đa dạng sinh học và đấu tranh phòng, chống tội phạm, các hành vi vi phạm pháp luật về đa dạng sinh học; thúc đẩy sự tham gia của các tổ chức chính trị - xã hội, các tổ chức xã hội dân sự trong việc thực hiện tuyên truyền và phổ biến các thông tin về bảo vệ động vật hoang dã.

* Hiện có một số website bán động vật và thịt động vật hoang dã (lợn rừng, chồn), động vật sấy khô (sơn dương, tắc kè) và một số động vật thuộc danh mục loài quý hiếm. Vậy hoạt động này sẽ được Dự án hỗ trợ như thế nào, thưa ông?

- Hành vi quảng cáo trên môi trường điện tử như: Website, mạng xã hội Facebook, webchat, zalo... để kinh doanh động vật rừng và sản phẩm của chúng trái quy định của pháp luật; tuy theo tính chất, mức độ vi phạm có thể bị phạt tiền từ 1 triệu đồng đến 1,5 triệu đồng theo quy định tại điểm d khoản 4 Điều 16 Nghị định 35/2019/NĐ-CP ngày 25/4/2019 của Chính phủ quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực lâm nghiệp sửa đổi tại điểm C khoản 9 Điều 1 Nghị định số 07/2022/NĐ-CP.

Trước tình hình buôn bán động vật hoang dã trái pháp luật trên các nền tảng trực tuyến, trang web, đang gia tăng trong thời gian qua, Dự án sẽ phối hợp với Liên minh chống buôn bán trái pháp luật động vật hoang dã trực tuyến, Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) và Hiệp hội Thương mại Điện tử Việt Nam (VECOM) xây dựng, triển khai có hiệu quả các biện pháp ngăn chặn các nội dung liên quan đến tội phạm về động vật hoang dã trên các nền tảng mạng xã hội, trang web buôn bán, trao đổi, quảng cáo; hoặc các hành động cổ súy cho việc tiêu thụ các loài hoang dã.

Dự án sẽ hỗ trợ triển khai hoạt động tuyên truyền, nâng cao nhận thức cho người dân và doanh nghiệp về các rủi ro liên quan đến buôn bán động vật hoang dã trái pháp luật; hỗ trợ doanh nghiệp xây dựng các hàng rào kỹ thuật và triển khai các hành động cụ thể trên từng nền tảng, website. Cụ thể như: Đưa nội dung buôn bán động vật hoang dã trái pháp luật vào chính sách về những nội dung bị cấm; cung cấp thông tin cho người dùng và khuyến khích họ báo cáo những nội dung đáng ngờ; gỡ bỏ danh sách các loài động vật hoang dã bị cấm buôn bán do các chuyên gia bảo tồn khuyến nghị; đào tạo nhân viên kiểm duyệt nội dung nhằm phát hiện động vật hoang dã bị buôn bán trái pháp luật; tăng cường phát hiện tự động những quảng cáo và danh mục buôn bán động vật hoang dã trái pháp luật; tăng cường hợp tác trong chống buôn bán động vật hoang dã trái pháp luật và thực thi pháp luật.

* Trân trọng cảm ơn ông!

Diệu Thúy (thực hiện)

(TTXVN)

Có thể bạn quan tâm

Xây trường nội trú biên giới: Dồn lực thay đổi diện mạo giáo dục vùng khó

Xây trường nội trú biên giới: Dồn lực thay đổi diện mạo giáo dục vùng khó

Thực hiện Thông báo số 81-TB/TW ngày 18/7/2025 của Bộ Chính trị về chủ trương đầu tư xây dựng trường học cho các xã biên giới, với sự triển khai nhanh chóng, đồng bộ của các Bộ, ngành, địa phương, từng ngôi trường mới đang dần hình thành, chuẩn bị đưa vào hoạt động trong niềm hứng khởi, mong chờ của thầy và trò cùng người dân nơi biên cương Tổ quốc.

Rộn ràng Chương trình 'Xuân Biên phòng ấm lòng dân bản' tại Lâm Đồng

Rộn ràng Chương trình 'Xuân Biên phòng ấm lòng dân bản' tại Lâm Đồng

Sáng 29/1, tại Đồn Biên phòng Thanh Hải (phường Phú Thủy), Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh Lâm Đồng phối hợp với Hội Liên hiệp Phụ nữ tỉnh, Hội Chữ thập đỏ tỉnh và Tỉnh đoàn Lâm Đồng tổ chức chương trình “Xuân Biên phòng ấm lòng dân bản” nhân dịp Tết Nguyên đán Bính Ngọ năm 2026.

Phối hợp tuyên truyền bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong học sinh, sinh viên

Phối hợp tuyên truyền bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong học sinh, sinh viên

Ngày 28/1, tại Trường Đại học Cửu Long, Công an tỉnh Vĩnh Long tổ chức hội nghị tổng kết 5 năm công tác phối hợp với các trường đại học, cao đẳng về tuyên truyền chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch trên không gian mạng.

Nghĩa tình Xuân trên mọi nẻo quê hương

Nghĩa tình Xuân trên mọi nẻo quê hương

Trong không khí đón Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, các hoạt động chăm lo an sinh xã hội, sẻ chia khó khăn với nhân dân và người lao động được triển khai sâu rộng trên nhiều địa bàn cả nước.

Cùng chăm lo Tết an vui cho nhân dân Cù Lao Dung

Cùng chăm lo Tết an vui cho nhân dân Cù Lao Dung

Ngày 28/1, UBND thành phố Cần Thơ phối hợp cùng Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng thành phố và nhiều đơn vị tổ chức Chương trình "Xuân Biên phòng ấm lòng dân bản" năm 2026 tại xã Cù Lao Dung.

Chợ Tết nhân ái chung tay chăm lo an sinh cho người nghèo

Chợ Tết nhân ái chung tay chăm lo an sinh cho người nghèo

Ngày 28/1, tại xã Trà Ôn, Hội Chữ thập đỏ tỉnh Vĩnh Long phối hợp với UBND xã Trà Ôn và đơn vị liên quan tổ chức Chương trình “Tết Nhân ái” năm 2026 dành cho các hộ nghèo, hộ cận nghèo và các hộ có hoàn cảnh khó khăn ở xã.

Sử dụng tiếng dân tộc để truyền tải thông điệp của Đại hội XIV đến các bản làng

Sử dụng tiếng dân tộc để truyền tải thông điệp của Đại hội XIV đến các bản làng

Dõi theo những định hướng lớn từ Văn kiện trình Đại hội XIV của Đảng, người dân tại những vùng khó khăn, biên giới của tỉnh Đồng Nai đang thắp lên niềm tin mới. Người dân đã có những chia sẻ đầy tâm huyết, kỳ vọng sẽ sớm có những chính sách đặc thù, tạo điểm tựa cho vùng sâu, vùng xa, biên giới vươn mình, đảm bảo không ai bị bỏ lại phía sau.

Nhân rộng mô hình vườn rau sạch, hàng rào xanh ở các xã biên giới

Nhân rộng mô hình vườn rau sạch, hàng rào xanh ở các xã biên giới

Nghệ An đang tích cực triển khai và nhân rộng mô hình “Vườn rau sạch, hàng rào xanh” tại các xã vùng biên giới, đặc biệt khó khăn. Khởi đầu từ xã Châu Khê (tỉnh Nghệ An), phong trào này không chỉ giải quyết bài toán an ninh thực phẩm tại chỗ, cải thiện thu nhập cho đồng bào dân tộc thiểu số, mà còn là bước đệm quan trọng để xây dựng cảnh quan nông thôn mới, hướng tới phát triển du lịch cộng đồng bền vững trên toàn tỉnh.

Rộn ràng niềm vui ngày hội Xuân nơi biên cương

Rộn ràng niềm vui ngày hội Xuân nơi biên cương

Những ngày giáp Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, trên các vùng biên giới của thành phố Huế, không khí mùa Xuân đến sớm và lan tỏa bằng những nụ cười, những cái nắm tay ấm áp trong chương trình “Xuân biên cương, hải đảo - Tết thắm tình quân dân”.

Rà soát, đánh giá lại việc cấp giấy phép hoạt động đối với cơ sở y tế chưa đủ tiêu chuẩn

Rà soát, đánh giá lại việc cấp giấy phép hoạt động đối với cơ sở y tế chưa đủ tiêu chuẩn

Trước thời điểm ký hợp đồng khám, chữa bệnh bảo hiểm y tế năm 2026, Bảo hiểm xã hội tỉnh Gia Lai đã đề nghị rà soát điều kiện hoạt động của các cơ sở y tế trên địa bàn. Qua rà soát ban đầu, một số bệnh viện ngành cao su cùng 47 cơ sở khám, chữa bệnh khác chưa bảo đảm đầy đủ các điều kiện theo quy định, cần được xem xét, hoàn thiện hồ sơ pháp lý và điều kiện chuyên môn để làm căn cứ ký hợp đồng bảo hiểm y tế năm 2026.

Xuân ấm cho đồng bào nghèo

Xuân ấm cho đồng bào nghèo

Những món quà Tết được trao tặng, nhiều hoạt động thiện nguyện diễn ra ngày 27/1 đang góp phần làm nên một mùa Xuân ấm áp với đồng bào nghèo tại nhiều địa phương trên cả nước.

Tạo không gian sáng tạo cho học sinh miền núi

Tạo không gian sáng tạo cho học sinh miền núi

Ngày 27/1, tại Trường Trung học cơ sở Vĩnh Trại (phường Đông Kinh), UBND tỉnh Lạng Sơn phối hợp cùng Tập đoàn Công nghiệp – Năng lượng Quốc gia Việt Nam tổ chức Lễ khánh thành phòng thực hành giáo dục STEM của 3 trường điểm: Trường Trung học cơ sở Vĩnh Trại, Trường Trung học phổ thông chuyên Chu Văn An và Trường Trung học phổ thông Chi Lăng. Các phòng STEM được lắp đặt hệ thống thiết bị đồng bộ, hiện đại, phục vụ dạy học theo hướng tích hợp khoa học, công nghệ, kỹ thuật và toán học.

Mang Tết sớm đến vùng biên Lào Cai

Mang Tết sớm đến vùng biên Lào Cai

Ngày 27/1, Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Lào Cai, Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng, Hội Chữ thập đỏ tỉnh Lào Cai, xã Pha Long và các đơn vị đồng hành phối hợp tổ chức Chương trình "Xuân Biên phòng ấm lòng dân bản" Tết Nguyên đán Bính Ngọ năm 2026 cho đồng bào các dân tộc xã biên giới Pha Long. Đây là hoạt động có ý nghĩa chính trị - xã hội và nhân văn sâu sắc, thể hiện trách nhiệm, tình cảm của cán bộ, chiến sĩ Bộ đội Biên phòng đối với nhân dân khu vực biên giới.

Tết đầm ấm đến với đồng bào các dân tộc vùng biên giới

Tết đầm ấm đến với đồng bào các dân tộc vùng biên giới

Sáng 27/1, tại bản Nà Vàng (xã biên giới Khổng Lào), Bộ đội Biên phòng tỉnh Lai Châu phối hợp với UBND xã phối hợp tổ chức chương trình “Xuân Biên phòng ấm lòng dân bản”, mang đến không khí Tết sớm đầm ấm đến với đồng bào các dân tộc vùng biên giới.

Đưa Cao Bằng phát triển nhanh và bền vững

Đưa Cao Bằng phát triển nhanh và bền vững

Cách đây 85 năm, ngày 28/1/1941, lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc trở về Tổ quốc qua cột mốc 108 Pác Bó (Cao Bằng) sau 30 năm bôn ba tìm đường cứu nước. Đây là sự kiện có ý nghĩa lịch sử trọng đại, mở ra một giai đoạn phát triển mới của cách mạng, tạo tiền đề cho những thắng lợi vĩ đại của dân tộc Việt Nam sau này.

Nâng tầm giá trị ca cao Việt Nam - Bài 2: Hình thành chuỗi ngành hàng giá trị cao

Nâng tầm giá trị ca cao Việt Nam - Bài 2: Hình thành chuỗi ngành hàng giá trị cao

Nếu chỉ nhìn vào bề nổi, ca cao vẫn là một cây trồng nhỏ trong bức tranh nông nghiệp Tây Nguyên. Diện tích không lớn, sản lượng khiêm tốn, thị trường chưa ổn định. Nhưng nếu đi sâu vào hành trình của một số doanh nghiệp, hợp tác xã tại Tây Nguyên, có thể thấy cây ca cao đang mở ra một câu hỏi lớn hơn: Tây Nguyên không chỉ là vùng trồng ca cao nguyên liệu, mà đang đứng trước khả năng hình thành một chuỗi ngành hàng mang lại giá trị gia tăng cao.

Nâng tầm giá trị ca cao Việt Nam - Bài 1: Tái cấu trúc nông nghiệp xanh Tây Nguyên

Nâng tầm giá trị ca cao Việt Nam - Bài 1: Tái cấu trúc nông nghiệp xanh Tây Nguyên

Ca cao ở Việt Nam đến nay vẫn tồn tại ở vị trí khá khiêm tốn. Không phải cây trồng chủ lực, không chiếm diện tích lớn, càng không phải ngành hàng được nhắc đến đầu tiên mỗi khi bàn về chiến lược nông nghiệp, nhưng vào thời điểm nông nghiệp vùng Tây Nguyên có sự chuyển dịch về tổ chức sản xuất, hướng về gia tăng giá trị, giảm phát thải trở thành áp lực, cây ca cao lại nổi lên như một lựa chọn chiến lược.

Xây trường nơi biên giới: Gieo nền tri thức, giữ vững phên dậu Tổ quốc

Xây trường nơi biên giới: Gieo nền tri thức, giữ vững phên dậu Tổ quốc

Giữa vùng biên giới cực Tây của Tổ quốc, nơi núi cao, địa hình chia cắt, điều kiện kinh tế - xã hội còn nhiều khó khăn, Trường Phổ thông nội trú liên cấp Tiểu học và Trung học cơ sở Si Pa Phìn, xã Si Pa Phìn, tỉnh Điện Biên, đang gấp rút hoàn thiện những hạng mục cuối cùng để chuẩn bị khánh thành. Không chỉ là một công trình giáo dục mới, ngôi trường còn gửi gắm kỳ vọng lớn lao về phát triển con người, củng cố thế trận lòng dân và bảo đảm quốc phòng, an ninh nơi tuyến đầu biên giới.

Quảng Ngãi: Lần đầu điện lưới về với Tu Thôn

Quảng Ngãi: Lần đầu điện lưới về với Tu Thôn

Ngày 26/1, Sở Công Thương tỉnh Quảng Ngãi cho biết, sau thời gian triển khai thần tốc các giải pháp cấp điện cho các hộ dân tại thôn Tu Thôn, xã Măng Bút, đến nay, 35/238 hộ tại thôn đã chính thức có điện lưới quốc gia để sử dụng.