Nếu như 8 ngọn hải đăng khác ở Trường Sa nằm ngoài bờ kè thì hải đăng Song Tử Tây lại nằm sâu trong đảo. Đây cũng là ngọn hải đăng duy nhất ở quần đảo Trường Sa có đèn cấp 1, ánh sáng trắng, chớp đơn chu kỳ 15 giây có độ chiếu xa 22 hải lý. Anh Trần Văn Chiến (44 tuổi) đã có 20 năm gắn bó với nhiều trạm hải đăng ở Trường Sa. Riêng trạm hải đăng Song Tử Tây, anh đã có 3 lần công tác và 10 năm gắn bó. Hiện anh đang giữ chức vụ trạm trưởng tại đây. Anh Chiến vẫn còn nhớ như in những lần có bão lớn đi qua làm vỡ kính, sét đánh cháy đèn, cháy luôn bộ bình ắc quy nhưng toàn trạm, thợ điện, thợ máy vẫn kiên cường trong mưa bão để thay thế thiết bị dự phòng, khắc phục sự cố. Bởi các anh hiểu rằng “chỉ một phút hải đăng không thắp sáng sẽ ảnh hưởng đến sự an toàn khi di chuyển của nhiều tàu, thuyền; đe dọa đến tính mạng và tài sản của bà con ngư dân trên biển”. Để hải đăng không bao giờ tắt, những người thợ đèn phải làm việc 24/24 giờ, kiểm tra kỹ nguồn năng lượng cung cấp cho đèn, các nguồn thiết bị và máy móc kỹ thuật khác đảm bảo chất lượng ánh sáng, độ chiếu xa và chớp của đèn. Nguồn năng lượng chính để hải đăng chiếu sáng được lấy từ gần 40 tấm pin năng lượng mặt trời. Và không chỉ vào mùa mưa bão, năng lượng điện còn được anh em nhà đèn tích lũy vào ắc quy mỗi ngày để tránh các tình huống bất ngờ về thời tiết xảy ra nhằm đảm bảo cho đèn hoạt động thông suốt. Anh Chiến cho biết thêm: “Anh em nhà đèn luôn tuân thủ nghiêm ngặt thời gian biểu trong ngày như sáng dậy tập thể dục, tắt đèn và thực hiện các công tác lau chùi đèn; tối phân ca trực, bật đèn và trực đến sáng”. Tận mắt chứng kiến chàng trai quê lúa Thái Bình, Nguyễn Văn Định (22 tuổi) - thành viên trẻ nhất trong 5 thành viên làm việc tại nhà đèn đang làm nhiệm vụ lau đèn mới hiểu công việc tưởng chừng như đơn giản ấy lại không dễ dàng chút nào. Những chiếc giẻ lau phải được lựa chọn chất liệu, đảm bảo độ sạch. Không chỉ lau ở trong mà còn lau cả những vòng kính ở ngoài. Ở độ cao 36m so với mực nước biển, gió biển Trường Sa thì như gầm gào; giữa cái nắng cháy da và gió rát mặt, những người thợ leo lên đỉnh cao cột đèn bảo dưỡng chỉ cần sơ suất là xảy ra tai nạn bất cứ lúc nào. Công việc ấy mất hàng tiếng đồng hồ mỗi ngày để hải đăng đủ độ sáng, bóng. Trong điều kiện khí hậu ẩm ướt, độ muối cao, những ngọn đèn biển nếu không được lau chùi thường xuyên sẽ bị gỉ sét, dễ chập, cháy. Định nói, “công việc của lính nhà đèn chẳng biết bắt đầu từ lúc nào và chẳng biết khi nào kết thúc. Bởi nó xứ xoay vòng tròn liên tục: từ 0 giờ đến 4 giờ sáng phải kiểm tra tầm hiệu lực ánh sáng, theo dõi sự hoạt động của các thiết bị đèn. Từ 4 giờ sáng đến 10 giờ trưa phải theo dõi sự hoạt động của các thiết bị, chạy máy và phát thông tin liên lạc, vệ sinh đèn chính đèn phụ nhà pha, pin năng lượng mặt trời và khu vực trạm. Từ 2 giờ chiều đến 6 giờ tối lại tiếp tục chạy máy và phát thông tin liên lạc, kiểm tra đặc tính ánh sáng, vệ sinh ắc quy. Và buổi tối, anh em lại tiếp tục chuẩn bị máy móc, chạy máy phát điện, nạp ắc quy, theo dõi sự hoạt động của các thiết bị. Để hải đăng bật lúc 6h chiều và tắt lúc 6h sáng là hàng ngàn công việc tẩn mẩn, tỉ mỉ không tên khác. Ở bất cứ thời điểm nào, người lính nhà đèn cũng phải quan sát khu vực hàng hải và ghi nhật ký”. Sau khi lau đèn, kính, lần lượt 40 tấm pin năng lượng mặt trời cũng được lau sạch, kiểm tra mấu điện và sự hoạt động của pin để đảm bảo lượng điện mỗi ngày.
Lau chùi pin năng lượng mặt trời
Chia sẻ thêm về cuộc sống của người “gác đèn”, anh Đỗ Trường Xuân người có hơn 20 năm công tác tại các ngọn hải đăng ở Trường Sa, nói: “Mỗi năm chỉ có 7 lần tàu tiếp tế nhưng nếu có sóng cấp 6 trở lên, tàu sẽ không đi được nên lính nhà đèn cũng như lính hải quân ở đảo phải sáng tạo mọi thứ để tự đảm bảo cuộc sống, nhất là vào mùa biển động triền miên”. Có lẽ bởi thế mà dưới chân ngọn hải đăng Song Tử Tây sừng sững ấy, gà vịt vẫn nhởn nhơ kiếm thức ăn, bụi chuối, cây chanh, vườn rau xanh của anh em nhà đèn vẫn tươi tốt. Anh Xuân khẳng định: “Dù khó khăn đến mấy nhưng cứ nghĩ rằng nếu hải đăng không sáng đèn, tàu thuyền ngư dân sẽ đi về đâu giữa biển đêm thăm thẳm? Người gác đèn bỏ trạm cũng như người lính rời vị trí chiến đấu nên dù khó khăn đến mấy, anh em nhà đèn chúng tớ cũng cố gắng vượt mọi gian khổ để làm việc. Hơn nữa, ngọn hải đăng còn là sự khẳng định chủ quyền lãnh thổ nên dù thế nào đi nữa hải đăng vẫn phải sáng đèn”. Làm việc ở Trường Sa, những người “gác đèn” cũng như chiến sỹ, luôn coi “đảo là nhà, biển cả là quê hương” cùng chung sức bảo vệ chủ quyền biển đảo thiêng liêng của Tổ quốc. Bởi thế, ngoài công tác “gác đèn”, những người làm việc ở hải đăng cũng tham gia các hoạt động huấn luyện sẵn sàng chiến đấu. Họ là thành viên của Đội Dân quân tự vệ biển.
Có lẽ chính suy nghĩ và sự hy sinh thầm lặng ấy của những người “gác đèn” mà những con “mắt thần” luôn sáng ở Trường Sa. Công việc hàng ngày của các anh đang giúp cho ngư dân - những cột mốc chủ quyền sống, yên tâm vươn khơi đánh bắt trên vùng biển chủ quyền của Tổ quốc.
Trường Sa hiện có 9 ngọn hải đăng tại các đảo Đá Tây, Đá Lát, Song Tử Tây, An Bang, Tiên Nữ, Trường Sa, Sơn Ca, Sinh Tồn và Nam Yết, thuộc Tổng Công ty Bảo đảm an toàn hàng hải Miền Nam, Bộ GTVT. Việc xây dựng những hải đăng này tuân theo luật pháp quốc tế, là trách nhiệm của quốc gia có biển, được Cơ quan Quỹ đạo quốc tế và Hiệp hội Báo hiệu hàng hải quốc tế ghi nhận trên hải đồ quốc tế. Hải đăng không chỉ góp phần khẳng định và bảo vệ chủ quyền biển đảo thiêng liêng của Việt Nam, những ngọn hải đăng ở Trường Sa còn giúp chỉ đường, dẫn lối cho tàu thuyền quốc tế qua lại khu vực an toàn.
Sau hai tháng học tập, 30 lao động tại bản Mào Phô, xã Tả Lèng, tỉnh Lai Châu đã hoàn thành lớp đào tạo nghề chăn nuôi gia cầm. Khóa học giúp người dân nắm thêm kỹ thuật chăm sóc, phòng bệnh cho vật nuôi để áp dụng vào sản xuất tại gia đình.
Nhằm nâng cao kỹ năng nghề, mở rộng cơ hội việc làm cho người lao động, xã Quảng Lập, tỉnh Lâm Đồng đang triển khai các lớp đào tạo nghề chế biến món ăn và sửa chữa xe máy, góp phần tạo thêm lựa chọn sinh kế cho người dân tại địa bàn có đông người dân tộc thiểu số.
Tỉnh Lạng Sơn đang tích cực triển khai việc tích hợp thẻ bảo hiểm y tế trên ứng dụng VNeID, tổ chức khám sức khỏe và lập sổ sức khỏe điện tử cho nhân dân. Việc tích hợp thẻ bảo hiểm y tế trên ứng dụng VNeID giúp người dân thuận tiện hơn khi đi khám, chữa bệnh.
Điểm trường Lũng Khỉnh, Trường Tiểu học và Trung học cơ sở Thị Xuân, xã Thông Nông, tỉnh Cao Bằng là nơi học tập của nhiều học sinh là con em đồng bào dân tộc Mông. Để mang được con chữ đến nơi này, các thầy cô giáo phải vượt núi vào bản, đến từng nhà vận động học sinh đến lớp.
Điểm trường Lũng Khỉnh (Trường Tiểu học và Trung học cơ sở Thị Xuân, xã Thông Nông, tỉnh Cao Bằng) nằm cheo leo trên đỉnh núi cao, là nơi học tập của những học sinh dân tộc Mông lớn lên giữa núi đá.
Tỉnh Khánh Hòa xác định đào tạo nghề là một giải pháp quan trọng trong định hướng triển khai Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững, phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2026-2030.
Từ những ngày đầu vượt núi, băng rừng đến với trẻ em vùng đặc biệt khó khăn Pa Vệ Sủ, đến những năm tháng bám lớp tại các điểm trường xa xôi ở xã Bum Nưa (Lai Châu), cô giáo Phùng Thị Huyền đã có hơn 15 năm gắn bó với giáo dục vùng cao.
Tại Lai Châu, học nghề đang mở ra cơ hội việc làm và cải thiện cuộc sống cho nhiều thanh niên dân tộc thiểu số, nhất là những em thuộc hộ nghèo, cận nghèo. Không chỉ hỗ trợ chi phí học tập, các chính sách giáo dục nghề nghiệp còn hướng tới đào tạo kỹ năng gắn với nhu cầu tuyển dụng.
Thành phố Đồng Nai đẩy mạnh đào tạo nghề gắn với nhu cầu sản xuất, tạo việc làm và phát triển sinh kế cho đồng bào dân tộc thiểu số. Địa phương đặt mục tiêu 70% người dân tộc trong độ tuổi được học nghề phù hợp với thực tế, tỷ lệ có việc làm sau đào tạo đạt 85%.
Những ngày tháng 11, khi cả nước hướng về Ngày Nhà giáo Việt Nam 20/11, tại các trường phổ thông nội trú liên cấp tiểu học và trung học cơ sở ở vùng biên giới tỉnh Quảng Trị, bên cạnh những thầy cô tận tụy với học sinh còn có sự đồng hành của những người lính mang quân hàm xanh.
Bộ đội Biên phòng tỉnh Lạng Sơn quản lý, bảo vệ hơn 231,7 km đường biên tiếp giáp Trung Quốc. Ngoài công tác tuần tra, kiểm soát trên đường biên, cửa khẩu, lực lượng Bộ đội Biên phòng còn chú trọng quản lý hoạt động của các phương tiện bay không người lái.
Giữa núi rừng vùng cao Mường Lống, tỉnh Nghệ An, đồng bào Mông đang từng bước thay đổi phương thức sản xuất, chuyển từ chăn nuôi, trồng trọt nhỏ lẻ sang phát triển những cây trồng, vật nuôi có lợi thế của địa phương.
Từ việc kiên trì đến từng nhà vận động người dân tham gia lớp học đến những lần lặn lội tìm gặp từng người để động viên họ quay lại lớp, các thầy cô giáo ở xã Tân Tiến (Tuyên Quang) ngày ngày vượt khó, bám lớp, bám bản.
Sau khi đưa vào sử dụng 2 trường Phổ thông nội trú liên cấp TH & THCS Hương Khê và Sơn Kim I, tỉnh Hà Tĩnh tiếp tục triển khai xây dựng các trường nội trú liên cấp ở xã Hương Xuân, Hương Bình, Sơn Kim II, Sơn Hồng và Vũ Quang.
Những ngày qua, tại tỉnh Khánh Hòa, nhiều hoạt động hưởng ứng Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc (18/11) gắn với Ngày Văn hóa Việt Nam (24/11) đã diễn ra sôi nổi ở các khu dân cư, tổ dân phố, từ ở vùng đồng bằng đến các xã miền núi, vùng đồng bào dân tộc thiểu số và tôn giáo trên toàn tỉnh.
Thực hiện kế hoạch phổ cập giáo dục, xóa mù chữ năm 2026, các xã vùng biên giới, vùng sâu, vùng xa trên địa bàn tỉnh Tuyên Quang đã tích cực rà soát, vận động người dân chưa biết chữ tham gia học tập.
Chiều 17/11, tại Farm Phượng Vàng Eco Garden Hill & Homestay (phường Nam Gia Nghĩa), Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Lâm Đồng tổ chức tập huấn xây dựng, phát triển mạng lưới đối tác Công viên địa chất toàn cầu UNESCO Đắk Nông.
Chú trọng đào tạo nghề theo nhu cầu thực tế, tăng cường liên kết doanh nghiệp và thực hiện đầy đủ chính sách hỗ trợ người học, Trường Cao đẳng Điện Biên đang từng bước nâng cao chất lượng nguồn nhân lực vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi.
Giữa những bản làng còn nhiều gian khó, cô giáo Phạm Thùy Liên, Trường Trung học cơ sở và Trung học phổ thông Mường Quạ (xã Môn Sơn, Nghệ An), đã có 23 năm gắn bó với học trò vùng cao bằng tình yêu nghề và những cách làm sáng tạo trong giảng dạy.