Cao Bằng trắng đêm chống lũ

Đêm 7/10, khi người dân tỉnh Cao Bằng vẫn chưa khắc phục xong hậu quả cơn bão số 10 thì lại phải gồng mình chống chọi với cơn lũ lịch sử lớn nhất trong nhiểu thập kỷ qua.

Mưa lớn kéo dài đã khiến mực nước các sông dâng nhanh, vượt báo động 3, gây ngập lụt nghiêm trọng trên diện rộng. Cả hệ thống chính trị, lực lượng chức năng và người dân địa phương đã trải qua một đêm trắng, căng mình ứng phó với thiên tai.

Theo Đài Khí tượng Thủy văn tỉnh Cao Bằng, lượng mưa đo được từ 20h ngày 6/10 đến 20h ngày 7/10 phổ biến từ 120mm đến 220mm. Một số trạm ghi nhận lượng mưa đặc biệt lớn như Nguyên Bình (219,6mm), Hưng Đạo (208,2mm), Trương Lương (202,6mm), Tam Kim (193,4mm). Mưa lớn khiến mực nước sông Bằng Giang tại thành phố Cao Bằng lúc 20h đạt 185,55m, vượt báo động 3 tới 3,05m. Đến 23h, đỉnh lũ đạt 185,79m, vượt báo động 3 tới 3,29m. Sông Gâm tại Bảo Lạc cũng vượt báo động 3 gần 1m. Cảnh báo rủi ro thiên tai do lũ, ngập lụt được nâng lên cấp độ 3 – mức nguy hiểm cao nhất.

Trước tình hình khẩn cấp, UBND tỉnh Cao Bằng liên tục ra công văn chỉ đạo, yêu cầu toàn hệ thống chính trị duy trì mức ứng phó cao nhất, tập trung mọi nguồn lực, kiên quyết triển khai các biện pháp cấp bách, đặt an toàn tính mạng người dân lên hàng đầu. Các xã, phường được lệnh rà soát toàn bộ khu vực nguy hiểm, đặc biệt là vùng trũng thấp ven sông, khu vực có địa hình dốc dễ sạt lở như Bảo Lạc, Bảo Lâm, Quảng Lâm, Lý Bôn, Nam Quang, Hòa An, Thục Phán, Nùng Chí Cao, Tân Giang, Phục Hòa. Việc sơ tán dân cư, nhất là người già, trẻ em và các đối tượng yếu thế được yêu cầu thực hiện ngay lập tức, đảm bảo không còn người ở lại các khu vực có nguy cơ cao.

Tại phường Thục Phán – nơi chịu ảnh hưởng nặng nề nhất trong đợt mưa lũ, ngay từ trưa ngày 7/10, khi cơn lũ dữ tràn về, người dân đã nhanh chóng sơ tán người và tài sản đến nơi an toàn. Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh huy động hơn 100 cán bộ, chiến sĩ cùng các lực lượng dân quân, công an phối hợp triển khai công tác cứu hộ. Các tổ công tác được phân chia đến từng khu vực trọng điểm như tổ 1, 2, 10, 11 và 12, nơi nhiều hộ dân sinh sống dọc ven sông, nguy cơ ngập sâu và sạt lở cao.

Các chiến sĩ khẩn trương hỗ trợ nhân dân thu gom rác thải, vệ sinh bùn đất, cây cối gãy đổ, khơi thông cống rãnh, mở đường thoát nước. Đồng thời, lực lượng quân đội và dân quân tự vệ trực tiếp giúp đỡ nhân dân di dời những vật dụng có giá trị như tủ lạnh, tủ quần áo, xe máy điện, thiết bị điện tử lên cao, phòng nước dâng gây hư hỏng tài sản.

Đặc biệt, khi mực nước sông Bằng Giang tràn qua nhiều đoạn bờ kè, các chiến sĩ không quản hiểm nguy, dùng xuồng, bè phao, dây cứu sinh đưa từng người dân, nhất là người già, phụ nữ, trẻ nhỏ ra khỏi khu vực ngập sâu. Những hình ảnh áo lính ngâm mình giữa dòng nước xoáy, cõng trẻ em, dìu cụ già, bế người bệnh đi qua vùng ngập trở thành biểu tượng sinh động của tinh thần “Vì nhân dân phục vụ”.

Tuy nhiên, công tác cứu hộ gặp không ít khó khăn do một bộ phận người dân còn chủ quan, cố bám trụ lại nhà cửa. Dù chính quyền địa phương và các lực lượng chức năng liên tục tuyên truyền, vận động người dân chủ động di dời khi nước chưa lên cao, vẫn có nhiều hộ dân không chịu rời đi, tin rằng nước sẽ không dâng thêm. Hệ quả là khi lũ lên nhanh, họ bị kẹt lại trong vùng nguy hiểm.

Theo đánh giá, có hơn 10% số trường hợp phải cứu hộ là người dân chưa thực hiện di dời sớm dù đã được cảnh báo. Chính vì thế, lực lượng cứu hộ luôn phải gồng mình trong mưa bão, chia thành nhiều mũi nhỏ, di chuyển bằng xuồng cao su, bè tạm, thậm chí lội nước nhiều giờ để kịp thời đưa người dân ra khỏi vùng nguy hiểm. Nhiều người dân phường Thục Phán đã được di dời đến nơi tránh trú an toàn.

Đến sáng 8/10, tình hình lũ đã tạm lắng. Ông Lê Hải Hòa, Chủ tịch UBND tỉnh Cao Bằng cho biết, tình hình đã cơ bản được ổn định, bớt căng thẳng, lũ trên các con sông lớn đang rút nhẹ. Các lực lượng chức năng đã làm rất tốt công tác cứu hộ cứu nạn, đảm bảo an toàn ở mức cao nhất cho người và tài sản của nhân dân.

"Trong cơn bão số 10 trước đó, công tác chỉ đạo, ứng phó còn nhiều lúng túng. Tuy nhiên, rút kinh nghiệm từ đợt trước, lần này tỉnh đã chỉ đạo tốt hơn, phối hợp nhịp nhàng, hiệu quả hơn giữa các lực lượng. Dù vậy, phía trước vẫn còn rất nhiều khó khăn, đòi hỏi chính quyền và nhân dân phải đoàn kết, phối hợp thực hiện. Sau lũ, tỉnh sẽ tập trung đảm bảo công tác phòng chống dịch bệnh, khôi phục nguồn nước sinh hoạt cho người dân, đồng thời tính toán đề ra những phương án phòng chống bão lụt hiệu quả hơn" - ông Lê Hải Hòa thẳng thắn nhìn nhận.

Về phía người dân, ông Hòa ghi nhận tinh thần đoàn kết, tương thân tương ái, giúp đỡ nhau trong lúc hoạn nạn. Nhiều hộ đã chủ động phòng chống lũ, di dời sớm, góp phần giảm thiệt hại. Tuy nhiên, người dân cần rút kinh nghiệm, không nên chủ quan. Việc cố ở lại để trông nhà, giữ của khi nước đã được cảnh báo sẽ dâng cao là rất nguy hiểm. Khi hoảng sợ gọi cứu hộ trong đêm tối, nước xiết, lực lượng phải chia nhỏ để giải cứu, gây rất nhiều khó khăn và rủi ro. Tỉnh sẽ tiếp tục tuyên truyền, nâng cao nhận thức cộng đồng, để mỗi người dân trở thành một “chiến sĩ phòng chống thiên tai” chủ động, hiệu quả.

Thiệt hại do mưa lũ rất lớn. Trên 7.500 căn nhà bị ảnh hưởng; trong đó 210 nhà bị sạt lở, 8 nhà hư hỏng nặng. Có 21 xóm bị ngập nước với khoảng 7.290 nhà. Hơn 5.000 ha lúa và hoa màu bị ngập úng, nhiều diện tích vừa phục hồi sau đợt lũ do bão số 10. Giao thông bị chia cắt nghiêm trọng với 74 điểm sạt lở, 145 tuyến đường nông thôn bị ngập và sạt lở, 23 cầu bị hư hỏng.

Tuyến đường UBND Cô Ba – Phiêng Mòn bị sạt ta luy âm và dương, vùi lấp toàn bộ mặt đường. Có 13 trường học bị ảnh hưởng, 506/516 cơ sở giáo dục cho học sinh nghỉ học. Hai trạm y tế bị ngập, 10 công trình thủy lợi bị hư hỏng, 4 kênh mương bị thiệt hại. Trụ sở Đảng ủy xã Thanh Long ngập sâu 0,5m; nhà làm việc của lực lượng tại Kỷ Sộc, xã Quang Long bị nứt tường dài 16m, nguy cơ sập đổ. Tuyến đường lối mở Nà Lạn, xã Đức Long bị sạt lở nhiều điểm taluy dương; tuyến PK1, PK2 và QL34 tại cửa khẩu Trà Lĩnh bị sạt lở nghiêm trọng. Tổng giá trị thiệt hại ước tính trên 1.500 tỷ đồng.

Hiện nay, UBND tỉnh đang chỉ đạo các sở, ngành, địa phương tổ chức theo dõi chặt chẽ, cập nhật thường xuyên tình hình, triển khai đồng bộ các biện pháp phòng chống thiên tai theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ; hỗ trợ người dân nhanh chóng khắc phục hậu quả, ổn định đời sống./.