Đưa du lịch bứt phá từ các hoạt động văn hóa, thể thao

Sở hữu cảnh quan thiên nhiên tươi đẹp, những nét văn hóa giàu bản sắc cùng hạ tầng đô thị được đầu tư khá hoàn thiện, thị xã Mộc Châu, tỉnh Sơn La hội tụ nhiều thế mạnh để tổ chức các sự kiện văn hóa đặc sắc, nhiều giải thể thao hấp dẫn. Địa phương đã triển khai nhiều hoạt động như: Tuần văn hóa du lịch Mộc Châu vào dịp 2/9, lễ hội Hết chá, lễ hội Cầu mưa, lễ hội Púng Hiéng của người Dao Tiền, ngày hội hái quả… thu hút đông đảo du khách đến tham gia và trải nghiệm.

Dân tộc Dao

Tên tự gọi: Kìm Miền, Kìm Mùn (người rừng).

Tên gọi khác: Mán.

Nhóm địa phương: Dao Ðỏ (Dao Cóc Ngáng, Dao sừng, Dao Dụ lạy, Dao Ðại bản), Dao Quần chẹt (Dao Sơn đầu, Dao Tam đảo, Dao Nga hoàng, Dụ Cùn), Dao Lô gang (Dao Thanh phán, Dao Cóc Mùn), Dao Tiền (Dao Ðeo tiền, Dao Tiểu bản), Dao Quần trắng (Dao Họ), Dao Thanh Y, Dao Làn Tẻn (Dao Tuyển, Dao áo dài).

Dân số: 751.067 người (Theo số liệu Tổng điều tra dân số và nhà ở năm 2009).

Ngôn ngữ: Tiếng nói thuộc ngữ hệ Hmông - Dao.

Lịch sử: Người Dao có nguồn gốc từ Trung Quốc, việc chuyển cư sang Việt Nam kéo dài suốt từ thế kỷ XII, XIII cho đến nửa đầu thế kỷ XX. Họ tự nhận mình là con cháu của Bản Hồ (Bàn vương), một nhân vật huyền thoại rất phổ biến và thiêng liêng ở người Dao.

Hoạt động sản xuất: Nương, thổ canh hốc đá, ruộng là những hình thức canh tác phổ biến ở người Dao. Tuỳ từng nhóm, từng vùng mà hình thức canh tác này hay khác nổi trội lên như: Người Dao Quần Trắng, Dao áo Dài, Dao Thanh Y chuyên làm ruộng nước. Người Dao Ðỏ - thổ canh hốc đá. Phần lớn các nhóm Dao khác làm nương du canh hay định canh. Cây lương thực chính là lúa, ngô, các loại rau màu quan trọng như bầu, bí, khoai... Họ chăn nuôi trâu, bò, lợn, gà ở vùng lưng chừng núi và vùng cao còn nuôi ngựa, dê.

Nghề trồng bông, dệt vải phổ biến ở các nhóm Dao. Họ ưa dùng vải nhuộm chàm.

Hầu hết các xóm đều có lò rèn để sửa chữa nông cụ. Nhiều nơi còn làm súng hoả mai, súng kíp, đúc những hạt đạn bằng gang. Nghề thợ bạc là nghề gia truyền, chủ yếu làm những đồ trang sức như vòng cổ, vòng chân, vòng tay, vòng tai, nhẫn, dây bạc, hộp đựng trầu...

Nhóm Dao Ðỏ và Dao Tiền có nghề làm giấy bản. Giấy bản dùng để chép sách cúng, sách truyện, sách hát hay dùng cho các lễ cúng như viết sớ, tiền ma. Nhiều nơi có nghề ép dầu thắp sáng hay dầu ăn, nghề làm đường mật.

Ăn: Người Dao thường ăn hai bữa chính trong ngày, bữa trưa và bữa tối. Chỉ những ngày mùa bận rộn mới ăn thêm bữa sáng. Người Dao ăn cơm là chính, ở một số nơi lại ăn ngô nhiều hơn ăn cơm hoặc ăn cháo. Cối xay lúa thường dùng là loại cối gỗ đóng dăm tre. Cối giã có nhiều loại như cối gỗ hình trụ, cối máng giã bằng chày tay, cối đạp chân, cối giã bằng sức nước. Họ thích ăn thịt luộc, các món thịt sấy khô, ướp chua, canh măng chua. Khi ăn xong, người ra kiêng để đũa ngang miệng bát vì đó là dấu hiệu trong nhà có người chết.

Phổ biến là rượu cất, ở một vài nơi lại uống hoãng, thứ rượu không qua trưng cất, có vị chua và ít cay.

Người Dao thường hút thuốc lá và thuốc lào bằng điếu cầy hay tẩu.

Mặc: Trước đây đàn ông để tóc dài, búi sau gáy hoặc để chỏm tóc dài trên đỉnh đầu, xung quanh cạo nhẵn. Các nhóm Dao thường có cách đội khăn khác nhau. áo có hai loại, áo dài và áo ngắn.

Phụ nữ Dao mặc rất đa dạng, thường mặc áo dài yếm, váy hoặc quần. Y phục theo rất sặc sỡ. Họ không theo theo mẫu vẽ sẵn trên vải mà hoàn toàn dựa vào trí nhớ, thêu ở mặt trái của vải để hình mẫu nổi lên mặt phải. Nhiều loại hoa văn như chữ vạn, cây thông, hình chim, người, động vật, lá cây. Cách in hoa văn trên vải bằng sáp ong ở người Dao rất độc đáo. Muốn hình gì người ta dùng bút vẽ hay nhúng khuôn in vào sáp ong nóng chẩy rồi in lên vải. Vải sau khi nhuộm chàm sẽ hiện lên hoa văn mầu xanh lơ do phủ lớp sáp ong không bị thấm chàm.

: Người Dao thường sống ở vùng lưng chừng núi hầu khắp các tỉnh miền núi miền Bắc. Tuy nhiên một số nhóm như Dao Quần trắng ở thung lũng, còn Dao Ðỏ lại ở trên núi cao. Thôn xóm phần nhiều phân tán, rải rác, năm bẩy nóc nhà. Nhà của người Dao rất khác nhau, tuỳ nơi họ ở nhà trệt, nhà sàn hay nhà nửa sàn, nửa đất.

Phương tiện vận chuyển: Người Dao ở vùng cao quen dùng địu có hai quai đeo vai, vùng thấp gánh bằng đôi dậu. Túi vải hay túi lưới đeo vai rất được họ ưa dùng.

Quan hệ xã hội: Trong thôn xóm tồn tại chủ yếu các quan hệ xóm giềng và quan hệ dòng họ.

Người Dao có nhiều họ, phổ biến nhất là các họ Bàn, Ðặng, Triệu. Các dòng họ, chi họ thường có gia phả riêng và có hệ thống tên đệm để phân biệt giữa những người thuộc các thế hệ khác nhau.

Sinh đẻ: Phụ nữ đẻ ngồi, đẻ ngay trong buồng ngủ. Trẻ sơ sinh được tắm bằng nước nóng. Nhà có người ở cữ người ta treo cành lá xanh hay cài hoa chuối trước cửa để làm dấu không cho người lạ vào nhà vì sợ vía độc ảnh hưởng tới sức khoẻ đứa trẻ. Trẻ sơ sinh được ba ngày thì làm lễ cúng mụ.

Cưới xin: Trai gái muốn lấy được nhau phải so tuổi, bói chân gà xem có hợp nhau không. Có tục chăng dây, hát đối đáp giữa nhà trai và nhà gái trước khi vào nhà, hát trong đám cưới. Lúc đón dâu, cô dâu được cõng ra khỏi nhà gái và bước qua cái kéo mà thầy cúng đã làm phép mới được vào nhà trai.

Ma chay: Thày tào có vị trí quan trọng trong việc ma và làm chay. Nhà có người chết con cái đến nhà thầy mời về chủ trì các nghi lễ, tìm đất đào huyệt. Người ta kiêng khâm liệm người chết vào giờ sinh của những người trong gia đình. Người chết được liệm vào quan tài để trong nhà hay chỉ bó chiếu ra đến huyệt rồi mới cho vào quan tài. Mộ được đắp đất, xếp đá ở chân mộ. ở một số nơi có tục hoả táng cho những người chết từ 12 tuổi trở lên.

Lễ làm chay cho người chết diễn ra sau nhiều năm, thường được kết hợp với lễ cấp sắc cho một người đàn ông nào đó đang sống trong gia đình. Lễ tổ chức ba ngày, ngày đầu gọi là lễ phá ngục, giải thoát hồn cho người chết, ngày thứ hai gọi là lễ tắm hương hoa cho người chết trước khi đưa hồn về bàn thờ tổ tiên trong nhà, ngày thứ ba lễ cấp sắc. Người chết được cúng đưa hồn về quê cũ ở Dương Châu.


Nhà mới: Muốn làm nhà phải xem tuổi những người trong gia đình, nhất là tuổi chủ gia đình. Nghi lễ chọn đất được coi là quan trọng. Buổi tối, người ta đào một hố to bằng miệng bát, xếp một số hạt gạo tượng trưng cho người, trâu bò, tiền bạc, thóc lúa, tài sản rồi úp bát lên. Dựa vào mộng báo đêm đó mà biết điềm xấu hay tốt. Sáng hôm sau ra xem hỗ, các hạt gạo vẫn giữa nguyên vị trí là có thể làm nhà được.

Thờ cúng: Người Dao vừa tin theo các tín ngưỡng nguyên thuỷ, các nghi lễ nông nghiệp vừa chịu ảnh hưởng sâu sắc của Khổng giáo, Phật giáo và nhất là Ðạo giáo. Bàn vương được coi là thuỷ tổ của người Dao nên được cúng chung với tổ tiên từng gia đình. Theo truyền thống tất cả đàn ông đã đến tuổi trưởng thành đều phải qua lễ cấp sắc. một nghi lễ vừa mang tính chất của Ðạo giáo, vừa mang những vết của lễ thành đinh xa xưa.

Lịch: Người Dao quen dùng âm lịch để tính thời gian sản xuất và sinh hoạt.

Học: Hầu hết các xóm thôn người Dao đều có người biết chữ Hán, nôm Dao. Người ta học chữ để đọc sách cúng, sách truyện, thơ.

Văn nghệ: Người Dao có vốn văn nghệ dân gian rất phong phú, nhiều truyện cổ, bài hát, thơ ca. Ðặc biệt truyện Quả bầu với nạn hồng thuỷ, Sự tích Bàn Vương rất phổ biến trong người Dao. Múa, nhạc được họ sử dụng chủ yếu trong các nghi lễ tôn giáo.

Chơi: Người Dao thích chơi đu, chơi quay, đi cà kheo.

Theo cema.gov.vn

Dân tộc Dao

Có thể bạn quan tâm

Đồng bào dân tộc Khmer thu hoạch nông sản đón Tết Chôl Chnăm Thmây

Đồng bào dân tộc Khmer thu hoạch nông sản đón Tết Chôl Chnăm Thmây

Tết Chôl Chnăm Thmây của đồng bào Khmer năm nay đang diễn ra. Thời điểm này, nhiều loại nông sản vụ Đông Xuân bước vào thu hoạch rộ. Trên các cánh đồng ở xã Long Hiệp (tỉnh Vĩnh Long), bà con Khmer vẫn tất bật ra đồng, tranh thủ từng ngày công để kịp thu hoạch hoàn tất trước ngày lễ chính (16/4), vừa đảm bảo sản xuất, vừa đón Tết trọn vẹn.

Điện Biên tăng cường phòng cháy rừng cao điểm mùa khô

Điện Biên tăng cường phòng cháy rừng cao điểm mùa khô

Tỉnh Điện Biên đang vào cao điểm mùa khô, nhiều khu vực ở cấp dự báo cháy rừng cấp V - cấp cực kỳ nguy hiểm. Trong điều kiện nắng nóng kéo dài, độ ẩm thấp, nguy cơ cháy rừng luôn thường trực, đòi hỏi các giải pháp phòng cháy phải được triển khai quyết liệt ngay từ cơ sở.

Đảm bảo cây giống, sẵn sàng cho trồng rừng năm 2026

Đảm bảo cây giống, sẵn sàng cho trồng rừng năm 2026

Để đảm bảo cây giống cung cấp cho các địa phương trồng rừng năm 2026, Trung tâm Phát triển Nông, lâm, nghiệp và Thủy sản Khu vực Hòa Bình đã chủ động chuẩn bị 5 giống cây keo lai, bạch đàn nuôi cấy mô và một số loại cây như dổi ăn hạt, trám đen ghép là những loại cây bản địa phát triển, phân bố tự nhiên tại địa phương, phù hợp với đất đai, khí hậu và gần gũi với cuộc sống người dân.

Nét đẹp Lễ hội Rija Nagar của đồng bào Chăm ở Khánh Hòa

Nét đẹp Lễ hội Rija Nagar của đồng bào Chăm ở Khánh Hòa

Trong không khí rộn ràng của những ngày đầu năm mới theo lịch Chăm, chiều 15/4, tại sân vận động thôn Như Ngọc, xã Phước Hữu, tỉnh Khánh Hòa đã diễn ra hoạt động chào mừng Lễ hội Rija Nagar 2026. Sự kiện thu hút đông đảo người dân và du khách đến tham dự, góp phần tôn vinh và gìn giữ bản sắc văn hóa truyền thống độc đáo.

Mã số vùng trồng, nâng tầm nông sản xuất khẩu

Mã số vùng trồng, nâng tầm nông sản xuất khẩu

Tại Quảng Trị, việc cấp mã số vùng trồng không chỉ giúp nâng cao hiệu quả quản lý mà còn mở ra cánh cửa xuất khẩu bền vững cho nông sản địa phương. Đây được xem là “giấy thông hành” quan trọng, giúp nông sản Quảng Trị vươn ra thị trường quốc tế, khẳng định chất lượng và thương hiệu.

Vườn Quốc gia Hoàng Liên tăng cường phòng, chống cháy rừng mùa khô

Vườn Quốc gia Hoàng Liên tăng cường phòng, chống cháy rừng mùa khô

Trước diễn biến thời tiết cực đoan, nắng nóng kéo dài, độ ẩm giảm thấp, nguy cơ cháy rừng tại Lào Cai ở mức cao. Tại Vườn Quốc gia Hoàng Liên, công tác phòng cháy, chữa cháy rừng đang được triển khai đồng bộ, chủ động và quyết liệt, góp phần bảo vệ diện tích rừng và hệ sinh thái.

Phát triển hợp tác xã theo hướng liên kết sản xuất, tiêu thụ

Phát triển hợp tác xã theo hướng liên kết sản xuất, tiêu thụ

Những năm qua, kinh tế tập thể, hợp tác xã ở tỉnh Cao Bằng đã có nhiều sự phát triển, đáp ứng yêu cầu của nền kinh tế thị trường. Hiện nay, các hợp tác xã nông nghiệp trên địa bàn tỉnh đang tiếp tục thay đổi tích cực với những cách làm mới, sáng tạo hơn, hướng đến phát triển lâu dài, bền vững.

Siết quản lý an toàn thực phẩm trước nguy cơ ngộ độc gia tăng

Siết quản lý an toàn thực phẩm trước nguy cơ ngộ độc gia tăng

Thời gian gần đây, tại Đắk Lắk liên tiếp ghi nhận các vụ ngộ độc thực phẩm và gia tăng các ca bệnh đường tiêu hóa. Thời tiết nắng nóng, độ ẩm cao đang tạo điều kiện thuận lợi cho vi khuẩn phát triển, khiến nguy cơ mất an toàn thực phẩm luôn hiện hữu.

Bảo đảm quyền tự do tôn giáo tại phên dậu phía Tây Nam Tổ quốc

Bảo đảm quyền tự do tôn giáo tại phên dậu phía Tây Nam Tổ quốc

Với vị trí địa lý giáp biên giới Campuchia và lịch sử hình thành từ sự giao thoa văn hóa giữa các dân tộc Kinh, Khmer, Hoa, Chăm, An Giang đã trở thành mảnh đất cho nhiều đức tin khác nhau đồng hành, phát triển, tuân thủ nghiêm các quy định của pháp luật, sống “tốt đời, đẹp đạo”, góp phần tạo nên bản sắc văn hóa đa dạng, hài hòa.

Chìa khóa gắn kết tình quân dân biên giới tại Lạng Sơn

Chìa khóa gắn kết tình quân dân biên giới tại Lạng Sơn

Khu vực biên giới tỉnh Lạng Sơn có 11 xã có 72 thôn giáp biên. Một trong những “chìa khóa” để kết nối tình quân dân thêm bền chặt được lực lượng Bộ đội Biên phòng tỉnh Lạng Sơn triển khai hiệu quả là sử dụng tiếng dân tộc thiểu số trong công tác tuyên truyền, vận động quần chúng.

Nắng nóng làm cháy hàng trăm hecta mía của nông dân

Nắng nóng làm cháy hàng trăm hecta mía của nông dân

Nắng nóng kéo dài trong nhiều ngày qua khiến cho hàng trăm hecta mía của nông dân tỉnh Đắk Lắk đang đến kỳ thu hoạch bị cháy, gây thiệt hại nặng. Nhiều đám cháy xảy ra với quy mô lớn khiến công tác dập lửa gặp khó khăn.

Dang dở các dự án xây trường học tại vùng biên giới Thanh Hóa

Dang dở các dự án xây trường học tại vùng biên giới Thanh Hóa

Dù được đầu tư xây mới, hàng loạt trường học tại các xã biên giới Thanh Hóa (Tam Chung, Quang Chiểu, Mường Lý) vẫn rơi vào tình trạng dang dở dang sau khi chuyển giao chủ đầu tư do thực hiện mô hình chính quyền hai cấp mới. Việc chậm tiến độ kéo dài đang gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến công tác dạy và học của thầy trò vùng biên.

Triển khai đoạn tuyến mới cao tốc Tuyên Quang – Hà Giang

Triển khai đoạn tuyến mới cao tốc Tuyên Quang – Hà Giang

Tại Tuyên Quang, công tác giải phóng mặt để phục vụ dự án xây dựng mới đoạn tuyến thuộc cao tốc Tuyên Quang - Hà Giang, đang được địa phương tập trung triển khai quyết liệt. Đoạn tuyến này dài 8,1 km, xây dựng mới, công tác triển khai nhận được sự đồng thuận cao từ người dân.

Xuyên đêm đẩy nhanh tiến độ công trình trường liên cấp

Xuyên đêm đẩy nhanh tiến độ công trình trường liên cấp

Những ngày đầu tháng 4, hàng chục kỹ sư, công nhân và người lao động đang duy trì thi công cả ngày lẫn đêm để đẩy nhanh tiến độ xây dựng công trình Trường phổ thông nội trú liên cấp Tiểu học - Trung học cơ sở xã biên giới Hùng Sơn, thành phố Đà Nẵng.

Lan tỏa văn hóa truyền thống trong trường học tại Điện Biên

Lan tỏa văn hóa truyền thống trong trường học tại Điện Biên

Gìn giữ và phát huy bản sắc văn hóa truyền thống các dân tộc đang trở thành một nội dung quan trọng trong giáo dục học đường. Tại Điện Biên, nhiều trường học đã chủ động đưa văn hóa dân tộc vào trường học giúp học sinh thêm hiểu, thêm yêu và tự hào về truyền thống quê hương theo tinh thần của Nghị quyết 80 của Bộ Chính trị.

Tín dụng chính sách khơi thông sinh kế cho nông hộ

Tín dụng chính sách khơi thông sinh kế cho nông hộ

Nguồn vốn tín dụng chính sách đang góp phần quan trọng giúp nhiều hộ dân ở nông thôn Vĩnh Long phát triển sản xuất, nâng cao thu nhập. Từ nguồn vốn này, nhiều mô hình chăn nuôi hiệu quả đã được hình thành, mở ra hướng sinh kế bền vững cho người dân.

Đồng bào Cơ Tu gắn lễ hội với bảo vệ rừng

Đồng bào Cơ Tu gắn lễ hội với bảo vệ rừng

Thông qua Lễ hội Khai năm tạ ơn rừng, cộng đồng người Cơ Tu nơi xã biên giới Hùng Sơn (Đà Nẵng) có dịp cùng nhìn lại giá trị của thiên nhiên, của truyền thống và thắt chặt tình đoàn kết. Khi văn hóa được người dân ra sức gìn giữ, cùng với việc kết hợp quản lý bảo vệ rừng đã tạo nên nền tảng để xã Hùng Sơn phát triển theo hướng bền vững, hài hòa và lâu dài.

Độc đáo lễ hội cầu mưa của người Thái trắng ở Sơn La

Độc đáo lễ hội cầu mưa của người Thái trắng ở Sơn La

Khu du lịch Quốc gia Mộc Châu, tỉnh Sơn La, không chỉ là vùng đất được thiên nhiên ưu đãi về khí hậu trong lành, mát mẻ, cảnh quan thiên nhiên tươi đẹp, nơi đây còn lưu giữ nhiều lễ hội mang đậm bản sắc văn hóa các dân tộc Tây Bắc, đặc biệt là lễ hội cầu mưa. Đây là một lễ hội văn hóa tín ngưỡng độc độc đáo, quan trọng trong năm của người Thái trắng ở phường Mộc Châu.

Bức tranh lúa khổ lớn giữa núi non Ninh Bình

Bức tranh lúa khổ lớn giữa núi non Ninh Bình

Nhiều năm trở lại đây, cứ mỗi dịp các cánh đồng nhộn nhịp gieo cấy vụ Xuân cũng là lúc các nghệ sĩ và nhân dân khu du lịch Tam Cốc - Bích Động đưa ra các ý tưởng để dệt nên bức tranh bằng lúa bên dòng sông Ngô Đồng thơ mộng. Bức tranh bằng lúa trở thành nét đặc trưng của Tuần Du lịch Ninh Bình gắn với sắc màu lúa chín vàng tại khu du lịch Tam Cốc - Bích Động được tỉnh Ninh Bình tổ chức thường niên mỗi độ hè về.

Sinh kế bền vững dưới tán rừng

Sinh kế bền vững dưới tán rừng

Gần 30 năm qua, nhiều bản vùng cao xã Quài Tở, tỉnh Điện Biên, đã khai thác hiệu quả diện tích dưới tán rừng để trồng dược liệu như thảo quả, sa nhân. Cách làm này giúp người dân tăng thu nhập, đồng thời nâng cao ý thức bảo vệ rừng.

Giữ màu xanh cho những cánh rừng Thái Nguyên

Giữ màu xanh cho những cánh rừng Thái Nguyên

Những cánh rừng xanh đang hồi sinh mạnh mẽ nhờ sự chung tay của lực lượng kiểm lâm và người dân Thái Nguyên. Không chỉ bảo vệ tài nguyên, rừng còn mở ra sinh kế bền vững, giúp đồng bào từng bước đổi thay cuộc sống.

Chung tay phòng ngừa bạo lực học đường ở Điện Biên

Chung tay phòng ngừa bạo lực học đường ở Điện Biên

Tại tỉnh Điện Biên, nhằm phòng ngừa bạo lực học đường, chính quyền địa phương đã tăng cường phối hợp giữa nhà trường, gia đình và các lực lượng xã hội, đẩy mạnh tuyên truyền, nâng cao nhận thức. Qua đó, từng bước xây dựng môi trường học đường an toàn, lành mạnh, đồng thời trang bị cho học sinh kỹ năng tự bảo vệ và ứng phó với các tình huống bạo lực.

Nhiều hộ dân miền núi Thanh Hóa chưa được sử dụng điện lưới quốc gia

Nhiều hộ dân miền núi Thanh Hóa chưa được sử dụng điện lưới quốc gia

Tại khu vực các xã miền núi của tỉnh Thanh Hóa vẫn còn 761 hộ dân sống tại các cụm dân cư, thuộc 23 thôn, bản chưa được sử dụng điện lưới quốc gia. Những hộ gia đình này chủ yếu sống tại vùng đặc biệt khó khăn có địa hình hiểm trở, khí hậu khắc nghiệt nên việc kéo điện đang còn gặp khó khăn. Họ mong một ngày nào đó có điện lưới để thắp sáng, sử dụng những tiện nghi của đời sống giữa đại ngàn vùng cao.