Lào Cai đang bước vào đợt rét sâu, nhiệt độ thường xuyên xuống thấp, ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe của người dân, nhất là trẻ nhỏ, người già và những người đau ốm, bệnh nhân mắc bệnh mãn tính.
Trước tình hình này, các địa phương, trường học, bệnh viện trên địa bàn tỉnh, đặc biệt tại các địa bàn vùng cao, đã chủ động triển khai đồng bộ các biện pháp phòng, chống rét cho học sinh, người bệnh, đảm bảo đời sống sinh hoạt nhân dân.
Vừa chữa bệnh vừa chống rét
Bệnh viện Đa khoa số 4 Lào Cai nằm trên địa bàn phường Sa Pa - vùng "rốn rét" của Lào Cai và cả nước, nhiệt độ mùa đông thường xuyên dao động từ 5 - 7 độ C, ban đêm có khi xuống 1- 2 độ C.
Bác sĩ chuyên khoa II Phạm Lê Trung, Giám đốc Bệnh viện cho biết: Bệnh viện tiếp nhận khoảng 180 bệnh nhân điều trị nội trú, chủ yếu là người dân tộc thiểu số của thị xã Sa Pa cũ và cung cấp dịch vụ khám, chữa bệnh ban đầu cho khách du lịch trong và ngoài nước. Mùa Đông ở Sa Pa thường kéo dài, khí hậu diễn biến khắc nghiệt, đòi hỏi bệnh viện phải vừa chữa bệnh vừa chống rét.
Khu vực sảnh chờ làm thủ tục khám, chữa bệnh của Bệnh viện Đa khoa số 4 Lào Cai thường xuyên đông bệnh nhân, đặc biệt vào buổi sáng khi nhiệt độ xuống rất thấp. Để bảo đảm đón tiếp chu đáo và chăm sóc người bệnh trong điều kiện ấm áp và an toàn, tại đây, bệnh viện đã bố trí hai máy sưởi ga đứng công suất lớn với nhiệt độ được duy trì ở mức khoảng 23 độ C, tạo không gian ấm áp cho người bệnh và thân nhân trong lúc chờ đợi.
Vì con trai bị ho và sốt lâu ngày không khỏi, ông Vàng A Tỏa, xã Ngũ Chỉ Sơn dậy từ lúc 5 giờ sáng, xuống Bệnh viện Đa khoa số 4 để đưa con trai đi khám. Đứng chờ lấy số và làm thủ tục khám bệnh, bố con ông tranh thủ sưởi để xua tan giá rét quãng đường xa gần 20km buổi sớm. Ông cho biết: Từ khi bước qua lớp cửa kính, vào bên trong sảnh chờ đã thấy không khí khác hẳn, ấm áp, dễ chịu.
Trong những ngày rét đậm, các bệnh nhi nhập viện chủ yếu mắc bệnh lý hô hấp ở độ tuổi từ hai tháng đến năm tuổi. Để đảm bảo điều kiện điều trị tốt nhất, Bệnh viện Đa khoa số 4 đã chủ động trang bị thêm máy sưởi tại các phòng bệnh và phòng tiêm, giúp trẻ nhỏ giảm thiểu tác động của không khí lạnh. Ngoài ra, ở các giường bệnh trong phòng bệnh nhân có đầy đủ nệm, ga, chăn ấm.
Bên cạnh đó, bệnh viện lắp nóng lạnh ở toàn bộ các nhà vệ sinh; tăng cường hệ thống cửa kính hai lớp. Các lò sưởi đảm bảo đầy đủ ở các phòng, trong đó ưu tiên sử dụng lò sưởi dầu vì không đốt khí ô xi. Toàn bộ chăn, ga, vỏ gối, màn được giặt sạch, sấy khô và xử lý chống nhiễm khuẩn theo quy trình của khoa Kiểm soát nhiễm khuẩn, đảm bảo vệ sinh an toàn và nâng cao hiệu quả điều trị trong những ngày giá rét.
Cùng với các biện pháp về cơ sở vật chất, đội ngũ y bác sĩ Bệnh viện Đa khoa số 4 còn nâng cao tinh thần, thái độ phục vụ, nhiệt tình hỗ trợ người bệnh trong quá trình khám bệnh và điều trị. Với phương châm lấy bệnh nhân làm trung tâm, năm 2025, bệnh viện đã tiết kiệm nguồn chi để kịp thời may áo khoác dày phát cho các cho bệnh nhân.
Bệnh viện cũng tập trung vào khâu dinh dưỡng, bảo đảm bữa ăn nóng, đủ chất, an toàn vệ sinh thực phẩm để tăng cường sức đề kháng, thể chất, hỗ trợ người bệnh nhanh phục hồi sức khỏe. Đối với các bệnh nhân thuộc hộ nghèo, bệnh viện cắt cử nhân viên, tổ chức nấu ăn hằng ngày cho bệnh nhân và người nhà đi theo chăm sóc ngay tại chỗ với số tiền được Nhà nước hỗ trợ gần 60 ngàn đồng/người/ngày theo quy định; bảo đảm thức ăn nóng sốt, hợp vệ sinh, đủ dinh dưỡng dưới sự giám sát, đánh giá chất lượng dinh dưỡng thường xuyên từ Tổ dinh dưỡng của bệnh viện.
Việc duy trì môi trường điều trị ấm áp, kín gió giúp người bệnh cảm thấy thoải mái hơn và góp phần hạn chế các biến chứng do thời tiết khắc nghiệt gây ra. Bà Giàng Thị Vang, xã Tả Phìn bị viêm phổi mãn tính, đã điều trị tại bệnh viện được 12 ngày. Bà cho biết bản thân được chữa trị trong điều kiện ấm áp và an toàn. Bệnh viện duy trì đầy đủ chăn ấm tại từng khoa, phòng, sẵn sàng cấp phát ngay khi bệnh nhân nhập viện. Các y bác sĩ còn thường xuyên nhắc nhở bệnh nhân giữ ấm, chủ động tư vấn cách phòng bệnh phù hợp thời tiết đặc thù ở vùng cao.
Việc phòng, chống rét tốt đã góp phần nâng cao hiệu quả điều trị, rút ngắn thời gian nằm viện, bảo đảm an toàn, giảm thấp nhất nguy cơ diễn biến xấu hoặc tử vong tại Bệnh viện Đa khoa số 4 tỉnh Lào Cai.
"Giữ nhiệt" cho các lớp học
Cái lạnh thấu xương không chỉ ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe mà còn tạo tâm lý e ngại cho phụ huynh, khiến nguy cơ học sinh nghỉ học gia tăng. Tuy nhiên, vượt lên trở ngại của thời tiết, tỷ lệ chuyên cần tại các trường học, đặc biệt trường học vùng cao Lào Cai không bị ảnh hưởng nhờ những nỗ lực đồng bộ từ ngành giáo dục, gia đình và xã hội để "giữ nhiệt" cho lớp học.
Ngay từ đầu mùa đông, Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Lào Cai đã ban hành các văn bản hướng dẫn chi tiết, yêu cầu các đơn vị giáo dục rà soát, kiểm tra và sửa chữa kịp thời các phòng học, phòng ở bán trú, phòng ăn, đảm bảo tránh gió lùa, đủ ánh sáng và giữ ấm cho học sinh. Cụ thể hóa tinh thần chỉ đạo của tỉnh, tại các điểm trường, việc gia cố cơ sở vật chất trở thành ưu tiên hàng đầu.
Nằm ở địa thế cao và hút gió, vào mùa đông, Phân hiệu Mầm non thôn Suối Chải, Trường Mầm non Phìn Ngan, xã Bát Xát thường xuyên phải đối mặt với cái lạnh 7 - 10 độ C, có lúc cao điểm xuống còn 5 - 6 độ C.
Cô Hà Thị Bền, Hiệu trưởng Trường Mầm non Phìn Ngan cho biết: Trường học có hệ thống cửa kính và rèm cửa che chắn kín gió. Các lớp học đều được trải thảm dày và trang bị máy sưởi đảm bảo giữ ấm cho học sinh. Học sinh của trường còn được cấp áo bông ấm từ nguồn xã hội hóa từ các tổ chức. Bên cạnh việc giữ ấm từ bên ngoài, việc chăm lo dinh dưỡng và giấc ngủ cho học sinh được các đơn vị trường học xem là giải pháp then chốt để tăng sức đề kháng. Nhà trường cũng chú trọng bổ sung nước ấm cho học sinh uống và đun nước nóng phục vụ sinh hoạt. Nhờ đó, dù thời tiết bất lợi, tỷ lệ chuyên cần của nhà trường vẫn duy trì ổn định ở mức 98%.
Hiệu quả của công tác giữ ấm còn đến từ sự linh hoạt trong quản lý. Theo đó, nhà trường được trao quyền chủ động, căn cứ vào diễn biến thời tiết thực tế từng ngày để điều chỉnh giờ vào lớp, đảm bảo an toàn tối đa cho học sinh.
Trường Mầm non Tả Ngài Chồ, xã Pha Long có 4 điểm trường lẻ và 1 điểm trường chính với tổng 250 học sinh. Mùa Đông nơi đây sương mù giăng kín bản làng, nhiệt độ thường xuyên xuống thấp. Cô Tung Thị Bình, Hiệu trưởng nhà trường cho biết: Để duy trì tỷ lệ chuyên cần trong mùa Đông, công tác dân vận được đặc biệt chú trọng. Thông qua các nhóm Zalo, các giáo viên thường xuyên cập nhật tình hình thời tiết, nhắc nhở phụ huynh, phối hợp tốt với các gia đình chăm lo bữa ăn, giấc ngủ để để tăng sức đề kháng cho các em hoặc chủ động điều chỉnh thời gian đến trường cho hợp lý, giảm thiểu ảnh hưởng khắc nghiệt của thời tiết.
Ngay từ khi bước vào mùa rét năm 2025-2026, trường yêu cầu các lớp bịt ô thoáng, bật đèn sưởi, tuyên truyền phụ huynh cho con em mình mặc đủ ấm. Các điểm trường đã được lắp đặt tấm xốp cách nhiệt và bạt chắn gió để bịt kín các khe tường, khe cửa. Việc nhà trường chú trọng về dinh dưỡng lẫn chất lượng, ăn đúng giờ và ăn nóng giúp học sinh có sức khỏe tốt, yên tâm học tập.
Chị Triền Thị Mai, thôn Sả Chải, xã Pha Long chia sẻ: "Nhà xa lớp, đi lại khá vất vả nhưng thấy cô giáo chăm lo chu đáo cho các con nên gia đình yên tâm cho con đi học đều. Ở nhà, tôi cố gắng mặc thêm áo ấm, quàng khăn, đi tất để con không bị nhiễm lạnh".
Với những nỗ lực đồng bộ từ nhà trường, gia đình và xã hội cùng sự chỉ đạo kịp thời, sâu sát của Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Lào Cai, tỷ lệ chuyên cần của Lào Cai luôn đạt cao; đảm bảo chất lượng dạy và học trong những điều kiện thời tiết khắc nghiệt./.