Có thể nói, tạo nên diện mạo nền âm nhạc hiện đại nước nhà trong nhiều thập niên qua là thế hệ nhạc sĩ nay đã ở tuổi từ 70 trở lên. Nhiều người đã qua đời, trong đó có những tên tuổi lớn gắn với những tác phẩm bất hủ mà nhiều thế hệ công chúng mãi mãi không thể quên. Đó là những tên tuổi lớn trong 2 cuộc kháng chiến giữ nước như Văn Cao, Lưu Hữu Phước, Đỗ Nhuận, Nguyễn Đình Thi, Văn Chung, Huy Du, Nguyễn Văn Tý, Hoàng Vân, Nguyễn Đức Toàn… Hòa bình lập lại, một lứa nhạc sĩ kế tiếp rất đông đảo với nhiều tài năng, nhiệt huyết xuất hiện cùng lớp đàn anh thời kháng chiến đã góp phần hoàn thiện thêm diện mạo nền âm nhạc nước nhà.
Nhạc sỹ Lưu Hữu Phước. Ảnh: Nguồn Internet Và đến hôm nay, những bài hát như “Việt Nam quê hương tôi”, “Con kênh xanh xanh”, “Nhạc rừng”, “Làng tôi”, “Bài ca hy vọng”, “Lời ru trên nương”, “Chiếc khăn Piêu”... luôn được coi là những ca khúc đích thực, đã đi sâu vào tâm khảm biết bao người và gần như được tất cả mọi người yêu thích.
Nhạc sỹ Hoàng Vân. Ảnh: nguồn Internet. Tại Hội thảo “Hội Nhạc sĩ Việt Nam, 60 năm đồng hành cùng dân tộc” mới đây, nhiều nhạc sĩ đã lên tiếng về hiện trạng sân khấu âm nhạc hiện nay. Theo họ, ngày nay không thiếu tiết mục ca nhạc mà người xem chẳng nhớ là bài hát gì, âm điệu ra sao vì mải nhìn dàn vũ nữ minh họa, nhiều khi đóng vai trò chính, hấp dẫn người xem. Những ca khúc được sáng tác quá dễ dãi với giai điệu sáo mòn, lời lẽ tùy tiện; giá trị thẩm mỹ chung của tác phẩm thanh nhạc hầu như rất ít, nếu không nói là phản thẩm mỹ, đang có khuynh hướng lan tràn, chế ngự các sân khấu ca nhạc.
Trước tình hình đó, nhiều nhà nghiên cứu, phê bình âm nhạc cho rằng, nền âm nhạc Việt Nam có nguy cơ xuống cấp với việc phát triển tự phát của loại âm nhạc phục vụ giải trí mà ít tác động đến tư tưởng, tình cảm, điều ta thường gặp ở nhiều tác phẩm những giai đoạn trước.
Nhạc sĩ Nguyễn Đình San chia sẻ: Đáng tiếc là hiện nay, âm nhạc đích thực này ngày càng ít đi, nhường chỗ cho âm nhạc khác mà nếu chỉ nghe thì vô cùng sơ sài, nghèo nàn, rất khó rung động trái tim. Đó thực sự là âm nhạc giải trí, phục vụ những người vừa xem vừa làm cùng lúc nhiều việc khác mà chẳng phương hại gì đến quá trình tiếp thu tác phẩm.
Nhạc sĩ Nguyễn Đình San cho rằng: Công chúng không có lỗi trong việc thưởng thức văn nghệ, họ hấp thụ tác phẩm một cách tự nhiên. Ngay cả một bộ phận công chúng có gu thẩm mĩ còn thấp thì lỗi cũng không hoàn toàn ở họ mà ở người sản sinh ra tác phẩm, người truyền bá và bình luận, giới thiệu tác phẩm.
Đồng tình với những nhận định trên, nhạc sĩ Doãn Nho chia sẻ thêm: Trong công chúng, nhiều người cũng không thỏa mãn với loại ca khúc chỉ thuần túy giải trí. Họ vẫn có nhu cầu về thẩm mỹ, được nâng cao tư tưởng, tâm hồn. Dù thế nào chăng nữa, vẫn phải là nghệ thuật chứ không thể dễ dãi, tùy tiện.
Nhạc sỹ Doãn Nho. Ảnh: Nguồn thethaovanhoa.vn Cùng chung quan điểm trên, Chủ tịch Hội Nhạc sĩ Việt Nam, nhạc sĩ Đỗ Hồng Quân cho rằng, có nhiều chương trình “khoác áo” trò chơi âm nhạc, sân chơi âm nhạc nhưng thực ra là quảng bá những sản phẩm chưa đủ độ “chín”. Việc chạy theo thị trường khiến cho giá trị thẩm mỹ chưa được nâng cao bằng giá trị kinh tế. Chúng ta cần phối hợp một cách có hiệu quả với các cơ quan quản lý, những nơi có chuyên môn cao như Hội Nhạc sĩ, Hội Văn học nghệ thuật để đời sống âm nhạc phong phú nhưng mang tính nhân văn, bản sắc của dân tộc Việt Nam hơn. Chủ tịch Hội nhạc sĩ Việt Nam Đỗ Hồng Quân. Ảnh: Phạm Kiên - TTXVN Trước thực tế không thể phủ nhận là phần lớn các sản phẩm ca nhạc trên truyền hình hiện nay đang theo theo xu thế lấy giải trí làm trọng tâm hoặc làm tiêu chí quan trọng bởi một lý do vô cùng đơn giản - “cơm, áo, gạo, tiền”, nhạc sĩ Đỗ Bảo cho rằng, dù giải trí là một địa hạt quan trọng không thể thiếu nhưng nếu các cơ quan quản lý văn hóa, các nghệ sĩ bàng quan, để mặc nó bao trùm, làm lu mờ các địa hạt khác quan trọng như khí nhạc, âm nhạc dân gian… thì đời sống âm nhạc sẽ nghèo nàn, thiên lệch. Chính vì vậy, cũng cần quan tâm giáo dục thẩm mỹ âm nhạc cho công chúng, đặc biệt là giới trẻ để mọi đối tượng có thể thưởng thức các sản phẩm âm nhạc trong môi trường lành mạnh, bổ ích.
Ngày 12/11, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Vĩnh Long thông tin về Tuần lễ Văn hóa, Thể thao và Du lịch gắn với Lễ hội Ok Om Bok năm 2026 cùng các hoạt động hưởng ứng Ngày Văn hóa Việt Nam gắn với Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc năm 2026.
Ngày 8/11, Lễ hội đua mảng trên sông Gâm năm 2026 tại xã Bắc Mê (tỉnh Tuyên Quang) thu hút đông đảo người dân và du khách. Những màn tranh tài quyết liệt, nhịp chèo mạnh mẽ cùng tiếng cổ vũ náo nhiệt tạo nên không khí sôi động, góp phần gìn giữ bản sắc văn hóa truyền thống.
Ngày 6/11, tại xã Đồng Phúc, tỉnh Thái Nguyên diễn ra Chương trình “Đồng Phúc mùa vàng - Hương trà giữa tầng mây” và nghi thức đặc biệt “Đánh thức hương trà”. Đây là một trong những hoạt động hưởng ứng Festival Trà Quốc tế - Thái Nguyên năm 2026.
Hưởng ứng Ngày Văn hóa Việt Nam năm 2026 (24/11), tỉnh Phú Thọ tổ chức nhiều hoạt động gắn với Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc và Tuần Văn hóa - Đại đoàn kết dân tộc năm 2026, tạo không gian để người dân tham gia, trải nghiệm.
Hướng tới kỷ niệm Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc 18/11 và Ngày Văn hóa Việt Nam 24/11, xã Ia Hrung, tỉnh Gia Lai tổ chức Liên hoan Văn hóa cồng chiêng năm 2026.
Từ những thôn, bản vùng cao biên giới đến các khu dân cư miền núi, đô thị, tỉnh Tuyên Quang đang triển khai chuỗi hoạt động Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc gắn với Ngày Văn hóa Việt Nam năm 2026.
Những ngày cuối tháng 10, giữa tiết trời se lạnh của vùng cao nguyên đá, tiếng hát của những nghệ sĩ, diễn viên Đoàn Văn công Bộ đội Biên phòng đã mang đến không khí ấm áp, rộn ràng cho các bản làng biên giới tỉnh Tuyên Quang.
Ngày 1/11, Giải thể thao các dân tộc thiểu số nằm trong các hoạt động của Festival Cồng chiêng - Tuần lễ hoa dã quỳ Núi lửa Chư Đăng Ya năm 2026 đã diễn ra tại Gia Lai, với sự quy tụ của 69 vận động viên nam và 47 vận động viên nữ, đến từ các thôn của xã Biển Hồ.
Tối 30/10, tại Nhà hát Triển lãm và Văn hóa nghệ thuật tỉnh Lâm Đồng (phường Phan Thiết), Cuộc thi Độc tấu và Hòa tấu nhạc cụ dân tộc toàn quốc 2026 (đợt 1) đã chính thức khép lại với nhiều cung bậc cảm xúc, để lại dư âm tốt đẹp trong lòng các nghệ sĩ, nhạc công và khán giả yêu mến nền âm nhạc truyền thống Việt Nam.
Trong khuôn khổ Festival Cồng chiêng - Tuần lễ Hoa dã quỳ Núi lửa Chư Đang Ya năm 2026, chiều 30/10, tại xã Biển Hồ, tỉnh Gia Lai diễn ra sự kiện trình diễn âm nhạc, nhạc cụ dân tộc phục vụ người dân và du khách.
Ngày 30/10, tỉnh Thái Nguyên tổ chức khai mạc triển lãm với chủ đề: “Thái Nguyên 195 năm - Thành tựu, hội nhập và phát triển”. Đây là hoạt động chào mừng kỷ niệm 195 năm Ngày thành lập tỉnh Thái Nguyên (4/11/1831- 4/11/2026) và khai mạc Festival Trà Quốc tế - Thái Nguyên năm 2026.
Hòa trong sắc vàng rực rỡ của hoa dã quỳ, chuỗi sự kiện văn hóa nghệ thuật hưởng ứng Festival Cồng chiêng và Tuần lễ Núi lửa Chư Đang Ya 2026 đã tưng bừng mở màn tại làng Ia Gri, tỉnh Gia Lai.
Sáng 30/10, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Lạng Sơn khai mạc trưng bày chuyên đề “Lạng Sơn - 195 năm hành trình lịch sử và đổi mới” nhân dịp kỷ niệm 195 năm Ngày thành lập tỉnh Lạng Sơn (4/11/1831 - 4/11/2026), tại Bảo tàng tỉnh.
Từ 27-29/10/2026, tại xã Tân Thành, tỉnh Lạng Sơn đã diễn ra Lễ hội đền công đồng Bắc Lệ với nghi lễ, hoạt động đặc sắc, độc đáo thu hút đông đảo nhân dân địa phương và du khách về dự, tìm hiểu những giá trị văn hóa, tín ngưỡng đặc sắc gắn với tục thờ Mẫu của người Việt.
Lễ hội Ok Om Bok - đua ghe Ngo từ lâu đã trở thành một trong những sự kiện văn hóa, thể thao lớn nhất và mang đậm bản sắc truyền thống của đồng bào Khmer Nam Bộ.
Sáng 22/10, Lễ hội đền Đôi Cô Cam Đường năm 2026 với chủ đề “Đền Đôi Cô Cam Đường - Kết nối cội nguồn, dựng xây quê hương” do phường Cam Đường, tỉnh Lào Cai tổ chức đã chính thức được khai hội thu hút đông đảo du khách thập phương đến chiêm bái. Lễ hội là sự kiện văn hóa có ý nghĩa quan trọng trong đời sống tinh thần của nhân dân địa phương, góp phần gìn giữ bản sắc văn hóa, phát huy giá trị di tích, tăng cường sự gắn kết cộng đồng và quảng bá hình ảnh phường Cam Đường đến với du khách trong và ngoài tỉnh.
Gắn với lao động sản xuất, tín ngưỡng và sinh hoạt cộng đồng, nghệ thuật múa dân gian của người Cống ở Điện Biên vừa lưu giữ những giá trị văn hóa đặc trưng, vừa phản ánh đời sống của một dân tộc rất ít người. Việc nghệ thuật múa của người Cống được đưa vào Danh mục quốc gia về di sản văn hóa phi vật thể mở thêm cơ hội bảo tồn, trao truyền các điệu múa truyền thống, nhất là cho thế hệ trẻ.
Hằng năm, vào ngày Mão tháng Chín âm lịch, chính quyền và nhân dân xã Đông Cuông, tỉnh Lào Cai tổ chức Lễ hội Cơm mới đền Đông Cuông nhằm tổng kết một năm lao động, sản xuất, bày tỏ lòng tri ân với Mẫu Thượng Ngàn, các đấng thần linh và tổ tiên đã phù hộ cho mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu. Năm 2026, ngày Đinh Mão (11/9 âm lịch), tức ngày 20/10 dương lịch là ngày chính lễ với nhiều nghi thức truyền thống mang đậm bản sắc văn hóa của người Tày Khao.
Trong khuôn khổ Ngày hội Văn hóa dân tộc Lự năm 2026 với chủ đề “Sắc màu văn hóa dân tộc Lự”, UBND xã Khun Há (Lai Châu) tổ chức tái hiện lễ hội Sú Khon Khoài, với điểm nhấn là nghi thức cúng hồn trâu.
