Lai Châu bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa truyền thống để phát triển bền vững

Lai Châu bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa truyền thống để phát triển bền vững
Trong ngày lễ tết, tục giã bánh dày vẫn được gìn giữ. Ảnh: Việt Hoàng - TTXVN
Trong ngày lễ tết, tục giã bánh dày vẫn được gìn giữ. Ảnh: Việt Hoàng - TTXVN

Ông Tống Thanh Hải, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lai Châu cho biết, nhằm bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa các dân tộc, tỉnh tăng cường quảng bá các di tích thiên nhiên, lễ hội và văn hóa kiến trúc, chợ phiên, trang phục, ẩm thực để thu hút du khách trong, ngoài tỉnh. Tỉnh chú trọng việc giữ nguyên bản sắc văn hóa cốt lõi, tránh can thiệp sâu vào văn hóa nét riêng mỗi dân tộc. Cùng với đó, tỉnh tổ chức hoạt động nghiên cứu, sưu tầm, biên soạn lịch sử; tổ chức lễ hội; giữ gìn làn điệu dân ca, dân vũ của đồng bào dân tộc thiểu số trên địa bàn nhằm đáp ứng nhu cầu về tinh thần của người dân.

Tỉnh vùng cao biên giới Lai Châu có 20 dân tộc sinh sống với gần 90% là người dân tộc thiểu số đã tạo nên kho tàng đồ sộ về văn hóa vật thể và phi vật thể, tiêu biểu như: hát Then, diễn xướng Sử thi, các điệu xòe, các lễ hội Then Kin Pang, Nàng Han, Gầu Tào, lễ Cấp Sắc… Tỉnh Lai Châu còn được nhiều người biết đến là vùng đất cổ với nhiều di tích lịch sử văn hóa và danh lam thắng cảnh, trong đó có 21 di tích đã được xếp hạng (có 5 di tích quốc gia, 16 di tích cấp tỉnh). Đây chính là nguồn lực quan trọng thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh.
Lai Châu tổ chức phục dựng Lễ hội “Lùng Tùng” (Xuống đồng). Ảnh: Việt Hoàng - TTXVN
Lai Châu tổ chức phục dựng Lễ hội “Lùng Tùng” (Xuống đồng).
Ảnh: Việt Hoàng - TTXVN

Tuy nhiên, do tác động của cơ chế thị trường và quá trình hội nhập, một số nét văn hóa truyền thống của các dân tộc như trang phục, nếp sống văn hóa - văn nghệ dân gian, phong tục tập quán... đang bị pha tạp và dần mai một. Nhiều làn điệu dân ca, điệu múa cổ truyền, nhạc cụ dân tộc, lễ hội dân gian, một số nghề thủ công truyền thống ngày bị thất truyền. Công tác trùng tu, quản lý và phát huy giá trị các di tích, sưu tầm hiện vật chưa được quan tâm đúng mức…

Theo Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lai Châu Tống Thanh Hải, tỉnh xác định công tác bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa của các dân tộc là một trong những nhiệm vụ quan trọng trong thời kỳ hội nhập đặc biệt là xây dựng và phát triển nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc, thực hiện Nghị quyết của Đảng bộ tỉnh Lai Châu lần thứ XII. Các ngành chức năng, các địa phương đã đẩy mạnh công tác tuyên truyền, giáo dục, nâng cao nhận thức cán bộ, đảng viên và nhân dân biết tự hào, trân trọng những giá trị tinh thần, đạo đức, phong tục tốt đẹp. Cùng với đó, các ngành, các địa phương xây dựng chương trình, kế hoạch sưu tầm, khảo cứu, phục dựng bảo tồn và giới thiệu những di sản văn hóa, văn nghệ dân gian tiêu biểu của các dân tộc thiểu số trên địa bàn; thống kê, sưu tầm văn hóa vật thể và phi vật thể các dân tộc; nâng cao chất lượng nghiên cứu khoa học các giá trị văn hóa truyền thống. Việc sưu tầm, bảo tồn, phát huy những giá trị văn hóa truyền thống của các dân tộc gắn liền với xây dựng đời sống văn hóa mới, bài trừ các hủ tục lạc hậu, mê tín dị đoan.
 
Ngày tết truyền thống của người Hà Nhì được tái hiện và bảo tồn. Ảnh: Việt Hoàng - TTXVN
Ngày tết truyền thống của người Hà Nhì được tái hiện và bảo tồn.
Ảnh: Việt Hoàng - TTXVN

Tỉnh Lai Châu khuyến khích, tạo điều kiện cho tổ chức, cá nhân nghiên cứu, bảo quản, truyền dạy, giới thiệu di sản văn hóa vật thể và phi vật thể; bảo vệ các giá trị văn hóa truyền thống đặc sắc, ngăn chặn nguy cơ làm mai một, sai lệch hoặc thất truyền. Đồng thời, tỉnh đưa ra các chính sách tạo điều kiện bảo vệ và phát triển tiếng nói, chữ viết của các dân tộc; khuyến khích sưu tầm, biên soạn, dịch thuật, lưu giữ các tác phẩm văn học nghệ thuật, khoa học, diễn xướng dân gian... Bên cạnh việc phục hồi và phát triển các nghề thủ công truyền thống, tỉnh quan tâm phát huy các giá trị văn hóa ẩm thực, giá trị về trang phục truyền thống dân tộc.

Hiện nay, tỉnh Lai Châu đang từng bước khôi phục, nâng cao giá trị các lễ hội truyền thống; trùng tu, tôn tạo các di tích lịch sử văn hóa. Các loại hình dân ca, dân vũ truyền thống, các trò chơi dân gian, môn thể thao dân tộc được chú trọng bảo tồn và phát huy. Hoạt động của đội văn nghệ quần chúng, câu lạc bộ, phong trào thể dục thể thao được quan tâm, tổ chức thường xuyên vừa bảo tồn, vừa thu hút nhân dân tham gia. Qua đó, khơi dậy sức sáng tạo chủ động của người dân trong các hình thức sinh hoạt cộng đồng nhằm đáp ứng nhu cầu hoạt động văn hóa trong thời kỳ mới.
 
Tục nhảy lửa của người Dao được khôi phục và trình diễn. Ảnh: Việt Hoàng - TTXVN
Tục nhảy lửa của người Dao được khôi phục và trình diễn. 
Ảnh: Việt Hoàng - TTXVN

Đầu năm 2018, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch phối hợp với UBND huyện Than Uyên (Lai Châu) tổ chức phục dựng Lễ hội “Lùng Tùng” (Lễ hội "Xuống đồng") của dân tộc Thái tại bản Cang Mường, xã Mường Cang. Lễ hội được phục dựng nhằm đáp ứng nguyện vọng về tâm linh của đồng bào dân tộc Thái ở xã Mường Cang nói riêng và huyện Than Uyên nói chung. Việc phục dựng Lễ hội thể hiện nét văn hóa độc đáo với nhiều nghi lễ quan trọng trong đó có lãnh đạo huyện, xã, người uy tín, trưởng bản xuống đồng tham gia cày bừa mở đầu cho một mùa sản xuất mới, cầu cho mùa màng bội thu, gia súc phát triển, con người khỏe mạnh, bản làng yên vui.

Ông Lìm Văn Tiến, Chủ tịch UBND xã Mường Cang, huyện Than Uyên (Lai Châu) cho biết: Lễ hội “Lùng Tùng” được người dân địa phương coi là lễ hội quan trọng gắn liền với nông nghiệp trồng trọt, nhằm gửi gắm những mong ước của con người cầu cho một năm mới mưa thuận gió hòa, bản làng yên ấm, gia đình ấm no hạnh phúc. Ngoài phần Lễ, bà con được tham gia các trò chơi dân gian như: tó má lẹ, bắn nỏ, ném còn và giao lưu văn nghệ.

Các cấp ủy, chính quyền, ngành chức năng và người dân đang cùng vào cuộc thực hiện có hiệu quả việc bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa truyền thống đặc sắc của các dân tộc trong tỉnh, góp phần xây dựng văn hóa và con người Lai Châu phát triển toàn diện.

Việt Hoàng
TTXVN

Có thể bạn quan tâm

Độc đáo nghề làm mão, mặt nạ của đồng bào Khmer

Độc đáo nghề làm mão, mặt nạ của đồng bào Khmer

Đó là chủ đề trưng bày chuyên đề do Bảo tàng tỉnh Đắk Lắk phối hợp với Bảo tàng tỉnh Vĩnh Long tổ chức, ngày 11/9. Trưng bày giới thiệu đến công chúng những giá trị đặc sắc của nghề làm mão, mặt nạ truyền thống - di sản văn hóa gắn với đời sống tín ngưỡng và các loại hình nghệ thuật biểu diễn dân gian của đồng bào Khmer.

Nhịp cầu nối đôi bờ biên giới với những câu chuyện phối hợp và sẻ chia

Nhịp cầu nối đôi bờ biên giới với những câu chuyện phối hợp và sẻ chia

Tiếng hát “Việt Nam - Trung Hoa” vang lên trong buổi giao lưu tại phường Hà Giang 1, tỉnh Tuyên Quang, mở đầu cho những câu chuyện giữa cán bộ làm nhiệm vụ quản lý, bảo vệ biên giới hai nước. Phía sau những tiết mục văn nghệ, trận bóng bàn và hành trình tìm hiểu các điểm đến của địa phương là một mối quan hệ được bồi đắp bằng nhiều năm phối hợp, chia sẻ và đồng hành.

Gìn giữ bản sắc văn hóa, tạo động lực phát triển vùng biên

Gìn giữ bản sắc văn hóa, tạo động lực phát triển vùng biên

Thực hiện Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam, tỉnh Lạng Sơn xác định, xây dựng và phát triển nền văn hóa toàn diện, giàu bản sắc, nhân văn, khoa học, hiện đại, trở thành nền tảng vững chắc, nguồn lực nội sinh quan trọng, động lực cho phát triển nhanh và bền vững.

Khai hội truyền thống Đền Minh Lương

Khai hội truyền thống Đền Minh Lương

Trong tiết thu dịu mát, tiếng trống khai hội vang lên giữa không gian cổ kính của Đền Minh Lương, xã Yên Sơn, tỉnh Tuyên Quang, mở đầu những ngày hội đậm sắc màu văn hóa, tín ngưỡng.

Đặc sắc Lễ hội Trung Nguyên Kiến Tiêu Nghinh ông Quan Thánh Đế Quân xuất du

Đặc sắc Lễ hội Trung Nguyên Kiến Tiêu Nghinh ông Quan Thánh Đế Quân xuất du

Sáng 6/9 (tức ngày 25/7 âm lịch), tại phường Phan Thiết (tỉnh Lâm Đồng), đoàn Quan Thánh Đế Quân xuất du diễn ra trong sự thích thú của đông đảo người dân địa phương và du khách. Đây là phần hội quan trọng và đặc sắc nhất của Lễ hội Trung Nguyên Kiến Tiêu Nghinh ông Quan Thánh Đế Quân xuất du lần thứ 15 - năm 2026.

'Đánh thức' nếp nhà xưa và các giá trị văn hóa bản địa

'Đánh thức' nếp nhà xưa và các giá trị văn hóa bản địa

Nằm nép mình bên những ghềnh đá cổ ven biển Sa Huỳnh, làng Gò Cỏ (phường Sa Huỳnh, tỉnh Quảng Ngãi) đang trở thành điểm đến hấp dẫn du khách trong và ngoài nước nhờ mô hình du lịch cộng đồng gắn liền với việc bảo tồn không gian kiến trúc truyền thống và các giá trị văn hóa bản địa.

Thắt chặt tình đoàn kết, hữu nghị giữa nhân dân khu vực biên giới Việt Nam - Lào

Thắt chặt tình đoàn kết, hữu nghị giữa nhân dân khu vực biên giới Việt Nam - Lào

Từ ngày 31/8 - 2/9, tại khu vực Cửa khẩu Quốc tế Lóng Sập, xã Lóng Sập diễn ra các hoạt động văn hóa, thể thao và du lịch thu hút đông đảo du khách và nhân dân biên giới Việt Nam và Lào tham gia. Đây là sự kiện trong chuỗi hoạt động thuộc Tuần Văn hóa - Du lịch Mộc Châu năm 2026, do Ủy ban nhân dân tỉnh Sơn La tổ chức.

Rộn ràng Tết Độc lập ở các bản làng vùng cao Điện Biên

Rộn ràng Tết Độc lập ở các bản làng vùng cao Điện Biên

Tết Độc lập 2/9 không chỉ rộn ràng ở các đô thị mà còn lan tỏa đến những bản làng vùng cao Điện Biên. Trong sắc cờ đỏ, đồng bào các dân tộc khoác lên mình trang phục truyền thống, hòa vào các hoạt động văn hóa, vui hội và đón du khách, cùng lan tỏa niềm tự hào về quê hương, đất nước.

Lai Châu: Trích đoạn Lễ hội Gầu tào văn hóa dân tộc Mông chào mừng Tết Độc lập

Lai Châu: Trích đoạn Lễ hội Gầu tào văn hóa dân tộc Mông chào mừng Tết Độc lập

Trong khuôn khổ các hoạt động chào mừng Tết Độc lập năm 2026, ngày 2/9/2026, tại Không gian văn hóa Mông thuộc sân vận động xã Than Uyên, Bảo tàng tỉnh Lai Châu phối hợp với UBND xã Than Uyên tổ chức trình diễn cúng cây nêu trích đoạn trong Lễ hội Gầu tào của dân tộc Mông. Đây là một trong những điểm nhấn đặc sắc, thu hút đông đảo nhân dân và du khách thập phương đến tham quan, trải nghiệm. 

Gần 3.000 người tham gia giải chạy “Đón bình minh trên biển” vào sáng 2/9

Gần 3.000 người tham gia giải chạy “Đón bình minh trên biển” vào sáng 2/9

Sáng 2/9, tại Quảng trường Tháp Nghinh Phong (phường Tuy Hòa), Giải chạy Tuy Hòa bán marathon 2026 “Đón bình minh trên biển” do Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Đắk Lắk tổ chức đã hoàn thành các phần thi. Giải có sự tham gia của gần 3.000 vận động viên, xuất phát vào lúc 4 giờ sáng 2/9 với hành trình đi qua các tuyến đường ở phường, kết nối các địa điểm du lịch như Tháp Nghinh Phong, Tháp Nhạn và khu vực biển Tuy Hòa.

Lai Châu chào mừng Tết Độc lập

Lai Châu chào mừng Tết Độc lập

Sáng 2/9/2026, tại Sân vận động xã Than Uyên, tỉnh Lai Châu diễn ra Lễ thượng cờ chào mừng Tết Độc lập năm 2026 với sự tham gia của hơn 2.000 cán bộ, chiến sĩ lực lượng vũ trang, học sinh, nhân dân các dân tộc tỉnh Lai Châu cùng du khách. Sau lễ thượng cờ là các hoạt động múa sạp, diễu hành đường phố mang đậm sắc màu văn hóa các dân tộc vùng cao Lai Châu.

Mộc Châu - Tiếng gọi mùa yêu

Mộc Châu - Tiếng gọi mùa yêu

Nằm trong chuỗi các hoạt động Tuần Văn hóa - Du lịch Mộc Châu năm 2026, tối 1/9, tại Quảng trường 8/5 (phường Mộc Châu), tỉnh Sơn La tổ chức Chương trình nghệ thuật với chủ đề "Mộc Châu - Tiếng gọi mùa yêu", chào mừng kỷ niệm 81 năm ngày "Tết Độc lập" - Quốc khánh 2/9. Chương trình thu hút đông đảo du khách và nhân dân các dân tộc tỉnh Sơn La đến dự.

Về nơi Tết Độc lập đậm sắc Mường

Về nơi Tết Độc lập đậm sắc Mường

Trong không khí đón mừng Tết Độc lập 2/9, đồng bào Mường ở Lạc Sơn, tỉnh Phú Thọ lại sum họp, tổ chức các hoạt động theo phong tục được duy trì qua nhiều thế hệ. Từ bữa cơm đoàn tụ, những món quà biếu cha mẹ đến bánh uôi, tiếng chiêng, lời hát đối, những phong tục ấy góp phần tạo nên nét văn hóa đặc sắc trong ngày Tết của đồng bào Mường nơi đây.

Tiếng nhạc ngũ âm giữ hồn văn hóa Khmer ở An Giang

Tiếng nhạc ngũ âm giữ hồn văn hóa Khmer ở An Giang

Với đồng bào Khmer Nam Bộ, nhạc ngũ âm không chỉ góp phần tạo nên không khí trang nghiêm trong các nghi lễ Phật giáo hay rộn ràng trong những lễ hội truyền thống, mà còn là một phần văn hóa được gìn giữ và trao truyền qua nhiều thế hệ. Tại các ngôi chùa Khmer ở An Giang, những lớp học nhạc ngũ âm đang giúp thế hệ trẻ hiểu, yêu và tiếp tục gìn giữ những thanh âm đặc trưng của dân tộc mình.

Sức trẻ gìn giữ âm nhạc truyền thống Tây Nguyên

Sức trẻ gìn giữ âm nhạc truyền thống Tây Nguyên

Phía Tây của tỉnh Quảng Ngãi là nơi mang đậm nét văn hóa của đồng bào các dân tộc thiểu số Tây Nguyên; trong đó âm nhạc đã trở thành một phần không thể thiếu trong đời sống của bà con nhân dân nơi đây.