Nhằm thích ứng với tình hình nắng hạn kéo dài, nhiều nông dân trồng mía tại tỉnh Đắk Lắk đã liên kết với doanh nghiệp để đầu tư hệ thống tưới nước nhỏ giọt. Ứng dụng công nghệ này, người dân không chỉ giải quyết “bài toán” chống hạn mà còn nâng cao năng suất cây mía, đem lại hiệu quả kinh tế cao.
Nhiều năm trước đây, ông Ngô Trung Điền (xã Suối Trai, tỉnh Đắk Lắk) trồng mía trên diện tích 16 ha và tưới nước cho cây mía bằng phương pháp truyền thống. Nghĩa là nguồn nước được tận dụng từ các ao, hồ hoặc giếng khoan rồi bơm tưới thủ công. Tuy nhiên, niên vụ mía năm 2026-2027, ông Điền quyết định đầu tư hệ thống tưới nước nhỏ giọt tự động trên 5 ha mía nhằm giảm bớt tình trạng thiếu nước và chống chịu nắng hạn ngày càng diễn biến phức tạp trên địa bàn.
Ông Điền cho biết, khi sử dụng hệ thống tưới nước nhỏ giọt, nguồn nước được lấy từ giếng khoan hoặc các nguồn nước ổn định khác. Sau đó, nước được dẫn qua các đường ống nhựa lắp theo từng hàng mía. Ông chỉ cần bật máy bơm để hút và dự trữ nước, hệ thống sẽ tự động tưới nhỏ giọt đến từng cây mía trong thời gian liên tục. Nhờ vậy, đất trồng mía được giữ ẩm; cây mía sinh trưởng, phát triển tốt, cho năng suất cao.
Mặc dù hiện nay chưa bước vào thời điểm nắng hạn gay gắt, nhưng nhiều vùng trồng mía tại tỉnh Đắk Lắk đang hứng chịu tình trạng thiếu nước nghiêm trọng. Mực nước ở các ao, hồ, sông, suối giảm rõ rệt. Nhiều giếng khoan của nông dân cũng dần cạn kiệt nguồn nước. Do vậy, “bài toán” sử dụng nguồn nước hợp lý, tiết kiệm để trồng mía đang được nhiều người dân quan tâm. Phương pháp sử dụng hệ thống tưới nước nhỏ giọt cho cây mía đã được nông dân thực hiện từ nhiều năm trước. Qua từng năm, người dân dần nhận thấy hiệu quả khi ứng dụng công nghệ này.
Bà KPắ Hờ Trang (xã Suối Trai, tỉnh Đắk Lắk) trồng 5 ha mía trong niên vụ 2026-2027; trong đó, hơn 3 ha mía, bà đã ứng dụng hệ thống tưới nước nhỏ giọt để đảm bảo chống chịu nắng hạn năm nay. Bà Trang chia sẻ, phương pháp tưới nước này giúp cây mía mọc đều, tránh khô héo, sinh trưởng xanh tốt và tiết kiệm lượng phân bón. Những năm trước, bà đã thử nghiệm trên 1 ha mía và cuối vụ cho năng suất cao, đạt từ 80 - 85 tấn/ha; trong khi đó, phương pháp tưới nước truyền thống chỉ đạt 65 - 70 tấn/ha.
Diện tích trồng mía tại tỉnh Đắk Lắk được đầu tư hệ thống tưới nước nhỏ giọt nên phát triển tốt.
Theo nhiều nông dân tại tỉnh Đắk Lắk, đầu tư một hệ thống tưới nước nhỏ giọt, gồm giếng khoan, hệ thống năng lượng mặt trời và hệ thống ống tưới trên 1 ha mía chi phí khoảng 45 - 50 triệu đồng trong năm đầu tiên. Do vậy, nhiều hộ dân còn chưa mạnh dạn đầu tư hệ thống này. Trước thực trạng đó, Công ty TNHH Công nghiệp KCP Việt Nam (đóng chân tại xã Sơn Hòa, tỉnh Đắk Lắk) đã liên kết với nông dân trồng mía để hỗ trợ vốn đầu tư ban đầu, đồng thời bao tiêu đầu ra cho sản phẩm sau thu hoạch. Đây là doanh nghiệp có 100% vốn đầu tư nước ngoài; cam kết bao tiêu đầu ra cho hơn 34.000 ha mía của nông dân trong và ngoài tỉnh Đắk Lắk.
Theo đại diện Công ty TNHH Công nghiệp KCP Việt Nam, hiện công ty đang hỗ trợ hơn 4.000 hộ dân tại các xã Sơn Hòa, Suối Trai, Tây Sơn, Vân Hòa, Sông Hinh… đầu tư hệ thống tưới nước nhỏ giọt cho cây mía với tổng diện tích 8.000 ha. Hình thức hỗ trợ là vốn vay không tính lãi; cùng với đó, giá thu mua mía sử dụng hệ thống này được nâng thêm 60.000 đồng/tấn. Qua theo dõi, nông dân trồng mía sử dụng hệ thống tưới nước nhỏ giọt có năng suất bình quân cao hơn phương pháp truyền thống khoảng 20 tấn/ha.
Ông Sô Minh Chiến, Phó Chủ tịch UBND xã Sơn Hòa chia sẻ, chính quyền địa phương khuyến khích người dân đầu tư và sử dụng hệ thống tưới nước nhỏ giọt cho cây mía. Đây là phương pháp vừa sử dụng hiệu quả nguồn nước, vừa đem lại năng suất cao. Việc Công ty TNHH Công nghiệp KCP Việt Nam hỗ trợ người dân đầu tư hệ thống này đã giúp địa phương trong công tác ứng phó với tình hình nắng hạn hiện nay trong sản xuất nông nghiệp.
Khi doanh nghiệp, chính quyền và người nông dân cùng chung tay ứng dụng công nghệ trong sản xuất nông nghiệp, những vùng đất trồng mía khô cằn, nắng hạn sẽ cho năng suất cao, tăng lợi nhuận. Đây còn là hướng đi bền vững cho ngành mía đường trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng diễn biến phức tạp./.
