Nông nghiệp Tây Nguyên thích ứng với biến đổi khí hậu (Bài 3)
Bài 3: Chuyển đổi cơ cấu cây trồngTheo các nhà khoa học, quản lý, nông nghiệp Tây Nguyên chỉ thực sự phát triển bền vững khi được quy hoạch một cách tổng thể. Cây lương thực và các cây công nghiệp cần được quy hoạch thành các vùng chuyên canh với diện tích ổn định. Tây Nguyên không nên mở rộng thêm diện tích mà phải chuyển diện tích cà phê bấp bênh về nguồn nước sang trồng cây chịu hạn, cùng với đó là cải tạo giống cây trồng cho năng suất, chất lượng tốt.
Người dân huyện M’Đrắk đã chuyển đổi các diện tích đất kém dinh dưỡng sang trồng nhãn. Ảnh: Tuấn Anh – TTXVN
Chuyển một số diện tích đất ở các vùng có điều kiện khí hậu không thuận lợi, sản xuất không hiệu quả sang trồng các loại cây khác có hiệu quả hơn và những loại cây có khả năng thích ứng cao với sự biến đổi khí hậu. Chuyển đổi cơ cấu cây trồng phù hợp với tiểu vùng khí hậu và thổ nhưỡng cũng là một giải pháp đang được triển khai để thích ứng với biến đổi khí hậu. Nhận thấy huyện M’Đrắk, tỉnh Đắk Lắk với đặc thù kiểu khí hậu khô nóng, nhiều diện tích đất pha cát thích hợp với các loại cây ăn quả như nhãn, vải thiều, cam, quýt… nông dân đã mạnh dạn chuyển đổi nhiều diện tích sang trồng cây ăn trái thích nghi với khí hậu. Năm 2015, ông Phạm Đình Thướng, thôn 3, xã Ea Pil, huyện M'Đrắk mạnh dạn phá bỏ toàn bộ diện tích mía hơn 3 ha chuyển sang trồng nhãn. Theo ông Thướng, nhãn là loại cây dễ trồng, phù hợp với đất pha cát và vùng khí hậu nóng khắc nghiệt của huyện M'Đrắk. Mỗi ha nhãn cần đầu tư trong 3 năm kiến thiết cơ bản khoảng 75-80 triệu đồng. Từ năm thứ 3 trở đi, nhãn bắt đầu cho thu bói, chi phí tái đầu tư chăm sóc sẽ được giảm bớt. Sau gần 5 năm chuyển đổi, hiện mỗi năm gia đình thu lãi từ 450 – 500 triệu đồng/1 ha. Người dân huyện M’Đrắk chuyển đổi các diện tích đất kém dinh dưỡng sang trồng nhãn. Ảnh: Tuấn Anh – TTXVN Theo ông Nguyễn Thế Thập, Trưởng phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn huyện M'Drắk, hiện toàn huyện có khoảng 1.100 ha cây ăn quả. Để phát triển ổn định cây ăn quả, chính quyền địa phương và cơ quan chức năng hỗ trợ nông dân thành lập các hợp tác xã sản xuất trái cây sạch theo tiêu chuẩn VietGAP, đồng thời tìm kiếm thị trường tiêu thụ, hình thành chuỗi giá trị sản xuất, hướng đến phát triển bền vững cây ăn quả tại địa phương. Thực tế cho thấy, chuyển đổi cây trồng phù hợp với đặc thù khí hậu tiểu vùng tại huyện M’Đrắk cũng là một trong những giải pháp hiệu quả trong thay đổi sản xuất để thích ứng với biến đổi khí hậu. Nông dân trong tỉnh Đắk Nông đang đẩy mạnh chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi để thích ứng tốt hơn với biến đổi khí hậu, trong bối cảnh giá cả nhiều loại nông sản chủ lực như hồ tiêu, cà phê… liên tục sụt giảm. Riêng xã Đắk Gằn, huyện Đắk Mil có gần 800 ha đất trồng các loại cây công nghiệp đã được chuyển đổi sang trồng xoài. Cây xoài được đánh giá là loại cây trồng phù hợp với đất đai, khí hậu, thổ nhưỡng Đắk Gằn và một số khu vực lân cận. Đây là loại cây ăn quả thích ứng khá tốt với khô hạn và những diễn biến bất thường của biến đổi khí hậu. Nơi đây đã hình thành vùng chuyên canh xoài lớn của cả khu vực Tây Nguyên và có thể được coi là mô hình điểm trong việc chuyển đổi cơ cấu cây trồng để nâng cao hiệu quả kinh tế, thích ứng biến đổi khí hậu Tại xã Đắk Gằn, Tổ hợp tác trồng xoài thôn Tân Lợi là tổ hợp tác có quy mô lớn nhất trong xã với hơn 100 hộ nông dân tham gia và tổng diện tích xoài đã đạt gần 200 ha, sản lượng hàng năm từ 2.500 - 3.000 tấn. Năm 2018, chín hộ nông dân đầu tiên của tổ tham gia sản xuất theo tiêu chuẩn VietGAP đã được công nhận đạt chuẩn. Tổng diện tích của 9 hộ dân này là 12,5 ha với sản lượng gần 200 tấn mỗi năm đã được ký hợp đồng bao tiêu với doanh nghiệp thu mua. Hiện nay, các hộ nông dân còn lại đang khẩn trương hoàn thiện quy trình, tiêu chí, để tiếp tục được công nhận. Ông Nguyễn Xuân Kỷ, một thành viên tiên phong chuyển đổi vườn cà phê sang trồng xoài và tham gia canh tác theo quy chuẩn VietGAP cho biết, hiệu quả kinh tế từ cà phê, tiêu mấy năm nay không còn cao do tình hình thời tiết ngày càng khắc nghiệt, bất lợi. Thêm nữa là tình trạng đất đai bị bạc màu, rửa trôi và canh tác hàng chục năm nên cà phê đã không con mang lại năng suất cao như trước. Gia đình ông đã chuyển đổi gần 2 ha đất sang trồng xoài được 5 năm và đang cho thu hoạch ổn định, sản lượng hàng năm khoảng 30 - 35 tấn. Với mức giá trung bình 15.000 đồng/kg, mỗi năm trừ chi phí gia đình cũng thu lãi khoảng 300 triệu đồng. Ông Kỷ đang hy vọng, việc được công nhận đạt tiêu chuẩn VietGAP sẽ giúp thu nhập gia đình tăng cao hơn. Theo một số nông dân kỳ cựu tại xã Đắk Gằn, cây xoài được một số hộ dân từ tỉnh Đồng Nai đem đến và trồng thí điểm tại đây khoảng từ năm 1998 – 2000. Các mô hình thí điểm đều thành công và đem lại hiệu quả kinh tế cao. Nhiều hộ nông dân trong xã sau đó đã học theo và chuyển đổi. Mấy năm gần đây, tình hình khô hạn diễn biến khốc liệt, giá cả các loại cây công nghiệp như cà phê, tiêu… xuống thấp và dịch bệnh xuất hiện một số nơi càng thúc đẩy nông dân thay thế cây công nghiệp bằng các loại cây ăn trái, nhất là cây xoài. Theo ông Phạm Xuân Thủy, Phó Chủ tịch UBND xã Đắk Gằn, mặc dù là vùng đất có lượng mưa ít, nhiệt độ trung bình hàng năm cao nhất nhì cả tỉnh, nhưng đất đai, thổ nhưỡng, khí hậu tại Đắk Gằn và một số khu vực lân cận rất phù hợp với các loại cây ăn trái. Mấy năm gần đây, hàng trăm hộ dân mạnh dạn chuyển đổi sang trồng cây ăn trái đã có thu nhập rất cao, nổi bật và chiếm diện tích lớn nhất là cây xoài. Hiệu quả kinh tế từ việc trồng xoài mang lại khá cao và thu nhập của các hộ tương đối ổn định. Đây có thể là loại cây mang lại thu nhập chủ lực cho nông dân xã Đắk Gằn. Bà Nguyễn Thị Tình, Trưởng phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn huyện Đắk Mil cho biết, huyện đang định hướng cho nông dân phát triển các loại cây ăn trái theo hướng gắn kết với thị trường tiêu thụ. Các sản phẩm có thế mạnh, diện tích, sản lượng lớn sẽ ưu tiên phát triển theo các tiêu chuẩn an toàn và tổ chức ký hợp đồng bao tiêu sản phẩm đầu ra cho nông dân. Trước mắt, huyện sẽ phối hợp với các địa phương và người dân triển khai một số mô hình thí điểm, đề nghị cấp có thẩm quyền chứng nhận đạt chuẩn. Mục đích nhằm tuyên truyền, hướng dẫn về quy trình kỹ thuật, thói quen canh tác mới để nhân rộng sau này. Theo Tiến sĩ Phan Việt Hà, Phó Viện trưởng Viện Khoa học Kỹ thuật Nông Lâm nghiệp Tây Nguyên chuyển đổi giống cây trồng cũng là giải pháp quan trọng để thích ứng với biến đổi khí hậu, hiện trên thị trường đã có các giống cây trồng chịu hạn tốt, thích nghi với các điều kiện thời tiết khác nhau, từ giống cây công nghiệp như hồ tiêu, cà phê đến cây ăn quả như bơ, sầu riêng và cây lương thực như ngô, lúa… Vì vậy khi chuyển đổi giống cây trồng cần có sự cân nhắc và áp dụng các biện pháp tiên tiến để tăng hiệu quả canh tác, thích ứng với các điều kiện khí hậu bất lợi. (Còn tiếp)
Sáng 16/9, tại xã Gia Vân, tỉnh Ninh Bình, Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng số 1 tỉnh Ninh Bình tổ chức lễ khởi công Dự án xây dựng, nâng cấp mở rộng đường ĐT.477; xây dựng cầu Hoàng Long và đường dẫn tuyến đường ĐT.477C.
Lạng Sơn là tỉnh miền núi, biên giới còn nhiều khó khăn song những năm gần đây, các cấp Hội Khuyến học của tỉnh đã phát huy vai trò nòng cốt, chủ động phối hợp với các sở, ban, ngành, đoàn thể triển khai hiệu quả phong trào khuyến học, khuyến tài, xây dựng xã hội học tập.
Do ảnh hưởng của hoàn lưu bão gây mưa lớn kéo dài, tuyến đường bao Ngòi Lạt, xã Tu Vũ, tỉnh Phú Thọ đã xuất hiện tình trạng sạt lở nghiêm trọng, đe dọa trực tiếp đến an toàn giao thông và đời sống của các hộ dân trong khu vực.
Thái Nguyên đang tập trung triển khai nhiều giải pháp đồng bộ, trong đó, chú trọng việc hoàn thiện thể chế, tập trung nâng cao năng lực hệ thống y tế, nhất là y tế dự phòng, y tế cơ sở.
Từ sản xuất nhỏ lẻ, phụ thuộc vào điều kiện tự nhiên, người dân vùng núi Tam Đảo, tỉnh Phú Thọ đang từng bước thay đổi tư duy, mạnh dạn ứng dụng khoa học kỹ thuật, liên kết sản xuất và khai thác lợi thế bản địa.
Mặc dù đảm nhận nhiệm vụ không ít khó khăn trong công tác bảo vệ chủ quyền, an ninh khu vực biên giới biển, lực lượng Bộ đội Biên phòng tỉnh Vĩnh Long vẫn luôn dành sự quan tâm đặc biệt cho công tác an sinh xã hội.
Tận dụng lợi thế về đất đai, điều kiện tự nhiên và nguồn nguyên liệu tại chỗ, nhiều thanh niên nông thôn tỉnh Gia Lai đang mạnh dạn đổi mới phương thức sản xuất, ứng dụng khoa học kỹ thuật, chủ động tìm kiếm thị trường để phát triển kinh tế ngay trên quê hương.
Từ ngày 13 đến 15/9, do ảnh hưởng của dải hội tụ nhiệt đới kết hợp với áp thấp nhiệt đới, trên địa bàn tỉnh Phú Thọ đã xảy ra đợt mưa lớn trên diện rộng, một số nơi ghi nhận lượng mưa đặc biệt cao như Tân Pheo (308,4mm), Cao Răm (305,2mm), Lũng Vân (293,4mm)...
Những ngày qua, do ảnh hưởng của áp thấp nhiệt đới và đợt mưa lớn, tại Thanh Hóa đã có mưa to đến rất to, tổng lượng mưa đo được tại các trạm khí tượng thủy văn cơ bản từ 100 - 300 mm.
Theo báo cáo nhanh của Sở Nông nghiệp và Môi trường Lào Cai, mưa lớn từ đêm 14 đến ngày 15/9 tại một số địa phương trên địa bàn tỉnh Lào Cai đã gây sạt lở tại nhiều vị trí trên các tuyến đường quốc lộ, đường tỉnh và đường địa phương.
Ngày 15/9, tỉnh Quảng Trị, Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh Quảng Trị phối hợp với Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Khăm Muồn và Công an tỉnh Khăm Muồn (Lào) tổ chức diễn tập liên hợp đánh bắt tội phạm mua bán, vận chuyển ma túy có vũ khí qua biên giới Việt Nam - Lào.
Thực hiện Kế hoạch số 116/KH-BCA, ngày 7/9/2026 của Văn phòng Bộ Công an về tổ chức kiểm tra đột xuất kết quả thực hiện các chỉ tiêu công tác Bộ Công an giao năm 2026, Đoàn kiểm tra của Bộ Công an đã có buổi làm việc với Công an phường Hà Tiên.
Ngày 15/9, Chủ tịch UBND xã Quảng Khê (tỉnh Lâm Đồng) cho biết, do ảnh hưởng của mưa lớn những ngày qua khiến một đoạn đường liên xã gần cầu Đắk Glong, xã Quảng Khê xuất hiện vết nứt dài khoảng 20m, nền đường có dấu hiệu biến dạng, tiềm ẩn nguy cơ sạt trượt, mất an toàn giao thông.
Thực hiện Đề án “Phát triển kết cấu hạ tầng các xã khó khăn và đặc biệt khó khăn tỉnh giai đoạn 2026-2030”, Thái Nguyên đang chỉ đạo các sở, ngành, địa phương tập trung triển khai chương trình hỗ trợ đầu tư, cải tạo, nâng cấp hạ tầng giao thông các xã vùng khó khăn, đặc biệt khó khăn. Đồng thời, khẩn trương hoàn thiện công tác chuẩn bị đầu tư, các thủ tục về chủ trương đầu tư, báo cáo kinh tế - kỹ thuật; lựa chọn nhà thầu và các nội dung liên quan, bảo đảm đủ điều kiện khởi công các công trình theo kế hoạch và giải ngân 100% nguồn vốn được giao trong năm 2026.
Ngày 14/9, nước trên các sông tại Quảng Trị đang rút, chính quyền các xã miền núi phía Tây tỉnh Quảng Trị huy động lực lượng, phương tiện phối hợp với người dân khẩn trương dọn dẹp bùn đất, rác thải, vệ sinh môi trường, khắc phục hậu quả mưa lũ, sớm ổn định đời sống.
Ở vùng sâu, vùng xa, nơi đường đến cơ sở y tế còn nhiều cách trở, mô hình “Tủ thuốc biên cương” do Bộ đội Biên phòng Nghệ An triển khai góp phần đưa dịch vụ chăm sóc sức khỏe ban đầu đến gần người dân.
Bước vào năm học 2026-2027, trước nguy cơ các bệnh truyền nhiễm gia tăng do thời tiết giao mùa và học sinh tập trung đông, ngành Y tế và Giáo dục tỉnh Đắk Lắk đang tăng cường các biện pháp phòng, chống dịch trong trường học, nhất là sốt xuất huyết, tay chân miệng và các bệnh lây truyền theo mùa.
Người dân huyện M’Đrắk đã chuyển đổi các diện tích đất kém dinh dưỡng sang trồng nhãn. Ảnh: Tuấn Anh – TTXVN
