Thời gian gần đây, trên địa bàn tỉnh Đắk Lắk liên tiếp ghi nhận các vụ ngộ độc thực phẩm và gia tăng số ca mắc bệnh đường tiêu hóa ở người lớn và trẻ em.
Trong bối cảnh thời tiết nắng nóng, độ ẩm cao tạo điều kiện thuận lợi cho vi khuẩn phát triển, nguy cơ mất an toàn vệ sinh thực phẩm đang hiện hữu và có thể bùng phát nếu không được kiểm soát chặt chẽ. Trước tình hình này, các ngành chức năng đang tăng cường phối hợp triển khai nhiều giải pháp nhằm chủ động phòng ngừa.
Tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn thực phẩm
Theo Phòng An toàn vệ sinh thực phẩm (Sở Y tế Đắk Lắk), từ đầu năm đến nay, toàn tỉnh ghi nhận 2 vụ ngộ độc thực phẩm với 92 người mắc. Đáng chú ý, vụ ngộ độc tập thể tại xã Ea Đrăng khiến 86 người bị ảnh hưởng sau khi sử dụng bánh mì tại một cơ sở kinh doanh địa phương. Kết quả điều tra cho thấy, trong 10 mẫu bệnh phẩm có 5 mẫu dương tính với vi khuẩn Salmonella.
Đối với 8 mẫu thực phẩm được lấy kiểm nghiệm, phát hiện 2 mẫu (rau và dăm bông) nhiễm Salmonella spp; riêng mẫu rau còn ghi nhận nhiễm vi khuẩn Escherichia coli ở mức cao 9,0 x 10³. Cơ quan chức năng đã yêu cầu cơ sở tạm ngừng hoạt động để phục vụ công tác điều tra, xử lý.
Không chỉ các vụ ngộ độc tập thể, tại Khoa Nhi Tổng hợp, Bệnh viện Đa khoa vùng Tây Nguyên (phường Buôn Ma Thuột), số trẻ nhập viện do các bệnh lý đường tiêu hóa đang gia tăng đáng kể. Trung bình mỗi ngày có từ 15-20 ca đến khám và điều trị với triệu chứng như, sốt cao, đau bụng, nôn ói, tiêu chảy, mất nước...
Theo các bác sĩ, nguyên nhân chủ yếu dẫn đến tình trạng này là do thời tiết nóng ẩm khiến thực phẩm dễ bị ôi thiu, nhiễm khuẩn. Bên cạnh đó, thói quen ăn uống không đảm bảo vệ sinh, sử dụng thực phẩm không rõ nguồn gốc hay việc trẻ em ăn hàng quán vỉa hè cũng làm tăng nguy cơ mắc bệnh.
Con trai chị H’Tra Na Niê (xã Dray Bhăng, tỉnh Đắk Lắk) phải nhập viện sau khi có biểu hiện đau bụng, nôn ói nhiều, người mệt lả, uống thuốc không đỡ. Gia đình cho biết, trước đó, cháu có sử dụng nước ngọt và cơm cuộn mua trước cổng trường để ăn.
Tương tự, con gái 7 tuổi của chị Linh Niê (xã Yang Mao) cũng phải điều trị dài ngày do nhiễm khuẩn tiêu hóa sau khi ăn bánh mì mua trước cổng trường.
Bác sĩ Lê Thị Bích Phượng, Khoa Nhi Tổng hợp cho biết, nhiễm khuẩn đường ruột lây qua đường ăn uống là chủ yếu. Khi trẻ ăn trúng những thức ăn nhiễm khuẩn, các cháu không có hệ miễn dịch tốt sẽ dẫn tới viêm ruột. Để phòng chống, phụ huynh cần tránh cho trẻ ăn thức ăn chứa nhiễm khuẩn. Việc đảm bảo “ăn chín, uống sôi”, không sử dụng thực phẩm để lâu, không rõ nguồn gốc là biện pháp phòng ngừa quan trọng.
Tăng cường phối hợp phòng, chống
Trước thực trạng trên, ngành Y tế Đắk Lắk đang đẩy mạnh triển khai các biện pháp phòng, chống bệnh đường tiêu hóa và đảm bảo an toàn thực phẩm. Công tác thanh tra, kiểm tra các cơ sở sản xuất, chế biến, kinh doanh thực phẩm được tăng cường, đặc biệt tại bếp ăn tập thể, trường học và điểm kinh doanh dịch vụ ăn uống trong mùa nắng nóng. Những trường hợp vi phạm sẽ bị xử lý nghiêm theo quy định. Công tác tuyên truyền được đẩy mạnh nhằm nâng cao nhận thức, thay đổi hành vi trong lựa chọn, chế biến và sử dụng thực phẩm an toàn.
Ông Trương Tiến Phát, Giám đốc Trạm Y tế phường Buôn Ma Thuột cho biết, đơn vị xây dựng kế hoạch giám sát hơn 1.500 cơ sở kinh doanh thức ăn tập thể, đường phố, bếp ăn nhà trường... trong đó, duy trì kiểm tra định kỳ hàng tháng, quý, đảm bảo trên 75% cơ sở được giám sát. Qua đó, kịp thời phát hiện các vi phạm về nguồn gốc thực phẩm, quy trình chế biến để xử lý và tuyên truyền nâng cao nhận thức cho người dân.
Ông Lưu Tiến Quang, Phó Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Đắk Lắk cho biết, các đơn vị trường học được yêu cầu rà soát, kiểm tra chặt chẽ hợp đồng cung cấp thực phẩm, suất ăn bán trú; đảm bảo đơn vị cung cấp đáp ứng đầy đủ quy định về an toàn thực phẩm. Đồng thời, tăng cường giáo dục kiến thức cho học sinh, giáo viên và nhân viên chế biến thực phẩm về lựa chọn thực phẩm an toàn và thực hành vệ sinh cá nhân.
Hiện nay, tình trạng kinh doanh hàng rong trước cổng trường vẫn còn tồn tại, tiềm ẩn nhiều nguy cơ. Trước thực tế trên, ngành Giáo dục đã ký kết chương trình phối hợp với lực lượng Công an tăng cường quản lý, yêu cầu các điểm kinh doanh đảm bảo điều kiện vệ sinh an toàn thực phẩm, có kiểm soát rõ ràng, ông Quang thông tin.
Theo ông Hoàng Hải Phúc, Giám đốc Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh Đắk Lắk, trong điều kiện thời tiết nắng nóng, vi sinh vật phát triển rất nhanh, nếu không được bảo quản đúng cách hoặc chế biến không đảm bảo vệ sinh, nguy cơ ngộ độc là rất cao. Người dân cần thực hiện nghiêm nguyên tắc ăn chín, uống sôi, lựa chọn thực phẩm có nguồn gốc rõ ràng, hạn chế sử dụng thực phẩm không đảm bảo an toàn.
Trong bối cảnh nguy cơ mất an toàn thực phẩm đang hiện hữu, việc nâng cao ý thức của người dân cùng sự vào cuộc đồng bộ, quyết liệt của các ngành chức năng được xem là yếu tố then chốt nhằm kiểm soát, hạn chế vụ ngộ độc thực phẩm và bảo vệ sức khỏe cộng đồng./.
