$CMSCoreWebEngineMainApp.SITE_NAME}

0914.914.999

thuky@baotintuc.vn

ភាសាខ្មែរ 中文
Facebook Youtube Tiktok Zalo

Thổ cẩm Châu Phong, điểm nhấn văn hóa Chăm bên bờ sông Hậu

Thổ cẩm Châu Phong, điểm nhấn văn hóa Chăm bên bờ sông Hậu

Nếu “Nghi lễ vòng đời của người Chăm Islam” có giá trị lịch sử, gắn kết cộng đồng và bảo tồn văn hóa truyền thống của dân tộc thì “Nghề dệt thổ cẩm của người Chăm xã Châu Phong” không chỉ độc đáo ở kỹ thuật, sáng tạo của con người mà còn chứa đựng những giá trị về văn hóa và lịch sử người Chăm.

Đồng bào Chăm xã Châu Phong (thị xã Tân Châu, tỉnh An Giang) sống tập trung ở 3 ấp Phũm Xoài, Châu Giang và Hòa Long với trên 4.500 nhân khẩu, 100% người dân theo đạo Hồi giáo Islam.

Với đồng bào dân tộc Chăm ở Tân Châu, nghề dệt thổ cẩm là một nghề truyền thống lâu đời, phát trển mạnh mẽ cho đến ngày nay và đóng vai trò quan trọng trong việc giữ gìn nét đẹp văn hóa đặc trưng.

Nghề dệt thổ cẩm Châu Phong ra đời từ khoảng những năm đầu của thế kỉ XIX với cả trăm hộ dân tham gia. Dù không còn hưng thịnh như những năm trước, nhưng nghề dệt thổ cẩm của đồng bào Chăm ở xã Châu Phong vẫn được giữ gìn và phát triển bởi những người nặng lòng với giá trị truyền thống. Tiêu biểu là ông Mohamad và bà Say Mah ở ấp Phũm Soài, chủ cơ sở dệt thổ cẩm Mohamach, đã có gần 50 năm gắn bó với nghề dệt thổ cẩm và đưa các sản phẩm dệt thổ cẩm truyền thống của người Chăm vươn xa. Ông bà là những người thuộc thế hệ thứ ba làm nghề, gắn bó với nghề hơn 50 năm và hiện đang từng bước phát triển bằng cách vừa bán sản phẩm, vừa liên kết với các tour tuyến du lịch đưa khách đến tham quan và trải nghiệm.

IMG_3873.jpg
Những sản phẩm dệt thổ cẩm của đồng bào Chăm Châu Phong, vừa có sự mềm mại, duyên dáng, lại vừa thể hiện sự tinh xảo từ cách phối màu, lên bố cục đến đến kỹ thuật dệt, tạo hình hoa văn… Ảnh: An Hiếu
cp1_R4A8545.jpg
... sản phẩm dệt thổ cẩm của người dân Châu Phong vừa có sự mềm mại từ chất liệu, cuốn hút bởi dáng vẻ duyên dáng, kết hợp tinh xảo từ cách phối màu tơ, đến kỹ thuật dệt... Ảnh: Trọng Chính
cp1 3G0A8552.jpg
... và khi đến thăm ông Mohamad và bà Say Mah ở ấp Phũm Soài, chủ cơ sở dệt thổ cẩm Mohamach, du khách còn có cơ hội ngắm nhìn những tác phẩm độc đáo như trang phục cưới của cô dâu chú rể và bộ ga, gối, rèm trang trí phòng cưới được dệt tỉ mỉ và bắt mắt. Ảnh: Trọng Chính

Hiện cơ sở dệt của ông Mohamad có khoảng 18 nhân công, mỗi nhân công có thể dệt từ 3-4 tấm khăn/ngày, giá bán trung bình khoảng 70.000 đồng/khăn rằn và 150.000 đồng/khăn họa tiết vân mây, mang lại thu nhập ổn định từ 3-4 triệu đồng/lao động/tháng.

Nghề dệt thổ cẩm của người Chăm Châu Phong được biết đến bởi những kỹ thuật đặc biệt, xen kẽ giữa go nền và go hoa văn. Để xỏ xong go cho một khung dệt, trung bình phải mất khoảng 3 ngày, sử dụng nhiều loại go khác nhau, số lượng khung go thay đổi khác nhau tùy từng loại hoa văn. Chính nhờ kỹ thuật dệt thủ công, với nguyên liệu là sợi tơ được nhuộm tự nhiên giúp cho màu sắc sản phẩm luôn tươi tắn, bền màu và mang đặc trưng riêng.

cp1_R4A8608.jpg
Canh dọc, công đoạn khó nhất trong dệt thổ cẩm đòi hỏi người thợ phải nắm chắc kĩ thuật nên vợ ông Mohamad là người trực tiếp thực hiện. Ảnh: Trọng Chính
cp1_R4A8554.jpg
Điểm độc đáo trong kỹ thuật nhuộm màu tơ vải truyền thống của người Chăm là màu sắc sặc sỡ thường được lấy từ cây lá thiên nhiên. Các màu chủ đạo như: trắng, vàng, đỏ, đỏ sẫm, tím đỏ, đen, xanh được tạo ra từ vỏ và lá cây. Ảnh: Trọng Chính
cp1_R4A8538.jpg
Với bàn tay điêu luyện của một nghệ nhân, chẳng mấy chốc một tấm vải đẹp đã được hình thành từ những sợi chỉ đủ màu. Ảnh: Trọng Chính

Theo ông Mohamad, có 6 công đoạn chính để làm ra một sản phẩm thổ cẩm từ việc có sợi thô, sợi thô ngâm nước qua đêm cho mềm sợi, sau đó đem đi nhuộm màu, rồi phơi khô, sau khi khô đánh ra con suốt, đến công đoạn kế tiếp là làm canh dọc - công đoạn khó nhất trong dệt, đòi hỏi người thợ phải nắm chắc kĩ thuật như sắp bao nhiêu sợ, màu sắc bao nhiêu, khổ bao nhiêu, chiều dài bao nhiêu…

IMG_4478.jpg
Những người phụ nữ Chăm với bàn tay khéo léo đã lưu giữ văn hóa truyền thống của dân tộc qua những sản phẩm dệt thổ cẩm thủ công. Ảnh: An Hiếu
IMG_3790.jpg
IMG_3779.jpg

Người thợ phải thực hiện nhiều công đoạn khác nhau để hình thành một sản phẩm vải thổ cẩm chất lượng với sắc màu đa dạng.

IMG_3859.jpg
Ngày ngày, những người phụ nữ Chăm ở Châu Phong vẫn khéo léo "chế tác" ra những sản phẩm thổ cẩm thủ công rất công phu. Ảnh: An Hiếu
IMG_3946.jpg
Với tinh thần đam mê và lòng nhiệt huyết, các phụ nữ Chăm ở Châu Phong đã tạo ra những sản phẩm thổ cẩm rất riêng biệt, mang đậm văn hóa Chăm. Ảnh: An Hiếu

Theo ông Mohamad thì các sản phẩm chủ yếu của cơ sở là khăn rằn dệt họa tiết vân mây, loại họa tiết đặc biệt chỉ có ở đây và được khách hàng nhiều nơi ưa chuộng. Cơ sở của ông thường sản xuất theo đơn đặt hàng của Việt kiều và xuất đi Đức, Pháp, Úc...

IMG_3908.jpg
Với tâm huyết của mình, ông Mohamad đã góp phần giữ gìn nghề dệt thổ cẩm, tạo việc làm cho nhiều chị em phụ nữ Chăm và đưa nghề dệt thổ cẩm xã Châu Phong thành di sản văn hóa phi vật thể quốc gia. Ảnh: An Hiếu
IMG_4306.jpg
Thiếu nữ Chăm tham quan, tìm hiểu về những sản phẩm dệt thổ cẩm truyền thống tại cơ sở dệt thổ cẩm Mohamach ở ấp Phũm Soài, xã Châu Phong, thị xã Tân Châu (An Giang). Ảnh: An Hiếu
IMG_4155.jpg
Thiếu nữ Chăm trải nghiệm công đoạn để hình thành sản phẩm thổ cẩm truyền thống tại cơ sở dệt thổ cẩm Mohamach ở ấp Phũm Soài, xã Châu Phong, thị xã Tân Châu (An Giang). Ảnh: An Hiếu
IMG_4525.jpg
Không gian đa sắc màu tại cơ sở dệt thổ cẩm Mohamach ở ấp Phũm Soài, xã Châu Phong, thị xã Tân Châu (An Giang) thu hút các bạn trẻ người Chăm đến tham quan, trải nghiệm. Ảnh: An Hiếu

Ngày 06/03/2023, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch ban hành Quyết định số 480/QĐ-BVHTTDL về việc công bố danh mục di sản văn hóa phi vật thể cấp quốc gia, theo đó nghề dệt thổ cẩm của người Chăm ở xã Châu Phong, thị xã Tân Châu, tỉnh An Giang được công nhận là di sản văn hóa phi vật thể cấp quốc gia.

Đến nay An Giang đã có 7 di sản được công nhận là Di sản văn hóa Quốc gia là: Lễ hội Vía Bà Chúa Xứ núi Sam; hội đua bò Bảy Núi; tri thức và kỹ thuật viết chữ trên lá buông của đồng bào dân tộc Khmer và lễ hội Kỳ Yên ở đình thần Thoại Ngọc Hầu (huyện Thoại Sơn); nghệ thuật trình diễn sân khấu Dù Kê của người Khmer xã Ô Lâm (huyện Tri Tôn, tỉnh An Giang); nghi lễ vòng đời của người Chăm Islam (thị xã Tân Châu và huyện An Phú) và nghề dệt thổ cẩm của người Chăm xã Châu Phong, thị xã Tân Châu.

Đây là niềm vinh dự, tự hào trong cộng đồng người Chăm ở An Giang, tạo tiền đề giúp chính quyền địa phương và bà con nơi đây cùng nâng cao nhận thức trong công tác bảo tồn, phát huy giá trị của di sản văn hóa dân tộc mình.

Thu Hương - An Hiếu - Trọng Chính

Đồ họa: Ngọc Dương

Thu Hương -  An Hiếu - Trọng Chính ((Báo ảnh Dân tộc và Miền núi))

Tin liên quan

Từ khóa:

#Nghề dệt thổ cẩm #người Chăm xã Châu Phong #giá trị về văn hóa #di sản văn hóa phi vật thể Quốc gia

Có thể bạn quan tâm

Củng cố thế trận an ninh nhân dân vững chắc ngay từ cơ sở

Củng cố thế trận an ninh nhân dân vững chắc ngay từ cơ sở

Ngày 23/10, Trung tâm Nội dung số và Truyền thông (Thông tấn xã Việt Nam) phối hợp với Ủy ban nhân dân xã và Công an xã Chiềng Mai (tỉnh Sơn La) tổ chức Lễ khánh thành công trình “Mái ấm bản vui” tại khu dân cư Pha Đin, thuộc bản Buốt Văn.

Khám mắt, cấp thuốc miễn phí cho người cao tuổi ở vùng cao

Khám mắt, cấp thuốc miễn phí cho người cao tuổi ở vùng cao

Ngày 23/10, tại xã Kim Bình (Tuyên Quang), Báo Nhân Dân, Quỹ “Triệu đôi mắt sáng”, Bệnh viện Đông Đô và UBND xã Kim Bình phối hợp tổ chức khám sàng lọc các bệnh về mắt, tư vấn sức khỏe và cấp phát thuốc miễn phí cho người cao tuổi và đồng bào dân tộc thiểu số trên địa bàn.

Nông dân tự tin chuẩn hóa thương hiệu cho nông sản

Nông dân tự tin chuẩn hóa thương hiệu cho nông sản

Thay vì chỉ dừng lại ở việc tìm kiếm tương tác hay những đơn hàng nhỏ lẻ trên không gian mạng, nhiều nông dân tại Quảng Ninh đang tận dụng lợi thế từ các nền tảng số để từng bước chuẩn hóa quy trình sản xuất, xây dựng thương hiệu bài bản.

Những cung đường níu chân du khách ở Lào Cai

Những cung đường níu chân du khách ở Lào Cai

Từ những thửa ruộng bậc thang mùa vàng, những nếp nhà sàn, đồi chè Shan tuyết, cung đường di sản văn hóa ruộng bậc thang tại tỉnh Lào Cai đang được định hình và mang đến hành trình trải nghiệm nhiều sắc thái cho du khách.

Giữ bình yên từ mỗi mái nhà nơi biên giới Tùng Vài

Giữ bình yên từ mỗi mái nhà nơi biên giới Tùng Vài

Là xã vùng cao biên giới của tỉnh Tuyên Quang, Tùng Vài có đông đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống. Việc nâng cao nhận thức pháp luật, phòng ngừa ma túy và phát huy trách nhiệm của người dân trong bảo vệ biên giới có ý nghĩa thiết thực đối với cuộc sống từng gia đình.

Nâng cao ý thức chấp hành pháp luật trong cộng đồng Chăm Islam

Nâng cao ý thức chấp hành pháp luật trong cộng đồng Chăm Islam

Ban Đại diện Cộng đồng Chăm Hồi giáo Islam tỉnh An Giang đã đa dạng hóa hình thức tuyên truyền, lồng ghép những những tình huống thực tế trong đời sống hàng ngày vào các buổi sinh hoạt tôn giáo, qua đó giúp bà con dễ hiểu và chấp hành tốt quy định của pháp luật.

Đề xuất mở rộng hỗ trợ ăn trưa cho học sinh vùng dân tộc thiểu số, miền núi

Đề xuất mở rộng hỗ trợ ăn trưa cho học sinh vùng dân tộc thiểu số, miền núi

Bộ Giáo dục và Đào tạo đang lấy ý kiến các cơ quan, tổ chức, cá nhân đối với dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 66/2025/NĐ-CP ngày 12/3/2025 của Chính phủ quy định chính sách cho trẻ em nhà trẻ, học sinh, học viên ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, vùng bãi ngang, ven biển và hải đảo và cơ sở giáo dục có trẻ em nhà trẻ, học sinh hưởng chính sách.

Quân đội chung tay gìn giữ văn hóa nhà rông

Quân đội chung tay gìn giữ văn hóa nhà rông

Chiều 22/10, Binh đoàn 15 (Bộ Quốc phòng) tổ chức Lễ khánh thành, bàn giao Nhà rông văn hóa tặng nhân dân thôn Giang Lố 1, xã Sa Loong, tỉnh Quảng Ngãi. Công trình có tổng kinh phí hơn 2 tỷ đồng, do Binh đoàn 20 hỗ trợ, Binh đoàn 15 làm chủ đầu tư, Đoàn Kinh tế - Quốc phòng 732 phối hợp triển khai thực hiện.

Gìn giữ nét đẹp lễ Dâng y Kathina

Gìn giữ nét đẹp lễ Dâng y Kathina

Sáng 22/10, Ban Trị sự Giáo hội Phật giáo Việt Nam tỉnh An Giang trang trọng tổ chức lễ Dâng y Kathina năm 2026, với sự tham dự của chư Tôn trưởng lão Hòa thượng, Thượng tọa, chư Tăng, sư trụ trì 66 chùa Phật giáo Nam tông Khmer cùng đông đảo đồng bào, Phật tử.