Thủy chung với nghề dệt thổ cẩm

Thủy chung với nghề dệt thổ cẩm
Bà H’Biăm H’đơk là một trong số những người tâm huyết với nghề dệt thổ cẩm. Yêu khung dệt và cần mẫn với nghề từ thuở mười tám đôi mươi, đến bây giờ bà đã ngoài 70 tuổi, mắt đã mờ đi nhiều, lưng cũng đã còng, bước đi chậm hơn trước, song đôi bàn tay hằng ngày vẫn thoăn thoắt với từng khung dệt. Sự khéo léo của đôi bàn tay, tính cần cù, chịu khó đã giúp bà tạo nên những chiếc túi, cái khăn, bộ áo khố mang nét đặc trưng riêng biệt của văn hóa dân tộc Êđê, đây cũng là nguồn thu nhập chính của gia đình bà trong mấy chục năm qua. Nhớ lại những ngày đầu theo mẹ học dệt, bà gặp nhiều khó khăn, không chỉ bởi việc giăng sợi, tạo mẫu mã hoa văn mà còn phải trồng cây bông để lấy sợi rồi lấy vỏ cây rừng nhuộm màu, khung dệt thì phải tự đẽo lấy chứ không phải thứ gì cũng có sẵn như hiện nay. Dù thế, bằng sự kiên trì, bà H’Biăm vẫn kiên trì học để dệt cho mình những cái túi, chiếc khăn để khoe cùng chúng bạn. Niềm đam mê lớn dần, sau khi lập gia đình, bà lại sinh sống bằng nghề dệt thổ cẩm nuôi 5 người con khôn lớn. Theo bà H’Biăm, để dệt một cái túi cũng phải mất thời gian 3 ngày, tiền mua vật liệu khoảng 100 nghìn đồng, nhưng khi bán chỉ được 200 nghìn đồng; hay như để dệt chiếc khăn trải bàn thì người nào làm nhanh cũng phải 4-5 ngày, sau khi trừ chi phí mua sợi dệt thì chỉ lãi được trên 200 nghìn đồng… Tính ra thu nhập chẳng đáng là bao so với công sức bỏ ra, dù vậy bà vẫn gắn bó với nghề, bởi đó không chỉ là miếng cơm, manh áo mà còn là giá trị văn hóa truyền thống từ đời trước để lại, là một phần không thể thiếu trong đời sống tinh thần của người Êđê.

Amí San đang hoàn thiện tấm khăn thổ cẩm để giao cho khách hàng.
Amí San đang hoàn thiện tấm khăn thổ cẩm để giao cho khách hàng.

Cũng là người gắn bó và yêu nghề dệt thổ cẩm, mặc dù là một giáo viên tiểu học, thế nhưng sau mỗi giờ lên lớp, Amí San lại say sưa dệt những chiếc khăn, túi, áo... Hơn 2 năm nay, sau khi nghỉ hưu bà có thêm thời gian để thỏa niềm đam mê với nghề. Mỗi ngày, sau khi dọn dẹp nhà cửa, lo cơm nước cho chồng và hai người con, Amí San lại ngồi vào khung dệt. Với bà, nghề dệt đã ăn sâu vào tiềm thức, nếp sống. Bây giờ, dù việc dệt thổ cẩm đã đơn giản hơn trước vì chỉ cần mua sợi đã được nhuộm màu công nghiệp, thế nhưng, để tạo nên một tấm khăn bà cũng phải mất gần 10 ngày cặm cụi bên khung dệt. Đặc biệt, phải kết hợp một cách khéo léo, tỉ mỉ các sợi chỉ có màu  sắc khác nhau, từ hàng dọc đến hàng ngang. Hiện nay, hoa văn trên thổ cẩm cũng khá đa dạng, đó không chỉ là hình ảnh cách điệu của ngọn núi, dòng sông, muông thú, cỏ cây hoa lá mà còn đến những chữ cái, con số, tên người, địa danh… tất cả đều gần gũi, thân thuộc với đồng bào dân tộc thiểu số ở các buôn làng.

Bà H’Biăm H’đơk đang dệt những chiếc túi theo đơn đặt hàng.
Bà H’Biăm H’đơk đang dệt những chiếc túi theo đơn đặt hàng.

Không muốn nghề dệt thổ cẩm mai một theo thời gian, trong khi thế hệ trẻ mải mưu sinh, không mấy mặn mà với dệt thổ cẩm thì bà H’Biăm vẫn răn dạy và truyền nghề cho 2 người con gái của mình, trong đó có một người đang theo nghề dệt là chị H’Pơr. Hiện nay, hằng ngày hai mẹ con bà vẫn nhận các đơn hàng mà chủ yếu là đặt làm túi xách và khăn trải bàn để kiếm tiền chi tiêu cho cuộc sống. Những lúc rảnh rỗi, bà H’Biăm lại dạy nghề cho các cháu gái để lưu giữ truyền thống của gia đình cũng như của dân tộc. Còn Amí San bày tỏ tiếc nuối là nhà không có con gái để truyền nghề, trong khi đó, ở buôn Alê A hiện có rất ít cô gái trẻ biết đến nghề dệt, gắn bó với nghề lại càng khó hơn.

Đó cũng là điều trăn trở của bà H’Biăm và Amí San về mong muốn giữ một phần sắc màu văn hóa của dân tộc mình cho con cháu mai sau.
Thúy Hồng (Báo Điện tử Đắk Lắk) (Báo Điện tử Đắk Lắk)

Có thể bạn quan tâm

Sôi động lễ hội đua mảng trên sông Gâm giữa núi rừng Bắc Mê

Sôi động lễ hội đua mảng trên sông Gâm giữa núi rừng Bắc Mê

Ngày 8/11, Lễ hội đua mảng trên sông Gâm năm 2026 tại xã Bắc Mê (tỉnh Tuyên Quang) thu hút đông đảo người dân và du khách. Những màn tranh tài quyết liệt, nhịp chèo mạnh mẽ cùng tiếng cổ vũ náo nhiệt tạo nên không khí sôi động, góp phần gìn giữ bản sắc văn hóa truyền thống.

Đánh thức hương trà Đồng Phúc

Đánh thức hương trà Đồng Phúc

Ngày 6/11, tại xã Đồng Phúc, tỉnh Thái Nguyên diễn ra Chương trình “Đồng Phúc mùa vàng - Hương trà giữa tầng mây” và nghi thức đặc biệt “Đánh thức hương trà”. Đây là một trong những hoạt động hưởng ứng Festival Trà Quốc tế - Thái Nguyên năm 2026.

Đa dạng hoạt động quảng bá tiềm năng du lịch địa phương

Đa dạng hoạt động quảng bá tiềm năng du lịch địa phương

Hưởng ứng Ngày Văn hóa Việt Nam năm 2026 (24/11), tỉnh Phú Thọ tổ chức nhiều hoạt động gắn với Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc và Tuần Văn hóa - Đại đoàn kết dân tộc năm 2026, tạo không gian để người dân tham gia, trải nghiệm.

Sắc màu văn hóa các dân tộc hội tụ tại Tuyên Quang

Sắc màu văn hóa các dân tộc hội tụ tại Tuyên Quang

Từ những thôn, bản vùng cao biên giới đến các khu dân cư miền núi, đô thị, tỉnh Tuyên Quang đang triển khai chuỗi hoạt động Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc gắn với Ngày Văn hóa Việt Nam năm 2026.

Ấm tình quân dân từ những lời ca nơi biên cương

Ấm tình quân dân từ những lời ca nơi biên cương

Những ngày cuối tháng 10, giữa tiết trời se lạnh của vùng cao nguyên đá, tiếng hát của những nghệ sĩ, diễn viên Đoàn Văn công Bộ đội Biên phòng đã mang đến không khí ấm áp, rộn ràng cho các bản làng biên giới tỉnh Tuyên Quang.

Gia Lai: Sôi nổi ngày hội thể thao các dân tộc thiểu số

Gia Lai: Sôi nổi ngày hội thể thao các dân tộc thiểu số

Ngày 1/11, Giải thể thao các dân tộc thiểu số nằm trong các hoạt động của Festival Cồng chiêng - Tuần lễ hoa dã quỳ Núi lửa Chư Đăng Ya năm 2026 đã diễn ra tại Gia Lai, với sự quy tụ của 69 vận động viên nam và 47 vận động viên nữ, đến từ các thôn của xã Biển Hồ.

Bảo tồn, phát huy tinh hoa âm nhạc truyền thống Việt Nam

Bảo tồn, phát huy tinh hoa âm nhạc truyền thống Việt Nam

Tối 30/10, tại Nhà hát Triển lãm và Văn hóa nghệ thuật tỉnh Lâm Đồng (phường Phan Thiết), Cuộc thi Độc tấu và Hòa tấu nhạc cụ dân tộc toàn quốc 2026 (đợt 1) đã chính thức khép lại với nhiều cung bậc cảm xúc, để lại dư âm tốt đẹp trong lòng các nghệ sĩ, nhạc công và khán giả yêu mến nền âm nhạc truyền thống Việt Nam.

Hơn 700 tư liệu, hiện vật tái hiện 195 năm lịch sử Thái Nguyên

Hơn 700 tư liệu, hiện vật tái hiện 195 năm lịch sử Thái Nguyên

Ngày 30/10, tỉnh Thái Nguyên tổ chức khai mạc triển lãm với chủ đề: “Thái Nguyên 195 năm - Thành tựu, hội nhập và phát triển”. Đây là hoạt động chào mừng kỷ niệm 195 năm Ngày thành lập tỉnh Thái Nguyên (4/11/1831- 4/11/2026) và khai mạc Festival Trà Quốc tế - Thái Nguyên năm 2026.

Lễ hội đền Công đồng Bắc Lệ năm 2026

Lễ hội đền Công đồng Bắc Lệ năm 2026

Từ 27-29/10/2026, tại xã Tân Thành, tỉnh Lạng Sơn đã diễn ra Lễ hội đền công đồng Bắc Lệ với  nghi lễ, hoạt động đặc sắc, độc đáo thu hút đông đảo nhân dân địa phương và du khách về dự, tìm hiểu những giá trị văn hóa, tín ngưỡng đặc sắc gắn với tục thờ Mẫu của người Việt.

Khám phá lễ hội đền Đôi Cô Cam Đường tại Lào Cai

Khám phá lễ hội đền Đôi Cô Cam Đường tại Lào Cai

Sáng 22/10, Lễ hội đền Đôi Cô Cam Đường năm 2026 với chủ đề “Đền Đôi Cô Cam Đường - Kết nối cội nguồn, dựng xây quê hương” do phường Cam Đường, tỉnh Lào Cai tổ chức đã chính thức được khai hội thu hút đông đảo du khách thập phương đến chiêm bái. Lễ hội là sự kiện văn hóa có ý nghĩa quan trọng trong đời sống tinh thần của nhân dân địa phương, góp phần gìn giữ bản sắc văn hóa, phát huy giá trị di tích, tăng cường sự gắn kết cộng đồng và quảng bá hình ảnh phường Cam Đường đến với du khách trong và ngoài tỉnh.

Gìn giữ nghệ thuật múa dân gian của người Cống

Gìn giữ nghệ thuật múa dân gian của người Cống

Gắn với lao động sản xuất, tín ngưỡng và sinh hoạt cộng đồng, nghệ thuật múa dân gian của người Cống ở Điện Biên vừa lưu giữ những giá trị văn hóa đặc trưng, vừa phản ánh đời sống của một dân tộc rất ít người. Việc nghệ thuật múa của người Cống được đưa vào Danh mục quốc gia về di sản văn hóa phi vật thể mở thêm cơ hội bảo tồn, trao truyền các điệu múa truyền thống, nhất là cho thế hệ trẻ.

Gìn giữ nét đẹp văn hóa Lễ Cơm mới đền Đông Cuông

Gìn giữ nét đẹp văn hóa Lễ Cơm mới đền Đông Cuông

Hằng năm, vào ngày Mão tháng Chín âm lịch, chính quyền và nhân dân xã Đông Cuông, tỉnh Lào Cai tổ chức Lễ hội Cơm mới đền Đông Cuông nhằm tổng kết một năm lao động, sản xuất, bày tỏ lòng tri ân với Mẫu Thượng Ngàn, các đấng thần linh và tổ tiên đã phù hộ cho mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu. Năm 2026, ngày Đinh Mão (11/9 âm lịch), tức ngày 20/10 dương lịch là ngày chính lễ với nhiều nghi thức truyền thống mang đậm bản sắc văn hóa của người Tày Khao.

Độc đáo lễ cúng hồn trâu của người Lự

Độc đáo lễ cúng hồn trâu của người Lự

Trong khuôn khổ Ngày hội Văn hóa dân tộc Lự năm 2026 với chủ đề “Sắc màu văn hóa dân tộc Lự”, UBND xã Khun Há (Lai Châu) tổ chức tái hiện lễ hội Sú Khon Khoài, với điểm nhấn là nghi thức cúng hồn trâu.