Chủ trương xây dựng trường học tại các xã biên giới thể hiện sự quan tâm sâu sắc của Đảng, Nhà nước đối với đồng bào các dân tộc vùng khó khăn, vùng sâu, vùng xa. Là tỉnh có 21 xã biên giới, Cao Bằng xác định rõ vai trò quan trọng của chủ trương này trong việc rút ngắn khoảng cách phát triển vùng miền, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, tăng cường khối đại đoàn kết toàn dân và củng cố quốc phòng, an ninh khu vực biên giới.
Khu Nội trú cho học sinh trường Phổ thông Dân tộc Nội trú THCS Phục Hòa hiện đã xuống cấp.
Niềm mong mỏi của người dân
Khi có chủ trương, tỉnh đã Cao Bằng gấp rút triển khai kế hoạch xây dựng hệ thống trường học nội trú liên cấp tại các xã biên giới. Bước đầu, tỉnh đang lập phương án đầu tư xây dựng dự án Trường Phổ thông nội trú Tiểu học và Trung học cơ sở Phục Hòa, tại xóm Bản Mới, xã Phục Hòa. Người dân xã Phục Hòa rất vui khi nhận được thông tin này.
Năm học 2025-2026, gia đình chị Nguyễn Thị Điệp (Tổ dân phố 6, xã Phục Hòa) có hai con đang học cấp Tiểu học và Trung học cơ sở. Khi nhận được thông tin, tỉnh chuẩn bị khởi công xây dựng một trường học nội trú có quy mô lớn, chị Điệp rất vui mừng. Chị chia sẻ, người dân ở khu vực biên giới rất phấn khởi vì khi ngôi trường được khánh thành, con em vùng biên giới sẽ được học trong một ngôi trường khang trang, đầy đủ tiện nghi, không còn phải lo lắng về chỗ ăn, chỗ ở nữa. Một số phụ huynh làm nghề buôn bán hoặc đi làm ăn xa cũng sẽ yên tâm vì các con có môi trường phát triển tốt…
Những người dân xóm Bản Mới, có đất trong vùng dự án Trường Phổ thông nội trú liên cấp Tiểu học và Trung học cơ sở Phục Hòa cũng khẩn trương bàn giao đất để ngôi trường nhanh chóng được khởi công. Ông Dương Văn Lanh (xóm Bản Mới) cho biết, gia đình ông có hơn 3.337 mét vuông đất trồng mía, nằm trong vùng dự án, đến tháng 11/2025 số mía này sẽ được thu hoạch. Tuy nhiên, khi được cấp ủy, chính quyền đến vận động bàn giao đất xây dựng trường học, ông và gia đình rất sẵn sàng hiến đất cho dự án.
Niềm vui lớn nhất có lẽ thuộc về các thầy, cô giáo Trường phổ thông nội trú Trung học cơ sở Phục Hòa. Là trường nội trú duy nhất cho học sinh đồng bào các dân tộc của huyện Phục Hòa (cũ), ngôi trường đã được xây dựng khá lâu và hiện nay khu Nội trú cho học sinh đã xuống cấp trầm trọng. Mặc dù, hàng năm ngành Giáo dục tỉnh Cao Bằng đã bố trí kinh phí sửa chữa cơ sở vật chất nhưng vẫn không đảm bảo để tăng số lượng học sinh theo yêu cầu. Hiệu trưởng Trường phổ thông nội trú Trung học cơ sở Phục Hòa Trịnh Thị Minh Hạnh cho biết, trường có 32 cán bộ giáo viên, 225 học sinh. Trường có 8 phòng học, mỗi phòng hiện nay bố trí 30 học sinh, rất chật chội, không đảm bảo bảo diện tích theo quy định. Khu Nội trú của trường có 27 phòng nhưng cũng đã xuống cấp, hệ thống điện, nước, cửa sổ, mái nhà không đảm bảo sinh hoạt cho học sinh…Vì vậy, việc đầu tư một ngôi trường mới là thật sự cần thiết đối với các xã khu vực biên giới.
Hành động quyết liệt từ cấp tỉnh đến cấp xã
Địa điểm thực hiện dự án Trường phổ thông nội trú liên cấp Tiểu học và Trung học cơ sở Phục Hòa tại xóm Bản Mới, xã Phục Hòa (Cao Bằng).
Thực hiện chủ trương đầu tư xây dựng trường cho các xã vùng biên giới, tỉnh Cao Bằng tiến hành rà soát, đánh giá hiện trạng trường học ở tất cả xã biên giới. Tỉnh dự kiến đầu tư xây dựng 10 trường trên địa bàn. Mỗi trường được quy hoạch bài bản, bảo đảm điều kiện học tập, sinh hoạt nội trú tốt nhất cho khoảng 1.000 học sinh, với quy mô 30 lớp, trên diện tích tối thiểu 5ha.
Dự án đầu tiên là Trường phổ thông nội trú Tiểu học và Trung học cơ sở Phục Hòa (tại xóm Bản Mới, xã Phục Hòa). Dự kiến, trường có 36 lớp, tiếp nhận khoảng 1.260 học sinh, mỗi lớp tối đa 35 học sinh. Để đưa dự án vào khởi công trong tháng 9/2025, cấp ủy, chính quyền từ tỉnh đến xã đã khẩn trương hành động.
Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Phục Hòa Đàm Đình Đạo cho biết, để phù hợp với quy hoạch khu trung tâm, đồng bộ kết cấu hạ tầng, xã đề xuất xây dựng Trường nội trú Tiểu học và Trung học cơ sở Phục Hòa tại xóm Bản Mới. Để khẩn trương giao mặt bằng cho đơn vị xây dựng, Ủy ban nhân dân xã đã ban hành thông báo tận thu hoa màu trên đất nông trường; tuyên truyền, vận động bàn giao mặt bằng; kiểm đếm đất đai, tài sản trên đất; lập phương án, hồ sơ, dự toán bồi thường, hỗ trợ; chi trả tạm ứng và bàn giao mặt bằng...
Giám đốc Ban Quản lý các công trình dân dụng tỉnh Cao Bằng Nguyễn Huy Hoàng cho biết, là đơn vị phối hợp với Sở Giáo dục và Đào tạo, xã Phục Hòa triển khai dự án, đơn vị đã đến nghiên cứu địa điểm, phối hợp với xã tiến hành khảo sát, thu thập dữ liệu về đất đai để có thể triển khai những bước đầu tiên của dự án. Sau khu dự án được khởi công, đơn vị sẽ đẩy nhanh tiến độ và hoàn thành, đưa vào sử dụng trong năm học 2026-2027.
Hình thành các trường học hạnh phúc
Trường Phổ thông Dân tộc Nội trú THCS Phục Hòa (Cao Bằng).
Việc triển khai xây dựng các trường nội trú nội trú liên cấp hiện đại, khang trang ở khu vực biên giới không chỉ là một giải pháp về giáo dục mà còn là một chiến lược toàn diện để phát triển kinh tế - xã hội, củng cố an ninh quốc phòng ở khu vực biên giới của tỉnh Cao Bằng. Qua đó góp phần quan trọng trong việc hình thành các trường học hạnh phúc, nâng cao chỉ số hạnh phúc cho người dân; xóa đói, giảm nghèo; bảo tồn văn hóa, bản sắc dân tộc; tạo niềm tin, động lực phát triển mới cho tỉnh Cao Bằng.
Theo Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Cao Bằng Nguyễn Ngọc Thư, khi các trường nội trú liên cấp đi vào hoạt động sẽ giúp chất lượng giáo dục sẽ được nâng cao; giải quyết được bài toán thiếu giáo viên; nâng cao chất lượng nguồn nhân lực cho tỉnh. Học sinh được phát triển toàn diện về cả kiến thức và kỹ năng sống…
Ngành Giáo dục và Đào tạo tỉnh Cao Bằng đang phối hợp chặt chẽ với các sở, ngành, chính quyền các xã biên giới để rà soát quỹ đất, sẵn sàng đảm bảo mặt bằng xây dựng trường nội trú tại các xã biên giới. Bên cạnh đó, khẩn trương chuẩn bị đội ngũ viên chức, đội ngũ quản lý và phương án bố trí học sinh để có thể tổ chức dạy và học ngay khi ngôi trường được xây dựng xong.
Trường Phổ thông Dân tộc Nội trú THCS Phục Hòa tại xã Phục Hòa, tỉnh Cao Bằng.
Các phương án về đầu tư thiết bị dạy học, đào tạo đội ngũ giáo viên cốt cán, đáp ứng được việc vận hành và khai thác hiệu quả các công trình trường học nội trú biên giới hiệu quả; ứng dụng chuyển đổi số và công nghệ thông tin để tăng cường quản lý cũng là những nội dung ngành đang tổ chức thực hiện nhằm phát huy tối đa hiệu quả và đảm bảo sự phát triển bền vững của ngành giáo dục và đào tạo tỉnh Cao Bằng…
Dự kiến trong năm 2026, tỉnh Cao Bằng sẽ hoàn thành các Trường Phổ thông nội trú Tiểu học và Trung học cơ sở ở các xã Phục Hòa, Trà Lĩnh, Đình Phong, Trùng Khánh, Hạ Lang, Trường Hà, Cốc Pàng, Đức Long, Đàm Thủy, Lũng Nặm, Quang Hán, Quang Trung, Tổng Cọt./.
