Khu nội trú giáo viên tại Trường Trung học cơ sở Hà Linh (xã Hà Linh, tỉnh Hà Tĩnh) hiện tại đã xuống cấp nghiêm trọng sau hơn hai thập kỷ chống chọi với thiên tai. Những căn phòng vốn là nơi “an cư” của các thầy cô vùng khó giờ đây đã trở thành nỗi bất an thường trực, ảnh hưởng không nhỏ đến sức khỏe và tinh thần cống hiến của họ.
Nhà nội trú xuống cấp sau nhiều năm sử dụng
Nằm ở xã miền núi Hà Linh - nơi vốn được coi là “rốn lũ” của tỉnh Hà Tĩnh, Trường Trung học cơ sở Hà Linh không chỉ đối mặt với khó khăn về điều kiện dạy học mà còn nan giải trong việc đảm bảo đời sống cho đội ngũ cán bộ, giáo viên. Hiện nay, gần 80% giáo viên là người từ nơi khác đến, kéo theo nhu cầu về nhà ở nội trú và bán trú vô cùng lớn. Tuy nhiên, thực trạng cơ sở hạ tầng hiện tại lại đang đi ngược lại với nhu cầu thiết yếu đó.
Gia đình thầy giáo Trần Đại Nghĩa, quê ở xã Phúc Trạch, cách trường một quãng đường khá xa, vợ chồng thầy Nghĩa đã có hơn 12 năm gắn bó với khu nhà nội trú này. Thế nhưng chừng ấy thời gian gia đình thầy phải sinh hoạt trong không gian chật hẹp và xuống cấp.
Các mảng tường rào khu nhà nội trú đã bị đổ sập, nền sân thấp nên mùa mưa lũ đều bị ngập sâu.
Căn phòng vỏn vẹn 15m² vừa là nơi ngủ nghỉ, vừa là góc làm việc, không gian sinh hoạt chung của cả gia đình. Qua quan sát, những mảng tường phía trong đã bong tróc lớp vôi vữa, để lộ ra những viên gạch cũ kỹ. Hệ thống điện, nước được lắp đặt tạm bợ, tiềm ẩn nguy cơ chập cháy bất cứ lúc nào. Khu vực sân chung ở thấp hơn nhiều so với mặt đường nên vào mùa mưa, thường xuyên ngập úng.
Thầy Nghĩa chia sẻ: Hiện phòng gia đình thầy và khu nội trú này nói chung đã xuống cấp rất nhiều. Mỗi khi mưa lớn, nước dột khắp phòng, nền nhà ẩm ướt kéo dài, rất bất tiện và tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn. Các gia đình chỉ mong khu nhà nội trú sớm được sửa chữa hoặc xây mới để yên tâm công tác, gắn bó lâu dài với nhà trường.
Mong muốn của thầy Nghĩa cũng là nỗi niềm chung của các gia đình đang sinh sống nội trú tại đây. Những đêm mưa bão tại vùng đất Hương Khê luôn là “ác mộng” khi mái nhà dột nát không đủ sức che chắn, khiến những trang giáo án và đồ đạc sinh hoạt luôn trong tình trạng ẩm ướt.
Mong mỏi chính đáng
Mái nhà khu nội trú của Trường THCS xã Hà Linh bị hư hỏng, thấm dột nhiều nơi.
Không chỉ những người ở lại dài hạn như thầy Nghĩa, đội ngũ giáo viên tham gia giảng dạy bán trú cũng khó khăn. Theo thống kê, Trường Trung học cơ sở Hà Linh có 28 cán bộ, giáo viên, nhưng chỉ có vỏn vẹn 6 người là người địa phương. Số còn lại đến từ các xã lân cận như Hương Khê, Phúc Trạch, thậm chí xa hơn là Cẩm Bình, với khoảng cách từ 20-40km.
Với đặc thù nhà trường tổ chức dạy học 2 buổi/ngày, việc đi về trong ngày đối với các giáo viên ở xa là điều không thể. Do đó, nhu cầu nghỉ lại buổi trưa (bán trú) là cần thiết. Hiện có 12 giáo viên đang đăng ký diện bán trú, nhưng khu nhà nội trú hiện tại không đáp ứng được điều kiện tối thiểu.
Gia đình các giáo viên sống nội trú của Trường THCS Hà Linh mong muốn được hỗ trợ cải tạo hoặc xây mới để đảm bảo điều kiện sống và yên tâm công tác.
Cô Nguyễn Thị Cẩm Vân, giáo viên tiếng Anh có nhà ở xã Hương Khê cách trường hơn 20km. Dù rất muốn có một chỗ nghỉ ngơi giữa hai ca dạy để tái tạo sức lao động, nhưng nhìn cảnh khu nội trú dột nát, cô đành chọn phương án tá túc tạm bợ. Cô Vân chia sẻ: Vì nhà xa, dạy 2 buổi nên rất cần chỗ nghỉ trưa. Thế nhưng khu nhà nội trú xuống cấp quá nghiêm trọng, mái dột, tường bong tróc, nền nhà luôn ẩm ướt. Điều này không chỉ gây bất tiện mà còn ảnh hưởng đến sức khỏe, nhất là vào mùa mưa bão. Nhiều hôm cô phải nghỉ tạm ở phòng hành chính của trường. Các giáo viên luôn mong mỏi khu nhà nội trú sớm được quan tâm sửa chữa để có chỗ ở an toàn, ổn định.
Khu nhà nội trú Trường Trung học cơ sở Hà Linh đã có tuổi đời hơn 20 năm, hiện có 2 dãy nhà với 13 phòng, mỗi phòng khoảng 15m2. Khu nội trú sử dụng công trình vệ sinh chung, với một giếng khoan. Vào mùa nắng nóng, giếng khoan này không đủ phục vụ nước sinh hoạt cho giáo viên nên các thầy cô phải xin nước và đấu nối đường ống từ trường Mầm non cách đó khá xa để có nước sử dụng.
Khu vực trần nhà nội trú đều đã bị ẩm mốc, nứt gãy nhiều vị trí.
Tại một địa phương miền núi có khí hậu khắc nghiệt, thường xuyên chịu ảnh hưởng trực tiếp của mưa lũ và nắng nóng, tuổi thọ của các công trình xây dựng xuống cấp nhanh hơn bình thường. Việc khu nhà bị hư hỏng là điều dễ hiểu, nhưng việc chậm trễ trong nâng cấp, sửa chữa đang để lại những hệ lụy không nhỏ.
Thầy Nguyễn Đình Anh, Phó Hiệu trưởng Trường Trung học cơ sở Hà Linh cho biết, nhà trường đã nhiều lần kiến nghị lên các cấp có thẩm quyền nhưng đến nay nguồn kinh phí vẫn là bài toán khó giải. Hiện nay, số lượng giáo viên ở xa chiếm đa số, nhu cầu nội trú và bán trú là thực tế không thể phủ nhận để đảm bảo chất lượng dạy học 2 buổi/ngày. Tuy nhiên, cơ sở vật chất khu nội trú hiện tại đã quá rệu rã, không còn đảm bảo an toàn cho giáo viên sinh hoạt. Nhà trường mong muốn các cấp, ngành và nhà hảo tâm quan tâm, hỗ trợ kinh phí để sớm cải tạo hoặc xây mới khu nhà nội trú. Đây không chỉ là việc xây dựng một công trình, mà là tạo niềm tin, là động lực để các thầy cô yên tâm công tác, cống hiến cho sự nghiệp giáo dục tại địa phương khó khăn này./.
